CHUYÊN ĐỀ: CẢM ỨNG Ở THỰC VẬT
Đơn vị: SƠN LA
Các thành viên của nhóm
TT
Họ và tên Chức vụ Đơn vị
1 Vũ Đình Lâm Nhóm trưởng Trường THPT Mai Sơn
2 Hoàng Lê Quốc Thắng Thư ký Trường THPT Bình Thuận
3 Điêu Thị Nhiên Trường THPT Chuyên
4 Trần Văn Huy Trường THPT Yên Châu
5 Trần Thị Hoài Thu Trường THPT Thảo Nguyên
I. NỘI DUNG CHUYÊN ĐỀ.
1. Mô tả chuyên đề
Chuyên đề này gồm các bài trong chương II - Phần IV - Sinh học cơ thể - Sinh
học 11 THPT. Gồm các bài:
Bài 23: Hướng động
Bài 24: Ứng động
Bài 25: Thực hành hướng động
2. Mạch kiến thức
2.1. Khái niệm cảm ứng, cảm ứng ở thực vật
2.1.1. Cảm ứng
2.1.2. Cảm ứng ở TV
2.2. Phân loại cảm ứng ở thực vật
2.2.1 Hướng động
2.2.1.1 Khái niệm hướng động
2.2.1.2 Các kiểu hướng động
2.2.2 Ứng động
2.2.2.1 Khái niệm ứng động
2.2.2.2 Các kiểu ứng động
2.3 Vai trò của cảm ứng đối với đời sống thực vật
3. Thời lượng.
Số tiết học trên lớp 3 tiết.

1.4.1. Các năng lực chung
a. NL tự học:
Mục tiêu học tập chủ đề là:
- Phát biểu được khái niệm cảm ứng, cảm ứng ở TV. Lấy được ví dụ minh họa.
- Phân biệt được các hình thức cảm ứng ở TV.
- Nêu được khái nệm hướng động, ứng động.
- Phân biệt được các kiểu hướng động, ứng động.
- Nêu được vai trò của cảm ứng đối với thực vật và ứng dụng trong sản xuất nông sản
và hàng hóa.
- Vận dụng được các kiến thức đã học để giải thích một số hiện tượng trong thực tiễn:
+ Nêu được hướng động là vận động sinh trưởng hướng về phía tác nhân của môi
trường do sự sai khác về tốc độ sinh trưởng tại hai phía của cơ quan (thân, rễ).
+ Giải thích được cơ sở khoa học của hiện tượng hướng động dương và hiện tượng
hướng động âm.
+ Nêu được cảm ứng là sự vận động sinh trưởng hoặc không sinh trưởng do sự biến
đổi của điều kiện môi trường.
Kế hoạch học tập chủ đề:
NHÓM:……
STT
NGƯỜI THỰC
HIỆN
NHIỆM VỤ
THỜI GIAN
HOÀN THÀNH
GHI CHÚ
1 2 HS
Chụp ảnh, quay phim về các
hiện tượng cảm ứng
3 ngày
2 2 hs

- Sử dụng sách, báo, internet tìm kiếm thông tin liên quan
- Sử dụng các phần mềm: exel, powpoint để trình chiếu sản phẩm, word trình bày
báo cáo.
h. NL sử dụng ngôn ngữ
- Sử dụng các thuật ngữ chuyên ngành: sinh trưởng, phát triển, quang hợp, năng
suất cây trồng
- Trình bày bài báo cáo đ{ng văn phong khoa học, rõ ràng, logic
i. NL tính toán
- Thành thạo các phƒp tính cơ bản:
1.4.2. Các kĩ năng khoa học
2.1. Quan sát: Quan sát được các kết quả thí nghiệm, hiện tượng tự nhiên về cảm ứng ở
thực vật.
2.2. Phân loại hay sắp xếp theo nhóm: Phân loại được các hình thức cảm ứng ở thực
vật
2.3. Tìm mối liên hệ: liên hệ giữa các yếu tố môi trường tác động đến thực vật
2.4. Đưa ra các định nghĩa: cảm ứng, ứng động, hướng động
2.5. Thí nghiệm: thiết kế thí nghiệm, làm thực nghiệm, thu thập và xử lí số liệu thí
nghiệm, giải thích kết quả thí nghiệm và r{t ra các kết luận: hiện tượng ứng động và
hướng động
2. Chuẩn bị của GV và HS
2.1. Chuẩn bị của GV
- Thí nghiệm về hướng động: Tính hướng sáng, hướng trọng lực, hướng tiếp x{c.
- Thí nghiệm về ứng động: Hiện tượng cụp lá ở cây trinh nữ
- Phim về hiện tượng nở hoa ở thực vật
2.2. Chuẩn bị của học sinh: Các phương tiện để thực hiện dự án gồm máy ảnh, máy tính
3. Tiến trình tổ chức hoạt động học tập
Hoạt động 1: (1 tiết)
Nội dung Hoạt động GV Hoạt động HS
Bước 1: Lập kế hoạch (Thực hiện trên lớp)
Nêu tên dự án

- Yêu cầu học sinh nêu các
nhiệm vụ cần thực hiện của
dự án
- GV gợi ý bằng các câu hỏi
về nội dung cần thực hiện.
- Căn cứ vào chủ đề học tập
và gợi ý của GV, HS nêu ra
các nhiệm vụ để thực hiện
- Thảo luận và lên kế hoạch
thực hiện nhiệm vụ (nhiệm
+ Cảm ứng ở thực vật là gì?
+ Liệt kê các hiện tượng cảm
ứng ở thực vật mà em biết?
+ Căn cứ vào hướng tác nhân
kích thích (Có hướng hay vô
hướng) hãy phân các hiện
tượng cảm ứng đã liệt kê
thành 2 nhóm?
+ Hãy giải thích cơ chế các
hiện tượng cảm ứng ở thực
vật trong 2 nhóm trên?
+ Căn cứ vào hướng tác nhân
kích thích và đặc điểm các
hiện tượng cảm ứng ở thực
vật hãy cho biết cảm ứng ở
thực vật chia làm mấy loại?
Đó là những loại nào?
+ Hãy cho biết thế nào là
hướng động, ứng động?
+ Em hãy làm thí nghiệm về

cáo.
- Hoàn thành báo cáo của
nhóm
- Theo dõi gi{p đỡ các nhóm
(xử lý thông tin, cách trình
bày sản phẩm của các nhóm)
- Từng nhóm phân tích kết
quả thu thập được và trao đổi
về cách trình bày sản phẩm.
- Xây dựng báo cáo sản
phẩm của nhóm.
Bước 3: Báo cáo kết quả (1 tiết)
Báo cáo kết quả Tổ chức cho các nhóm báo - các nhóm báo cáo kết quả
cáo kết quả và phản hồi
Gợi ý các nhóm nhận xƒt, bổ
sung cho các nhóm khác.
- Trình chiếu Powerpoint
- Trình chiếu dưới dạng các
file video
- Các nhóm tham gia phản
hồi về phần trình bày của
nhóm bạn
- Học sinh trả lời câu hỏi dựa
vào các kết quả thu thập
được từ mỗi nhóm và ghi
kiến thức cần đạt vào vở.
Nhìn lại quá trình thực hiện
dự án
Tổ chức các nhóm đánh giá ,
tuyên dương nhóm, các nhân

các loại ứng
động và hướng
động qua các
hiện tượng thực
tế sưu tầm được
Giải thích được
các hiện tượng
ứng động,
hướng động
Phân tích được
cơ chế của
hướng động và
ứng động
Vai trò của cảm ứng đối với đời sống thực vật