CƠ CHẾ DI TRUYỀN Ở CẤP ĐỘ PHÂN TỬ
Sinh học 12
I. Nội dung chuyên đề
1. Mô tả chuyên đề
Chuyên đề gồm 3 bài 1,2,3 thuộc phần V sinh học 12
Bài 1. gen mã di truyền và quá trình nhân đôi ADN
Bài 2. Phiên mã và dịch mã
Bài 3. điều hòa hoạt động của gen
2. Mạch kiến thức chuyên đề
2.1. Cơ sở vật chất DT ở cấp độ phân tử
Gen
Khái niệm
Cấu trúc của gen
2.1.2. ARN
2.1.2.1. Cấu trúc chung ARN
2.1.2.2. Phân loại và chức năng ARN
2.1.3. Mã di truyền
2.2. Cơ chế DT ở cấp độ phân tử
2.2.1. Quá trình nhân đôi ADN
2.2.1.1. Diễn biến quá trình nhân đôi
2.2.1.2. Kết quả
STT Họ và tên Chức vụ Đơn vị
1 Ngô Thế Anh Nhóm trưởng THPT – Đồng Đăng – Lạng Sơn
2 Hoàng thị Hải Thư kí THPT Việt Bắc – Lạng Sơn
3 Nguyễn Văn Thành Thành viên THPT – Bắc Sơn – Lạng Sơn
4 Chu Hoàng Tuấn Anh Thành viên THPT – Cao Lộc – Lạng Sơn
5 Phạm Huyền Phương Thành viên THPT Hữu Lũng – Lạn Sơn
2.2.2. Quá trình phiên mã
2.2.2.1. Diễn biến quá trình phiên mã
2.2.2.2. Kết quả
2.2.3. Quá trình dịch mã

-
1.4. Định hướng các năng lực được hình thành
- NL giải quyết vấn đề.
- NL tự học
- NL hợp tác
- NL giao tiếp.
- NL khoa học, quan sát, phân nhóm.
2. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh.
2.1. Chuẩn bị của giáo viên.
- Tranh vẽ: Hình 1.1; 2.1; 2.2
- Video về cơ chế nhân đôi, phiên mã, dịch mã.
- Phiếu học tập: 1, 2, 3.
2.2. Chuẩn bị của học sinh
- SGK, các tài liệu tham khảo về chuyên đề.
3. Tiến trình tổ chức các hoạt động học tập
Nội dung hoạt động Mục tiêu
Đặt vấn đề: Cha ông ta có câu:
Rỏ nhà ai, quai nhà nấy
Con nhà tông không giống lông cũng giống cánh
Em hãy giải thích?
Hoạt động 1. Tìm hiểu cơ sở vật chất DT ở cấp độ phân tử (1tiết)
1. GV yêu cầu HS nhớ lại kiến
thức đã học ở lớp 10 về cấu trúc
của ADN, trả lời các câu hỏi:
- ADN cấu trúc theo nguyên tắc nào,
nêu các đơn phân của ADN ?
- Nêu các loại liên kết giữa các đơn
phân trong ADN?
- HS huy động kiến thức cũ về cấu
trúc của ADN

lời các câu hỏi:
- Mã di truyền là gì?
- Thế nào là mã bộ ba? Vai trò của
bộ ba mở đầu và bộ ba kết thúc?
- Nêu và phân tích các đặc điểm của
mã bộ ba?
HS nêu được khái niêm mã di truyền,
mã bộ ba.
- Nêu và phân tích được các đặc
điểm của mã bộ ba.

Hoạt động 2: Cơ chế DT ở cấp độ phân tử
1. Quá trình nhân đôi ADN
- HS quan sát video về quá trình
nhân đôi AND, thảo luận nhóm,
phân tích: các yếu tố tham gia trong
quá trình, nguyên tắc lắp giáp các
nucleotit, đặc điểm 2 mạch của AND
con được tạo ra
- Hoàn thành phiếu học tập sắp xếp
các nội dung theo trình tự của quá
trình nhân đôi.
- HS mô tả được quá trình nhân đôi
AND.
- Phân tích được các yếu tố tham gia
quá trình và sản phẩm của quá trình
nhân đối.
2. Quá trình phiên mã
- HS quan sát video về quá trình
phiên mã tạo ra ARN, thảo luận

protein.
HS giải thích được mối quan hệ giữa
các cơ chế di truyền phân tử.
2. Xây dựng công thức
- GV hướng dẫn HS xây dựng các
công thức:
+ Tính số AND con được tạo thành
và số nu môi trường cung cấp cho
nhân đôi:
+ Số phân tử ARN con tạo thành và
số ribonu môi trường cung cấp cho
phiên mã
+ Số phân tử protein tạo thành sau
dịch mã và số aa môi trường cung
cấp.
HS xây dựng được công thức DT
phân tử:
CT1: số phân tử AND được tạo
thành: 2
k
(k: số lần nhân đôi)
CT2: Số nu môi trường cung cấp cho
nhân đôi:
+ tổng số nu: Ncc = N (2
k
– 1)
+ Số nu môi trường cung cấp từng
loại
Acc = Tcc = A.(2
k

Vận dụng cao
Các NL
hướng tới
1. Gen - Phát biểu
được khái
niệm gen
- Kể tên được
3 vùng cấu
trúc của gen
- Trình bày
được chức
năng của gen
- Giải thích
được bản chất
của gen
- Phân biệt
được 3 vùng
của gen cấu
trúc dựa vào
vị trí và chức
năng
- Nhận định
vùng nào
quyết định
bản chất của
gen. Chứng
minh được
nhận định đó
2. ARN Nêu được cấu
trúc chung

kết quả của
quá trình nhân
đôi ADN
- Giải thích
được thời
điểm xảy ra
- Giải thích
được vai trò
của các thành
phần tham gia
- Mô tả diễn
biến quá trình
nhân đôi
ADN
- Giải thích
các nguyên
tắc trong quá
trình nhân đôi
ADN
- Xây dựng
được công
thức tính số
lần nhân đôi,
số ADN con
tạo thành
- Dự đoán
được các sai
sót có thể xảy
ra trong quá
trình nhân đôi

phần tham gia
- So sánh
phiên mã ở
sinh vật nhân
sơ và nhân
thực
6. Dịch mã - Nêu được
thời điểm, nơi
xảy ra
- Kể tên các
thành phần
tham gia quá
trình dịch mã
- Mô tả diễn
biến quá trình
dịch mã
- Giải thích
được vai trò
của các thành
phần tham gia
7. Điều hòa
hoạt động của
gen
Nêu được
khái niệm
điều hòa gen
8. Mối quan
hệ giữa ADN-
ARN-Protein
Câu hỏi bài tập