B GIÁO DCăVÀăÀOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.HCM
PHMăOÀNăTHÚYăVỂN
MI QUAN H GIA T GIÁ HI
OỄIăVND/USDăVÀăCH S GIÁ CHNG
KHOÁN VN-INDEX
LUNăVNăTHC S KINH T TP.HCM - Nmă2014 B GIÁO DCăVÀăÀOăTO
TRNGăI HC KINH T TP.HCM
PHMăOÀNăTHÚYăVỂN

MC LC
TRANG PH BÌA
LIăCAMăOAN
MC LC
DANH MC CÁC KÝ HIU, CÁC CH VIT TT
DANH MC CÁC HÌNH V,ă TH
TÓM TT 1
Chngă1ă- GII THIU 2
1.1. t vnăđ nghiên cu 2
1.2. Mc tiêu nghiên cu 4
1.3. iătng và phm vi nghiên cu 4
1.4. Phngăphápănghiênăcu 5
1.5. ụănghaăcaăđ tài 5
1.6. Tng quan các ni dung chính ca lunăvn 5
Chngă2ă- TNG QUAN CÁC NGHIÊN CUăTRCăỂY 7
2.1. Căs lý thuyt 7
2.2. Các bng chng thc nghim 10
Chngă3ăậ PHNGăPHỄPăNGHIểNăCU 26
3.1. Phngăphápănghiênăcu 26
3.1.1. Kim đnh nghim đn v (kim đnh tính dng ca chui d


DANH MC CÁC KÝ HIU, CÁC CH VIT TT
T vit tt Din gii
AR Autoregressive – T hi quy.
ARCH Autoregressive Coditional Heteroskedasticity –
Phng sai thay đi có điu kin t hi quy.
ARIMA Autoregressive Integrated Moving Average – T hi quy
tích hp trung bình trt
ECM Error Correction Model – Mô hình hiu chnh sai s.
ER Exchange Rate – T giá danh ngha song phng.
GARCH Generalized Autoregressive Coditional Heteroskedasticity -
Phng sai thay đi có điu kin t hi quy tng quát hóa.
OLS Ordinary Least Squares – Phng pháp c lng bình
phng bé nht
USD United States Dollar - Dollar M.
VAR Vector Autoregressive – T hi quy dng véc t.
VECM Vector Error Correction Model – Mô hình hiu chnh sai s
dng Véc t
VND Vit Nam ng

DANH MC CÁC BNG
Bng Ni dung Trang
4.1. Kt qu thng kê mô t d liu nghiên cu …………………… 42
4.2 Kt qu thng kê mô t các bin trong mô hình nghiên cu…… 43
Tênăđ tài: MI QUAN H GIA T GIÁ HIăOỄIăVND/USD
VÀ CH S GIÁ CHNG KHOÁN VN-INDEX
TÓM TT

Bài nghiên cu này nhm mc đích nghiên cu mi quan h gia t giá hi
đoái VND/USD và ch s giá chng khoán VN-Index trong giai đon t ngày 03
tháng 01 nm 2006 đn ngày 31 tháng 12 nm 2013. Bài nghiên cu s dng s liu
chui thi gian theo ngày và phng pháp phân tích s liu da trên kim đnh nghim
đn v, kim đnh đng liên kt Johansen và kim đnh nhân qu Granger. Kt qu
nghiên cu cho thy không tn ti bt k mi quan h đng liên kt nào gia hai bin
t giá và giá chng khoán, ngha là không tn ti mi quan h cân bng trong dài hn
gia hai bin s này trong mô hình nghiên cu. Ngoài ra cng không tn ti mi quan
h nhân qu nào gia t giá VND/USD và ch s chng khoán VN-Index trong sut
giai đon nghiên cu. Nh vy, gia th trng chng khoán và th trng ngoi hi
không tn ti mi quan h trong ngn hn cng nh trong dài hn.
2 Chngă1ă- GII THIU

và ri ro t giá ca h đ n đnh thu nhp.
Cui cùng, s hiu bit v mi quan h gia t giá và giá chng khoán có th
hu ích trong vic d báo khng hong. Khalid và Kawai (2003) cng nh Ito và
Yuko (2004) cho rng mi quan h gia th trng chng khoán và th trng ngoi
hi đư giúp nhn din cuc khng hong tài chính châu Á nm 1997. Ngi ta tin
rng s mt giá mnh ca đng Baht Thái δan đư gây ra s mt giá ca các đng tin
ca các nc khác trong khu vc và điu này dn đn s sp đ ca th trng chng
khoán. Nhn thc v mi quan h gia hai th trng s giúp thc hin các hành đng
phòng nga trc s lây lan ca cuc khng hong.
Th trng chng khoán Vit Nam tuy còn non tr so vi các th trng khác
trên th gii. Tuy nhiên, s đóng góp ca th trng chng khoán cho s phát trin
ca nn kinh t là không th ph nhn. Th trng chng khoán đư giúp cho các nhà
đu t đn gn vi doanh nghip hn, qua đó doanh nghip có c hi tip xúc vi
ngun vn ln vi chi phí thp đ thc hin các d án đu t. Th trng cng giúp
vic c phn hóa các doanh nghip nhà nc đc thun li hn, góp phn khng
đnh s quyt tâm ca Vit Nam trong vic to ra môi trng đu t lành mnh, minh
bch cho các đi tác. Tuy nhiên do tính non tr ca th trng (th trng chng khoán
Vit Nam ch tht s phát trin mnh t giai đon sau nm 2006 tr đi sau khi lut
chng khoán ban hành) nên th trng còn nhiu vn đ cn phi gii quyt nh: c
s h tng, khung pháp lý, tính minh bch,…đ có th to nên mt th trng chng
khoán hiu qu và cnh tranh hn.
Khi đu t vào th trng chng khoán, nhà đu t thng nghiên cu rt k
không ch tình hình hot đng ca doanh nghip mà hin nay h còn nghiên cu đn
các tác đng ca các bin kinh t v mô đn th trng chng khoán. Vì vy, nghiên
cu s tác đng trên không còn là s nghiên cu đc lp ca các nhà nghiên cu mà
nay vic nghiên cu này cng rt cn thit cho các nhà đu t. Trên th gii có khá
nhiu nghiên cu v s tác đng ca các bin kinh t v mô đn th trng chng
4
1.4. Phngăphápănghiênăcu
Bài nghiên cu áp dng các phng pháp đnh lng đ kim đnh mi quan
h nhân qu gia hai bin t giá và giá chng khoán, c th nh sau:
Th nht, tính dng ca chui d liu s đc kim đnh thông qua ba phng
pháp kim đnh nghim đn v là: kim đnh Augmented Dickey-Fuller (ADF), kim
đnh Phillips-Perron (PP) và kim đnh KPSS (Kwiatkowski, Phillips, Schmidt, và
Shin, 1992).
Th hai, kim đnh đng liên kt Johansen test (1991) s đc s dng đ kim
đnh mi quan h dài hn gia các bin s đang nghiên cu.
Cui cùng, kim đnh nhân qu Granger tuyn tính đc s dng đ c lng
mi quan h nhân qu gia hai th trng chng khoán và ngoi hi.
1.5. ụănghaăcaăđ tài
Bài nghiên cu đóng góp vào lỦ lun và thc tin  các khía cnh sau:
u tiên, nghiên cu này s làm rõ hn các vn đ lý lun v mi quan h gia
th trng chng khoán và th trng ngoi hi;
Th hai, nghiên cu này nhm kim đnh mi quan h nhân qu gia t giá và
giá chng khoán ti th trng Vit Nam. Mi quan h này khi đc xác nhn s đóng
góp thêm bng chng thc nghim bên cnh các nghiên cu khác đư đc thc hin
v đ tài này  th trng Vit Nam, cng nh s giúp cng c thêm cho các c s lý
thuyt.
Cui cùng, thông qua kt qu nghiên cu, đ tài s cung cp thêm các lun c
khoa hc cng nh đ xut mt s kin ngh đ giúp các nhà hoch đnh chính sách
xây dng các chính sách thúc đy th trng chng khoán phát trin hn.
1.6. Tng quan các ni dung chính ca lunăvn
Lun vn đc cu trúc nh sau:
6 Chng 1 – Gii thiu đ tài, tác gi s trình bày tng quát v lý do chn đ
tài, mc tiêu và các vn đ nghiên cu, phng pháp nghiên cu cng nh Ủ ngha

t chng khoán. Theo đó, các nhà làm chính sách có th t do thi hành các chính sách
v mô quc gia mà không cn phi lo s rng các chính sách này s làm thay đi bn
cht ca th trng chng khoán vì chúng ch nh hng đn giá c ca chng khoán
mà thôi. Ngoài ra, lý thuyt kinh t hc còn đa ra gi thuyt rng, giá c chng khoán
không ch phn ánh các thông tin hin có mà còn phn ánh chính xác các k vng v
hot đng tng lai ca doanh nghip. Nu giá c chng khoán phn ánh chính xác
các yu t kinh t v mô c bn thì nó có th đc s dng nh mt ch báo hàng đu
v tình trng ca nn kinh t trong tng lai. Do đó, tìm hiu mi quan h nhân qu
và tng tác qua li gia các bin v mô và giá chng khoán là rt quan trng trong
các xem xét quyt đnh đa ra các chính sách điu hành nn kinh t.
Di nh hng ca các bin kinh t v mô lên th trng chng khoán, lý
thuyt EMH nói rng: s cnh tranh gia các nhà đu t – nhng ngi luôn mun
ti đa hóa li nhun ca mình – bo đm tt c các thông tin hin ti đc cho là có
liên quan đn s thay đi ca các bin v mô s phn ánh ht vào trong giá chng
khoán nên nhà đu t không th kim đc t sut sinh li bt thng thông qua d
đoán xu hng ca th trng chng khoán trong tng lai.
Tuy nhiên, trái ngc vi kt lun trên, nhiu bng chng thc nghim đư ch
ra rng các bin kinh t v mô quan trng có th giúp d báo đc chui t sut sinh
li tích ly. Nhng nghiên cu này khng đnh các yu t v mô rõ ràng có nh hng
đn thu nhp và bin đng ch s giá chng khoán. Khi xem xét mi quan h gia t
giá và th trng chng khoán, các mô hình kinh t hc truyn thng tranh lun rng
8 s thay đi trong t giá nh hng lên các mc trong bn cân đi k toán ca mt
công ty thông qua tính cnh tranh đc th hin qua ngoi t và sau cùng là li nhun
và chng khoán.
Mi quan h gia t giá hi đoái và ch s giá chng khoán đc rt nhiu nhà
nghiên cu nghiên cu gii thích, tuy nhiên, kt qu ca nhng nghiên cu này vn
không thng nht đc chiu nh hng ca t giá lên giá chng khoán.

nc.
Khi tip cn t giá nh mt tài sn (giá ca mt đn v ngoi t) trong th
trng tài sn, Gavin (1989) trong mô hình tin t đư khng đnh t giá và giá c
phiu có mi quan h yu hoc hoàn toàn không có quan h. Ging nh giá ca nhng
tài sn khác, t giá cng đc xác đnh bi t giá tng lai k vng. Bt k yu t
nào nh hng đn giá tr tng lai ca t giá thì s nh hng đn t giá  hin ti.
Nhng yu t gây nên s thay đi trong t giá có th khác bit vi nhng yu
t gây nên s thay đi trong giá c phiu. Trong nhng trng hp này s không tn
ti quan h gia nhng tài sn trên. Khi có mt vài yu t nh hng đn c giá c
phiu và t giá, chúng ta hy vng rng có s liên h gia hai bin này. S không liên
h xy ra khi: đng tin trong nc đc đnh giá thp đ nâng cao giá tr ca nhng
doanh nghip xut khu hàng hóa nhng nu nhng doanh nghip này nhp khu
nhiu chi phí cho đu vào  nc ngoài thì giá c phiu có th s không tng khi đó
chi phí cho sn phm ca doanh nghip s tng làm cho doanh nghip gim tính cnh
tranh. Mt khác, nhng doanh nghip không xut khu nhng sn phm ca h đn
quc gia khác nhng li nhp khu nguyên liu thô có th giá c phiu ca chúng s
gim khi đng tin trong nc đc đnh giá thp có th là nguyên nhân làm cho
doanh thu hoc li nhun ca h gim.
Ngoài ra, theo lý thuyt tài chính hin đi, lý thuyt danh mc đu t ca
Markowitz cho rng danh mc đu t cn phi đc xem xét li khi t giá hi đoái
tng hoc gim. Chng hn, mt s st giá ca VND s dn đn vic mt danh mc
đu t ca nc ngoài chuyn t các tài sn ni đa, chng hn chng khoán, sang
các tài sn bên ngoài do s gim giá đng tin đư làm gim giá thu nhp ca các nhà
10 đu t nc ngoài khi nhng đng tin này đc chuyn đi sang đng tin chính
quc; s rút lui ca các nhà đu t nc ngoài có th gây ra s st gim trong giá
chng khoán. Tuy nhiên, đi vi các nhà đu t trong nc, s gim giá ca VND
làm cho chng khoán nc ngoài tr nên mc hn, to ra mt hiu ng thay th sang

Jorion (1990) xem xét đ nhy cm ca các công ty đa quc gia M đi vi
ri ro t giá. Bng chng thc nghim cho thy mi quan h gia li nhun chng
khoán và t giá là khác nhau mt cách có h thng gia các công ty đa quc gia trong
mu. S đng chuyn đng gia li nhun chng khoán và giá tr đng đôla tng
quan thun vi t l phn trm ca các hot đng nc ngoài ca các công ty này.
Giai đon nghiên cu t tháng 01 nm 1971 đn tháng 12 nm 1987 vi mu gm
287 công ty đa quc gia  M đang hot đng trong giai đon này.
Mt nghiên cu khác ca εa và Kao (1990) cng cho thy mi tng quan
dng gia giá chng khoán và t giá hi đoái. Nghiên cu cng đc thc hin vi
d liu tháng ca ch s giá chng khoán  M và t giá hi đoái đc tính theo giá
tr bình quân gia quyn vi trng s thng mi ca M vi sáu nc công nghip
ln (Anh, Canada, Pháp, Tây c, Italia và Nht Bn) trong giai đon t tháng 05
nm 1973 đn tháng 12 nm 1983. c bit, kt qu nghiên cu ch ra rng ch s giá
chng khoán b nh hng nhiu bi level ca t giá hn là s thay đi ca t giá hi
đoái.
Bahmni-Oskooee và Sohrabian (1992) s dng phng pháp kim đnh đng
liên kt và kim đnh nhân qu Granger đ đo lng mi quan h gia giá chng
khoán  th trng M đc đi din bi ch s chng khoán S&P 500 và t giá hiu
lc ca USD, nghiên cu s dng d liu hàng tháng trong giai đon t tháng 07 nm
1973 đn tháng 12 nm 1988. Kt qu nghiên cu ch ra rng tn ti mi quan h
nhân qu hai chiu gia giá chng khoán và t giá hiu lc trong ngn hn, tuy nhiên
li không có mi quan h cân bng dài hn gia hai bin.
Bodnar và Gentry (1993) khi nghiên cu mi quan h gia bin đng t giá
hi đoái và giá c phiu  các nc Canada, Nht Bn và M đư tìm thy tn ti mi
quan h nhân qu gia th trng ngoi hi và th trng chng khoán.
12 Mok (1993) s dng phng pháp ARIεA và kim đnh nhân qu Granger đ
khám phá mi quan h nhân qu gia lãi sut, t giá và giá chng khoán hàng ngày

th trng ngoi hi  tt c các nc phát trin trong mu nghiên cu; tuy nhiên li
không tn ti mi quan h nhân qu nào gia hai bin trên  các th trng mi ni.
S tng phn này có th là do s khác bit trong cu trúc và đc đim th trng tài
chính gia hai nhóm nc.
Wu (2000) s dng mô hình hiu chnh sai s (ECε) đ nghiên cu hiu ng
bt đi xng ca t giá đng đô la Singapore vi bn đng tin khác nhau lên giá
chng khoán ca Singapore và đ nhy cm ca hiu ng ti bt n ca nn kinh t.
Nghiên cu s dng d liu hàng tun trong giai đon t ngày 03/04/1991 đn
31/05/2000. Kt qu nghiên cu ch ra rng tn ti quan h nhân qu đn hng t
t giá ti giá chng khoán, khi đng đôla Singapore tng giá so vi USD và đng
Ringgit ca Malaysia hoc gim giá so vi đng Yên Nht và đng Rupiah Indonesia
dn đn s tng lên trong dài hn ca giá chng khoán trong hu ht mu nghiên cu
thuc thp niên nhng nm 1990. Riêng hiu ng ca t giá SGD/USD có du hiu
đo ngc gia hai giai đon trong cuc khng hong 1997 – 1998 và giai đon phc
hi 1992 – 2000: mt tác đng dài hn âm ca s gim giá tin t trong giai đon
khng hong đc thay bng mt tác đng dng trong giai đon phc hi.  nhy
cm ca giá chng khoán và t giá tng theo thi gian: thp trong giai đon tng
trng cao (t ngày 03/04/1991 đn ngày 25/01/1995), tng dn trong giai đon trc
khng hong (t ngày 01/02/1995 đn ngày 25/06/1997) và giai đon khng hong
(t ngày 02/07/1997 đn ngày 30/12/1998) và cao nht trong giai đon phc hi (t
ngày 06/01/1999 đn ngày 31/05/2000).
Mt nghiên cu quan trng khi nghiên cu v mi quan h gia t giá hi đoái
và giá chng khoán không th không nhc đn nghiên cu ca Granger và các cng
s (2000). Granger đư s dng các phng pháp kim đnh nghim đn v, đng liên
kt đ xác đnh mi quan h nhân qu gia các bin s trên khi s dng d liu ngày
trong giai đon t ngày 03/01/1986 đn 16/06/1998. Mu nghiên cu ca tác gi bao
gm các nc Hng Kông, Indonesia, Nht Bn, Hàn Quc, Malaysia, Philipines,
Singapore, Thái δan và ài δoan. Thông qua hàm phn ng xung, tác gi thy rng
14


15 tháng 12/1998  M. Kim đnh đng liên kt Johansen cho thy S&P 500 có mi
quan h cân bng dài hn vi bn bin còn li. Phân tích hiu chnh sai s cho thy
giá chng khoán, ch s sn xut công nghip và lm phát t điu chnh đ hiu chnh
s mt cân bng gia nm bin, trong khi k thut phân rư phng sai cho thy giá
chng khoán thay đi đáng k bi nhng thay đi ngoài k vng trong lãi sut.
Agus và Carl (2005) đư nghiên cu mi quan h gia giá chng khoán và t
giá hi đoái bng cách s dng kim đnh đng liên kt Johansen và kim đnh nhân
qu Granger ti bn quc gia ông Nam Á (Indonesia, Philippines, Singapore và
Thái Lan). Nghiên cu thy rng tn ti mi quan h đng liên kt gia hai bin s
trên  tt c các nc trong mu, đng thi cng tn ti mi quan h nhân qu t t
giá đn giá chng khoán.
Khi nghiên cu mi quan h nng đng trong dài hn và ngn hn gia t giá
hi đoái và ch s giá chng khoán, Phylaktis và Ravazzolo (2005) đư s dng các
phng pháp kim đnh đng liên kt, kim đnh nhân qu Granger đa bin và mô
hình VAR đ quy cho nm quc gia khu vc Châu Á Thái Bình Dng bao gm
Malaysia, Thái Lan, Philippines, Hng Kông và Singapore trong giai đon 1980 –
1998. Bng chng thc nghim ch ra rng tn ti mi tng quan dng gia th
trng chng khoán và th trng ngoi hi  các quc gia nghiên cu; trong đó th
trng chng khoán M đóng vai trò nh mt cu ni cho nhng liên kt này và cuc
khng hong tài chính trong giai đon này cng có nh hng nht đnh trong s
chuyn đng đng nhp dài hn ca hai th trng này.
Nghiên cu ca Benjamin Tabak (2006) thì li không tìm thy mi quan h
trong dài hn gia t giá và giá chng khoán  th trng Brazil, tuy nhiên tác gi li
tìm thy mi quan h tuyn tính t giá chng khoán đn t giá, điu này phù hp vi
cách tip cn danh mc rng giá chng khoán nh hng đn t giá vi tng quan
âm. Tác gi s dng d liu giá đóng ca hàng ngày ca ch s chng khoán ti São
Paulo (IBOVESPA) và t giá gia đng REAδ và USD trong giai đon t 01/08/1994

khoán đóng ca khi nghiên cu mi quan h gia th trng chng khoán và th
trng ngoi hi trong giai đon t nm 1997 – 2004. Mu nghiên cu bao gm các
17 quc gia: M, Canada, Anh, Nht, Hng Kông, Singapore, Hàn Quc, n  và
Philippines. Bng cách áp dng mô hình GARCH, tác gi tìm thy hiu ng lan ta
dng v giá t th trng ngoi hi đn th trng chng khoán tn ti  Canada,
Nht Bn, M và n . Kt qu cng cho thy đi vi các nc phát trin, không
có bin đng dai dng trong th trng chng khoán và th trng ngoi hi; ngc
li bin đng là dai dng  các nn kinh t mi ni.
Yau và Niel (2009) cng nghiên cu mi quan h gia ch s giá chng khoán
và t giá hi đoái  th trng châu Á (ài δoan và Nht Bn) trong giai đon t
tháng 01/1991 đn 03/2008. Nghiên cu s dng mô hình điu chnh sai s ngng
(TECM). Kt qu cho thy có mi quan h cân bng dài hn gia NTD/JPY và giá
c phiu ca Nht Bn và ài δoan trong giai đon nghiên cu. Tuy nhiên mi quan
h đng liên kt ngng bt đi xng ch tn ti  th trng ài δoan. Nghiên cu
đc m rng bng vic tính đn nh hng ca đng USD trên th trng tài chính
ài δoan. Kt qu kim đnh nhân qu Granger TECM ch ra rng không có mi
quan h nhân qu trong ngn hn gia hai bin  c hai nc; tuy nhiên trong dài hn
có mt mi quan h nhân qu t t giá (NTD/JPY hoc NTD/USD) đn giá chng
khoán  ài δoan.
Richards et al. (2009) nghiên cu  th trng Úc v tng tác gia giá chng
khoán và t giá trong giai đon t ngày 02/01/2003 đn ngày 30/06/2006. Bng chng
thc nghim cho thy tn ti quan h đng liên kt dng gia hai bin, đng thi
tn ti quan h nhân qu Granger t giá chng khoán đn t giá trong giai đon nghiên
cu.
Agrawal et al. (2010) phân tích mi quan h gia li nhun ch s Nifty và t
giá đng Rupee n  so vi đng USD trong giai đon t ngày 11/10/2007 đn
ngày 09/03/2009. Bng chng thc nghim cho thy tn ti mi tng quan âm gia