BăGIÁOăDCăVĨăĨOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP. HăCHệăMINH
LÊ MINH TRANG
NGHIểNăCUăSăHĨIăLọNGăCAăKHÁCHăHĨNGă
V CHTăLNGăDCHăVăTINăGIăTIăNGỂNă
HĨNGăNỌNGăNGHIPăVĨăăPHÁTăTRINăNỌNGă
THỌNăVITăNAMăTRểNăAăBĨNăTP.ăHăCHệă
MINH LUNăVNăTHCăSăKINHăT
Tp. HăChíăMinhăậ Nmă2014
BăGIÁOăDCăVĨăĨOăTO
TRNGăIăHCăKINHăTăTP.ăHăCHệăMINH
LÊ MINH TRANG NGHIểNăCUăSăHĨIăLọNGăCAăKHÁCHăHĨNGă
MCăLC
TRANGăPHăBỊA
LIăCAMăOAN
MCăLC
DANHăMCăCÁCăCH VITăTT
DANHăMCăCÁCăBNGăBIU
DANHăMCăCÁCăHỊNHăV
MăU 1
1. t vn đ nghiên cu 1
2. Mc tiêu nghiên cu 2
3. i tng nghiên cu và phm vi nghiên cu 2
4. Phng pháp nghiên cu 2
5. Ngun d liu nghiên cu 3
6. Ý ngha thc tin ca nghiên cu 3
7. Cu trúc ca nghiên cu 3
CHNGă1:ăCăSăLụăLUNăV SăHĨIăLọNGăCAăKHÁCHăHĨNGăVă
CHTăLNGăDCHăVăTINăGIăTIăNGỂNăHĨNGăTHNGăMI 5
1.1.ăDchăvăngơnăhƠng 5
1.1.1. Khái nim dch v ngân hàng 5
1.1.2. c trng ca dch v ngân hàng 6
1.1.3. Phân loi dch v ngân hàng 9
1.1.3.1. Theo qui mô giao dch 9
1.1.3.2. Theo thi hn cung ng dch v 10
2.2.1. Ngun vn huy đng 32
2.2.2. Hot đng tín dng 32
2.2.3. Hot đng dch v 32
2.2.4. Kt qu hot đng tài chính 33
2.3.ăKháiăquátăhuyăđngătinăgiăcaăngơnăhƠngăNôngăNghipăvƠăPhátăTrină
Nông ThônăVităNamătrênăđaăbƠnăTPHCM 34
2.3.1. Các hình thc tin gi 34
2.3.2. Thc trng huy đng tin gi 34
2.3.2.1. V qui mô và tc đ tng trng ca ngun vn tin gi 35
2.3.2.2. V c cu ngun vn tin gi 36
2.3.2.3. V kh nng đa dng hóa các hình thc huy đng tin gi 38
2.4. Thcătrngăchtălngădchăvătinăgiătiăngơn hƠngăNôngănghipăvƠăPhátă
trinăNôngăthônăVităNamătrênăđaăbƠnăTPHCM 39
2.5.ăánhăgiáăthcătrngăsăhƠiălòngăcaăkháchăhƠngăv chtălngădchăvătină
giătiăngơnăhƠngăNôngănghipăvƠăPhátătrinăNôngăthônăVităNam trênăđaăbƠnă
TPHCM 41
2.5.1. Mô hình nghiên cu và gi thuyt nghiên cu 41
2.5.1.1. Thit k mô hình nghiên cu 41
2.5.1.2. Các gi thuyt nghiên cu 42
2.5.2. Phng pháp nghiên cu 43
2.5.2.1. Nghiên cu đnh tính 43
2.5.2.2. Nghiên cu đnh lng 43
2.5.3. Kt qu nghiên cu 48
2.5.3.1. Mô t mu kho sát 48
2.5.3.2. ánh giá thang đo bng h s tin cy Cronbach’s Alpha 49
2.5.3.3. Phân tích nhân t khám phá EFA 51
2.5.3.4. Mô hình hiu chnh sau khi phân tích nhân t khám phá 56
2.5.3.5. Phân tích hi qui tuyn tính bi 57
2.5.3.6. Phân tích nh hng ca các bin đnh tính trong đánh giá s hài
lòng ca khách hàng v cht lng dch v tin gi 62
ACB : Ngân hàng TMCP Á Châu
Agribank : Ngân hàng Nông nghip và Phát trin Nông thôn Vit Nam
ATM : Automated Teller Machine
CLDV : Cht lng dch v
CLDVTG : Cht lng dch v tin gi
GSP : óng gói sn phm
EDC : Thit b đc th đin t (Electronic Data Capture)
KBNN : Kho Bc Nhà Nc
NHNN : Ngân hàng Nhà Nc
NHTM : Ngân hàng thng mi
NHTMCP : Ngân hàng thng mi c phn
PGD : Phòng giao dch
POS : n v chp nhn th (Point of Sale)
SPDV : Sn phm dch v
TCKT : T chc kinh t
TCTD : T chc tín dng
TPHCM : Thành ph H Chí Minh
VIP : Khách hàng rt quan trng (Very Important Passenger)
DANHăMCăCÁCăBNGăBIU
Bng 2.1: Báo cáo kt qu hot đng kinh doanh ca Agribank đa bàn TPHCM
Bng 2.2: Din bin ngun vn tin gi ca Agribank đa bàn TPHCM
Bng 2.3: Mô t mư hóa 7 thành phn ca thang đo cht lng dch v tin gi ti
Ngân hàng Nông nghip và Phát trin Nông thôn Vit Nam
Bng 2.4: Thng kê mu nghiên cu
Bng 2.5: Ma trn xoay nhân t ln 3
Bng 2.6: Kt qu kim đnh KMO and Bartlett's Test
cho s hình thành và phát trin nhanh chóng h thng ngân hàng Vit Nam. S
tham gia t ca các ngân hàng nc ngoài cùng vi s phát trin ca công ngh
hin đi s dn đn mt cuc cnh tranh gay gt v các sn phm, dch v và công
ngh nhm gia tng th phn và ti đa hóa li nhun. duy trì hot đng và phc
v cho mc đích kinh doanh, ngân hàng cn mt lng vn rt ln. Ngun vn các
ngân hàng huy đng đc xut phát t nhiu ngun khác nhau, nhng ngun vn
ch yu vn là ngun tin gi ca t chc và dân c. Vn đ huy đng vn tin gi
này sao cho hiu qu luôn là vn đ khin các nhà qun tr ngân hàng phi đau đu.
Vi u đim là ngân hàng thng mi quc doanh tiên phong, hin nay Ngân hàng
Nông Nghip và Phát Trin Nông Thôn Vit Nam đư phát trin mng li hot
đng rng khp c nc. Nhng s ra đi ngày càng nhiu ngân hàng thng mi
c phn và ngân hàng nc ngoài vi s đa dng hóa sn phm, dch v, s khin
hot đng huy đng vn ca ngân hàng ít nhiu gp khó khn, đc bit là trong điu
kin hin nay khi mà Ngân hàng Nhà nc quy đnh trn lưi sut huy đng là
6%/nm thì mt vn đ đt ra đó là làm sao đ Ngân hàng Nông Nghip và Phát
Trin Nông Thôn Vit Nam có th cnh tranh đc vi các ngân hàng khác, làm sao
đ gi chân khách hàng c và thu hút đc nhng khách hàng mi đn gi tin ti
ngân hàng?
Theo nhiu nhn đnh ca các nhà nghiên cu nc ngoài, cht lng dch
v đc bit cn thit trong lnh vc ngân hàng bi nó đem đn s hài lòng cho
khách hàng, và do đó tr thành chìa khóa giúp các ngân hàng chim đc u th
cnh tranh trc các đi th khác. Vì vy, đ có th tr li câu hi trên thì vn đ
quan trng hin nay là phi nâng cao cht lng dch v phc v khách hàng. Ngân
hàng cn tin hành đánh giá cht lng dch v thng xuyên, liên tc đ có th đáp
ng kp thi nhng thay đi trong nhu cu ca khách hàng nhm phc v khách
2
hàng tt hn và làm cho h luôn tha mưn khi s dng các dch v và sn phm
ngân hàng.
Thành ph H Chí Minh là trung tâm tài chính ngân hàng ln nht nc, dn
chính thc. Tip theo nghiên cu đnh lng: kim tra gi thuyt đ ra bng h s
tin cy Cronbach’s Alpha đ đm bo đ tin cy ca thang đo, phân tích nhân t
khám phá đ gp d liu, t đó xác đnh các thành phn ca cht lng dch v,
phân tích phân tích tng quan và phân tích hi quy đng thng đa bin da trên
kt qu x lý s liu thng kê SPSS đ xác đnh các thành phn nào ca cht lng
dch v tin gi có nh hng đn s hài lòng ca khách hàng và mc đ nh
hng ca thành phn đó. Ngoài ra, nghiên cu cng thc hin các nghiên cu ph
đ đánh giá s khác bit trong s đánh giá cht lng dch v gia các nhóm khách
hàng khác nhau.
5. Ngunădăliuănghiênăcu
Ngun d liu s cp: thu đc thông qua kho sát, điu tra thc t các
khách hàng.
Ngun d liu th cp: thu thp thông tin qua các tài liu, sách báo, website,
các bài nghiên cu, thông tin thc t t hot đng ca ngân hàng Nông nghip và
Phát trin Nông Thôn Vit Nam trên đa bàn TPHCM.
6.ăụănghaăthcătinăcaănghiênăcu:
Nghiên cu này nhm xác đnh các thành phn quan trng ca cht lng
dch v tin gi ca ngân hàng, đánh giá cm nhn ca khách hàng v các thành
phn này, bit đc mc đ hài lòng ca khách hàng v các thành phn ca cht
lng dch v ngân hàng, t đó giúp ngân hàng có nhng ci tin nhm hoàn thin
cht lng dch v tin gi cung cp cho khách hàng.
7.ăCuătrúcăcaănghiênăcu:
4
Bài nghiên cu gm có 3 chng vi ni dung nh sau:
Chng 1: C s lý lun v s hài lòng ca khách hàng v cht lng dch
v tin gi ti ngân hàng thng mi.
Chng 2: Thc trng s hài lòng ca khách hàng v cht lng dch v tin
gi ti ngân hàng ngân hàng Nông nghip và Phát trin Nông Thôn Vit Nam trên
đa bàn TPHCM.
Tác gi David Cox trong sách “Nghip v ngân hàng hin đi” đnh ngha
hu ht các hot đng nghip v ca ngân hàng thng mi đu gi là dch v ngân
hàng.
Nhm hình thành các quy tc ng x gia các nc thành viên trong hot
đng thng mi dch v, đnh ngha v dch v ngân hàng đư đc T chc thng
mi th gii (WTO) đ cp trong Ph lc v dch v tài chính ca Hip đnh chung
v thng mi – dch v (GATS): “Mt dch v tài chính là bt k dch v nào có
tính cht tài chính, đc mt nhà cung cp dch v tài chính cung cp. Dch v tài
chính bao gm mi dch v bo him và dch v liên quan đn bo him, mi dch
v ngân hàng và dch v tài chính khác (ngoi tr bo him)”. Nh vy, dch v
6
ngân hàng đc ni hàm trong dch v tài chính và nó đc phân ngành c th
trong bng phân ngành dch v ca WTO nh sau: Nhn tin gi; cho vay; cho thuê
tài chính; chuyn tin và thanh toán th, séc; bo lưnh và cam kt thanh toán; t
doanh hoc kinh doanh trên tài khon ca khách hàng; phát hành chng khoán; môi
gii tin t, qun lý tài sn, dch v thanh toán và thanh toán bù tr đi vi các tài
sn tài chính; cung cp và chuyn giao thông tin tài chính; dch v t vn và trung
gian, h tr tài chính.
nc ta, theo Lut T chc tín dng s 47/2010/QH12 không nhc đn
dch v ngân hàng, mà đ cp đn các hot đng ca Ngân hàng thng mi đó là:
1. Nhn tin gi không k hn, tin gi có k hn, tin gi tit kim và các loi tin
gi khác; 2. Phát hành chng ch tin gi, k phiu, tín phiu, trái phiu đ huy
đng vn trong nc và nc ngoài; 3. Cp tín dng di các hình thc; 4. M tài
khon thanh toán cho khách hàng; 5. Cung ng các phng tin thanh toán; 6. Cung
ng các dch v thanh toán.
Trong đ tài này, khái nim dch v ngân hàng đc hiu theo ngha ca t
chc WTO. Dch v ngân hàng là mt dng hot đng, mt quá trình đc cung
ng bi ngân hàng nhm đáp ng nhu cu và mong mun ca khách hàng mc tiêu,
bao gm tt c các dch v đc ngân hàng cung cp cho khách hàng nh dch v
khách hàng là s gia tng ri ro vì tình trng không chc chn v nhng gì h mua
đc.
Tính mau hng: th hin bn cht tc thi ca dch v xy ra nh là kt
qu ca vic sn xut và tiêu dùng đng thi, do đó nhà cung cp dch v không th
hình thành và duy trì hàng tn kho. Nhng thay đi v nhu cu ca th trng dch
v không th đc đáp ng ging th trng hàng hóa dch v khác. Nng lc sn
xut cha đc s dng ca nhà cung cp dch v s lưng phí nu không có khách
hàng tip nhn. Ngc li, khi nng lc cung cp ca nhà cung cp dch v thp
hn nhu cu th trng thì khách hàng li không đc đáp ng. Do đó, ngân hàng
phi tìm cách san bng mc đ nhu cu và làm tng thích vi nng lc ca mình.
8
Chu s chi phi mnh m ca chính sách quc gia: ngân hàng mun thành
lp và hot đng cn phi tha mưn các ch s tài chính theo yêu cu và phi chu s
giám sát cht ch theo qui đnh ca tng quc gia chng hn nh dch v tin gi
chu s ràng buc bi trn lưi sut huy đng.
Trách nhim liên đi và dòng thông tin hai chiu gia ngân hàng và khách
hàng: ngân hàng và khách hàng luôn có mi liên h cht ch vi nhau trong sut
quá trình s dng dch v. Ngay t khi khách hàng bt đu mi quan h vi ngân
hàng thì có ngha là khách hàng đang mua li ha t ngân hàng v trách nhim qun
lý ngun vn và nhng vn đ tài chính ca khách hàng, do đó, s tín nhim và tin
tng ca khách hàng đi vi ngân hàng là đòi hi bt buc. Ngc li, khi ngân
hàng bán li ha ca mình thì h cng cn tìm hiu v đi tng khách hàng ca
mình đ có c s tin rng đi tng mà mình giao dch s mang li li ích cho
mình. Tuy nhiên, ban đu s tín nhim và tin tng ln nhau ch có th dng li
mc đ nhn bit t các du hiu nh qui mô, hình nh, thi gian làm vic ca ngân
hàng, …hay thông tin do khách hàng cung cp hoc thông qua các t chc xp hng
tín nhim, t đó mi quan h và s tin tng ln nhau này dn dn phát trin qua
quá trình tri nghim cùng nhau. Do đó, s tín nhim và tính minh bch thông tin là
yu t quan trng nh hng đn mi quan h gia khách hàng vi ngân hàng.
1.1.3.1. Theo qui mô giao dch:ăbao gm dch v ngân hàng bán buôn và dch v
ngân hàng bán l.
Dch v ngân hàng bán buôn là dch v cung ng cho tp đoàn ln và các
NHTM khác vi quy mô và giá tr ln. Vi dch v ngân hàng bán buôn, NHTM
cung ng dch v vi chi phí thp nht.
Dch v ngân hàng bán l là dch v ngân hàng đc cung ng ti tng cá
nhân riêng l, các doanh nghip va và nh thông qua mng li chi nhánh, hoc
khách hàng có th tip cn trc tip vi sn phm dch v ngân hàng thông qua các
phng tin công ngh thông tin, đin t vi tính, hot đng vin thông.
10
1.1.3.2.ăTheoăthiăhnăcungăngădchăv: gm dch v ngân hàng ngn hn và
dch v ngân hàng trung dài hn
Dch v ngân hàng ngn hn là dch v đc ngân hàng cung cp có thi hn
di 1 nm, bao gm dch v tin gi ngn hn, cho vay ngn hn hot đng tài tr
thng mi…
Dch v ngân hàng trung dài hn là các dnh v ngân hàng cung cp có thi
hn t 1 nm tr lên.
1.1.3.3.ăTheoăquáătrìnhăphátătrinăcaăNHTM: dch v ngân hàng bao gm dch
v ngân hàng truyn thng và dch v ngân hàng hin đi .
Dch v ngân hàng truyn thng: là các dch v c bn đư đc thc hin
trong nhiu nm trên nn công ngh c, quen thuc vi khách hàng, vi kênh phân
phi trc tip thông qua mng li chi nhánh và PGD đn khách hàng. Có th k
đn mt s dch v truyn thng ca ngân hàng nh sau:
Dch v huy đng vn: bao gm dch v tin gi và tin vay
Dch v tin gi: nhn tin gi không k hn, tin gi có k hn, tin gi tit
kim; phát hành k phiu, trái phiu, chng ch tin gi và các công c n
khác.
Dch v tin vay: vay t TCTD khác trong nc, vay t các ngân hàng và
các t chc tài chính nc ngoài, vay t NHTW.
dch v ngân hàng t phc v.
1.2.ăDchăvătinăgiăcaăngơnăhƠng
Huy đng vn là mt trong nhng hot đng ch yu và quan trng nht ca
ngân hàng thng mi. Hot đng này mang li ngun vn đ ngân hàng có th
thc hin các hot đng khác nh cp tín dng và cung cp các dch v khác cho
12
khách hàng. Ngun vn này đc to lp thông qua thu hút tin gi, phát hành giy
t có giá và vay vn t các TCTD khác. Trong đó, nhn tin gi là hot đng ph
bin và ch yu nht.
Dch v nhn tin gi là dch v thu hút tin gi t các t chc và dân c
thông qua vic bán sn phm, dch v ca mình. Do nhu cu và đng thái gi tin
ca khách hàng rt đa dng và khác nhau nên đ thu hút đc nhiu khách hàng gi
tin, NHTM phi thit k và phát trin thành nhiu loi sn phm tin gi khác nhau
nh tin gi không k hn, tin gi có k hn, tin gi tit kim có k hn, tin gi
tit kim không k hn, tin gi tit kim d thng, tin gi thanh toán khác….
1.3.ăChtălngădchăvătinăgiăcaăngơnăhƠng
1.3.1.ăăChtălngădchăvătinăgi:
Trong nhng nm gn đây cht lng đư tr thành mt li th cnh tranh
quan trng đi vi tt c các t chc. Theo Hip hi Cht lng Hoa K, cht lng
là tt c các tính nng và đc đim mà mt sn phm hoc dch v đem li nhm
đáp ng nhng nhu cu đt ra t khách hàng.
cp đn cht lng dch v, nhiu khía cnh, lý thuyt và phng pháp
tip cn liên quan đư đc phát trin trong nhiu thp k qua. Parasuraman (1988)
xác đnh cht lng dch v là khong cách gia k vng ca khách hàng v dch v
và cm nhn ca h khi đư s dng dch v, hoc mc đ mà mt dch v đáp ng
hoc vt quá mong đi ca khách hàng. ng tình vi Parasuraman, cht lng
dch v thông thng liên quan đn vic xác đnh dch v cung cp đc cm nhn,
vt quá hoc không đáp ng mong đi ca khách hàng (Cronin và Taylor, 1992;
Oliver, 1993). Ch s hài lòng khách hàng ca M (Fornell et al, 1996) cng đnh
phc v lch s, nim n vi khách hàng.
S đng cm (empathy): th hin s quan tâm chm sóc đn tng khách
hàng.
14
Phng tin hu hình (tangibles): th hin qua ngoi hình, trang phc ca
nhân viên phc v, các trang thit b đ thc hin dch v.
B thang đo gm 2 phn, mi phn có 22 phát biu. Phn th nht nhm xác
đnh k vng ca khách hàng đi vi loi dch v ca doanh nghip nói chung.
Ngha là không quan tâm đn mt doanh nghip c th nào, ngi đc phng vn
cho bit mc đ mong mun ca h đi vi dch v đó. Phn th hai nhm xác đnh
cm nhn ca khách hàng đi vi vic thc hin dch v ca doanh nghip kho sát.
Ngha là cn c vào dch v c th ca doanh nghip đc kho sát đ đánh giá. Kt
qu nghiên cu nhm nhn ra các khong cách gia cm nhn khách hàng v cht
lng dch v do doanh nghip thc hin và k vng ca khách hàng đi vi cht
lng dch v đó. C th, theo mô hình SERVQUAL, cht lng dch v đc xác
đnh nh sau:
Cht lng dch v = Mc đ cm nhn – Giá tr k vng.
Tuy thang đo SERVQUAL đư đc s dng rng rưi trong nhiu lnh vc
(Buttle, 1996; Robinson,1999) nhng vic s dng mô hình trên làm c s cho vic
đánh giá cht lng dch v cng có nhiu tranh lun do đnh ngha k vng ca
khách hàng là rt m h và khó đo lng đc cng nh tính không n đnh ca các
thang đo trong các ngành khác nhau qua tng thi k (Carmen, 1990; Cronin &
Taylor, 1992). Do đó, trong sut hai thp k qua đư có nhiu nghiên cu phát trin
mô hình mi da trên nn tng ng dng mô hình SERVQUAL nhng có s điu
chnh thích hp vi tng ngành ngh tng quc gia nhm đo lng cht lng
dch v mt cách tt nht. c bit, hàng lot nghiên cu phát trin mô hình mi
phù hp vi lnh vc ngân hàng c th nh sau:
1.3.2.2. Mô hình SERVPERF (Cronin và Taylor, 1992)
Phát trin t mô hình SERVQUAL, Cronin và Taylor (1992) xây dng mô
cùng là nhân viên giao dch, ch s thích hp và d tip cn ca nhân viên.
Bahia & Nantel (2000) đư thc hin nghiên cu các ngân hàng ti Canada
da trên mô hình SERVQUAL đ đ xut mô hình mi đo lng cht lng dch v