B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T THÀNH PH H CHệ MINH
Lể XUỂN QUNH ANH
PHÁT TRIN NGUN NHỂN LC NGỂN HÀNG
THNG MI C PHN XUT NHP KHU VIT
NAM N NM 2020 LUN VN THC S KINH T
TP. H Chí Minh – Nm 2014 LI CAM OAN
Tôi xin cam đoan tt c các ni dung ca lun vn này hoàn toàn đc hình
thành và phát trin t nhng quan đim ca chính cá nhân tôi, di s hng dn
khoa hc ca TS. Nguyn Vn Dng. Các s liu và kt qu có đc trong lun vn
tt nghip là hoàn toàn trung thc.
có kin thc hoàn thành tt lun vn tt nghip này là nh s ging dy tn
t̀nh ca quí thy cô trng i Hc Kinh T, s hng dn tn tâm ca thy
Nguyn Vn Dng, Ban l̃nh đo ngân hàng Eximbank và s giúp đ nhit t̀nh
ca các thành viên lp K20-êm 1 cùng đng nghip, bn bè, gia đ̀nh đ̃ to mi
điu kin v thi gian, h tr kin thc giúp tôi hoàn thành lun vn trong điu
kin “va hc va làm”.
Chúc sc khe và thành công.
KHDN: Khách hàng doanh nghip
KPIs: Indicators of performance: các ch s hiu sut hay thành công ca mt nhân
viên
KS: Kim soát
KTNB: Kim toán ni b
NHNN: Ngân hàng nhà nc
NL: Nhân lc
NNL: Ngun nhân lc
NV: Nhân viên
PDP: Personal Development Plan: K hoch phát trin bn thân
PTNNL: Phát trin ngun nhân lc
QLNS: Qun ĺ nhân s
QPTNNL: Qu phát trin ngun nhân lc
SEACEN: Trung tâm đào to và nghiên cu các ngân hàng Trung ng ông
Nam Á
SMBC: Tp đoàn ngân hàng Sumitomo Mitsui
TDV: Trng đn v
TSC-TSN: Tài sn có - Tài sn n
TTQL: Trung tâm qun ĺ
UBND: y ban nhân dân
MC LC
Trang ph b̀a
Li cam đoan
Mc lc
Danh mc các ḱ hiu, ch vit tt
Danh mc các bng biu
2.2.1 V đm bo ngun nhân lc đ v s lng và c cu phù hp 34
2.2.2 V phát trin tr̀nh đ chuyên môn nghip v 38
2.2.3 V phát trin tr̀nh đ lành ngh 40
2.2.4 V phát trin th lc ngi lao đng 42
2.2.5 V phát trin nhân cách 43
2.3 ánh giá chung v phát trin ngun nhân lc ti Eximbank 45
2.3.1 Phân tích d báo các nhân t có nh hng ch yu đn phát trin ngun
nhân lc ti Eximbank 53
2.3.1.1 Các nhân t thuc môi trng bên ngoài 53
2.3.1.2 Môi trng vi mô: 53 2.3.1.3 Các nhân t thuc môi trng ni b: 54
CHNG 3: GII PHÁP PHÁT TRIN NGUN NHỂN LC TI EXIMBANK N
NM 2020 56
3.1 Quan đim và mc tiêu phát trin ngun nhân lc ca Eximbank đn nm 2020 56
3.1.1 Quan đim 56
3.1.2 Mc tiêu phát trin ngun nhân lc ca Eximbank 57
3.1.2.1 Mc tiêu v s lng và tr̀nh đ chuyên môn nghip v ca Eximbank 57
3.1.2.2 Mc tiêu v b trí, s dng ngun nhân lc 58
3.1.2.3 Mc tiêu c th v đào to ngun nhân lc 58
3.2 Các gii pháp phát trin ngun nhân lc ti Eximbank đn nm 2020 59
3.2.1 Gii pháp v s lng ngun nhân lc và c cu hp ĺ 59
3.2.2 Nhóm gai pháp phát trin tr̀nh đ chuyên môn nghip v và lành ngh 63
3.2.2.1 Xây dng chin lc đào to ngun nhân lc 63
3.2.2.2 ̃i ng ngun nhân lc cho Eximbank 68
3.2.3 Gii pháp v phát trin th lc ngi lao đng 71
3.2.4 Gii pháp v phát trin nhân cách 71
3.2.5 Các gii pháp h tr 72
3.3 Kin ngh 73
Bng 2. 15. ánh giá nhân viên v hiu qu công tác đào to 49
Bng 2. 16. ánh giá ca CBNV v thng tin 51
Bng 2. 17. ánh giá ca CBNV v hot đng đánh giá nhân viên 51
Bng 3. 1. S lng và tr̀nh đ NNL Eximbank đn nm 2020 57
Bng 3. 2. Bng đào to k nng, nng lc cho các v trí công vic
64
Bng 3. 3. i tng và các h̀nh thc đào to, phát trin 65
DANH MC S , HỊNH V
S đ 1. 1. Tin tr̀nh đào to và phát trin ngun nhân lc 12
S đ 1. 2. C cu h thng tr lng trong t chc 14
S đ 2. 2. T l l̃i cn biên đi vi các ngân hàng thng mi………………… . 32
S đ 2. 3. Thu nhp thun ngoài l̃i 32
S đ 2. 4. Mô h̀nh nghiên cu phát trin ngun nhân lc .39
S đ 2. 5. Qui tr̀nh nghiên cu hot đng phát trin ngun nhân lc………… 43
S đ 3. 1. Tin tr̀nh ngh nghip đi vi v trí nhân viên tín dng Eximbank-hoàn
thành ch tiêu KD 62
S đ 3. 2. Tin tr̀nh ngh nghip đi vi v trí nhân viên tín dng Eximbank-
không hoàn thành ch tiêu KD 62
Hình 2. 1. C cu t chc Eximbank……………………………………………. 28
Hình 2. 2. C cu lao đng theo gii tính nm 2013 ca Eximbank .36
Hình 2. 3. C cu lao đng theo đ tui nm 2013 ca Eximbank .36
Hình 2. 4. Tr̀nh đ chuyên môn nghip v nm 2013 ca Eximbank .39
T khi thành lp cho ti nay, Ngân hàng thng mi c phn xut nhp khu
Vit Nam (Eximbank) luôn xem nhân lc là giá tr ct lõi ca m̀nh. Chính v̀ vy,
hot đng phát trin ngun nhân lc luôn đc chú trng và đu t tt. Tuy nhiên,
nhng nm qua do nhiu yu t ch quan và khách quan, hiu qu thc hin chc
nng phát trin ngun nhân lc cha cao, t đó nh hng đn cht lng đi ng
nhân lc trong ngân hàng không đáp ng các yêu cu phát trin ca ngân hàng và
hi nhp kinh t quc t.
2
Xut phát t nhng yêu cu trên, tôi chn đ tài: "Phát trin Ngun nhân lc
ti Ngân hàng thng mi xut nhp khu Vit Nam đn nm 2020".
Mc tiêu nghiên cu
Lun gii c s khoa hc và thc tin đ đ ra mt s gii pháp phát trin
ngun nhân lc ti Eximbank đn nm 2020.
tài có 3 mc tiêu chính:
Th nht là h thng hóa và làm sáng t nhng ĺ lun liên quan đn phát trin
ngun nhân lc và bài hc kinh nghim ca mt s ngân hàng trong nc và trên th
gii;
t đó đ xut các ni dung phát trin
ngun nhân lc ca Eximbank.
Th hai là phân tích thc trng ngun nhân lc và phát trin ngun nhân lc ca
Eximbank, xác đnh nhng kt qu đt đc bên cnh nhng tn ti, yu kém và
nguyên nhân; đng thi phân tích d báo các nhân t nh hng đn phát trin
ngun nhân lc ca công ty trong nhng nm ti, nhm đánh giá đim mnh, đim
yu, thun li và khó khn đi vi công tác phát trin ngun nhân lc ca
Eximbank.
Mc tiêu cui cùng là xác đnh quan đim, mc tiêu và đ xut gii pháp nhm
phát trin ngun nhân lc ca Eximbank đn nm 2020.
Chng 2: Tr̀nh bày thc trng phát trin ngun nhân lc ti Eximbank
Chng 3: Tr̀nh bày gii pháp phát trin ngun nhân lc ti Eximbank đn nm
2020.
Kt lun và kin ngh 4
CHNG 1: C S Lụ THUYT V PHÁT TRIN NGUN NHỂN LC
1.1 Khái quát v ngun nhơn lc vƠ phát trin ngun nhơn lc
1.1.1 Khái nim v ngun nhơn lc
Thut ng “ngun nhân lc” xut hin vào thp niên 80 ca th k 20 khi
quan đim v qun tr con ngi trong lao đng sn xut thay đi. Con ngi vn
đc xem nh là lc lng tha hành, b khai thác ti đa sc lao đng tr thành tài
sn quí giá ca t chc. Các doanh nghip chuyn t t̀nh trng “tit kim chi phí
lao đng” sang “đu t vào ngun nhân lc đ có li th cnh tranh cao hn, có li
nhun cao hn và hiu qu cao hn”.(Trn Kim Dung, 2009, tr.9). S xut hin
thut ng “ngun nhân lc” th hin phng thc qun ĺ ngun lc con ngi đ̃
Theo cách tip cn ca các tác gi trên cho thy ngun nhân lc bao gm tr̀nh
đ chuyên môn, kh nng, tim nng ca con ngi tham gia vào s phát trin ca
mt t chc. ng thi, nó là tng th các tim nng lao đng ca mt t chc, đó
là th lc, trí lc, nhân cách, và các ngun lc con ngi này bin thành ngun vn
con ngi đáp ng yêu cu phát trin t chc.
1.1.2 Khái nim v phát trin ngun nhơn lc
Cng ging nh khái nim ngun nhân lc, khái nim phát trin ngun nhân
lc cng đc hiu theo nhiu quan đim khác nhau:
Swanson and Holton III (2001) cho rng “Phát trin ngun nhân lc là mt
quá trình phát trin và thúc đy tr̀nh đ lành ngh ca con ngi qua vic phát trin
t chc, đào to, và phát trin nhân s nhm ci thin nng sut” (tr.208). Quan
đim này nhn mnh “s lành ngh“ ca nhân viên cn thit đc phát trin, đó
chính là nhng k nng, phm cht cn thit mà ngh nghip chuyên môn đòi hi.
Werner and Randy (2012) đnh ngha v phát trin ngun nhân lc, đó là “bao gm
các hot đng có tính hoch đnh và h thng do t chc đa ra đ cung cp cho
ngi lao đng có hi đ hc tp các k nng cn thit nhm đáp ng các yêu cu
công vic trong hin ti và c tng lai" (tr.220). Hot đng phát trin ngun nhân
lc chính là to điu kin cho ngi lao đng có c hi nâng cao k nng ngh
nghip, phát huy các tim nng con ngi và đóng góp vào s phát trin t chc.
Kumar (2005) thì nhn mnh rng phát trin ngun nhân lc ngoài vic đào to các
6
k nng làm vic mà còn bao gm các k nng thuc v hành vi ng x vn rt cn
thit đ thit lp môi trng doanh nghip mà trong đó mi kh nng nhân viên
đc phát huy, đào to và s dng hp ĺ. Mt nghiên cu khác ca Schmidt and
Kunzmann (2006) th̀ cho rng phát trin ngun nhân lc cn đc hiu khái
nim rng hn, đó là vic đào to chính qui trong t chc, vic t hc theo đnh
hng t chc và k c các hot đng hc tp không chính qui khác.
thc mi là mt loi đin h̀nh ca phát trin.
Phát trin ngun nhân lc đc xem nh là mt chc nng trong qun tr
ngun nhân
lc (Werner and DeSimone, 2006).
Nó nhn mnh đn các yu t sau:
con ngi gi vai trò trung tâm; quan tâm đn toàn h thng và các gii pháp tích
hp; s nh hng và liên kt chin lc; kh nng thay đi (Ruona & Gibson,
2004). Phát trin ngun nhân lc hng ti s tha m̃n, s cam kt và ́ đnh
thay đi công vic (Alaragaya, 2003). Haslinda-b (2009) nhn mnh các nhim
v trng tâm ca phát trin ngun nhân lc là hc tp, giáo dc và đào to cho
ngun nhân lc đ̃ qua tuyn chn và tuyn dng trong t chc.
Trên c s đó, hot đng phát trin ngun nhân lc không th tách ri hot
đng qun tr ngun nhân lc. C th, chúng cn thit tng tác vi hot đng
duy tr̀, tuyn dng và đ̃i ng ngun nhân lc trong qun tr ngun nhân lc.
1.1.3 Vai trò ca ngun nhơn lc vƠ phát trin ngun nhơn lc
Theo
Vn Phc (2004), ngun nhân lc ca doanh nghip là “đu vào đc
lp. u vào quyt đnh cht lng, chi phí, thi hn ca các đu vào khác; quyt
đnh cht lng, chi phí, thi hn ca các sn phm trung gian, sn phm b phn
và sn phm đu ra ca doanh nghip” [2, tr.3]. iu này hoàn toàn đc khng đnh
bi v̀ tt c các hot đng ca doanh nghip do con ngi thc hin và quay li phc
v cho con ngi.
ào to và phát trin ngun nhân lc có ́ ngha to ln đi vi tng ngi lao
đng và mang li nhiu ích li cho doanh nghip (
Haslinda-b, 2009).
i vi doanh nghip, đào to và phát trin ngun nhân lc s đm bo cho ngun
nhân lc ca doanh nghip có th thích ng và theo sát s tin hóa và phát trin ca
khoa hc k thut và công ngh, đm bo cho doanh nghip có mt lc lng lao đng
gii, hoàn thành các mc tiêu đ ra. Yussof and Kasim (2003) nhn mnh vai trò phát
trin ngun nhân lc rt quan trng trong vic thúc đy s phát trin bn vng ca t
ngun nhân lc. Do đó, hoch đnh ngun nhân lc phi bo đm cho doanh nghip có
đ ngun nhân lc vi các phm cht, k nng phù hp đ thc hin công vic có nng
sut, cht lng và hiu qu cao (Trn Kim Dung, 2011).
9
1.2.1 m bo ngun nhơn lc đ v s lng vƠ c cu hp lỦ
c trng c bn trc tiên ca mt ngun nhân lc chính là s
lng ngun
nhân lc. Trong mt doanh nghip, nó th hin s lng nhân s, c cu đ
tui, c cu gii tính, tr̀nh đ và s phân b nhân lc ti các b phn trong doanh
nghip y nhm thc hin các mc tiêu và nhim v ca t chc trong giai đon hin
ti và tng lai. S lng ngun nhân lc phi phù hp vi yêu cu công vic. Cn phi
có s hoch đnh rõ ràng và khoa hc s lng nhân viên trong t chc. Vic tha hay
thiu s nh hng không tt đn quá tr̀nh phát trin t chc. Vic d tha ngun nhân
lc s gây l̃ng phí nhân lc và ngc li vic thiu s làm cho hot đng kinh doanh
kém hiu qu.
Trong mt t chc, vic đm bo ngun nhân lc đ v s lng và c cu
phù hp rt quan trng. đt đc điu này, cn có chính sách
hoch đnh, thu
hút, tuyn chn ngun nhân lc hp ĺ. Doanh nghip cn
thit lp các ch tiêu v
s lng nhân lc trong tng lai đ t đó liên kt vi các trng đào to, vin đào
to. Bên cnh đó, cng cn có các chính sách s dng, đào to và đ̃i ng nhân tài
hp ĺ đ đem li hiu qu hot đng cho t chc.
1.2.2 Phát trin trình đ chuyên môn nghip v
Doanh nghip cn trang b cho nhân viên các kin thc, k nng, phm cht cn
thit đ đáp ng yêu cu công vic hin ti và nhu cu phát trin trong tng lai. Ngun
nhân lc chính là giá tr ct lõi ca doanh nghip. Vic xây dng các tiêu chun v
nhm mang li hiu qu cao nht trong vic s dng ngun nhân lc.
ng thi, doanh nghip cng thng xuyên lp các k hoch đào to, hun
luyn và đào to li kt hp vi vic đánh giá chính xác nhân viên v k nng thc
hành mi khi có s thay đi v nhu cu sn xut kinh doanh hoc quy tr̀nh công
ngh, k thut. Bên cnh đó, cn thng xuyên bi dng nâng cao tr̀nh đ lành
ngh và k nng qun lý cho cán b qun ĺ và cán b chuyên môn nghip v.
1.2.4 Phát trin v nhơn cách thm m ca nhân viên
Nhân cách thm m ca ngi lao đng nh hng trc tip đn cht lng
ngun nhân lc bi l đây là nn tng ca mi hành vi. nâng cao cht lng ngun
nhân lc v mt đo đc, tác phong ca ngi lao đng, doanh nghip cn xây dng
đi ng lao đng ca m̀nh đt đc nhng phm cht tâm ĺ x̃ hi c bn nh: Có
tinh thn trách nhim cao, tác phong làm vic hiu qu; Có ́ thc k lut t giác, hp
tác cao; Có s ham hc hi và sáng to trong công vic; thích ng vi nhng thay đi.
làm đc điu này bên cnh xây dng môi trng vn hóa doanh nghip lành
11
mnh, đoàn kt, doanh nghip cn phát huy tính t giác và sáng to ca nhân viên
thông qua các hot đng phong trào trong t chc.
1.2.5 Phát trin th lc ngi lao đng
Cht lng ngun nhân lc còn đc phn ánh thc trng th lc ca nhân
viên. Phát trin th lc trong doanh nghip là gia tng sc khe, tui th, đ do dai
ca thn kinh và c bp nhm đáp ng mt cách tt nht yêu cu ca các hot đng
kinh doanh và gia tng hiu qu hot đng.
Do vy, đ nâng cao th lc ca ngun nhân lc, doanh nghip cn nhng
tiêu chun v mt th lc phù hp vi ngành ngh hot đng ca m̀nh. T đó làm
c s cho vic tuyn chn lao đng và chm sóc, bi dng sc khe cho lc
lng lao đng trong doanh nghip.
1.3 Các yu t nh hng đn phát trin ngun nhơn lc
Ngun: Wayne R. Mondy, Robert M. Noe and Shane R. Premaux, Human
Resource Management (New Jersey: Prentice-Hall, 2002), p. 220.
Khi thc hin tin tr̀nh phát trin ngun nhân lc, doanh nghip cn chú ́
đn các yu t nh hng bên ngoài và bên trong doanh nghip.
1.3.1 Các nhơn t thuc môi trng bên ngoƠi:
i vi phát trin ngun nhân lc ca các doanh nghip, các yu t ch yu
thuc môi trng v mô bao gm: môi trng kinh t, pháp lut v lao đng và
chính sách nhà nc, khoa hc công ngh và các yu t vn hóa x̃ hi ca quc
gia.
Môi trng kinh t: bao gm các yu t nh lm phát, tng trng hay suy
thoái kinh t nh hng đn thu nhp b̀nh quân ngi lao đng cng nh s lng
Xác đnh rõ nhu cu và mc tiêu ca đào
to và phát trin
n đnh các mc tiêu c th
Lu chn các phng pháp và phng
tin thích hp
Cách thc đánh giá kt qu
Thc hin chng tr̀nh
Môi trng bên trong
Môi trng bên ngoài
13
và cht lng lao đng. iu này có th gây áp lc hoc c hi cho công tác phát
trin ngun nhân lc.
Kh nng cung ng ca các c s đào to: các c s đào to nh các trng
đi hc, cao đng, hc vin, t chc giáo dc có nh hng rt ln đn s lng và
cht lng ngun nhân lc các ngân hàng. S d tha hay khan him nhân lc
ca ngành ph thuc rt ln vào ngun cung ng này.
Hai nhân t trên tác đng rt ln đn ngun cung lao đng trong các ngân
hàng, đc bit nó làm gia tng áp lc cnh tranh v ngun nhân lc và nh hng
đn mc tiêu, chin lc phát trin ngun nhân lc ca ngân hàng.
1.3.2 Các nhơn t thuc môi trng bên trong:
Mt nghiên cu khác ca Tseng & Lee (2009) v hot đng phát trin ngun
nhân lc tác đng đn hiu qu hot đng ca t chc trong các nn vn hóa khác
nhau, hot đng đó bao gm: s thúc đy, tham gia, đào to, tuyn dng và đ̃i ng.
Các hot đng này tác đng đn cht lng ngun nhân lc. Da vào quan đim
cho rng các hot đng phát trin ngun nhân lc nm trong phm vi t chc nên đ
tài s chú trng các nhng hot đng nh hng trc tip đn quá tr̀nh phát trin
ngun nhân lc trong t chc bao gm: tim lc tài chính, ch đ b trí và s dng
ngun nhân lc, môi trng làm vic, đào to, đánh giá và chính sách đ̃i ng.
Tài chính: Tài chính là mt trong nhng yu t c bn nht cho s tn ti và
phát trin ca mt doanh nghip. Nó là điu kin tiên quyt đ đm bo cho vic
thc thi các hot đng phát trin ngun nhân lc trong doanh nghip. Chính v̀ vy,
phát trin ngun nhân lc trong doanh nghip cn phi đc xem xét phù hp vi
nng lc tài chính ca doanh nghip.
Ch đ b trí và s dng ngun nhân lc:
S dng ngun nhân lc ti ch sao cho có hiu qu nhm phát huy các kh
nng ngi lao đng, đm bo ngi lao đng đc có c hi th hin m̀nh. S
dng hiu qu ngun nhân lc chính là vic s dng lao đng đúng ngi đúng
vic, đúng chuyên môn nhm khai thác ti u ngun lc ca ngi lao đng kt hp
vi các ngun t liu sn xut đ nâng cao cht lng ca quá tr̀nh lao đng. Trong
s dng lao đng cn có s đnh hng và phát trin ngh nghip cho tng cá nhân
15
Chính sách đào to:
16
Swanson (1995) nhn mnh phát trin ngun nhân lc là mt tin tr̀nh phát trin
tr̀nh đ lành ngh ca nhân viên thông qua đào to. ào to là các hot đng hc tp
đ nâng cao tr̀nh đ, k nng ca ngi lao đng đ thc hin có hiu qu chc
nng và nhim v ca m̀nh. V phía doanh nghip, đào to ngun nhân lc là đ
đáp ng đc yêu cu công vic ca t chc, ngha là đáp ng đc nhu cu tn ti
và phát trin ca doanh nghip. ó là mt hot đng sinh li đáng k. V phía
ngi lao đng nó đáp ng nhu cu hc tp ca ngi lao đng, là mt trong nhng
yu t to nên đng c lao đng tt. Nh vy, đào to là hot đng cn thit cho s
phát trin cá nhân và t chc. ó cng chính là hot đng giúp nâng cao cht lng
ngun nhân lc. Kt qu ca quá tr̀nh đào to s góp phn quan trng trong vic
phát trin ngun nhân lc ca mt t chc. Ni dung đào to ngày nay cn chú
trng các kin thc, k nng và thái đ làm vic ca ngi lao đng. Các phng
pháp có th áp dng nh: đào to ngh, phng pháp đào to ti ch, đào to các
trng hc, vin đào to.
Bng 1. 1. i tng và các h̀nh thc đào to, phát trin
Phng pháp
Áp dng cho
Thc hin ti
Cán b qun ĺ và
chuyên viên
Nhân
viên
Ni làm
vic
Ngoài ni
O
- đào to chuyên môn
nghip v
O
X
X
O
- đào to ti ch
O
X
X
O
- đ bt tm thi
X
O
X
O
- đào to ti các trng hc
O
X
O
X
- đc
X
O
X
O
Ghi chú: X: áp dng O: không áp dng
Ngun: Giáo trình Qun tr nhân s, Bùi Hoàng Li (2008), tr. 29.
Hiu qu đào to ti doanh nghip có th đc đánh giá đnh lng thông qua