BăGIÁOăDCăVẨăẨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP. HCM
BÙI THANH BO YN
GII PHÁP PHÁT TRIN DCH V TH
TIăNGỂNăHẨNGăTMCPăUăTăVẨă
PHÁT TRIN VIT NAM

LUN VNăTHC S KINH T TP. HCM, nmă2013
BăGIÁOăDCăVẨăẨOăTO
TRNGăI HC KINH T TP. HCM
BÙI THANH BO YN
1.2.2. Phân loi th ngân hàng 7
1.2.3. Các ch th tham gia dch v th ca NHTM 7
1.2.3.1. Ngân hàng phát hành 7
1.2.3.2. Ch th 7
1.2.3.3. Ngân hàng thanh toán 8
1.2.3.4.ănăv chp nhn th 9
1.2.3.5. T chc th quc t 9
1.2.4. Vai trò ca dch v th trong vic phát trin kinh t xã hi 10
1.2.4.1.ăi vi ngân hàng 10
1.2.4.2.ăi vi ch th 11
1.2.4.3.ăi viăđnăv chp nhn th 12
1.2.4.4.ăi vi nn kinh t 12
1.2.5. Quy trình phát hành và thanh toán th 13
1.3. S CN THITăY MNH S PHÁT TRIN DCH V TH TI
NGỂNăHẨNGăTHNGăMI 13
1.3.1. Khái nim v phát trin dch v th 13
1.3.2. Các ch tiêu xác đnh s phát trin dch v th 13 1.3.2.1. S lng khách hàng s dng th 13
1.3.2.2. S lng th phát hành 14
1.3.2.3. Tính tin ích ca dch v th 14
1.3.2.4. S dătin gi trên tài khon th ca khách hàng 15
1.3.2.5. Doanh s thanh toán th 15
1.3.2.6. Thu nhp t hotăđng cung cp dch v th: 16
1.3.2.7. S lng và mtăđ máy ATM, POS 16
1.3.3.ăụănghaăvic phát trin dch v th 16
1.4. NHNG RI RO TRONG PHÁT TRIN DCH V TH 17
1.4.1. Ri ro gi mo 17
1.4.1.1. Gi mo trong hotăđng phát hành th 17

2.1.3.4. Li nhun ca BIDV t 2009ăđn 2012 27
2.2. THC TRNG DCH V TH TI BIDV 28
2.2.1. Tình hình phát trin dch v th ti Vit Nam 28
2.2.1.1. Hành lang pháp lý cho hotăđng th dnăđc hoàn thin 28
2.2.1.2 Hp nht các liên minh th góp phnătngătínhăhiu qu ca hot
đng th 29
2.2.1.3.ăăXuăhng chuynăđi th t sang th chip theo chun EMV 29
2.2.1.4. S lng th phát hành và doanh s giao dch qua th tngănhanh30
2.2.1.5. Chtălng dch v th đcănơngăcao,ăgiaătngătin ích cho khách
hàng 30
2.2.2. Quy trình nghip v th ca BIDV 31
2.2.2.1. Quy trình nghip v phát hành th 31
2.2.2.2. Quy trình nghip v thanh toán th 32
2.2.2.3. Các loi th do BIDV phát hành và thanh toán 33
2.2.3. Thc trng cung ng dch v th tiăBIDVăgiaiăđon 2009-2012 39
2.2.3.1. Quy mô các loi th đc phát hành ti BIDV 39
2.2.3.2. Doanh thu hotăđng thanh toán th ti BIDV 40
2.2.2.3. S lng và mtăđ máy ATM và POS 45
2.3.ăÁNHăGIÁăS PHÁT TRIN DCH V TH TI BIDV 46 2.3.1. Kt qu đtăđc 46
2.3.2. Nhng tn ti và hn ch 47
.3.3. Nguyên nhân ca nhng tn ti 48
2.3.3.1. Nguyên nhân ch quan 48
2.3.3.2. Nguyên nhân khách quan 49
KTăLUNăCHNGă2 50
CHNGă3- MTăSăGIIăPHÁPăPHÁTăTRINăDCHăVăTHăTIăNGỂNă
HẨNGăTMCPăUăTăVẨăPHÁTăTRINăVITăNAM 51
3.1.ăNHăHNG PHÁT TRIN CAăBIDVăGIAIăON 2011-2015 VÀ

PH LC 4: HOTăNG THANH TOÁN TH g

i
DANHăMCăCHăVITăTT
ATM: Máy rút tin t đng (Automated Teller Machine)
BIDV: Ngân hàng thng mi c phn u t và Phát trin Vit Nam
EDC: Thit b đc th đin t
EMV: Chun quc t v th chip do 3 công ty Europay, Visa, MasterCard đa ra
NHNN: Ngân hàng nhà nc
NHTM: Ngân hàng thng mi
PIN: Mã s đnh danh cá nhân
POS: im chp nhn thanh toán th (Point Of Sale)
TMCP: Thng mi c phn
TNHH: Trách nhim hu hn
WTO: T chc Thng mi Th gii
iii
LIăCAMăOAN

Tôi xin cam đoan s liu trong lun vn này là hoàn toàn trung thc và chính xác.
S liu đc thu thp t ngun thông tin đáng tin cy, có tính k tha t các báo cáo, tp
chí và các website Lun vn là kt qu hc tp, nghiên cu đc lp ca tôi và cha tng
đc công b trên bt k báo đài hay công trình nghiên cu ca tác gi khác.
Tác gi lun án Bùi Thanh Bo Yn

1

2
3. i tng và phm vi nghiên cu
i tng nghiên cu ca lun vn là s phát trin ca dch v th ti Ngân hàng
thng mi c phn u t và Phát trin Vit Nam trong điu kin cnh tranh gay gt
gia các ngân hàng trong nc và ngoài nc .
 tài tp trung nghiên cu v dch v th ti Ngân hàng thng mi c phn u
t và Phát trin Vit Nam trong khong thi gian t nm 2009 đn 2012.

4. Phng pháp nghiên cu
 hoàn thành mc tiêu nghiên cu, đ tài đư s dng phng pháp thng kê,
phng pháp so sánh, phng pháp tng hp, phân tích, chng minh, cùng vi phép duy
vt bin chng và duy vt lch s đ lun gii các vn đ v lỦ lun. Bên cnh đó, lun
vn còn chú trng vic quan sát các vn đ thc tin, đ có th kt hp, đi chiu vi lỦ
lun c bn.

5. im mi ca đ tài
 tài ch yu nghiên cu v dch v th ca ngân hàng, đây là mt lnh vc khá
mi m  th trng ngân hàng Vit Nam. Lnh vc này ch mi thu hút đc s quan
tâm ca Ngân hàng thng mi c phn u t và Phát trin Vit Nam trong thi gian
gn đây. Qua quá trình nghiên cu, c mt lỦ lun và thc tin ti Ngân hàng thng mi
c phn u t và Phát trin Vit Nam, lun vn đư đa ra mt s gii pháp mang tính
thit thc, nhm phát trin dch v th, góp phn nâng cao hiu qu hot đng, đng thi
khng đnh v th ca ngân hàng trc đi th cnh tranh.

6. Kt cu ca lun vn
Lun vn đc chia thành 3 chng:
Chngă1:ăăC s lý lun v dch v th ca ngân hàng thng mi

chuyn nh trm cp, tht thoát do thiên tai, mi mt Ngoài ra, thi gian di chuyn
tin mt trong quá trình thanh toán có th kéo dài rt lâu trong trng hp các bên tham
gia trao đi mua bán hàng hóa không cùng mt quc gia.
Dn dn, phng thc thanh toán bng tin mt đư ny sinh hàng lot vn đ bt li
cho c ngi mua hàng ln ngi bán hàng. Trong khi đó, chc nng phng tin thanh
toán ca tin t li cho phép tin t vn đng tách ri vi s vn đng ca hàng hoá. Vì
vy, mt phng thc thanh toán tin b hn đư ra đi, đó là phng thc thanh toán
không dùng tin mt di hình thc tin ghi s. Tin đc ghi s t tài khon này sang
tài khon khác, hoc thanh toán bù tr gia các tài khon ti cùng mt ngân hàng. Trong
đó, ngân hàng đng ra làm trung gian thanh toán gia các khách hàng. Tin có th đc
4
chuyn t ngi mua hàng đn ngi bán hàng mt cách nhanh chóng, an toàn vi s
lng ln mà không phi mang tin di chuyn t ni này đn ni khác. Vic in tin, kim
đm, vn chuyn cng đc tit gim ti đa, vì vy tit kim đc thi gian và công sc
lao đng.
Tóm li, phng thc thanh toán không dùng tin mt là hình thc thanh toán
không có s xut hin ca tin mt, đc tin hành bng cách trích tin t tài khon ca
ngi chi tr sang tài khon ca ngi th hng m ti ngân hàng, hoc bng cách bù
tr ln nhau thông qua vai trò trung gian ca ngân hàng. Phng thc thanh toán này đư
tr thành mt gii pháp ti u, mt hình thc phát trin cao ca dch v ngân hàng, đem
đn nhiu li ích cho các bên tham gia quá trình thanh toán. Các tin ích ca phng thc
thanh toán không dùng tin mt đc th hin rõ qua vai trò ca nó đi vi tng thành
phn ca nn kinh t.
i vi ngân hàng, thanh toán không dùng tin mt góp phn gia tng ngun vn
ca ngân hàng
, m rng nghip v kinh doanh. Khi ngân hàng cung cp các dch v thanh
toán không dùng tin mt, khách hàng s phi m mt tài khon thanh toán ti ngân

i vi vic điu hành nn kinh t ca Ngân hàng trung ng, thanh toán không
dùng tin mt góp phn làm gim lng tin mt trong lu thông, gii ta áp lc lên giá
c, tránh đc nguy c gây nên lm phát. Thông qua vic thanh toán không dùng tin
mt, Ngân hàng trung ng có th theo dõi và điu tit cung ng lng tin t phù hp
vi nhu cu ca nn kinh t. ng thi, thanh toán không dùng tin mt còn góp phn
giúp Ngân hàng trung ng s dng hiu qu các công c điu hành chính sách tin t
khác, nh: t l d tr bt buc, lãi sut,… to s n đnh bn vng cho nn kinh t.
Ngoài ra, vic thanh toán không dùng tin mt còn to c s cho vic kim soát, phòng
chng nn ra tin, trn thu, tham nhng, cng nh đy lùi các loi ti phm kinh t.
Mt khi các giao dch đu đc thc hin qua ngân hàng thì tt c các hot đng liên
quan đn tin và dòng tin đu đc minh bch và d dàng kim soát.
Nh vy, thanh toán không dùng tin mt gi mt vai trò ht sc quan trng. S ra
đi ca nó là kt qu tt yu khách quan ca lch s sn xut xã hi. Nhng tin ích mà
nó mang li cho các ch th tham gia quá trình thanh toán mt ln na đư khng đnh s
cn thit ca phng thc thanh toán hin đi thông qua ngân hàng này.
1.1.2.ăCácăhìnhăthcăthanhătoánăkhôngădùngătinămt
Các hình thc thanh toán không dùng tin mt trên th gii hin nay khá đa dng,
có th k đn nh: séc, y nhim thu, nh thu, y nhim chi, lnh chi, th tín dng, th
thanh toán, Internet banking, E-banking, Home banking, Phone banking, Mobile
banking…
Theo khon 6a, điu 98, mc 2 Lut các t chc tín dng s 47/2010/QH12 ca
Quc hi nc Cng hòa xã hi ch ngha Vit Nam, các hình thc thanh toán không
6
dùng tin mt, hay còn gi là dch v thanh toán qua ngân hàng thng mi bao gm:
séc, lnh chi, y nhim chi, nh thu, y nhim thu, th tín dng, th ngân hàng, dch v
thu h và chi h. (Ph lc 1)
Nhìn chung, các phng thc thanh toán không dùng tin mt đang dn đc đa

chi. Hn na, th có th lu tr nhng thông tin cá nhân quan trng khác nh: s lao
đng, bo him xã hi, bo him y t, nhóm máu, các tin s bnh
Bên cnh đó, hình thc phát trin cao này ca dch v ngân hàng còn có các đc
tính riêng v quy cách s dng, nh: th không quy đnh thi hn xut trình và ch th có
quyn s dng nó nhiu ln cho đn khi nào s dng ht s tin trên tài khon, hoc khi
ht hiu lc ghi trên th. Khi ht thi hn ca th, khách hàng có nhu cu tip tc s dng
phi liên h ngân hàng đ đc gia hn. Th ngân hàng là loi th đích danh, không th
chuyn nhng bng th tc kí hu nh séc.
1.2.2.ăPhơnăloiăthăngơnăhƠng
Th ngân hàng rt đa dng nhiu chng loi khác nhau, thích hp vi mi đi tng
trong xã hi. Tùy theo tng tiêu chí mà th ngân hàng có th đc phân thành nhiu loi.
(Ph lc 2).
1.2.3.ăCácăchăthăthamăgiaădchăvăthăcaăNHTM
Hot đng phát hành, s dng và thanh toán th đòi hi s tham gia ca 4 thành
phn chính, đó là ngân hàng phát hành th, ch th, đn v chp nhn th và ngân hàng
thanh toán th. i vi th quc t, ngoài 4 thành phn ch yu trên, còn có thêm t chc
th quc t.
1.2.3.1. Ngân hàng phát hành
Ngân hàng phát hành là ngân hàng cung cp th cho khách hàng. Th này khi đc
phát hành có th mang tên thng hiu ca chính ngân hàng phát hành, hoc va mang
tên ca ngân hàng phát hành và tên ca t chc th quc t mà ngân hàng tham gia vi t
cách là thành viên chính thc. Ngân hàng phát hành trc tip tip nhn h s xin cp th,
x lý và phát hành th, đng thi là ch th qun lý tài khon th và thc hin vic thanh
toán cui cùng đi vi ch th. Ngân hàng phát hành có trách nhim quy đnh các điu
kin và điu khon s dng th và ký hp đng vi ch th, đng thi, đóng vai trò đu
mi liên h vi ch th, và x lỦ các vng mc trong quá trình thanh toán bng th.
1.2.3.2.ăChăth
Ch th là nhng cá nhân hoc ngi đc y quyn (nu là th ca t chc, doanh
nghip y quyn s dng) s hu và s dng th thanh toán. Khi tha mưn các điu kin
và quy đnh ca ngân hàng phát hành, ch th s đc cp th đư đc khc sn tên và

thanh toán th. Vi t cách là ngân hàng phát hành, khách hàng ca h là ch th còn vi
t cách là ngân hàng thanh toán, khách hàng là các đn v cung ng hàng hoá dch v có
ký kt hp đng chp nhn th.
9
1.2.3.4.ănăv chpănhnăth
Các đn v cung ng hàng hoá dch v ký kt hp đng chp nhn th nh mt
phng tin thanh toán đc gi là đn v chp nhn th. Các ngành kinh doanh ca các
đn v chp nhn th rt đa dng, nh: nhà hàng n ung, khách sn, sân bay Các đim
chp nhn th s đ biu trng ca th ti quy thanh toán, hoc phía trc các ca hàng,
đ thông tin đn khách hàng loi th có th s dng.
Mc dù phi tr cho ngân hàng thanh toán mt khon phí chit khu nht đnh,
nhng bù li, các đn v chp nhn th s thu hút đc nhiu khách hàng hn, bán đc
nhiu hàng hóa hn. Bng cách chp nhn th thanh toán, đn v chp nhn th đư to
thêm s tin li, d dàng trong khâu thanh toán, cng nh tác phong chuyên nghip trong
khâu phc v khách hàng, qua đó góp phn nâng cao hiu qu sn xut kinh doanh cng
nh li nhun ca đn v.
 tr thành đn v chp nhn th ca mt ngân hàng, đn v đó phi có tình hình
tài chính tt và có nng lc kinh doanh. Cng nh vic các ngân hàng phát hành phi
thm đnh khách hàng trc khi phát hành th, ngân hàng thanh toán cng cn tin hành
đánh giá la chn đn v chp nhn th trc khi ký hp đng. Ch có nhng đn v có
hiu qu kinh doanh cao, có kh nng thu hút đc nhiu giao dch thanh toán th thì
ngân hàng mi có th thu hi đc vn đu t và có li nhun t nhng đn v đó.
1.2.3.5.ăTăchcăthăqucăt
T chc th quc t đóng vai trò trung tâm x lý, có chc nng cp phép và thông
tin giao dch ca các ngân hàng thành viên trên toàn th gii, và là đn v đng đu qun
lý mi hot đng thanh toán th trong mng li ca mình. Mt s t chc có mng li
hot đng rng khp và đt đc s ni ting v thng hiu, đa dng v sn phm nh:

khách hàng np vào th nhng cha s dng đn. Các tài khon này s giúp cho ngân
hàng có đc mt ngun vn huy đng đáng k vi lãi sut thp, đ có th phc v cho
các mc đích kinh doanh khác nhm ti đa hóa li nhun. i vi th tín dng, mt cách
gián tip, ngân hàng có th tn dng đc lng tin gi ca c hai đi tng khách hàng
là ch th và đn v chp nhn th. ng thi, th tín dng còn là mt cách d dàng nht
cho ngân hàng trong vic m rng tín dng. Vic cung cp dch v th to điu kin cho
các ngân hàng có th tip cn sâu rng đn nhiu đi tng khách hàng khác nhau và
tng thêm th phn mà không cn phi m chi nhánh mi.
Dch v th còn góp phn vào công cuc hin đi hóa, tng tính cnh tranh ca ngân
hàng. Khi s cnh tranh gia các ngân hàng tng lên, đ tip tc tn ti và phát trin,
ngân hàng phi luôn tìm kim, phát minh ra nhng loi th thanh toán mi, phù hp vi
nhu cu ca tng đi tng khách hàng. iu này bt buc ngân hàng phi liên tc đu t
11
thêm thit b k thut công ngh, nâng cao trình đ cán b nhân viên đ có th cung cp
cho th trng nhng sn phm tt nht. Trc mu cu phát trin đó, ngân hàng s luôn
trong t th tìm cách đi mi, hoàn thin mình.
Mt vai trò khác ca dch v th đi vi ngân hàng là thúc đy quá trình hi nhp,
cng nh m rng c hi hp tác gia các ngân hàng. Nghip v thanh toán th thúc đy
mi quan h liên kt, hp tác kinh doanh cht ch, bn vng gia các ngân hàng vi
nhau, gia ngân hàng và các t chc kinh doanh. Bên cnh đó, khi tham gia th trng
th, ngân hàng s tr thành thành viên ca mt t chc th quc t, to điu kin cho
ngân hàng tip cn vi quá trình phát trin trên toàn cu hóa, hi nhp vi cng đng
quc t.
1.2.4.2.ăiăviăchăth
Vai trò đu tiên ca dch v th đi vi ch th phi nhc đn đó là s tin ích trong
thanh toán. Ch th có th s dng th đ thanh toán hàng hóa, dch v trong và ngoài
nc mà không cn s dng tin mt. Dch v th đc bit hu ích đi vi ch th khi đi

truyn đn ngân hàng, hoc khi đn v chp nhn th np hóa đn thanh toán th cho
ngân hàng. S tin này h có th s dng ngay vào kinh doanh đ quay vòng vn hoc
cho các mc đích khác.
Ngoài ra, vic thanh toán bng th s hn ch đc hin tng khách hàng s dng
tin gi, hn ch đc tình trng mt cp ti các đn v chp nhn th, do s thiu trung
thc ca nhân viên hoc k trm, đng thi cng hn ch cho khách khi b mt cp tin
mt khi đi mua sm.
Hn na, vic s dng th thanh toán s giúp rút ngn đc thi gian giao dch vi
khách hàng hn, so vi khi giao dch bng tin mt. Vì giao dch bán hàng đc thc
hin thông qua máy móc thit b đin t ti các đim bán hàng, s tit kim đc thi
gian kim đm tin, ghi chép s sách, nên quá trình x lý giao dch đc nhanh chóng, an
toàn, chính xác hn.
1.2.4.4.ăiăviănnăkinhăt
Dch v th là mt trong nhng phng tin thanh toán không dùng tin mt. Nh
vy, vic thanh toán không dùng tin mt nói chung và phng thc thanh toán bng th
nói riêng mang li nhiu li ích cho kinh t xã hi. D thy nht là thanh toán qua th s
nâng cao đc đ an toàn xã hi, hn ch nn in tin gi.
ng thi, th thanh toán là mt phng tin thanh toán thay th tin mt, séc,…
làm gim khi lng tin mt trong lu thông, t đó tit kim đc chi phí sn xut, vn
chuyn, bo qun, và kim đm tin mt, hn ch nguy c lm phát.
13
Ngoài ra, vic s dng th thanh toán s làm tng lng tin giao dch qua ngân
hàng, to điu kin cho Ngân hàng Nhà nc qun lỦ và điu tit lng tin trong lu
thông, cng nh điu hành chính sách tin t hiu qu hn. Phng thc thanh toán dùng
th còn góp phn minh bch tài chính, giúp Nhà nc có th qun lý thu nhp cá nhân,
kim soát vn nn trn thu và ra tin.
Mt trong nhng vai trò na ca dch v th là thúc đy tc đ thanh toán, t đó

hàng hn na, tip cn sâu rng đn các đi tng khách hàng vi ngành ngh, đ tui
khác nhau. S lng khách hàng s dng th càng tng, càng th hin mc đ ph bin
ca ngân hàng và dch v th do ngân hàng cung cp. Tuy nhiên, s lng khách hàng s
dng th ch là phn ni khi đánh giá s phát trin dch v th ca mt ngân hàng. Ch
tiêu đáng quan tâm hn c chính là s lng khách hàng trung thành vi dch v th ca
ngân hàng. Ch nhng khách hàng trung thành vi dch v th do ngân hàng cung cp
mi mang li ngun thu chc chn và lâu bn cho ngân hàng. Do đó, mc tiêu ca mi
ngân hàng không ch dng li  vic tìm kim thêm nhiu khách hàng mi đ m rng
dch v, mà còn gi chân đc các khách hàng hin ti và tim nng.
1.3.2.2. SălngăthăphátăhƠnhă
S lng th phát hành càng nhiu chng t dch v th ca ngân hàng đáp ng
đc nhu cu ca khách hàng, đc a chung và s dng ph bin. ng thi, s lng
th đc phát hành càng nhiu làm cho thu nhp ca ngân hàng càng cao, đây cng là
mt trong nhng tiêu chí đánh giá s phát trin ca dch v th. Cng nh s lng
khách hàng dùng th, s lng th cng có th là ch tiêu o khi c tính mc đ phát
trin ca dch v th. S th đc phát hành không hn là s lng th đang lu hành, vì
có nhng th không hot đng. Có th hiu th không hot đng là nhng th đư đc
phát hành, nhng không có giao dch rút tin ra và np tin vào trong mt thi gian dài
sau khi m tài khon, hoc trong tài khon ch có s d đ  mc ti thiu đ duy trì th.
Th không hot đng gây lãng phí tài nguyên ca ngân hàng, tn kém chi phí marketing,
chi phí phát hành, chi phí qun lý hot đng kinh doanh th đi vi ngân hàng. Mt khi
lng th không hot đng quá nhiu, thì vic ti đa hóa li nhun t th ca ngân hàng
rt khó đt đc. Nh vy, mc tiêu ca ngân hàng không ch gia tng s lng th phát
hành, mà còn làm th nào đ cho th do ngân hàng mình phát hành đc s dng ti đa,
là la chn duy nht ca khách hàng khi cn thanh toán.
1.3.2.3. Tínhătinăíchăcaădchăvăth
Ch tiêu v tính tin ích ca dch v th không ch th hin mc đ tha mãn các
nhu cu ca khách hàng đang ngày càng tr nên đa dng, mà còn là ch tiêu phn ánh s
phát trin ca dch v th. Hin nay, nhu cu ca khách hàng rt đa dng, phong phú nên
các ngân hàng phi n lc trin khai cho ra đi nhiu loi hình sn phm th mi vi

Doanh s thanh toán th là tng giá tr các giao dch đc thanh toán bng th ti các
đim chp nhn th và s lng tin mt đc ng ti các đim rút tin mt. Doanh s
này càng cao, ngun thu nhp t các loi phí và lãi ca ngân hàng cng đc nâng cao,
đng thi th hin s ph bin và đc a chung ca dch v th.