B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP H CHệ MINH
NGUYN TH KHÁNH HÒA
GII PHÁP M RNG HUY NG VN DÂN
C TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN
U T VÀ PHÁT TRIN VIT NAM
CHI NHÁNH SÀI GÒN LUN VN THC S KINH T
LUN VN THC S KINH T
NGI HNG DN KHOA HC:
PGS. TS TRN HUY HOÀNG TP. H CHệ MINH – Nm 2013
LI CAM OAN
Tôi cam đoan lun vn thc s kinh t“ Gii pháp m rng huy đng vn dân c
ti Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam – Chi nhánh Sài Gòn” này là do
chính tôi nghiên cu và thc hin.
Các thông tin, s liu đc s dng trong lun vn là trung thc và chính xác.
Lun vn này cha bao gi đc np đ nhn bt k bng cp nào ti các trng
đi hc hoc c s đào to khác.
Tp. H Chí Minh, tháng 9 nm 2013
i tng và phm vi nghiên cu 2
Phng pháp nghiên cu 3
Kt cu ca lun án 3
CHNG 1: LÝ LUN HOT NG HUY NG VN DÂN C
CA CÁC NGÂN HÀNG THNG MI 4
1.1 Hot đng huy đng vn dân c ca NHTM 4
1.1.1 Khái nim 4
1.1.2 c đim ca ngun vn huy đng dân c ca NHTM 4
1.1.3 Vai trò ca hot đng huy đng vn trong dân c 5
1.1.4 Nguyên tc huy đng vn t dân c 6
1.1.5 Các hình thc huy đng vn dân c 7
1.2 Các tiêu chí đánh giá hot đng huy đng vn dân c 9
1.2.1 Tc đ tng trng vn huy đng 9
1.2.2 T trng các loi vn huy đng vi nhu cu s dng vn ca
ngân hàng 9
1.2.3 S phù hp gia huy đng vn và s dng vn 9
1.2.4 Thu nhp ròng t hot đng huy đng vn 10
1.2.5 Chênh lch lãi sut bính quân gia huy đng vn và s dng vn 12
1.3 Các nhân t nh hng đn hiu qu huy đng vn dân c 12
1.3.1 Nhân t khách quan 12
1.3.2 Nhân t ch quan 13
KT LUN CHNG 1 17
CHNG 2:THC TRNG TÌNH HÌNH HUY NG VN DÂN
C TI NGÂN HÀNG THNG MI C PHN U T VÀ
PHÁT TRIN VIT NAM - CHI NHÁNH SÀI GÒN 18
2.1 Gii thiu v Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam -
Chi nhánh Sài Gòn 18
2.1.1 S hình thành và phát trin ca Ngân hàng TMCP u t và Phát trin
Vit Nam - Chi nhánh Sài Gòn 18
2.1.2 Tình hình hot đng kinh doanh ca Ngân hàng TMCP u t và Phát
3.2.6 Phân tích đ tin cy ca thang đo huy đng vn dân c ca Chi nhánh 57
3.2.7 Phân tích nhân t EFA đi vi các thang đo 57
3.2.8 Kim đnh mô hình và gi thuyt 58
KT LUN CHNG 3 63
CHNG 4: GII PHÁP M RNG HUY NG VN DÂN C
TI NGÂN HÀNG U T VÀ PHÁT TRIN VIT NAM - CHI
NHÁNH SÀI GÒN 64
4.1 nh hng phát trin ca Ngân hàng TMCP u t và Phát
trin Vit Nam đn nm 2015 64
4.2 nh hng phát trin ca Ngân hàng TMCP u t và Phát
trin Vit Nam Chi nhánh Sài Gòn đn nm 2015 65
4.2.1 Mc tiêu đnh hng 65
4.2.2 Mc tiêu k hoch kinh doanh 66
4.2.3 Mc tiêu khách hàng 66
4.2.4 Nhim v trng tâm 66
4.3 Mt s gii pháp m rng hot đng huy đng vn trong dân c
ti Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam Chi nhánh
Sài Gòn 67
4.3.1 Kin ngh đi vi BIDV Trung ng 67
4.3.2 Kin ngh đi vi Ban lãnh đo Ngân hàng TMCP u t và Phát trin
Vit Nam - Chi nhánh Sài Gòn 79
4.4 Các gii pháp h tr 88
4.4.1 T phía NHNN 88
4.4.2 T phía Chính ph 91
KT LUN CHNG 4 94
KT LUN 95
Tài liu tham kho
Ph lc 1
Ph lc 2
Cán b Công nhân viên
CN
Chi nhánh
EFA
Exploratory Factor Analysis
Phân tích nhân t khám phá
FTP
Fund Transfer Pricing
C ch qun lý vn tp trung
HV
Huy đng vn
HSBC
Hongkong and Shanghai
Banking Corporation
Tp đoàn Ngân hang Hng Kông
và Thng Hi
HSC
Hi s chính
IBMB
Internet banking and
Mobibanking
Dch v ngân hang đin t
KMO
Kaiser – Mayer – Alkin
Ch s xem xét s thích hp ca
phân tích nhân t
LNTT
Significance level
Mc ý ngha
SPSS
Statistical Package for Social
Sciences
Phn mm x lý thng kê dung
trong các ngành khoa hc xã hi
TCKT
T chc kinh t
TCTD
T chc tín dng
TMCP
Thng mi c phn
VIF
Variance Inflation Factor
Nhân t phóng đi phng sai
XHCN
Xã hi Ch ngha
DANH MC BNG S LIU
STT
Th t bng
Tên bng
Trang
1
Bng 2.7
Tình hình ngun vn huy đng và s dng ngun
theo loi tin t
32
8
Bng 2.8
Thu ròng hot đng ti BIDV Sài Gòn t 2009 –
30/6/2013
34
9
Bng 2.9
Thu ròng t hot đng huy đng vn dân c và
TCKT t 2009 – 30/6/2013
36
10
Bng 2.10
Thu ròng t hot đng Huy đng vn dân c t
2009 – 30/6/2013
39
11
Bng 2.11
Lãi sut huy đng vn bình quân t 2009-
30/6/2013
42
12
Bng 2.12
Chênh lch lãi sut bình quân gia huy đng vn
và s dng vn t 2009 – 30/6/2013
44
13
Mô hình kim t tháp phân đon khách hàng
73
1
LI NÓI U
1. Tính cp thit ca đ tài
Hin nay, các ngân hàng thng mi đang phát trin mnh m trong th
trng tài chính ht sc sôi đng cùng vi s cnh tranh không kém phn gay gt và
quyt lit v vn ngun nhân lc, cht lng dch v và công ngh, nhm gia tng
hiu qu hot đng, gia tng th phn và ti đa hóa li nhun. Vn đ đt ra đi vi
các ngân hàng thng mi là mun tn ti bn vng và phát trin thì hot đng kinh
doanh đòi hi phi đt đn mc tiêu là ct gim chi phí nhm nâng cao li nhun.
Huy đng vn luôn là mt trong nhng vn đ quan trng thit yu, là s sng còn
trong hot đng Ngân hàng thng mi. Trong tình hình hot đng cnh tranh gay
gt nh hin nay, cng thêm lãi sut ngày mt gim theo yêu cu ca Ngân hàng Nhà
nc, thì vn đ huy đng và chi phí huy đng càng đc chú trng khi mi chi phí
đu có gii hn. Làm sao đ m rng huy đng vn vi ti thiu hóa chi phí b ra,
đt li nhun ti đa luôn là mc tiêu ca các Ngân hàng Thng mi nói chung và
Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam - Chi nhánh Sài Gòn nói riêng và
đây cng chính là vn đ thc tin ti Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit
Nam - Chi nhánh Sài Gòn. Chính vì vy tôi đã chn đ tài “Gii pháp m rng huy
đng vn dân c ti Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam – Chi nhánh
Sài Gòn” đ làm lun vn thc s ca mình.
2. Tình hình nghiên cu
Nam - Chi nhánh Sài Gòn.
Trên c s đó đa ra nhng gii pháp khc phc hn ch hin có nhm m
rng hot đng huy đng vn ti Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam -
Chi nhánh Sài Gòn.
4. i tng và phm vi nghiên cu
i tng nghiên cu: thc trng công tác huy đng ngun vn dân c ca
ngân hàng và các yu t tác đng đn hot đng huy đng vn ti Ngân hàng TMCP
u t và Phát trin Vit Nam - Chi nhánh Sài Gòn.
3
Phm vi nghiên cu: Nghiên cu trong phm vi Ngân hàng TMCP u t và
Phát trin Vit Nam - Chi nhánh Sài Gòn.
5. Phng pháp nghiên cu
Lun vn s dng phng pháp mô t- gii thích, đi chiu – so sánh, phân
tích – tng hp. Ngoài ra, lun vn còn thu thp thêm thông tin và s liu liên quan
đn vn đ nghiên cu t các sách tham kho, tp chí, báo đin t, các quy đnh liên
quan đn hot đng huy đng vn ca ngân hàng thng mi ca Ngân hàng Nhà
nc Vit Nam.
6. Kt cu ca lun án
Lun vn chia thành 4 chng c th nh sau:
Chng 1: Lý lun v hot đng huy đng vn dân c ca các ngân hàng
thng mi.
Chng 2: Thc trng tình hình huy đng vn dân c ti Ngân hàng TMCP
u t và Phát trin Vit Nam – Chi nhánh Sài Gòn.
Chng 3: Phân tích các nhân t nh hng đn hot đng huy đng vn dân
c ti Ngân hàng TMCP u t và Phát trin Vit Nam – Chi nhánh Sài Gòn.
Chng 4: Gii pháp m rng huy đng vn dân c ti Ngân hàng TMCP
Tin gi dân c là ngun có quy mô ln trong tng ngun huy đng ca
NHTM. c đim này là do bn cht nhng khon huy đng t dân c chính là
nhng khon nhàn ri tm thi trong xã hi và đc ngi dân tích tr li nh mt
khon tit kim đ phc v cho nhu cu s dng trong tng lai. Dân c cng đng
thi là thành phn chính ca nn kinh t nên xét v tng th nu ngun tin gi dân
c đc tp trung s to ra mt ngun vn ln cho ngân hàng. Và chi phí huy đng
t dân c có nh hng rt ln đn chi phí huy đng chung ca tng ngun huy đng và
là mt trong nhng ch tiêu quan trng đ ngân hàng quyt đnh lãi sut cho vay.
Nh vy, tng vn huy đng t tin gi dân c có vai trò quan trng trong
vic các NHTM quyt đnh khi lng ngun vn cung cp cho nn kinh t, giúp các
doanh nghip có kh nng tài chính ln mnh đu t đ sn xut, cnh tranh vi các
5
doanh nghip nc ngoài, tng thu nhp trong nn kinh t.
1.1.3 Vai trò ca hot đng huy đng vn trong dân c
i vi nn kinh t
Huy đng t dân c ca NHTM đc s dng đ b sung lng vn cho nn
kinh t, nâng cao mc sng cho ngi dân thay vì s dng ngun vn đó vào vic
chi tiêu khác. Nh vic tit kim chi tiêu đã tng cng các hot đng sn xut kinh
doanh, to thêm công n vic làm cho ngi lao đng, to điu kin cho các t chc
kinh t có th tip cn vi các ngun vn ngân hàng thúc đy kinh t phát trin.
Thông qua vic huy đng tin gi dân c s góp phn phát trin tài khon tin gi
thanh toán cá nhân t đó phát trin các hình thc thanh toán không dùng tin mt,
tit kim chi phí phát hành và lu thông tin mt trong nn kinh t.
i vi ngân hàng
Hot đng huy đng vn góp phn mang li ngun vn cho ngân hàng đ thc
hin các hot đng kinh doanh khác. Không có hot đng huy đng vn, ngân hàng
v ngân hàng va thc hin nghip v huy đng vn, c th là NHTM thc hin
nhn chi tr tin lng trc tip cho nhân viên làm vic các doanh nghip và các t
chc khác thông qua dch v thanh toán lng t đng. Vic thc hin nh vy đng
thi thu hút đc s lng khách hàng m tài khon ti ngân hàng mà còn thc hin
luôn nghip v huy đng vn.
1.1.4 Nguyên tc huy đng vn t dân c
Huy đng vn nhàn ri trong dân c là mt trong nhng hot đng quan trng
hàng đu ca NHTM. Ngân hàng huy đng vn t dân c đ đáp ng nhu cu vay
vn cho nn kinh t. Trên c s đó, ngân hàng quy đnh mc lãi sut đu ra phi cao
hn lãi sut đu vào đ thu li nhun. đm bo cht lng huy đng vn t dân
c có hiu qu, trong quá trình thc hin, các NHTM phi tuân theo nhng nguyên
tc sau:
Vic huy đng vn phi cn c vào nhu cu vay vn ca nn kinh t quc
dân.
Ngân hàng vi chc nng là c quan tp trung ngun vn t dân c phc v
cho nhu cu sn xut, kinh doanh đòi hi ngân hàng phi luôn có bin pháp đ tng
7
cng ngun vn đáp ng nhu cu ngày càng tng ca xã hi, mt khác ngân hàng là
mt đn v hch toán kinh doanh do vy ngân hàng cng phi huy đng ngun vn
t dân c sao cho không b đng vn ti ngân hàng. Mun vy, ngân hàng phi
nm đc chính sách phát trin kinh t ca c nc, ca đa phng, ca các đn v
và dân c. T đó đ ra chính sách và bin pháp huy đng vn t dân c theo các k
hn hp lý đ đm bo s dng vn có hiu qu.
Ngân hàng phi luôn đm bo tính thanh khon trong hot đng
Nguyên tc này nhm đm bo cho NHTM luôn thc hin đc ngha v
hoàn tr li gc và lãi đi vi khon tin gi ca dân c. Vic đm bo kh nng
hng lãi, mà vì mc đích thanh toán, vì vy lãi sut thp.
1.1.5.2 Tin gi đnh k
Là loi tin gi đ dành ca các tng lp dân c, đc gi vào ngân hàng đ
đc hng lãi, hình thc ph bin ca loi tin gi này là tit kim có s. Vit
Nam, hình thc gi tin tit kim ph bin là:
Tin gi tit kim không k hn: là khon tin gi có th rút ra bt c lúc nào
xong không đc s dng các công c thanh toán đ chi tr cho ngi khác. S d
tin gi này không ln, nhng ít bin đng, vì vy đi vi loi tin gi này các
NHTM thng tr lãi sut cao hn so vi tin gi thanh toán.
Tin gi tit kim có k hn: là loi tin gi đc rút ra sau mt thi gian
nht đnh. Tuy nhiên, nu khách hàng có nhu cu rút trc hn cng có th đc đáp
ng nhng phi chu lãi sut thp, tng đng vi lãi sut không k hn
1.1.5.3 Phát hành chng t có giá
Cng ging nh các doanh nghip khác, các ngân hàng cng tin hành đi vay
bng cách phát hành các giy n nh: k phiu, tín phiu, trái phiu trên th trng
vn. Rt nhiu NHTM thiu ngun tin gi trung và dài hn do đó không đáp ng
đc nhu cu cho vay trung và dài hn. Do vy, các khon vay trung và dài hn
nhm b sung cho các ngun tin gi, đáp ng nhu cu cho vay và đu t trung và
dài hn. Thông thng đây là khon vay không có đm bo. Nhng ngân hàng có uy
tín hoc tr lãi sut cao s vay mn đc nhiu hn. Các ngân hàng hàng nh
9
thng khó vay mn trc tip bng cách này, h thng phi vay thông qua các
ngân hàng đi lý hoc đc bo lãnh qua các ngân hàng u t. Kh nng vay mn
còn ph thuc vào trình đ phát trin ca th trng tài chính, to kh nng chuyn
đi các công c n dài hn ca ngân hàng.
1.1.5.4 Ngun vn huy đng khác
vi HSC thông qua Phòng Alco. HSC s “mua” toàn b tài sn N ca chi nhánh và
“bán” vn đ chi nhánh s dng cho tài sn Có theo c ch tính theo s d, áp giá
riêng cho tng loi tài sn Có, tài sn N. T đó, thu nhp và chi phí ca tng chi
nhánh đc xác đnh thông qua chênh lch mua bán vn vi HSC, tp trung ri ro
thanh khon và ri ro lãi sut v HSC.
Hình 1.1: C ch điu chuyn vn ni b FTP
Vn đc luân chuyn gia các chi nhánh thông qua h thng FTP, ni tp
trung toàn b ngun vn và tài sn ca BIDV. H thng FTP s giúp BIDV “mua”
tt c tài sn N và “bán” tt c các tài sn Có cho các chi nhánh theo đúng mc đ
ri ro lãi sut, ri ro thanh khon ca tài sn Có, tài sn N.
- Tp trung ri ro thanh khon v HSC: chi nhánh thc hin vic “bán” và
“mua” vn v HSC. Tt c các giao dch nhn tin gi và cho vay gia khách
hàng và chi nhánh đu đc thc hin “đi ng” vi BIDV. Khi có nhu cu
Hi s
chính
Th trng
Cho
vay
áp dng cho khách hàng và lãi sut chuyn vn ni b (giá FTP). Chi nhánh ch
quyt đnh lãi sut cho vay/nhn gi sao cho có chênh lch so vi lãi sut điu
chuyn vn ni b và không b nh hng nhiu bi ri ro lãi sut. Trong c ch
mi, ri ro lãi sut s đc qun lý tp trung ti HSC.
- FTP bán/mua vn ca HSC do Tng giám đc công b trong tng thi k,
bng lãi sut cng (+) thanh khon (tng ng vi k hn và tn sut điu chnh
lãi sut).
- Margin t hot đng cho vay/huy đng vn đc gi là lãi sut cn biên
ròng, đc tính bng chênh lch gia lãi sut cho vay khách hàng (Tài sn Có)
vi FTP mua vn BIDV và FTP bán vn BIDVvi lãi sut huy đng tin gi (Tài
sn N).
Theo c ch FTP: thu nhp ròng t hot đng huy đng vn t dân c đc
xác đnh nh sau:
Thu nhp lãi ròng t hot đng huy đng vn = Thu nhp t bán vn ni
b - Chi phí huy đng vn
Chi phí huy đng vn:
Chi phí huy đng vn ca ngân hàng bao gm chi phí tr lãi và chi phí phi tr
lãi. Trong tng s chi phí vn huy đng thì chi phí tr lãi là ch yu. Ngoài ra còn có
các chi phí khác nh: chi phí bo him tin gi, chi phí qun lý, d tr bt buc, d
12
tr thanh toán, chi phí cho hot đng marketing, qung cáo đ thu hút khách hàng
gi tin, chi phí đ m các qu tit kim, chi phí mua máy móc thit b, và các chi
phí khác liên quan đn hot đng huy đng vn.
1.2.5 Chênh lch lãi sut bình quân gia huy đng vn và s dng vn
Hot đng huy đng ngun vn tin gi còn đc đánh giá thông qua mi
quan h cân đi vi nhu cu s dng vn. Bi mt trong các chc nng chính ca
nay, các ngân hàng cnh tranh không ch vi các đnh ch tài chính trong nc mà
còn phi cnh tranh vi các đnh ch nc ngoài v mi mt nh: nng lc tài chính,
công ngh ngân hàng, ngun nhân lc,… Nu ngân hàng không có u th cnh tranh
thì s khó thành công trong hot đng kinh doanh nói chung và hot đng huy đng
vn nói riêng.
Chính sách tin t ca Ngân hàng trung ng
Chính sách tin t tác đng đn công tác huy đng vn tin gi ca các ngân
hàng thng mi thông qua các công c ca chính sách tin t nh lãi sut, d tr bt
buc…
Nu quy đnh ca ngân hàng v lãi sut hp lý, phù hp vi din bin th
trng s góp phn n đnh th trng, to điu kin cho hot đng huy đng vn và
cho vay ca ngân hàng cnh tranh mt cách lành mnh.
1.3.2 Nhân t ch quan
Lãi sut
i vi nhng khách hàng gi tin nhm mc đích hng lãi thì lãi sut luôn
là mi quan tâm ln ca h. Nu khách hàng cm thy hài lòng vi mc lãi sut ngân
hàng công b, h s la chn vic gi tin vào ngân hàng nh mt kênh đu t hp
lý. Ngc li, nu lãi sut thp, h s dùng khon tin đó vào mc đích khác hay gi
tin vào ngân hàng khác hoc đu t vào lnh vc khác có li hn.
Ngân hàng s dng h thng lãi sut nh là mt công c quan trng trong vic
huy đng và thay đi quy mô thu hút ngun vn vào ngân hàng, đc bit là quy mô
tin gi. duy trì và thu hút thêm ngun vn, ngân hàng cn phi n đnh lãi sut
cnh tranh, thc hin u đãi v lãi sut cho khách hàng ln, thng xuyên.
14
Tuy nhiên không phi c đa ra lãi sut cao là thu hút đc ngun tin nhàn
ri trong dân c mà vn đ là ch vi mc lãi sut ngân hàng đa ra thì s đem li
đng, cán b công nhân viên các c quan, đoàn th và doanh nghip khác. Mt s
ngân hàng khác đã tng thi gian giao dch bng cách phân công nhân viên làm vic
theo ca và làm vic ngoài gi hành chính, to điu kin cho các khách hàng đn ngân
hàng giao dch mà vn không nh hng đn công vic ca h.
Chính sách khách hàng
Chính sách khách hàng bao gm các chng trình và gii pháp đc ngân
hàng xây dng và áp dng nhm khuyn khích, thu hút khách hàng s dng các sn
phm dch v ca ngân hàng. Các chng trình này có th là nhng chng trình
khuyn mãi, tng quà, quay s trúng thng hoc cung cp cho khách hàng nhng
tin ích hp dn,…
Nu ngân hàng áp dng chính sách tt và hiu qu đi vi khách hàng, ngân
hàng s thu hút đc mt lng khách hàng ln đn giao dch, s dng các sn phm
dch v và gi tin ti ngân hàng.
Uy tín và nng lc tài chính ca ngân hàng
Nng lc tài chính là mt trong nhng th mnh ca ngân hàng trong hot
đng kinh doanh nói chung và hot đng huy đng vn nói riêng. Mt ngân hàng có
nng lc tài chính tt s có ngun lc đ phát trin hot đng kinh doanh, to đc
s tin tng t khách hàng và nhà đu t đi vi ngân hàng. Ngc li, tình hình tài
chính ca mt ngân hàng có vn đ s gây khó khn cho vic phát trin hot đng
kinh doanh cng nh gây mt lòng tin đi vi nhà đu t và khách hàng.
Uy tín ca mt ngân hàng là mt khái nim mang tính đnh tính và không c
đnh, đc đánh giá thông qua mt quá trình hot đng lâu dài ca ngân hàng cùng
vi nhng thành qu mà ngân hàng nhn đc. Uy tín ca ngân hàng không phi là
yu t vng bn, rt cn s n lc không ngng ca ngân hàng đ gi gìn và phát
huy uy tín ca mình. Mt ngân hàng có uy tín tt s có nhiu thun li trong vic đt
mi quan h bn vng vi khách hàng và thu hút vn t khách hàng.