B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP.HCM


HC VIÊN: TRNG THÀNH TIN

TÁC NG CA CÁC NHÂN T KINH T V MÔ N
GIÁ CHNG KHOÁN: BNG CHNG  VIT NAM

CHUYÊN NGÀNH: TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG
MÃ S: 60340201
LUN VN THC S KINH T
NGI HNG DN KHOA HC: PGS.TS NGUYN NGC NH

TP.H CHÍ MINH-NM 2012
Tóm tt

Bài nghiên cu này điu tra thc nghim nh hng ca các bin kinh t v mô
đn giá c phiu trong th trng chng khoán Vit Nam bng vic s dng d

GII THIU
1
CHNG 1: TNG QUAN CÁC KT QU NGHIÊN CU TRC
ÂY
3
1.1. Nhng nghiên cu tác đng ca lm phát lên giá chng khoán 3
1.2. Nhng nghiên cu tác đng ca cung tin lên giá chng khoán 4
1.3. Nhng nghiên cu tác đng ca t giá hi đoái lên giá chng khoán 6
1.4. Nhng nghiên cu tác đng ca lãi sut lên giá chng khoán 8
1.5. Nhng nghiên cu tác đng ca ch s sn xut công nghip lên giá chng

khoán
9
1.6. Nhng nghiên cu tác đng ca các bin kinh t v mô lên giá chng khoán 11
1.7. Nhng nghiên cu tác đng ca các nhân t kinh t v mô lên giá chng

khoán bng phng pháp đng liên kt và c ch hiu chnh sai s
17
CHNG 2: MÔ HÌNH, PHNG PHÁP NGHIÊN CU
18
2.1. Mô hình 18
2.2. D liu 20
2.3. Phng pháp nghiên cu 21
CHNG 3: KT QU NGHIÊN CU
28
3.1. Kim đnh tính dng 28
3.2. Xác đnh bin tr ti u 29
3.3. Phân tích đng liên kt 30
3.4. Mô hình véc t t hi quy hiu chnh sai s 33
3.5. Phân rã phng sai 36

DANH MC CÁC BNG, BIU Bng 2.1 D liu nghiên cu 20
Bng 2.2 Gii thích bin nghiên cu 20
Bng 3.1 Kt qu kim đnh nghim đn v 28
Bng 3.2 Xác đnh bin tr ti u 29
Bng 3.3 Kim đnh Trace 30
Bng 3.4 Kim đnh Maximum Eigenvalue 31
Bng 3.5 Phng trình đng liên kt 1 31
Bng 3.6 Kt qu chy mô hình VECM 34
Bng 3.7 Kt qu chy phân rã phng sai 36 1

Gii thiu.
Chng 1: Tng quan các kt qu nghiên cu trc đây.
Chng 2: Mô hình, phng pháp nghiên cu.
Chng 3: Kt qu nghiên cu.
Kt lun và mt s đ xut.
3

CHNG 1: TNG QUAN CÁC KT QU
NGHIÊN CU TRC ÂY

1.1. NHNG NGHIÊN CU TÁC NG CA LM PHÁT LÊN
GIÁ CHNG KHOÁN:
Fama và Schwert (1977) nghiên cu mi liên h gia t sut sinh li
ca c phiu, trái phiu Chính ph M và các bin khác vi lm phát k vng,
không k vng. D liu đc ly t 1953 đn 1971. Kt qu tác gi tìm thy
mi quan h nghch bin gia c phiu, trái phiu Chính ph vi lm phát k
vng và không k vng.
David S.John (1980) nghiên cu tác đng ca lm phát k vng lên ch
s giá ca 500 c phiu ti M. Kt qu tác gi tìm thy mi quan h nghch
bin gia lm phát k vng và giá c phiu.
Samarakoon (1996) nghiên cu mi quan h gia t sut sinh li ca c

h nghch bin vi t giá hi đoái.
1.2. NHNG NGHIÊN CU TÁC NG CA CUNG TIN LÊN
GIÁ CHNG KHOÁN:
Homa và Jaffee (1971) c lng mi quan h cung tin vi giá chng
khoán ti M t nm 1954 đn 1969, phng pháp tác gi s dng là hi quy
OLS. Kt qu tác gi cho rng s gia tng cung tin trong quá kh dn đn
tng t sut sinh li c phiu.
Asprem (1989) nghiên cu các mi quan h gia các bin s kinh t v
mô vi giá c phiu  các nc Châu Âu và tìm thy mt mi quan h đng
bin gia bin sn xut công nghip, cung tin vi giá c phiu và mi quan
h nghch bin gia bin lãi sut, lm phát vi giá c phiu.
5

Muzafar Shah Habibullah (1998) nghiên cu tác đng ca cung tin, sn
lng quc gia lên giá chng khoán ti Malaysia, d liu đc tác gi ly
theo tháng t tháng 1 nm 1978 đn tháng 9 nm 1992. Mô hình đc tác gi
s dng là kim đnh đng liên kt. Kt qu cho thy có ít nht mt mi quan
h đng liên kt gia giá chng khoán vi cung tin, sn lng quc gia.
Bilson và các cng s (2001) đã kim tra liu các bin kinh t v mô
(cung tin, giá c…) có kh nng gii thích v li nhun c phiu trong 20 th
trng mi ni trong giai đon 1985-1997 hay không. Kt qu ch ra rng
bin t giá hi đoái rõ ràng là bin kinh t v mô có nh hng nht, và cung
tin có tm quan trng ln.
Biniv Maskay (2006) nghiên cu tác đng ca cung tin lên giá chng
khoán S&P 500 ti M, mô hình đc s dng là hi quy hai bc. Kt qu
hi quy bc mt và bc hai đu cho thy có mi quan h đng bin gia
cung tin vi giá chng khoán.
Nawaz Ahmad và Dr. Fazal Husain (2007) nghiên cu mi quan h cung
tin vi giá chng khoán ti Pakistan, d liu đc ly theo tháng t tháng 12
nm 2001 đn tháng 3 nm 2006. Mô hình đc tác gi s dng là hi quy đa

và nhân qu Granger ti sáu nc Châu Á: Hng Công, Indonesia, Malaysia,
Philipin, Singapore và Thái Lan. D liu đc ly hàng tháng t tháng 1 nm
1990 đn tháng 12 nm 1998. Kt qu cho thy rng t giá hi đoái và giá c
phiu có mi quan h đng bin.
Yutaka Kurihara (2006) điu tra thc nghim mi quan h giá chng
khoán vi t giá hi đoái ti Nht, giá chng khoán M. D liu đc ly
theo ngày t 19 tháng 03 nm 2001 đn 30 tháng 09 nm 2005. Tác gi s
dng kim đnh đng liên kt và OLS, kt qu tác gi tìm thy t giá hi đoái
7

tng quan dng vi giá chng khoán và mi quan h cân bng trong dài
hn gia giá chng khoán Nht và M.
Charles Adjasi, Simon K. Harvey, Daniel Agyapong (2008) kim đnh
xem có phi t giá hi đoái là nhân t tác đng lên s thay đi giá chng
khoán ti Ghana hay không, mô hình đc tác gi s dng là EGARCH. Kt
qu có mi quan h nghch bin gia t giá hi đoái và giá chng khoán.
Shehu Usman Rano Aliyu (2009) nghiên cu mi quan h trong ngn và
dài hn gia giá chng khoán vi t giá hi đoái ti Nigeria, d liu nghiên
cu đc ly t ngày 1 tháng 2 nm 2001 đn 31 tháng 12 nm 2008. Tác gi
kim đnh nhân qu Granger, đng liên kt. Kt qu tìm thy mi quan h cân
bng trong dài hn gia hai bin, và hai bin này có tng quan âm.
Noel Dilrukshan Richards và John Simpson (2009) nghiên cu mi quan
h gia giá chng khoán vi t giá hi đoái  Úc, d liu đc ly t ngày 2
tháng 1 nm 2003 đn 30 tháng 6 nm 2006, mô hình đc tác gi s dng là
VAR, đng liên kt, kim đnh nhân qu Granger. Kt qu có mi quan h
đng liên kt và tng quan đng bin gia giá chng khoán vi t giá đoái.
Ahmed Alhayky và Ndambendia Houdou (2009) s dng c ch hiu
chnh sai s, đng liên kt và nhân qu Granger đ kim đnh mi quan h
gia giá chng khoán vi t giá hi đoái ti Cô Oét trong giai đon t tháng 6
nm 2001 đn tháng 12 nm 2008. Kt qu tác gi tìm thy mi quan h cân

lm phát đn giá chng khoán ti Pakistan t 1995 đn 2010. Kt qu cho
thy mi quan h nghch bin gia lãi sut chit khu, lãi sut trái phiu và
lm phát vi giá chng khoán.
Amir Hussain và Muhammad Junaid Khan (2011) nghiên cu mi quan
h trong ngn hn gia giá c phiu vi lãi sut và lm phát ti Pakistan, d
9

liu đc ly t tháng 7 nm 2005 đn tháng 4 nm 2009. Tác gi s dng mô
hình hi quy đa bin. Kt qu ch ra rng lm phát có tng quan âm vi giá
c phiu còn lãi sut thì có tng quan dng.
Emma M. Iglesias, Andre Yone Haughton (2011) nghiên cu s phn
ng ca th trng chng khoán vi chính sách tin t gia các nc vùng
Caribe (Barbados, Jamaica, Trinidad và Tobago) vi M. D liu đc ly
hàng tháng và hàng nm. Mô hình đc tác gi s dng là SVAR. Kt qu lãi
sut trái phiu tng quan dng vi giá chng khoán ti các nc vùng
Caribe.
Muhammad Akbar, Shahid Ali và Muhammad Faisal Khan (2012)
nghiên cu mi quan h gia cung tin, lãi sut, t giá hi đoái, lm phát đn
giá chng khoán ti Pakistan trong giai đon t tháng 1 nm 1999 đn tháng 6
nm 2008. Mô hình đng liên kt, nhân qu Granger và c ch hiu chnh sai
s đc s dng. Kt qu có mi quan h đng bin gia cung tin, lãi sut
vi giá chng khoán và nghch bin ca lm phát, t giá hi đoái vi giá c
phiu.
Dr. Ghazi F. Momani, Dr. Majed A. Alsharari (2012) nghiên cu tác
đng các bin kinh t v mô: lãi sut, sn lng quc gia, cung tin, và ch s
sn xut công nghip lên giá chng khoán. Kt qu lãi sut có mi quan h
nghch bin đn giá c phiu là có ý ngha thng kê.
1.5. NHNG NGHIÊN CU TÁC NG CA CH S SN
XUT CÔNG NGHIP LÊN GIÁ CHNG KHOÁN:
Adrangi, Bahram, Chatrath, Arjun, Raffiee, Kambiz (1999) nghiên cu

phiu còn lm phát thì tác đng nghch bin.
Khaled Hussainey, Le Khanh Ngoc (2010) nghiên cu mi quan h gia
giá chng khoán vi các bin lãi sut, ch s sn xut công nghip ti Vit
11

Nam và M. Kt qu, tác gi tìm thy mi tng quan dng gia ch s sn
xut công nghip vi giá chng khoán. Lãi sut trong ngn và dài hn tác
đng không cùng chiu. Hot đng sn xut thc  M tác đng lên giá
chng khoán mnh hn  Vit Nam.
R. Ratneswary V. Rasiah (2010) nghiên cu mi quan h trong ngn và
dài hn gia giá chng khoán vi các bin s kinh t v mô ti Malaysia, d
liu đc ly t tháng 1 nm 1980 đn tháng 12 nm 2006. Tác gi s dng
mô hình đng liên kt và c ch hiu chnh sai s. Kt qu cho thy mi quan
h đng bin gia giá chng khoán vi ch s sn xut công nghip và các
bin v mô khác.
T Sampath (2011) nghiên cu mi quan h gia ch s sn xut công
nghip, t giá hi đoái thc, lm phát vi giá chng khoán ti n , d liu
t tháng 4 nm 1993 đn tháng 3 nm 2010. Mô hình tác gi s dng là
ARDL, kt qu tác gi tìm thy mi quan h đng bin gia ch s sn xut
công nghip, t giá hi đoái thc, lm phát vi giá chng khoán.
1.6. NHNG NGHIÊN CU TÁC NG CA CÁC BIN KINH
T V MÔ TÁC NG LÊN GIÁ CHNG KHOÁN:
Christopher Gan, Minsoo Lee, Hua Hwa Au Yong, Jun Zhang (2006) đã
kim đnh tác đng ca các bin nh lm phát , t giá hi đoái, lãi sut ngn
hn, lãi sut dài hn, tng trng kinh t, cung tin đn ch s giá chng
khoán trên th trng chng khoán NewZealand. Kt qu cho thy có mi
quan h đng bin gia các bin kinh t v mô nh lãi sut ngn hn, cung
tin và tng trng kinh t vi ch s giá chng khoán trong giai đon 1990-
2003.
LMCS Menike (2006) nghiên cu tác đng các bin kinh t v mô lên

hu ht các công ty đc nghiên cu.
13

Wan Masor Wan Mahood và Nazihad Mohd Dinniah (2009) nghiên cu
tác đng ca các bin kinh t v mô  sáu nc Châu Á Thái Bình Dng
gm: Malaysia, Hàn Quc, Thái Lan, Hng Công, Nht Bn và Úc d liu t
1993-2002, các bin nghiên cu gm: t giá hi đoái, t l lm phát, sn
lng công nghip. Kt qu cho thy có mi quan h cân bng dài hn gia
các bin trong bn quc gia: Nht Bn, Hàn Quc, Hng Công và Úc. Cân
bng ngn hn  tt c các quc gia ngoi tr Hng Kông và Thái Lan. Ch
duy Hng Công cho thy mi quan h gia t giá và giá c phiu, trong khi 
Thái Lan có mi quan h mnh m gia sn lng công nghip và giá c
phiu.
Mohammad, Adnan Hussain, Adnan Ali (2009) nghiên cu tác đng các
yu t v mô đn th trng chng khoán Karachi. Trong nghiên cu này tác
gi s dng s liu hng quý đ quan sát các yu t v mô bao gm t giá hi
đoái, d tr ngoi hi, ch s sn xut công nghip, chi tiêu tng tài sn c
đnh, cung tin và ch s giá bán buôn tác đng đn ch s giá chng khoán
Karachi, Pakistan giai đon nm 1986-2007. Kt qu nghiên cu cho thy ch
s sn xut công nghip, d tr ngoi hi, ch s giá bán buôn có tác đng
cùng chiu lên ch s giá chng khoán trong khi t giá hi đoái, ch tiêu tng
tài sn c đnh, lãi sut và cung tin có tác đng nghch chiu. Tt c các h
s tng quan đu có ý ngha thng kê ngoi tr bin chi tiêu tng tài sn c
đnh.
1.7. NHNG NGHIÊN CU TÁC NG CA CÁC NHÂN T
KINH T V MÔ LÊN GIÁ CHNG KHOÁN BNG S DNG MÔ
HÌNH NG LIÊN KT VÀ C CH HIU CHNH SAI S:
Anokye M.Adam (2007) phân tích mi quan h ngn hn và dài hn gia
các yu t kinh t v mô lên s thay đi ch s chng khoán ti Ghana bng
các bin s nh: FDI, lãi sut trái phiu, lm phát, t giá hi đoái. Mô hình s


s sn xut công nghip và t giá hi đoái. Tác gi đã kim đnh nghim đn
v, nhân qu Granger, đng liên kt. Kt qu tn ti mi quan h cân bng dài
hn gia các bin.
Nadeem Sohail, Hussain Zakir (2010) nghiên cu tác đng ca các bin
lm phát, t giá hi đoái thc, cung tin, ch s sn xut công nghip, lãi sut
trái phiu lên giá chng khoán ti Karachi, Pakistan bng kim đnh đng liên
kt, VECM và phân rã phng sai. Kt qu bài nghiên cu cho thy: trong
dài hn, lm phát, t giá hi đoái thc, ch s sn xut công nghip có tác
đng cùng chiu lên giá chng khoán, trong khi đó cung tin, lãi sut trái
phiu li tác đng ngc chiu. Mô hình VECM ch ra s phi mt tám tháng
đ đu chnh v cân bng trong dài hn. Phân rã phng sai cho thy lm phát
và cung tin có tác đng mnh hn các bin còn li.
Seyed Mehdi Hosseini, Zamri Ahmad, Yew Wah Lai (2011) nghiên cu
vai trò ca bin kinh t v mô đi vi ch s chng khoán Trung Quc và n
, các tác gi s dng kim đnh đng liên kt và mô hình véc t hi quy
hiu chnh sai s. Kt qu cho thy có mi quan h ngn hn và dài hn gia
các bin kinh t v mô  c hai nc. Trong dài hn, giá du, cung tin tng
quan đng bin vi ch s giá chng khoán Trung Quc, nhng nghch bin 
n . Ch s sn xut công nghip tác đng nghch bin  Trung Quc. Lm
phát tác đng dng đi vi ch s chng khoán  c hai quc gia. Trong
ngn hn, giá du có tác đng cùng chiu vi ch s giá chng khoán  n
, ngc chiu  Trung Quc nhng li không có ý ngha thng kê. Cung
tin tác đng đng bin  Trung Quc còn  n  thì ngc li, tuy nhiên
cng không có ý ngha thng kê.
Mofleh Ali Mofleh Alshogeathri (2011) phát hin mi quan h cân bng
trong dài hn và nghch bin gia cung tin, tín dng ngân hàng, giá du  A
16

rp Saudi vi cung tin, lãi sut dài hn, giá c phiu  M. Tác gi chy mô

h mnh m gia các bin s kinh t v mô và giá chng khoán ti nhiu
nc. Trong nghiên cu này tác gi quan tâm đn nh hng ca các
bin s kinh t v mô đn giá c phiu trong th trng chng khoán Vit
Nam. 18

CHNG 2: MÔ HÌNH,
PHNG PHÁP NGHIÊN CU

2.1. MÔ HÌNH:
Có nhiu nghiên cu v tác đng nh hng ca các bin kinh t v mô
lên th trng chng khoán nh đã nêu trong phn tng quan v các nghiên
cu trc đây, tuy nhiên nghiên cu ca Nadeem Sohail, Hussain Zakir 2010
ti th trng chng khoán Karachi, Pakistan có nhng đim tng đng vi
nn kinh t Vit Nam, cng là nc đang phát trin và là th trng mi ni,
trong đó các bin nghiên cu đã đc s dng bi nhiu tác gi và mô hình có
tính phù hp cao  nhiu quc gia. Khi áp dng mô hình ti Vit Nam tác gi
thay bin t giá hi đoái thc bng t giá hi đoái, tng t nh nghiên cu
ca: Wan Masor Wan Mahood và Nazihad Mohd Dinniah (2009) nghiên cu
tác đng ca các bin kinh t v mô  sáu nc Châu Á Thái Bình Dng
gm: Malaysia, Hàn Quc, Thái Lan, Hng Kong, Nht Bn và Úc d liu t
1993-2002, các bin nghiên cu gm: t giá hi đoái, t l lm phát, sn
lng công nghip. Semra Karacaer, Ayhan Kapasuzoghe (2010) cng dùng
các bin lm phát, ch s sn xut công nghip và t giá hi đoái đ kim đnh
nhân qu Granger, đng liên kt Johansen. Aima Khan, Hira Ahmad, Zaheer


1
, 
2
, 
3
, 
4
, 
5
: là h s hi quy th hin mi cân bng trong dài hn;
LVNI: Logarit c s e ch s chng khoán Vit Nam đc ly giá đóng
ca ngày giao dch cui cùng ca tháng;
LCPI: Logarit c s e lm phát;
LIP: Logarit c s e ch s sn xut công nghip;
LER: Logarit c s e t giá hi đoái USD/VND;
LM2: Logarit c s e cung tin m rng;
TBR: Lãi sut trái phiu Chính ph;

t
: phn d.
Mô hình c lng mi quan h c trong ngn và dài hn: theo Engle,
Granger (1987) và Johansen, Juselius (1990) khi c lng mô hình véc t
hi quy hiu chnh sai s VECM vi bin tr p thì phng trình c lng
phi có dng nh sau:
LVNI
t

= 
1

p
i=1

1i
LM2
t-1
+ 
p
i=1

1i
TBR
t-1
+
t
(2.2)

Trong đó

1
: h s chn;

1i
; 
1i
; 
1i
; 
1i
; 