B GIÁO DC VÀ ÀO TO
TRNG I HC KINH T TP. H CHÍ MINH

T
T
R
R


N
NT
T
H
H
A
A
N
N
H
HB
TP.H CHÍ MINH – NM 2011

LI CAM OAN
Tôi cam đoan: Lun vn “Nâng cao hiu qu qun tr ri ro tín dng ti Ngân
hàng Phát trin nhà ng bng sông Cu Long chi nhánh Trà Vinh” là công trình
nghiên cu ca riêng tôi.
Các s liu trong lun vn đc s dng trung thc, đc trích dn và có tính
k tha, phát trin t các tài liu, tp chí, các công trình nghiên cu đã đc công b,
trên các website,…
Các gii pháp nêu trong lun vn đc rút ra t nhng c s lý lun và quá
trình nghiên cu thc tin.

Tác gi lun vn

Trn Thanh Bình
MC LC

1.2.1.1 Nhn dng ri ro…………………………………………… …. 12
1.2.1.2 Phân tích ri ro………………………………………………

12
1.2.1.3 o lng ri ro………………………………………………

13
1.2.1.4 Kim soát - Phòng nga ri ro ……………………………… 13
1.2.1.5 Tài tr ri ro………………………………………………… 13
1.2.2 S cn thit phi nâng cao nng lc qun tr ri ro ca các NHTM…. 13
1.2.3 Qun tr ri ro tín dng theo thông l quc t và ca y ban Basel…. 14
1.2.4 Mt s phng pháp qun lý ri ro tín dng…………………………. 17
1.3 KINH NGHIM XÂY DNG MÔ HÌNH QUN TR RI RO TÍN
DNG TI MT S NHTM TRÊN TH GII……………………………… 17
KT LUN CHNG 1……………………………………………………… 22
CHNG 2: THC TRNG RI RO TÍN DNG VÀ QUN TR RI RO
TÍN DNG TI MHB CHI NHÁNH TRÀ VINH ……………………………

23
2.1 S LC V LCH S HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIN CA NGÂN
HÀNG MHB VÀ MHB TRÀ VINH ………………………………………… 23
2.1.1 Lch s hình thành và phát trin ca Ngân hàng MHB ……………… 23
2.1.2 Lch s hình thành và phát trin ca MHB Trà Vinh ……………… 23
2.2 THC TRNG HOT NG TÍN DNG TI MHB TRÀ VINH …… 24

KT LUN CHNG 2 ……………………………………………………… 50
CHNG 3: GII PHÁP NÂNG CAO HIU QU QUN TR RI RO TÍN
DNG TI MHB CHI NHÁNH TRÀ VINH ………………………………… 51
3.1 QUAN IM VÀ MC TIÊU PHÁT TRIN KINH T - XÃ HI CA
TNH TRÀ VINH N NM 2020……………………………………………51
3.1.1 Quan đim phát trin…………………………………………………. 51
3.1.2 Mc tiêu phát trin…………………………………………………….

51
3.1.2.1 Mc tiêu tng quát……………………………………………… 51
3.1.2.2 Các mc tiêu c th……………………………………………

51
3.2 NH HNG PHÁT TRIN VÀ MT S CH TIÊU QUAN TRNG
CA NGÂN HÀNG MHB N NM 2015………………………………….

52
3.2.1 nh hng phát trin ca Ngân hàng MHB đn nm 2015………….

52
3.3.2 Mt s ch tiêu tng trng ca Ngân hàng MHB…………………… 53

3.3.1.6 Nâng cao hiu qu kim soát ni b……………………………. 64
3.3.1.7 Gii pháp v ngun nhân lc…………………………………… 65
3.3.1.8 Gii pháp đi mi và ng dng công ngh…………………… 66
3.3.2 Các gii pháp đi vi Chính ph, NHNN, Ngân hàng MHB và c
quan kim toán……………………………………………………………

67
3.3.2.1 i vi Chính ph……………………………………………….

67
3.3.2.2 i vi Ngân hàng Nhà nc………………………………… 68
3.3.2.3 i vi các t chc kim toán………………………………… 72
3.3.2.4 i vi Ngân hàng MHB………………………………………

73
KT LUN CHNG 3……………………………………………………… 75
KT LUN……………………………………………….………………………

77
TÀI LIU THAM KHO
PH LC

DANH MC CÁC T VIT TT

 NHTM: Ngân hàng thng mi
 NHTMCP: Ngân hàng thng mi c phn
 NH: Ngân hàng

24
Bng 2.2: Huy đng vn ca MHB Trà Vinh t 2008-quý 2/2011……………… 26
Bng 2.3: Hot đng cho vay ca các NHTM trên đa bàn t 2008-quý 2/2011 28
Bng 2.4: Hot đng cho vay ca MHB Trà Vinh t 2008-quý 2/2011………….

30
Bng 2.5: D n cho vay phát trin nông nghip, nông thôn ca mt s NHTM
trên đa bàn tnh Trà Vinh t 2008 đn quý 2/2011………………………………34
Bng 2.6: Tình hình phân loi n ca MHB Trà Vinh t 2008 đn quý 2/2011… 39
Bng 2.7: T l n xu ca mt s NHTM trên đa bàn t 2008-quý 2/2011…… 41
DANH MC CÁC HÌNH V,  TH

Trang

Hình 2.1: C cu vn huy đng ca các NHTM trên đa bàn t 2008-quý 2/2011

25

Hình 2.2: Huy đng vn ca MHB Trà Vinh t 2008-quý 2/2011………… 26

Hình 2.3: Hot đng cho vay ca các NHTM trên đa bàn t 2008-quý 2/2011…. 29

Hình 2.4: D n theo k hn ca MHB Trà Vinh t 2008-quý 2/2011………… 31


đi sng cng nh hot đng kinh doanh, trong đó có hot đng ngân hàng. c bit,
k t 01/1/2011 hai Lut Ngân hàng Nhà nc và Lut các T chc tín dng có hiu
lc thì hot đng cnh tranh ca các ngân hàng ngày càng gay gt hn. ng trc
tình hình đó, đòi hi các Ngân hàng thng mi Vit Nam phi nâng cao công tác
qun tr ri ro nói chung và qun tr ri ro tín dng nói riêng, nhm hn ch đn mc
thp nht nhng nguy c tim n gây nên ri ro, nh hng đn hiu qu kinh doanh
cng nh nng lc cnh tranh ca ngân hàng.
Trong khi đó, hot đng qun tr ri ro tín dng ti Ngân hàng Phát trin nhà
ng bng sông Cu Long (MHB) chi nhánh tnh Trà Vinh vn còn nhiu hn ch,
- 2 - cht lng tín dng cha cao, nh hng không tt đn hiu qu kinh doanh ca Chi
nhánh. Chính vì vy, cn có nhng gii pháp đ nâng cao hiu qu qun tr ri ro tín
dng ca Chi nhánh, gim thiu các ri ro phát sinh t hot đng tín dng, tng hiu
qu kinh doanh, góp phn nâng cao uy tín và to ra li th trong cnh tranh ca Ngân
hàng.
Xut phát t yêu cu trên, tôi đã quyt đnh chn đ tài: “Nâng cao hiu qu
qun tr ri ro tín dng ti Ngân hàng Phát trin nhà ng bng sông Cu
Long chi nhánh Trà Vinh” làm đ tài nghiên cu.
2. Mc tiêu ca đ tài
- H thng hóa c s lý lun v hot đng tín dng và qun tr ri ro tín dng
trong hot đng ca H thng Ngân hàng thng mi.
- Phân tích thc trng hot đng tín dng và công tác qun tr ri ro tín dng
ti MHB chi nhánh Trà Vinh; qua đó, đánh giá hot đng tín dng, so sánh vi các
TCTD hot đng trên cùng đa bàn và đánh giá thc trng công tác qun tr ri ro tín
dng ti Ngân hàng.
-  xut mt s gii pháp có th áp dng nhm nâng cao hiu qu qun tr ri
ro tín dng, hn ch đn mc thp nht nhng tác hi xu ca ri ro tín dng, góp
phn nâng cao nng lc cnh tranh ca Ngân hàng.
CHNG 1: LÝ LUN CHUNG V RI RO TÍN DNG VÀ QUN TR RI
RO TÍN DNG TI NGÂN HÀNG THNG MI
1.1 LÝ LUN CHUNG V RI RO TÍN DNG
1.1.1 Khái nim ri ro tín dng
Ri ro tín dng là loi ri ro phát sinh trong quá trình cp tín dng ca NH,
biu hin trên thc t qua vic khách hàng không tr đc n hoc tr n không
đúng hn cho NH.
Theo Q 493/2005/Q-NHNN ca NHNN Vit Nam, ri ro tín dng đc
đnh ngha nh sau: “Ri ro tín dng trong hot đng NH ca TCTD là kh nng xy
ra tn tht trong hot đng NH ca TCTD do khách hàng không thc hin hoc
không có kh nng thc hin ngha v ca mình theo cam kt”.
1.1.2 c đim ca ri ro tín dng
- Ri ro tín dng mang tính gián tip: Trong quan h tín dng, NH chuyn
giao quyn s dng vn cho khách hàng trong mt thi hn nht đnh theo nguyên
tc có hoàn tr gc và lãi nên nhng tht thoát v vn xy ra trong quá trình s dng
vn ca khách hàng, NH không th kim soát ht đc. Do đó, khi khách hàng gp
nhng khó khn hoc tht bi trong hot đng kinh doanh thì khon tín dng trên ca
NH s gp ri ro.
- Ri ro tín dng có tính cht đa dng và phc tp: c đim này biu hin
 s đa dng, phc tp ca nguyên nhân, hình thc, hu qu ca ri ro tín dng do
đc trng ca hot đng NH. Do đó, khi phòng nga và x lý ri ro tín dng phi
chú ý đn mi du hiu ri ro, xác đnh nguyên nhân, bn cht và hu qu do ri ro
tín dng mang li đ có bin pháp phòng nga phù hp.
- Ri ro tín dng có tính tt yu, tc luôn tn ti và gn lin vi hot đng
tín dng ca các NH: Tình trng thông tin bt cân xng đã làm cho NH không th
nm bt đc các du hiu ri ro mt cách toàn din và đy đ, điu này làm cho bt
c khon vay nào cng tim n ri ro đi vi NH. Kinh doanh NH thc cht là kinh
doanh ri ro  mc phù hp và đt đc li nhun tng ng.

i ro tín
dng
R
i ro
giao dch

R
i ro
danh mc

R
i ro la
chn
R
i ro bo
đm
R
i ro
nghip v

R
i ro ni
ti
R
i ro tp
trung
- 6 - * Nu cn c vào kh nng tr n ca khách hàng, ri ro tín dng đc


- Quá lm dng vào tài sn th chp, bo lãnh, bo him, coi đó là vt đm
bo chc chn cho s thu hi c gc và lãi tin vay.
- Chy theo s lng (hoc theo k hoch) mà sao lãng vic coi trng cht
lng khon vay.
- NH thiu mt b phn chuyên trách nguyên cu, d báo th trng; thiu b
phn theo dõi, qun lý ri ro, qun lý hn mc tín dng ti đa cho tng khách hàng
thuc tng ngành ngh, sn phm đa phng khác nhau đ phân tán ri ro.
- Nng lc và phm cht đo đc ca mt s cán b tín dng NH cha đ tm
và vn đ qun lý s dng, đãi ng cán b NH cha tha đáng.
- Cnh tranh gia các TCTD cha thc s lành mnh, vic chy theo quy mô,
b qua các tiêu chun, điu kin trong cho vay, thiu quan tâm đn cht lng khon
vay. Mt khác, cng do tính cnh tranh, các NH cha có s hp tác trong vic chia s
thông tin khách hàng nhm hn ch ri ro trong kinh doanh.
* Nhóm nguyên nhân thuc v phía khách hàng
- Do khách hàng không đ nng lc pháp lý đ ký kt hp đng tín dng.
- S dng vn sai mc đích, kém hiu qu và không có thin chí tr n NH.
- Khách hàng c tình la đo, chim đot vn ca NH.
1.1.5 Hu qu ca ri ro tín dng
- i vi h thng NH
Ri ro tín dng s gây tn tht v tài sn cho NH, tn tht trc ht tác đng
đn li nhun và sau đó là vn t có, uy tín ca NH và có th dn đn phá sn NH.
Mt khác, hot đng ca mt NH có liên quan đn h thng NH và các t chc, cá
nhân trong nn kinh t. Do vy, khi mt NH hot đng kém hiu qu, hoc b phá
sn thì s có tác đng dây chuyn, nh hng xu đn các NH và các b phn kinh t
khác. Nh vy, ri ro tín dng có hng rt ln đn hot đng ca NH.
- i vi nn kinh t - xã hi
NH có mi quan h cht ch vi nn kinh t, là kênh thu hút và bm tin cho
nn kinh t, vì vy NH phá sn s nh hng đn tình hình sn xut kinh doanh ca
doanh nghip. Hn na, s hong lon ca các NH nh hng rt ln đn toàn b

nhim v sn xut kinh doanh ca khách hàng hay không; xem xét v lch s vay và
tr n vay ca khách hàng, thu thp thông tin v khách hàng t nhiu ngun khác
nhau nh t CIC, t NH bn, t các thông tin đi chúng…
- 9 - - Capacity (nng lc tài chính ngi vay): Tu thuc vào quy đnh lut pháp
ca quc gia, đòi hi ngi đi vay phi có nng lc pháp lut dân s và nng lc
hành vi dân s.
- Capital (cu trúc vn): Phi xác đnh đc ngun tr n ca ngi vay; xem
xét các t l v kh nng tr lãi, kh nng và cht lng qun lý.
- Collateral (tài sn đm bo tin vay): ây là điu kin đ NH cp tín dng
và là ngun tài sn th hai có th dùng đ tr n vay cho NH.
- Conditions (các điu kin): a v cnh tranh hin ti ca khách hàng trong
ngành và th phn d kin; Kt qu hot đng ca khách hàng so vi các đi th cnh
tranh khác trong ngành; Mc đ nhy cm ca khách hàng đi vi chu k kinh doanh
và nhng thay đi v công ngh; iu kin/tình trng th trng lao đng trong
ngành hay trong khu vc th trng mà khách hàng đang hot đng; nh hng ca
lm phát đi vi bng cân đi k toán và vi Cashflow ca khách hàng; Tng lai
ca ngành; Các yu t chính tr, pháp lý, xã hi, công ngh, môi trng nh hng
đn hot đng kinh doanh, ngành ngh ca khách hàng.
- Controls (kim soát): Tp trung vào nhng vn đ nh s thay đi ca lut
pháp có liên quan và quy ch hot đng mi có nh hng xu đn ngi vay? Yêu
cu tín dng ca ngi vay có đáp ng đc các tiêu ca NH?
* Mô hình đim s tín dng tiêu dùng
Các yu t quan trng liên quan đn khách hàng s dng mô hình cho đim
tín dng bao gm: H s tín dng, tui đi, trng thái tài sn, s ngi ph thuc, s
hu nhà, đin thoi c đnh, s tài khon cá nhân, thi gian công tác. Bng di đây
là nhng hn mc và đim thng đc s dng  các NH ca Hoa K.
Bng 1.1: Mô hình đim s tín dng tiêu dùng


- Không có h s 2

3
- Ti 0

Kinh nghim ngh nghip
- Nhiu hn 1 nm 5

4
- T 1 nm tr xung 2

Thi gian sng ti đa ch hin hành
- Nhiu hn 1 nm 2

5
- T mt nm tr xung 1

in thoi c đnh
- Có 2

6
- Không có 0

S ngi sng cùng (ph thuc)
- Không 3

- Mt 3

- Hai 4

41 - 43 đim Cho vay đn 5.000 USD
* Mô hình xp hng ca Moody và Standard and Poor’s
Moody’s Investors Service (Moody’s) và Standard & Poor’s (S&P) là hai t
chc tín nhim có uy tín và lâu đi ti M và cng là nhng t chc tiên phong trong
lnh vc xp hng tín nhim trên th gii (sau đó có thêm Fitch Investors Service).
Phng pháp xp hng tín nhim ca Moody’s tp trung vào bn lnh vc chính là
đánh giá môi trng ngành, đánh giá tình hình tài chính, đánh giá hot đng sn xut
kinh doanh, đánh giá kh nng qun tr doanh nghip chú trng vào qun tr ri ro và
kim soát ni b. i vi Moody’s xp hng cht lng công c n dài hn ca
doanh nghip cao nht t Aaa sau đó thp dn đn C.
Moody’s xp hng cao nht là Aaa nhng vi Standard & Poor’s thì cao nht
là AAA. Vic xp hng gim dn t Aa (Moody’s) và AA (Standard & Poor’s) sau
đó thp dn đ phn ánh ri ro không đc hoàn vn cao. Trong đó, chng khoán
trong 4 loi đu đc xem nh loi chng khoán nên đu t, còn các loi chng
khoán bên di đc xp hng rác ri (junk). Nhng do có mi quan h gia ri ro
và li nhun nên tuy vic xp hng thp (ri ro không hoàn vn cao) nhng có li
nhun cao nên đôi lúc khách hàng chp nhn đu t vào các loi chng khoán này.
Bng 1.2: Mô hình xp hng ca Moody’s và Standard & Poor’s
T chc Xp hng Tình trng
Aaa Cht lng cao nht
Aa Cht lng cao
A Cht lng va cao hn
Baa Cht lng va
Ba Nhiu yu t đu c
B u c
Caa Cht lng kém
Ca u c có ri ro cao

Nhn dng ri ro là quá trình xác đnh liên tc và có h thng các hot đng
kinh doanh ca NH. Nhn dng ri ro bao gm các công vic theo dõi, xem xét,
nghiên cu môi trng hot đng và toàn b mi hot đng ca NH nhm thng kê
đc tt c các ri ro phát sinh, d báo đc nhng dng ri ro mi có th xut hin
đi vi NH, trên c s đó đ xut các gii pháp kim soát và tài tr ri ro thích hp.
 nhn dng ri ro, nhà qun tr phi lp bng lit kê tt c các dng ri ro
đã, đang và s có th xut hin đi vi NH bng các phng pháp sau: lp bng câu
hi nghiên cu v ri ro và tin hành điu tra, phân tích các báo cáo tài chính,
phng pháp lu đ, thanh tra hin trng, phân tích các hp đng, làm vic vi các
c quan nhà nc, các ban, ngành có liên quan.
1.2.1.2 Phân tích ri ro
Phân tích ri ro là phi xác đnh đc nhng nguyên nhân gây ra ri ro nhm
tìm ra bin pháp hu hiu đ phòng nga ri ro. Trên c s tìm ra các nguyên nhân,
- 13 - tác đng đn các nguyên nhân thay đi chúng. T đó phòng nga ri ro mt cách
hu hiu hn.
1.2.1.3 o lng ri ro
 đo lng ri ro, cn thu thp s liu và phân tích, đánh giá. Trên c s kt
qu thu thp đc, lp ma trn đo lng ri ro.
 đánh giá mc đ quan trng ca ri ro đi vi NH, ngi ta s dng c 2
tiêu chí: Tn sut xut hin ca ri ro và biên đ ca ri ro - mc đ nghiêm trng
ca tn tht. Trong đó tiêu chí th 2 đóng vai trò quyt đnh.
1.2.1.4 Kim soát - Phòng nga ri ro
Công vic trng tâm ca qun tr là kim soát ri ro. Kim soát ri ro là vic
s dng các bin pháp, k thut, công c, chin lc, các chng trình hot đng đ
ngn nga, né tránh hoc gim thiu nhng tn tht, nhng nh hng không mong
đi có th xy ra vi NH. Có các bin pháp kim soát ri ro nh: các bin pháp né
tránh ri ro, ngn nga tn tht, gim thiu tn tht, chuyn giao ri ro, đa dng ri

qun tr ri ro tt không ch tng hiu qu hot đng mà nh đó NH càng có điu
kin cng c nng lc qun tr ri ro. Ngày nay, ngi ta coi qun tr ri ro là mt
ni dung ca qun tr kinh doanh NHTM và là mt yêu cu đi vi các cp lãnh đo,
nhng ngi chu trách nhim qun tr và điu hành NH. Vì vy, nâng cao nng lc
qun tr ri ro có ý ngha quan trng đi vi nâng cao cht lng qun tr kinh doanh
ca các NHTM.
- Xu th hi nhp kinh t quc t và toàn cu hoá
Dù mun hay không các nc vn phi chp nhn xu th hi nhp quc t và
toàn cu hoá, dù là ch đng hay b “cun theo”, xét v kt qu cui cùng thì không
khác nhiu. Trong bi cnh đó, hi nhp v ngân hàng - tài chính luôn đc đt ra
nh là mt vn đ trng tâm, ht sc quan trng và nhy cm. Khi tham gia hi nhp,
có 2 vn đ mà các NH phi đng đu: (i) áp lc cnh tranh ngày càng cao hn, c
v phm vi và mc đ, hot đng kinh doanh trong môi trng t do bình đng, điu
đó cng đng ngha vi mc đ cnh tranh ngày càng gay gt, khc nghit hn; (ii)
nguy c ri ro cao hn vi nhng din bin phc tp hn.
Trong bi cnh đó, nâng cao nng lc qun tr ri ro ca các NHTM không
ch là vn đ sng còn đi vi cá nhân mi NH mà còn là yêu cu chung đ đm bo
an toàn cho c h thng tài chính mi quc gia, mi khu vc và trên toàn cu.
1.2.3 Qun tr ri ro tín dng theo thông l quc t và ca U ban Basel
- 15 - Basel là y ban Giám sát NH do NHTW các nc G10 thành lp nm 1975
di s bo tr ca Ngân hàng Thanh toán quc t. Sau mt thi gian hot đng, y
ban đã nghiên cu và đa ra các yêu cu v an toàn vn, đc ban hành ln đu vào
nm 1988 và gi là Basel 1. Nm 1999, y ban đã đ ra 25 nguyên tc c bn v
giám sát NH hu hiu, đây là nhng nguyên tc ti thiu và đc xem là tài liu đ
các c quan thanh tra, giám sát NH và các nhà qun lý tài chính tham kho. Do
nhng hn ch ca Basel 1, mt hip c mi v vn đã đc thông qua vào nm
2001 và gi là Basel 2. Hip c Basel 2 gm 03 tr ct:

mc nhm làm gim thiu ri ro.
Các NHTM cn có h thng thông tin và k thut phân tích có kh nng đo
lng đc ri ro trong tt c các hot đng ni và ngoi bng cân đi tài sn. Hiu
qu ca quy trình đo lng ri ro tín dng ph thuc nhiu vào cht lng ca h
thng thông tin qun lý. Vic đo lng ri ro tín dng cn xét ti các yu t nh: tính
cht ca khon tín dng, các điu kin tài chính và hp đng nh thi hn, lãi sut
tham chiu; ri ro tht thoát có th xy ra cho ti khi đn hn khon vay do nhng
bin đng ca th trng; tài sn th chp hoc bo lãnh, xp hng tín dng ni b,
Vic xp hng tín dng đi vi khách hàng nhm đánh giá xác sut không tr đc
n, tính mc tn tht d kin, t đó, xác đnh mc giá khác nhau đi vi tng loi
khách hàng.  bù đp ri ro v tín dng, NHTM thu lãi tin vay theo lãi sut đ đ
trang tri các chi phí đu vào và cng thêm phn lãi ca ngân hàng. Mc lãi sut các
ngân hàng áp dng cho thy mc đ ri ro mà ngân hàng phi chu. Trong điu kin
cnh tranh hin nay thì mc lãi gim xung, vì vy, các ngân hàng cn phi đm bo
rng đu t ca h có cht lng cao.
Trong công tác qun tr ri ro tín dng, ngoài vic xp hng tín dng, xác đnh
gii hn tín dng đi vi khách hàng, NHTM còn cn phi thng xuyên xem xét
khon vay, đánh giá nhng thay đi hng mc tín dng ca khách hàng. Bên cnh
đó, NHTM cng cn xác đnh hn mc cho tng ngành ngh hoc khu vc kinh t c
th, cho tng vùng min và sn phm c th nhm kim soát ri ro tín dng.
Vic báo cáo kp thi, theo đúng yêu cu v ri ro là công c h tr đc lc
cho công tác kim soát, qun tr ri ro. nh k báo cáo có th là tun, tháng, quý và
ni dung đc áp dng thích hp cho tng đi tng nhn báo cáo. Báo cáo cho lãnh
đo b phn nghip v thì yêu cu biu bng chi tit hn và thng ch tp trung vào
mt loi ri ro.
- 17 - 1.2.4 Mt s phng pháp qun lý ri ro tín dng
- Thc hin đúng các quy đnh ca pháp lut v cho vay, bo lãnh, cho thuê