Nghiên cứu Y học
Y Học TP. Hồ Chí Minh * Tập 9 * Phụ bản của Số 1 * 2005

R
R
** Đa
ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG SỨC KHỎE VÀ NHU CẦU CHĂM SÓC SỨC KHỎE
NGƯỜI CAO TUỔI PHƯỜNG ĐỨC NGHĨA – THÀNH PHỐ PHAN THIẾT
Diệp Thò Minh Phúc*, Quách Toàn Thắng*, Bùi Đại Lòch**
Bước đầu điều tra thực trạng sức khỏe và nhu cầu chăm sóc sức khỏe người cao tuổi ở phường Đức
Nghóa (1 phường trung tâm thành phố Phan Thiết) cho thấy: Những bệnh thường gặp ở người già trong
nhóm được nghiên cứu là: cao huyết áp, tiểu đường, bệnh về khớp, cườm mắt, táo bón. Về kiến thức
chăm sóc sức khỏe, một số người biết cách ăn uống, luyện tập để giử gìn sức khỏe nhưng chưa nhiều và
chưa đủ, đặc biệt là vấn đề tự dùng thuốc không có sự hướng dẫn của thầy thuốc. Họ không đọc báo giáo
dục sức khỏe vì không đọc rõ, một số người không biết chữ. Họ muốn sống hoà thuận, vui vẽ với con
cháu, có dòch vụ chăm sóc sức khỏe tốt hơn. Họ muốn tham gia Hội người cao tuổi, nhất là hoạt động tập
thể dục rèn luyện sức khỏe. Công tác tuyên truyền giáo dục sức khỏe cần phải thiết thực và đạt hiệu quả
cao giúp người cao tuổi có được kiến thức tự chăm sóc mình đúng cách, hạn chế tỷ lệ bệnh tật và tai biến
do bệnh tật gây ra.
SUMMARY
INVESTIGATING HEALTH SITUATION AND HEALTH CARE NEED FOR THE
ELDERS IN DUC NGHIA WARD - PHAN THIET CITY
Diep Thi Minh Phuc, Quach Toan Thang, Bui Đai Lich.
* Y Hoc TP. Ho Chi Minh * Vol. 9 * Supplement of No 1 * 2005: 143 – 146
As a first step, investigating health situation and health care need for the elders in Duc Nghia Ward
(a Ward in center of Phan Thiet City) show that: The elders live with their descendants and depend on
their descendant’s economy condition. They are taken care by descendants when they are sick. They
don’t like to live in the old people’ s home care. The usual diseases of the elders in investigated group are:
high blood pressure, diabetes, cataract, arthral problem, constipation. They don’t go for a medical
examination regularly, some of them are not interseted. Their largest worry are economy and diseases.
About health care knowledge, some of them know the way eating and drinking, exercise but not enough,

p
.Hồ Chí Minh
143
Bên cạnh đó những bệnh do ảnh hưởng tuổi già
như vấn đề dinh dưỡng, sự hấp thu thức ăn và những
rối loạn về biến dưỡng khi tuổi già đến sẽ không thể
tránh khỏi làm tăng gánh nặng bệnh tật ở người già
và đòi hỏi phải có một chế độ chăm sóc, nuôi dưỡng
tốt để hạn chế những bệnh và biến chứng của nó gây
ra, giảm chi phí chăm sóc và điều trò, giảm gánh
nặng xã hội.
Thực tế, không phải người già nào cũng có được
điều kiện chăm sóc tốt, vì họ không những thiếu về
kiến thức mà còn hạn chế về tài chính cũng như
người chăm sóc nuôi dưỡng.
Vậy làm thế nào để giúp cho người cao tuổi có
những kiến thức về phòng bệnh và tự chăm sóc
mình là vấn đề cần thiết. Đây cũng chính là những
hạn chế ở xã hội chúng ta hiện nay, nhất là những
nơi điều kiện kinh tế thấp, trình độ học vấn kém, ít có
cơ hội tiếp cận với những thông tin y tế.
Phường Đức Nghóa-Thành phố Phan Thiết là
một phường trung tâm thành phố Phan Thiết, dân
số hiện nay là 12.200, trong đó người cao tuổi có
1000 người. Cũng như một số phường nội thành
khác,thu nhập người dân ở đây không đồng đều với
nhiều ngành nghề khác nhau. Ngoài CBCNV sống
nhờ lương, số còn lại sống với nghề buôn bán, làm
nông, làm biển
Việc xác đònh cơ cấu bệnh tật cũng như tỷ lệ mắc

Loại trừ
Đối tượng không nghe được - Không nói được -
Không hiểu câu hỏi.
Cỡ mẫu
Cở mẫu nghiên cứu được xác đònh nhằm đáp ứng
hai mục tiêu: xác đònh tỷ lệ bệnh tật và nhu cầu
chăm sóc sức khỏe ở người già, được tính theo công
thức:
()
()
2
2
2
1
1
d
pp
Zn
−
−=
α

Với d = 0,05
(
2
1
α
−
)
P: tỷ lệ bệnh ở người già: Z

+ Táo bón: 49 = 24,5%
- Mối lo lắng của các cụ là tình hình kinh tế (49.5
%) và bệnh tật (23 %)
KHACCON CHAUKINH TEBENH TATKHONG
Frequency
120
100
80
60
40
20
0
14
99
46
37

Tìm hiểu về sự hiểu biết của các cụ về
vấn đề chăm sóc sức khỏe và nhu cầu
chăm sóc cho thấy:
Khi ốm đau các cụ được con cháu chăm sóc
(52%). Một số do con cháu có khó khăn nên phải tự
chăm sóc và số ít phải sống cô đơn không con cháu
(48 %). Các cụ cũng muốn được sống với con cháu
(91,5%) và cần có dòch vụ chăm sóc y tế tốt
(34,5%), không muốn sống tập trung trong viện
dưỡng lão (98,5%).
Nhiều cụ hiểu được rằng ăn mặn, chất béo, hút
thuốc lá, uống rượu là có hại cho sức khỏe, đặc biệt là
sự liên quan giữa ăn mặn và cao huyết áp.

chăm sóc sức khỏe của người cao tuổi hiện nay hầu như
chưa có gì ngoài những trang thiết bò y tế phục vụ công
tác khám điều trò, chăm sóc sức khỏe chung cho mọi
người. Các dụng cụ giúp các cụ đi lại, máy tập vận động
chưa được trang bò trạm giam y tế phường, chỉ có ở một
145
số cụ do gia đình tự trang bò. Đặc biệt là hệ thống tư vấn
sức khỏe, chăm sóc sức khỏe tại nhà, cấp cứu tại nhà,
nhân viên chăm sóc gia đình, dòch vụ hỗ trợ hô hấp tại
nhà chưa được hình thành.
- Bệnh về khớp: 46%
- Tiểu đường: 5,5% (so với các nước phát triển
là 10-16%, ở phương đông là 4,7%).
- Cườm mắt: 44,5%.
BÀN LUẬN
- Táo bón: 24,5%
1 Do trình độ học vấn thấp, không có điều kiện
tiếp cận với thông tin y tế như không đọc sách báo liên
quan đến giáo dục sức khỏe, việc giáo dục sức khỏe tại
đòa phương dành cho người già chưa được mở rộng nên
họ thiếu kiến thức về vấn đề tự chăm sóc sức khỏe cho
chính họ. Điều này thể hiện qua sự liên quan giữa bệnh
cao huyết áp với chế độ mặn, tình trạng táo bón với chế
độ ăn ít rau quả, uống ít nước, việc ít tập luyện dẫn đến
tình trạng sức khỏe kém.
Các bệnh lý hay dẫn đến tai biến cho người già
như cao huyết áp và tiểu đường có tỷ lệ gần tương
đương với cơ cấu bệnh tật chung theo những nghiên
cứu trước đây.
3 Nhu cầu chăm sóc của người già là cần được

80 tuổi có 84,5% trình độ học vấn thấp, điều này làm
hạn chế khả năng hiểu biết về vấn đề tự chăm sóc
sức khỏe ở các cụ.
4 Tổ chức tốt hơn nữa các mô hình dòch vụ
chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi tại đòa phương
để giúp các cụ sớm phát hiện bệnh tật và được chăm
sóc kòp thời khi có bệnh, tránh những tai biến do
bệnh tật gây ra.

2 Cơ cấu bệnh tật người già trong nhóm
nghiên cứu gồm có:
- Cao huyết áp: 42,5% (theo đònh nghóa tăng
huyết áp của TCYTTG thì có 60% người cao tuổi bò
tăng huyết áp).

146