TRƢỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
KHOA LUẬT

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP CỬ NHÂN LUẬT
KHÓA 2012-2014

CƠ CẤU TỔ CHỨC VÀ HOẠT ĐỘNG CỦA
THANH TRA HUYỆN HỒNG NGỰ
TỈNH ĐỒNG THÁP
Giáo viên hƣớng dẫn:

Sinh viên thực hiện:

Th.s Nguyễn Lan Hƣơng

Nguyễn Văn Tùng

Bộ môn Luật Hành chính

MSSV: S1200101
Lớp:Luật B2-Đồng Tháp

Cần Thơ, tháng 11 năm 2014

[Type text]

Page 1


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN

.................................................................................................................. trang 1

1 . Tính cần thiết của đề tài .................................................................................... 1

2 . Mục đích nghiên cứu đề tài .............................................................................. 1
3 . Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ................................................................... 2
4 . Phương pháp nghiên cứu ................................................................................. 2
5 . Kết cấu của luận văn ......................................................................................... 3
Chương 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ THANH TRA VÀ QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ TỔ
CHỨC VA HOẠT ĐỘNG CỦA CƠ QUAN THANH TRA
1.1 Sơ lược sự hình thành và phát triển của cơ quan thanh tra............................... 4
1.2 Quan điểm chung về Thanh tra ................................................................................... 5
1.2.1 Khái niệm về Thanh tra ............................................................................... 5

1.2.2 Đặc điểm của thanh tra nhà nước. .......................................................... 6
1.2.3 Mục đích của thanh tra .............................................................................. 8

1.2.4 Phân biệt thanh tra với hoạt động khác ................................................... 10
1.2.4.1 Thanh tra với giám sát........................................................................ 10
1.2.4.2 Thanh tra với kiểm tra ......................................................................... 11
1.3 Vai trò, vị trí của cơ quan thanh tra ........................................................... 12
1.4 Nguyên tắc hoạt động của thanh tra .............................................................. 13
1.4.1 Nguyên tắc tuân thủ theo pháp luật trong hoạt động thanh tra ........ 14
1.4.2 Nguyên tắc đảm bảo chính xác, khách quan, dân chủ, công khai và kịp
thời trong hoạt động thanh tra ............................................................................ 14
1.4.3 nguyên tắc không làm cản trở hoạt động bình thường của cơ quan, tổ
chức, cá nhân là đối tượng thanh tra. .................................................................. 15
1.4.4 Nguyên tắc không trùng lặp về phạm vi ............................................... 15
1.5 Tổ chức cơ quan thanh tra........................................................................... 15
1.5.1 Cơ quan thanh tra nhà nước .................................................................. 16

2.3.4 Mối quan hệ với các Phòng, ban chuyên môn ....................................... 37
2.3.5 Mối quan hệ với Ủy ban nhân dân các xã .............................................. 37
2.3.6 Mối quan hệ với chi bộ cơ quan ............................................................ 38
2.3.7 Mối quan hệ với tổ chức công đoàn cơ sở ............................................. 38

4


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
Chương 3: THỰC TRẠNG VÀ MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN TỔ CHỨC VÀ
HOẠT ĐỘNG CỦA THANH TRA HUYỆN
3.1 Thực trạng ........................................................................................................ 39
3.2 Những hạn chế trong công tác thanh tra ........................................................ 40
3.2.1 Đối với công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo ............................................ 40
3.2.2 Đối với công tác phòng, chống tham nhũng ............................................. 41
3.2.3 Đối với công tác thanh tra ......................................................................... 42
3.3 Một số gi¶i ph¸p kiến nghị nhằm hoàn thiện hơn về Thanh tra huyện Hồng Ngự
trong công tác thanh tra. ................................................................................. 42
3.3.1 Giải pháp nâng cao hiệu quả giải quyết khiếu nại, tố cáo ........................ 42
3.3.2 Giải pháp nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng .......... 43
3.3.3 Giải pháp nâng cao hiệu quả công tác thanh tra ...................................... 44
KẾT LUẬN ........................................................................................................ 45
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ................................................................... 47

5


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp

LỜI MỞ ĐẦU

6


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp

cáo và phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật.Vì vậy, khi nghiên
cứu đề tài về cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh
Đồng Tháp là để năng cao hơn về vai trò, chức năng và để cho người dân hiểu rõ
hơn về chức năng hoạt động của thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp.
3 . Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu.
Trong khuôn khổ của khóa luận, người viết chỉ nghiên cứu các vấn đề : Khái
niệm về thanh tra nhà nước. Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện
Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp. Các quy định của pháp luật về chức năng, nhiệm vụ
của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp. Nội dung chính người viết chỉ
tập trung nghiên cứu vào cơ cấu tổ chức và hoạt động Thanh tra huyện Hồng
Ngự, tỉnh Đồng Tháp.
4 . Phƣơng pháp nghiên cứu.
Khóa luận được nghiên cứu trên cơ sở vận dụng các phương pháp như:
phương pháp phân tích, phương pháp diễn dịch, quy nạp, phương pháp thống kê,
phương pháp so sánh... nhằm làm sáng tỏ hơn về phạm vi nghiên cứu.
Kết quả nghiên cứu đề tài này cũng làm rõ hơn về hoạt động của Thanh tra
huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp. Trong hoạt động quản lý hành chính nhà
nước. Đồng thời, giúp cho người dân hiểu được rõ hơn về chức năng, nhiệm vụ
của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp.Từ đó, người dân hiểu rõ về
chức năng, nhiệm vụ của Thanh tra thì khi người dân có khiếu nại, tố cáo và trình
bày các vấn đề có liên quan đến việc tham nhũng của các cơ quan, tổ chức, cán
bộ hành chính nhà nước thì đến Thanh tra huyện Hồng Ngự gửi đơn hoặc trình
bày trực tiếp những vấn đề có liên quan.
5 . Kết cấu của luận văn.
Luận văn được bố cục như sau: Ngoài phần mở đầu và kết luận thì luận văn

lệnh số 138B-SL thành lập Ban thanh tra Chính phủ, cụ Hồ Tùng Mậu được cử làm
Tổng Thanh tra.
Trước yêu cầu thực tiễn của việc quản lý nhà nước và chủ trương của Đảng, ngày
28/03/1956, Chủ tịch nước Việt Nam dân chủ cộng hòa đã ra Sắc lệnh số 261/SL thành
lập Ban thanh tra Trung ương của Chính phủ. Ngày 26/12/1956 Thủ tướng Chính phủ
ban hành Nghị định số 1194/TTg về việc thành lập Ban thanh tra ở các liên khu, khu,
thành phố và tỉnh, đặt dưới sự chỉ đạo của Ủy ban hành chính các cấp và chịu hướng
dẫn nghiệp vụ của Ban thanh tra cấp trên. 1
Nghị quyết số 164/CP ngày 31/8/1970 của Hội đồng Chính phủ về việc tăng
cường công tác thanh tra và chấn chỉnh hệ thống cơ quan thanh tra nhà nước.
Nghị định 165/CP ngày 31/8/1970 của hội đồng chính phủ qui định nhiệm vụ,
quyền hạn của ủy ban Thanh tra của Chính phủ.
Thông tư số 60/UBTT ngày 22/5/1970 của Ủy ban Thanh tra của Chính phủ
hướng dẫn các ngành, các cấp về giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo của nhân dân.
Sau những thay đổi lớn và căn bản bối cảnh đất nước và nhất là dựa trên tinh thần
Nghị quyết số 24 của Ban chấp hành Trung ương và Hội nghị hiệp thương chính trị
thống nhất, ngành Thanh tra Việt Nam có sự chuyển biến cần thiết va kiệp thời.

1

xem Thanh tra Việt Nam 65 năm xây dựng và trưởng thành - Thanh tra Chính phủ.
9


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
Ngày 01/04/1990, Pháp lệnh Thanh tra được ban hành, pháp lệnh gồm 6 chương,
41 điều quy định về hệ thống tổ chức, nhiệm vụ quyền hạn của thanh tra nhà nước, tổ
chức thanh tra nhân dân và trình tự thanh tra, Ủy ban Thanh tra nhà nước đổi thành
Thanh tra nhà nước. Cho đến thời kỳ này, đây là văn bản pháp lý cao nhất về công tác
Thanh tra.

Khoản 8 Điều 3 Luật Thanh tra năm 2010
10


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
1.2.2 Đặc điểm của thanh tra nhà nƣớc.
Thứ nhất, thanh tra trong quản lý hành chính nhà nước là hoạt động mang
tính chuyên trách:
Theo quy định của pháp luật chủ thể tiến hành hoạt động thanh tra là cơ quan quản
lý hành chính nhà nước ( Chính phủ, Bộ, Cơ quan ngang bộ, Ủy ban nhân dân tỉnh,
huyện và các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh), nhưng hoạt động
thanh tra không thể được tiến hành nếu không có sự tham gia của các cơ quan thanh tra
nhà nước. Các cơ quan thanh tra được thành lập với chức năng tham mưu, giúp cho cơ
quan quản lý hành chính nhà nước thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra trong phạm vi
quản lý nhà nước của cơ quan đó để đảm bảo việc thi hành pháp luật, bảo vệ lợi ích
của nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân trong lĩnh vực quản lý
hành chính nhà nước. Các các cơ quan thanh tra nhà nước thực hiện chức năng thanh
tra của mình thông qua đội ngũ thanh tra có trình độ và có năng lực theo quy định của
pháp luật. Những thanh tra viên này là công chức chuyên môn của các cơ quan thanh
tra nhà nước. Khi tiến hành thanh tra họ phải tuân thủ pháp luật, chịu trách nhiệm trước
pháp luật và Thủ trưởng cơ quan quản lý trực tiếp về nhiệm vụ thanh tra. Như vậy, có
thể thấy hoạt động thanh tra trong quản lý hành chính nhà nước là hoạt động mang tính
chuyên trách.
Thứ hai, thanh tra trong quản lý hành chính nhà nước là hoạt động mang tính
quyền lực nhà nước, luôn gắn liền với quá trình quản lý hành chính nhà nước:
Điều này được giải thích bằng việc thanh tra ra đời, tồn tại và phát triển cùng với
sự ra đời và tồn tại và phát triển của bản thân nhà nước và sự quản lý hành chính nhà
nước. Khi xã hội phát triển đến một giai đoạn nhất định nhà nước tự tiêu vong và kéo
theo thanh tra cũng như vậy.
Là một chức năng, một công cụ quản lý hành chính nhà nước, nên hoạt động thanh

đứng đầu cơ quan quản lý nhà nước bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức; khi kết thúc
thanh tra, Trưởng đoàn thanh tra, thanh tra viên chỉ có quyền kiến nghị các biện pháp
xử lý, còn kết luận chính thức và quyết định xử lý vụ việc thuộc về Thủ trưởng cơ quan
quản lý.
Thứ tư, Thanh tra trong quản lý hành chính nhà nước được tiến hành theo thủ
tục hành chính:
Các hoạt động quản lý diễn ra trong lĩnh vực hoạt động nào thì được thực hiện
theo thủ tục pháp luật quy định trong lĩnh vực đó.Thanh tra nhà nước là một chức năng
cơ bản của quản lý hành chính nhà nước. Vì vậy, nó được thực hiện theo thủ tục hành
chính. Hoạt động thanh tra được thực hiện các chủ thể quản lý hành chính nhà nước. Để
tạo cơ sở pháp lý thống nhất trong việc thanh tra nhằm tránh lạm quyền, lộng quyền
hay không thực hiện hết thẩm quyền của chủ thể quản lý. Cũng như nhằm bảo vệ quyền
và lợi ích chính đáng của cá nhân, tổ chức là đối tượng của hoạt động thanh tra, nhà
nước phải đưa ra các quy phạm pháp luật hành chính, trong đó quy định về trình tự, nội

4

Lê Mai Trang - Hoàn thiện pháp luật về thanh tra chuyên ngành trong quản lý hành chính nhà nước ở Việt
Nam hiện nay-. tr 5,8.
12


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
dung, mục đích, cách thức tiến hành hoạt động thanh tra. Chủ thể thực hiện thanh tra sẽ
tiến hành các hoạt động căn cứ vào các quy phạm hành chính quy định về vấn đề này.
Qua việc tìm hiểu lý do ra đời, cũng như những đặc điểm của thanh tra trong quản
lý, người viết xin đưa ra định nghĩa về thanh tra trong quản lý hành chính nhà nước như
sau: Thanh tra trong quản lý hành chính nhà nước là hoạt động chuyên trách chủ yếu
do cơ quan thanh tra nhà nước trong bộ máy trong bộ máy hành chính nhà nước thực
hiện theo thủ tục hành chính, có nội dung là kiểm tra, xem xét, đánh giá và kết luận

Thứ hai, phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật. Đây là
mục tiêu chủ yếu, trực tiếp của hoạt động thanh tra. Thanh tra là hoạt động thường
xuyên của cơ quan quản lý nhà nước đảm bảo cho các quyết định quản lý được chấp
hành, đảm bảo mọi hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân tuân thủ theo đúng quy
định của pháp luật. Chính tính chất thường xuyên của hoạt động thanh tra đã có tác
dụng phòng ngừa các vi phạm pháp luật; bởi các cuộc thanh tra thường chỉ rõ những sai
phạm, lệch lạc cần chấn chỉnh trong hoạt động của đối tượng thanh tra. Tóm lại, phòng
ngừa là một trong mục đích quan trọng của công tác thanh tra.
Thứ ba, giúp cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện đúng quy định của pháp luật.
Chúng ta xây dựng một nhà nước pháp quyền điều đó đòi hỏi phải tăng cường tính
pháp chế, kỷ cương pháp luật trong mọi hoạt động của cơ quan, tổ chức và trong cách
hành xử của mỗi công dân. Nhờ đó, mà hoạt động thanh tra đã giúp cho các cơ quan, tổ
chức, cá nhân sớm phát hiện kịp thời ra những thiếu soát, sai phạm và chấn chỉnh kịp
thời đúng lúc. Mọi hành vi vi phạm pháp luật đều được phát hiện nhanh chóng và xử lý
nghiêm minh. Hoạt động của thanh tra là việc xem xét việc làm của cơ quan, cá nhân,
tổ chức trên cơ sở những quy định của pháp luật và tìm ra những sai phạm, những
người vi phạm để đánh giá tính chất, mức độ vi phạm mà từ đó kiến nghị với cơ quan
nhà nước có thẩm quyền xử lý.
Thứ tư, phát huy nhân tố tích cực; gốp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý
cho nhà nước; bảo vệ lợi ích nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, cá nhân,
tổ chức. Những mục đích này tuy mang tính chất gián tiếp nhưng không kém phần quan
trọng trong hoạt động thanh tra. Nhân tố tích cực ở đây được hiểu là những việc làm
hay, lành mạnh, thể hiện tư duy mới, hành động mới phù hợp với chủ trương, quan
điểm cải cách, đổi mới toàn diện đất nước.
Đây là những điểm mới của Luật thanh tra năm 2010 so với Luật Thanh tra năm
2004 quy định về mục đích của hoạt động thanh tra.
Theo quy định tại Điều 3 Luật Thanh tra 2004 quy định: “ Mục đích hoạt động
thanh tra nhằm phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật; phát
hiện những sơ hở trong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật để kiến nghị với cơ quan
nhà nước có thẩm quyền các biện pháp khắc phục; phát huy nhân tố tích cực; góp phần

tính đặc thù, trong đó, phải kể đến những hình thức giám sát mang tính trực tiếp, của cơ
quan giám sát với cơ quan chịu giám sát. Ví dụ: Hội đồng nhân dân huyện giám sát
Viện kiểm sát nhân dân huyện. Hoạt động giám sát liên tục, thực hiện thường xuyên
không cần thông báo hoặc ra quyết định.5

1.2.4.2 Thanh tra với kiểm tra

5

Xem Nguyễn Cửu Việt, Giáo trình Luật hành chính Việt Nam, Nxb. Chính trị Quốc gia, 2013, tr. 606
15


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
Kiểm tra là việc xem xét tình hình thực tế nhằm đánh giá, nhân xét. Kiểm tra là
một khái niệm rộng và trong thực tiễn thì hoạt động kiểm tra có thể được chia thành 2
nhóm:6
Nhóm 1: Kiểm tra mang tính chuyên môn- kỹ thuật như kiểm tra chất lượng sản
phẩm, chất lượng học tập, tình trạng sức khỏe.
Nhóm 2: Kiểm tra đối với con người hoặc tổ chức của con người, hoạt động như
kiểm tra của nhà nước đối với các hoạt động của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc
tuân thủ theo pháp luật.
Trong quản lý hành chính nhà nước, kiểm tra được xem là khâu không thể thiếu
được trong hoạt động của các chủ thể có thẩm quyền. Hoạt động thanh tra và kiểm tra
có thể phân biệt ở một số điểm sau:
Về chủ thể: Chủ thể tiến hành hoạt động thanh tra là các tổ chức thanh tra chuyên
trách về kiểm tra việc hoạt động quản lý nhà nước của cơ quan hành chính nhà nước.
Khác với Luật Thanh tra năm 2004, Luật Thanh tra năm 2010 không chia ra 2 nhóm:
(1) Cơ quan thanh tra theo cấp hành chính; (2) Cơ quan thanh tra chuyên ngành. Toàn
bộ gọi chung là cơ quan thanh tra nhà nước được quy định tại Điều 4 Luật Thanh tra

lý hành chính nhà nước.
Về hình thức, hoạt động thanh tra được tiến hành theo trình tự, thủ tục chặt chẽ do
pháp luật quy định và thông thường đòi hỏi phải tốn nhiều thời gian và tốn nhiều công
sức hơn so với hoạt động kiểm tra.
1.3 Vai trò, vị trí của cơ quan thanh tra
Hoạt động thanh tra là phương thức thực hiện dân chủ. Dân chủ ở đây là những
công dân được trực tiếp hay gián tiếp thực hiện quyền tham gia vào hoạt động quản lý
của nhà nước, được nói lên ý kiến của mình, được pháp luật bảo vệ khỏi sự xâm phạm
của các đối tượng thanh tra, kể cả chính quyền. Hiện nay, người dân được thực hiện
quyền dân chủ, được quyền khiếu nại những quyết định hay hành vi hành chính của cơ
quan nhà nước để đòi quyền lợi cho mình đã bị xâm phạm hoặc có thể tố cáo hành vi vi
phạm pháp luật, hành vi đe dọa đến lợi ích của mình và của người khác.
Hiện nay, với vai trò giải quyết khiếu nại, tố cáo cơ quan thanh tra đảm bảo cho
quyền này được thực hiện trên trên thực tế. Nói cách khác, thông qua việc giải quyết
khiếu nại, tố cáo và thanh tra công tác giải quyết khiếu nại tố cáo các quyền và lợi ích
hợp pháp của người dân được bảo vệ.
Thời gian qua, hoạt động thanh tra góp phần làm trong sạch hoàn thiện bộ máy
nhà nước. Hiệu lực của công tác quản lý nhà nước phụ thuộc rất lớn vào phẩm chất,
năng lực của đội ngũ cán bộ, công chức vào nội dung và tổ chức thực hiện các quyết
định quản lý. Khi nội dung và chất lượng đã được kiểm nghiệm trên thực tế là đúng và
phù hợp, nhưng đối tượng vẫn không chịu thi hành hoặc thi hành không nghiêm, thì khi
đó, hoạt động thanh tra, kiểm tra phải làm rõ nguyên nhân chủ quan, khách quan, xác
định rõ trách nhiệm thuộc khâu, thuộc đối tượng nào nhằm chấn chỉnh và xử lý kịp thời
những vi phạm có thể xảy ra.
Hoạt động thanh tra cũng đang ngày càng góp phần hoàn thiện hệ thống, cơ chế,
chính sách, pháp luật. Hệ thống pháp luật ở nước ta hiện còn nhiều lĩnh vực thiếu sót và
chưa chặt chẽ. Vì vậy, nhờ thông qua hoạt động thanh tra, những thiếu sót, gian lận
17



1.4.1 Nguyên tắc tuân thủ theo pháp luật trong hoạt động thanh tra

18


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
Phù hợp với nguyên tắc pháp chế xã hội chủ nghĩa - một nguyên tắc cơ bản của
quản lý hành chính nhà nước, hoạt động thanh tra đòi hỏi tuân thủ nguyên tắc tuân theo
pháp luật. Nguyên tắc này có 2 yêu cầu:
Một là, mọi công việc cần tiến hành trong hoạt động thanh tra phải được thực hiện
trên cơ sở những quy định của pháp luật hiện hành về thanh tra.
Hai là, không một cơ quan, tổ chức, cá nhân nào được can thiệp trái pháp luật vào
hoạt động thanh tra. Khi có đầy đủ những căn cứ do pháp luật quy định, cơ quan thanh
tra tiến hành hoạt động thanh tra một cách độc lập và chỉ tuân theo pháp luật.
Theo đó, từ chương trình, kế hoạch hoạt động thanh tra đến việc ra quyết định
thanh tra, cử đoàn thanh tra, thanh tra viên và đến kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý
phải tuân thủ theo quy định pháp luật hiện hành.
1.4.2 Nguyên tắc đảm bảo chính xác, khách quan, dân chủ, công khai và kịp thời
trong hoạt động thanh tra.
Thanh tra là hoạt động kiểm tra, giám sát việc thực hiện kế hoạch, chính sách,
pháp luật của nhà nước, trên cơ sở đó, đề ra những biện pháp xử lý thích hợp, đảm bảo
cho chính sách, pháp luật, kế hoạch tôn trọng thực hiện. Mỗi kết luận, kiến nghị hay
quyết định đều rất quan trọng, bởi nó làm rõ tính đúng sai, nêu rõ tình hình, tính chất,
hậu quả của sự việc, xác định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân nếu họ sai phạm và yêu
cầu những đối tượng này khắc phục những sai phạm đó. Vì vậy, tính xác phải được coi
là một nguyên tắc của hoạt động thanh tra.
Nguyên tắc khác quan trong hoạt động thanh tra đòi hỏi mọi công việc tiến hành
trong hoạt động thanh tra xuất phát từ thực tiễn quản lý hành chính nhà nước. Mọi
quyết định, kết luận hay kiến nghị phải xuất phát từ thực tiễn khách quan.
Công khai, dân chủ là bản chất của chế độ xã hội chủ nghĩa, nó cũng là một

cần thiết, nó khắc phục được sự chồng chéo, trùng lặp của nhũng chủ thể tiến hành
thanh tra mà trước đây Luật thanh tra 2004 không có quy định. Để thực hiện nguyên tắc
này, đòi hỏi cơ quan thanh tra phải chuẩn bị tốt định hướng chương trình thanh tra do
Thanh tra Chính phủ lập và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt có sự phối hợp với
các cơ quan thanh tra có chức năng về kế hoạch thanh tra hàng năm đảm bảo không
trùng lắp cũng như không bỏ sót đối tượng, lĩnh vực “ bỏ sót đối tượng, lĩnh vực cần
được thanh tra”.
1.5 Tổ chức cơ quan thanh tra
Theo Luật Thanh tra năm 2010 không phân định tổ chức cơ quan thanh tra nhà
nước thành lập theo cấp hành chính và tổ chức cơ quan thanh tra nhà nước thành lập
theo ngành, lĩnh vực như khoản 1 điều 10 Luật Thanh tra năm 2004 Cơ quan thanh tra
nhà nước bao gồm: Cơ quan thanh tra được thành lập theo cấp hành chính; Cơ quan
thanh tra được thành lập ở cơ quan quản lý nhà nước ngành, lĩnh vực” mà chỉ quy định
các cơ quan thực hiện chức năng thanh tra, bao gồm: cơ quan thanh tra nhà nước
(Thanh tra Chính phủ, Thanh tra bộ, cơ quan ngang bộ; thanh tra tỉnh,thành phố trực
20


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
thuộc trung ương; Thanh tra sở; Thanh tra huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh),
cơ quan thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành.
Việc thay đổi về tổ chức như trên là nhằm nâng cao tính hệ thống của cơ quan
thanh tra nhà nước, đồng thời xác định rõ đối tượng thanh tra, phạm vi thanh tra giữa
các cơ quan thanh tra, giữa cơ quan thanh tra nhà nước với cơ quan chức năng thanh tra
chuyên ngành, khắc phục sự trùng lặp trong hoạt động thanh tra.
1.5.1 Cơ quan thanh tra nhà nƣớc
1.5.1.1 Thanh tra Chính phủ
Thanh tra Chính phủ là cơ quan của Chính phủ, chịu trách nhiệm trước Chính phủ
thực hiện quản lý nhà nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng,
chống tham nhũng trong phạm vi cả nước; thực hiện hoạt động thanh tra, giải quyết

Thanh tra tỉnh)
Thanh tra tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (sau đây gọi chung là Thanh tra
tỉnh) là cơ quan ngang sở thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung
ương (sau đây gọi chung là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) có chức năng tham mưu, giúp
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện chức năng quản lý nhà nước về công tác thanh tra,
giải quyết khiếu nại, tố cáo; thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn thanh tra, giải quyết khiếu
nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng trong phạm vi quản lý nhà nước của Ủy ban
nhân dân cấp tỉnh.
Cơ cấu Thanh tra tỉnh có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra và Thanh tra
viên.
Chánh Thanh tra tỉnh do Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh cùng cấp bổ nhiệm, miễn
nhiệm, cách chức sau khi thông nhất với Tổng Thanh tra Chính phủ.
Phó Chánh Thanh tra tỉnh giúp Chánh Thanh tra tỉnh thực hiện nhiệm vụ theo sự
phân công của Chánh Thanh tra tỉnh.
Thanh tra tỉnh chịu sự chỉ đạo và điều hành của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cùng
cấp và chịu sự chỉ đạo về công tác, hướng dẫn về tổ chức nghiệp vụ của Thanh tra
Chính phủ.
1.5.1.4 Thanh tra sở
Thanh tra sở là cơ quan của sở, giúp Giám đốc sở tiến hành thanh tra hành chính
và thanh tra chuyên ngành, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng theo
quy định của pháp luật. Thanh tra sở được thành lập ở những sở thực hiện nhiệm vụ
quản lý nhà nước theo ủy quyền của Ủy ban nhân dân cùng cấp hoặc theo quy định của
pháp luật.
Cơ cấu Thanh tra sở có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra và thanh tra viên.
Chánh Thanh tra sở do Giám đốc sở bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức sau khi
thống nhất với Chánh Thanh tra tỉnh.

22



chuyên ngành ở ngành, lĩnh vực cho các tổng cục, cục thuộc bộ, chi cục thuộc sở thực
hiện. Đây là nội dung phản ánh sự đổi mới về nhận thức trong tổ chức thực hiện hoạt
động thanh tra chuyên ngành.

23


Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Thanh tra huyện Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp
Tuy nhiên, theo quy định của Luật Thanh tra năm 2010 thì không phải bất cứ tổng
cục, cục thuộc bộ, chi cục thuộc sở nào cũng được giao thực hiện chức năng thanh tra
chuyên ngành mà việc giao chức năng thanh tra chuyên ngành phải xuất phát từ yêu cầu
công tác quản lý nhà nước. Việc cơ quan nào được giao thực hiện chức năng chuyên
ngành do Chính phủ quyết định theo đề nghị của Tổng Thanh tra Chính phủ sau khi đã
thống nhất với Bộ trưởng.
Ngoài ra, để tránh việc thành lập các cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh
tra chuyên ngành. Luật Thanh tra 2010 cũng khẳng định rõ các cơ quan được giao thực
hiện chức năng thanh tra chuyên ngành không thành lập cơ quan thanh tra chuyên
ngành độc lập mà hoạt động thanh tra ở các cơ quan này do thủ trưởng cơ quan được
giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành, nghĩa là: Thủ trưởng có trách nhiệm
xây dựng kế hoạch thanh tra, quyết định thanh tra, thành lập đoàn thanh tra, cử cán bộ,
công chức thực hiện nhiệm vụ thanh tra, kết luận thanh tra. Hoạt động thanh tra của các
cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành do chính các công chức
của cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thực hiện. Quá
trình thực hiện nhiệm vụ thanh tra, các công chức được giao thực hiện chức năng thanh
tra chuyên ngành có quyền yêu cầu đối tượng thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu liên
quan đến nội dung thanh tra, được quyền xử phạt vi phạm hành chính và chịu trách
nhiệm trước pháp luật về các quyết định, hành vi của mình trong quá trình thực hiện
nhiệm vụ thanh tra.

.

đảm nhiệm. Khi xây dựng Luật Thanh tra năm 2004 đã không đặt vấn đề thanh tra nhà
nước ở cấp xã, vì qua thực tiễn thi hành Pháp lệnh Thanh tra việc thực hiện chức năng
này ở cấp xã không rõ nét và nhiều hạn chế nên đã chọn tăng cường cơ quan Thanh tra
huyện đủ mạnh để tiến hành thanh tra đối với hoạt động quản lý nhà nước của chính
25