Website: Email : Tel : 0918.775.368
Trước những xu hướng và bối cảnh quốc tế phức tạp mang tính cạnh
tranh cao đòi hỏi chúng ta phải có một chiến lược tài tình thu hút vốn đầu tư
nước ngoài cho thời kì 2001-2010 để đảm bảo thực hiện các mục tiêu phát
triển kinh tế xã hội cho thời gian tới.
Trong những năm gần đây đặc biệt là từ sau khi nước ta giai nhập tổ
chức thương mại thế giới WTO thì nền kinh tế nước ta đã có nhiều biến
chuyển. Cụ thể là trong hoạt động thu hút vốn FDI từ nước ngoài đã tăng
trưởng một cách rõ rệt. Để có những kết quả đó là do những nỗ lực không
ngừng của chính phủ Việt Nam trong xây dựng cơ sở hạ tầng, sửa đổi hệ
thống chính sách phù hợp với thực tế, tạo môi trường tốt nhất cho các nhà đầu
tư nước ngoài vào nước ta đầu tư.
Việc thu hút vốn vào nước ta được thực hiện thông qua quá trình tiến
hành đầu tư xây dựng tại các khu công nghiệp. Từ năm 1991 đến nay chúng ta
đã tiến hành đầu tư phát triển các khu công nghiệp, tạo điều kiện vật chất cơ
sở hạ tầng tốt nhất cho các nhà đầu tư nước ngoài khi đầu tư vào nước ta. Đến
nay tính chung cả nước có tổng cộng gần 253 khu công nghiệp khu chế xuất
trên cả nước trong đó tập trung chủ yếu tại khu vực đông nam bộ, nam trung
bộ và đồng bằng châu thổ Sông Hồng…
Việc thu hút FDI vào các khu công nghiệp đã mang lại những kết quả đáng
kể cho việc phát triển kinh tế nước ta, song bên cạnh đó còn có những vấn đề tồn
tại… Thông qua đề án : “
!"#$” sẽ tiến hành đánh giá tổng quát quá trình phát
triển các khu công ngiệp tại Việt Nam và tình hình thu hút vốn FDI vào các khu
công nghiệp trong những năm gần đây, đặc biệt là từ năm 2000 đến nay.
Xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn tận tình của cô : T.S Trâ
̀
n Mai
Hương gia
̉
.%/
Theo chương trình môi trường Liên Hợp Quốc có thể phân các khu công
nghiệp trên thế giới thành các loại hình sau đây:
o Khu công nghiệp tập trung
o Khu chế xuất
o Khu tự do
o Khu chế biến công nghiệp
o Trung tâm công nghệ cao
o Khu công nghệ sinh học
o Khu công nghệ sinh thái
2 <0.*
1.3.1)Khái niệm KCN tập trung
Trên thế giới, KCN tập trung được hiểu là khu tập trung các Doanh
Nghiệp chuyên sản xuất công nghiệp và thực hiện các dịch vụ công nghiệp
phục vụ cho hoạt động sản xuất trong khu.
Theo quy chế KCN Chính ban hành ngày24/4/1997 của chính phủ, KCN
tập trung là khu tập trung các Doanh Nghiệp Công Nghiệp chuyên sản xuất
2
Website: Email : Tel : 0918.775.368
hàng công nghiệp và thực hiện các dịch vụ cho sản xuất công nghiệp, có
gianh giới địa lý xác định, không có dân cư sinh sống do chính phủ hoặc Thủ
Tướng chính phủ quyết định thành lập .
Như vậy, có thể hiểu KCN tập trung là một quần thể liên hoàn các
xínghiệp công nghiệp xây dựng trên một vùng có điều kiện thuận lợi về các
yếu tố tự nhiên, về kết cấu hạ tầng xã hội … để thu hút vốn đầu tư (chủ yếu là
đầu tư nước ngoài ) và hoạt động theo một cơ cấu hợp lí các Doanh Nghiệp
công nghiệp và các Doanh Nghiệp dịch vụ nhằm đạt kết quả cao trong sản
xuất công nghiệp và kinh doanh.
1.3.2) Phân bố KCN tập trung
KCN tập trung là một hình thức tổ chức không gian lãnh thổ công nghiệp
kinh doanh được người có thẩm quyền của các bên hợp doanh ký.
Ngoài các Doanh Nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trong KCN còn có
các Doanh Nghiệp Việt Nam với nhiều hình thức …
+ Công Ty phát triển hạ tầng KCN là Doanh Nghiệp Việt Nam thuộc các
thành phần kinh tế trong nước hoặc Doanh Nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài
đầu tư xây dựng kinh doanh các công trình kết cấu hạ tầng KCN .
+ Ban quản lý KCN địa phương : là cơ quan trực tiếp quản lý KCN có
trách nhiệm quản lý các công ty phát triển hạ tầng KCN và các Doanh Nghiệp
theo điều lệ quản lý KCN
1.3.3)Thu hút vốn đầu tư nước ngoài và việc hình thành các KCN tập trung
Để hấp dẫn các nhà đầu tư nước ngoài, mỗi quốc gia cần phải có một
môi trường đầu tư thuận lợi bao gồm môi trường pháp lý và môi trường kinh
doanh:
+ Môi trường pháp lý : Nếu như sự ổn định về chính trị trong nước được
duy trì là yếu tố đầu tiên đảm bảo thu hút FDI vào trong nước thì môi trường
pháp lý hoàn thiện, phù hợp với thông lệ quốc tế là một cơ sở quan trọng để
nhà đầu tư lựa chọn và quyết định đầu tư.
4
Website: Email : Tel : 0918.775.368
+ Môi trường kinh doanh : Được coi là thuận lợi khi ít nhất hội tụ đủ các
yếu tố như : kết cấu hạ tầng tương đối hiện đại, hệ thống tài chính tiền tệ ổn
định, hoạt động có hiệu qủa an ninh kinh tế và an toàn xã hội được bảo đảm.
Hai nhân tố trên là điều kiện cần thiết có ý nghĩa tiên quyết cho việc thu
hút FDI. Song thực tế nó cũng là yếu điểm mà tất cả các nước đang phát triển
gặp phải mà không dễ gì khắc phục. Các nước đang phát triển chưa có được
hệ thống pháp luật hoàn hảo cùng với môi trường kinh doanh thuận lợi nên
việc đáp ứng những điều kiện của nhà đầu tư nước ngoài không thể thực hiện
trong thời gian ngắn.Yếu tố gây nên tình hình này chính là những hạn chế về
vốn đầu tư cho kết cấu hạ tầng bao gồm cả hạ tầng “Cứng” và hạ tầng “Mềm”
Giải pháp để khắc phục mâu thuẫn trên đã được nhiều nước đang phát
1.3.4) Một số vấn đề pháp lý trong các KCN tập trung
a). Những Doanh Nghiệp được phép thành lập trong KCN tập trung :
- Doanh Nghiệp Việt Nam thuộc các thành phần kinh tế
- Doanh Nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài
- Các bên tham gia hợp đồng hợp tác kinh doanh theo luật đầu tư nước
ngoài tại Việt Nam.
Các Doanh Nghiệp muốn được phép thành lập trong KCN phải đáp ứng
được các điều kiện phu hợp với quy hoạch về nghành nghề tỉ lệ xuất khẩu sản
phẩm,bảo đảm môi trường môi sinh và an toàn lao động.
b). Các lĩnh vực được phép đầu tư :
KCN tập trung, các nhà đầu tư trong nước và nước ngoài, các Doanh
Nghiệp Việt Nam thuộc các thành phần kinh tế, Doanh Nghiệp có vốn đầu tư
nước ngoài được đầu tư vào các lĩnh vực sau:
- Xây dựng và kinh doanh các công trình kết cấu hạ tầng
- Sản xuất, gia công, lắp ráp các sản phẩm công nghiệp xuất khẩu tiêu
thụ tại thị trường trong nước,phát triển và kinh doanh bằng sáng chế, bí quyết
kỹ thuật, quy trình công nghệ
- Dịch vụ và hỗ trợ sản xuất công nghiệp
6
Website: Email : Tel : 0918.775.368
- Nghiên cứu triển khai khoa học công nghệ để nâng cao chất lượng sản
phẩm vầ tạo ra sản phẩm mới.
Trong đó các nghành công nghiệp được nhà nước khuyến khích đầu tư
là: cơ khí, luyện kim,công nghệ thông tin, hoá chất, hoá dầu, công nghệ hang
tiêu dùng và một số nghành khác.
c). Quản lý nhà nước đối với KCN tập trung
*) Nội dung và cơ chế quản lý Nhà Nước đối với KCN tập trung.
Tham gia quản lý nhà nước đối với KCN tập trung gồm Bộ Kế Hoạch
và Đầu Tư, Bộ Xây Dựng, Bộ Khoa Học _Công nghệ và Môi Trường, Bộ
Công Thương, Ban Tổ Chức Chính Phủ, Ban Quản Lý KCN Việt Nam và các
- Ban quản lý KCN cũng được các bộ, nghành chức năng Nhà nước uỷ
quyền giải quyết những nhiệm vụ của Bộ, Ngành trong phạm vi được uỷ
quyền.
- Bộ thương mại uỷ quyền cấp giấy phép, nhập khẩu và xử lý những vấn
đề xuất khẩu, nhập khẩu.
- Bộ lao động thương binh xã hội uỷ quyền về chọn, giới thiệu và quản
lý lao động.
*) Thẩm định và cấp giấy phép đầu tư vào KCN tập trung.
+ Điều kiện dự án, Ban quản lý KCN là đầu mối hướng dẫn các nhà đầu
tư vào KCN theo hồ sơ dự án của Bộ Kế Hoạch và Đầu Tư và được uỷ quyền
tiếp nhận hồ sơ của các dự án đầu tư nước ngoài đầu tư vào KCN và thẩm
định,cấp giấy phép đầu tư cho các dự án đủ điều kiện ( được phép đầu tư theo
quy định).
+ Nội dung thẩm định:Việc thẩm định dự án do Ban Quản Lý tiến hành
với sự phối hợp chặt chẽ với Sở Khoa Học và Đầu Tư và các cơ quan chức
năng địa phương. Nội dung thẩm định gồm:
- Tư cách pháp nhân và năng lực tài chính của các chủ đầu tư
- Mục tiêu và quy mô của dự án.
8
Website: Email : Tel : 0918.775.368
- Điều kiện thực hiện dự án: Vốn, công nghệ, thiết bị.
- Tỷ lệ nội, ngoại tiêu.
- Thu hút lao động.
- Nghĩa vụ tài chính đối với Nhà Nước.
- Các biện pháp bảo vệ môi trường.
+Thời gian thẩm định: Nếu dự án đáp ứng được các điều kiện trên và có
quy mô vốn đầu tư dưới 5 triệu USD thì trong thời hạn 15 ngày kể từ khi tiếp
nhận hồ sơ thì Ban quản lý KCN sẽ cấp giấy phép đầu tư .Với những dự án có
quy mô trên 5 triệu USD khi tiếp nhận hồ sơ dự án, Ban quản lýgửi tới Bộ Kế
Hoạch và Đầu Tư để lấy ý kiến.Trong thời hạn 7 ngày kể từ khi nhận được hồ
xếp hạng các địa phương về thu hút FDI với tổng vốn tiếp nhận gần 1,7 tỷ
USD.
Cũng có thể kể đến dự án xây dựng nhà máy sản xuất linh kiện điện tử do Tập
đoàn Meiko của Nhật đầu tư với số vốn 300 triệu USD tại Khu công nghiệp
Phùng Xá (Hà Tây), đây cũng là dự án lớn nhất từ trước đến nay tại tỉnh này
Như vậy, tính từ trước đến nay, các khu công nghiệp, khu chế xuất đã
thu hút gần 2.500 dự án đầu tư nước ngoài với tổng số vốn đăng ký trên 20 tỷ
USD.
Đối với các chuyên gia, kết quả nổi bật về thu hút FDI của các khu công
nghiệp trong những năm gần đây không phải là điều gì quá ngạc nhiên. Theo
họ, đó chính là sự nối tiếp thành quả của những năm trước, và điều này càng
thêm khẳng định một dự báo trước đó rằng các khu công nghiệp sẽ là viên
nam châm "hút" nguồn vốn FDI chảy vào Việt Nam.
Cộng với quyết định của Thủ tướng phê quyệt Quy hoạch phát triển các
khu công nghiệp đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020, với mục tiêu
hình thành hệ thống các khu công nghiệp chủ đạo có vai trò dẫn dắt công
nghiệp quốc gia, viên nam châm này sẽ được tiếp thêm một năng lượng lớn.
Nhiều ý kiến cũng cho rằng với việc Việt Nam trở thành thành viên Tổ
chức Thương mại Thế giới (WTO), sẽ có nhiều cơ hội hơn được tạo ra cho
nhà đầu tư nước ngoài, nhờ đó các khu công nghiệp càng trở nên hấp dẫn hơn,
10