ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

ĐINH THU TRANG

QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG BỒI DƢỠNG
CỦA DỰ ÁN PHÁT TRIỂN GIÁO VIÊN TRUNG HỌC
PHỔ THÔNG VÀ TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP
CHO CÁN BỘ QUẢN LÍ GIÁO DỤC

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÍ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: QUẢN LÍ GIÁO DỤC
Mã số: 60 14 05

HÀ NỘI – 2012

1


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

ĐINH THU TRANG

QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG BỒI DƢỠNG
CỦA DỰ ÁN PHÁT TRIỂN GIÁO VIÊN TRUNG HỌC
PHỔ THÔNG VÀ TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP
CHO CÁN BỘ QUẢN LÍ GIÁO DỤC

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÍ GIÁO DỤC
Chuyên ngành: QUẢN LÍ GIÁO DỤC

KHGDVN
CĐSP
ĐHSP
TTGDTX
TT
BTC
BCV
HN
HCM
HĐTC
HĐ
TL

Trung học phổ thong
Trung cấp chuyên nghiệp
Cán bộ quản lí
Cán bộ quản lí giáo dục
Giáo viên
Nhà giáo
Tổ chức cán bộ
Đại học
Giáo dục và Đào tạo
Giáo dục trung học
Đại học Sư phạm Kĩ thuật thành phố Hồ Chí Minh
Đại học Ngoại ngữ - Đại học Quốc gia Hà Nội
Công nghệ thông tin
Dân tộc thiểu số
Khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục
Dự bị đại học
Đào tạo

Bảng 2.2: Các hoạt động bồi dưỡng đang tiếp tục triển khai của Dự án Phát
triển Giáo viên Trung học phổ thông và Trung cấp chuyên nghiệp

5


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN

i

CÁC CHỮ VIẾT TẮT

ii

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU

iii
1

MỞ ĐẦU
Chƣơng 1 Cơ sở lí luận của vấn đề quản lí hoạt động bồi dƣỡng

7

cho cán bộ quản lí giáo dục
1.1 Tổng quan các nghiên cứu về quản lí bồi dưỡng

7



34

thông và Trung cấp chuyên nghiệp
2.3 Thực trạng quản lí hoạt động bồi dưỡng của Dự án Phát

43

triển Giáo viên Trung học phổ thông và Trung cấp chuyên
nghiệp
2.4 Những điểm mạnh, yếu của Dự án Phát triển Giáo viên

55

Trung học phổ thông và Trung cấp chuyên nghiệp trong
quản lí chương trình bồi dưỡng cán bộ quản lí giáo dục và
những cơ hội, thách thức đặt ra
Tiểu kết chương 2

60

6


Chƣơng 3 Các biện pháp quản lí nhằm nâng cao chất lƣợng của

62

hoạt động bồi dƣỡng cho cán bộ quản lí giáo dục
3.1 Các nguyên tắc lựa chọn biện pháp


MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
Trong giai đoạn mới của sự nghiệp phát triển giáo dục, với bối cảnh quốc
tế có nhiều thời cơ và thách thức, trước những yêu cầu mới của phát triển kinh
tế - xã hội và xu thế hội nhập, cán bộ quản lí giáo dục là lực lượng nòng cốt
quyết định việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu của Chiến lược phát triển
giáo dục. Tuy nhiên những hạn chế, yếu kém về số lượng, chất lượng, cơ cấu
của đội ngũ cán bộ quản lí giáo dục; công tác đào tạo, bồi dưỡng, cơ chế quản
lí, sử dụng, đánh giá và chế độ chính sách đối với cán bộ quản lí giáo dục
đang đặt đội ngũ này trước những yêu cầu cấp thiết phải củng cố về số lượng,
nâng cao về chất lượng để đảm đương được sứ mệnh trong giai đoạn mới. Do
đó, phát triển đội ngũ cán bộ quản lí giáo dục là một trong những giải pháp
chiến lược nhằm phát triển giáo dục Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020 (theo
Dự thảo Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020). Vì
vậy, công tác bồi dưỡng cho cán bộ quản lí giáo dục luôn được Đảng và Nhà
nước chú trọng.
Dự án Phát triển Giáo viên Trung học phổ thông (THPT) và Trung cấp
chuyên nghiệp (TCCN) là một dự án sử dụng nguồn vốn hỗ trợ chính thức
(ODA) với đơn vị chủ quản là Bộ Giáo dục và Đào tạo và được tài trợ bởi
Ngân hàng Phát triển Châu Á. Mục tiêu chính của Dự án là nâng cao chất
lượng giáo dục THPT và TCCN thông qua việc xây dựng, nâng cao chất
lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục; giải quyết cơ bản tình
trạng vừa thiếu, vừa yếu và không đồng bộ của đội ngũ giáo viên THPT và
TCCN hiện nay. Dự án đang triển khai các nhóm hoạt động:
Biên soạn tài liệu;
Đào tạo bồi dưỡng;
Xây dựng chính sách;
Cấp học bổng cho sinh viên người dân tộc thiểu số;


dự án giáo dục như việc triệu tập học viên, triệu tập học viên đủ số lượng đã
là việc khó, triệu tập học viên đúng thành phần lại càng khó khăn hơn…

9


Trong khi đó việc triệu tập học viên trong nhà trường lại là điều thuận lợi, vì
dễ bố trí công việc của từng cá nhân và bồi dưỡng đã theo kế hoạch định
trước. Do đó đòi hỏi người quản lí dự án phải có năng lực tổ chức, tập hợp
hơn hẳn so với người quản lí một hoạt động bồi dưỡng tại nhà trường. Trên
đây chỉ là một số lợi thế và khó khăn đối với việc quản lí hoạt động bồi
dưỡng. Cần thiết phải nghiên cứu để đưa ra các biện pháp làm phát huy lợi thế
của hình thức bồi dưỡng của dự án giáo dục, cũng như thấy rõ hơn những
thách thức để công tác quản lí có hiệu quả.
Quản lí hoạt động bồi dưỡng là một trong những nhiệm vụ chủ yếu của tôi
tại Dự án Phát triển Giáo viên THPT&TCCN. Do đó đề tài này phù hợp và có
ích cho lĩnh vực công tác của bản thân.
Nếu nghiên cứu thành công, đề tài này sẽ góp phần làm sáng tỏ lí luận về
quản lí hoạt động bồi dưỡng, quản lí hoạt động bồi dưỡng trong một Dự án về
giáo dục, sự khác biệt giữa hoạt động bồi dưỡng thường xuyên với một hoạt
động bồi dưỡng do một Dự án về giáo dục triển khai. Và đề xuất các biện
pháp quản lí hoạt động bồi dưỡng của các Dự án về giáo dục nói chung và Dự
án Phát triển Giáo viên THPT&TCCN nói riêng cho đối tượng là cán bộ quản
lí giáo dục nhằm bảo đảm hiệu quả các chương trình này.
2. Mục tiêu nghiên cứu
Đề xuất được các biện pháp quản lí hoạt động bồi dưỡng của Dự án Phát
triển Giáo viên THPT&TCCN cho cán bộ quản lí giáo dục đạt hiệu quả cao
đáp ứng yêu cầu về chất lượng của đội ngũ này trong bối cảnh mới.
3. Nhiệm vụ nghiên cứu
Nghiên cứu cơ sở lí luận về quản lí hoạt động bồi dưỡng cho cán bộ quản

phụ trách phải xây dựng báo cáo kết quả hoạt động, trong đó nêu rõ quy trình
triển khai, những khó khăn, vướng mắc, những điểm được và chưa được,
những đánh giá về kết quả bồi dưỡng. Nhiều hoạt động bồi dưỡng còn thu
thập các phiếu đánh giá của người được bồi dưỡng. Đây là những tài liệu có
ích cho việc tìm hiểu về kết quả quản lí một số hoạt động bồi dưỡng của Dự
án từ tháng 01/2008 đến tháng 9/2012.

11


Khảo sát thực trạng thông qua các báo cáo và phỏng vấn một số chuyên
gia, cán bộ phụ trách: Căn cứ kết quả tìm hiểu bước đầu thông qua các tư liệu
của các hoạt động đã triển khai, báo cáo của các cán bộ phụ trách về kết quả
triển khai các hoạt động của bộ phận, kết hợp với việc phỏng vấn các cán bộ
trực tiếp triển khai các hoạt động bồi dưỡng của Dự án để làm rõ hơn thực
trạng quản lí… Từ đó phân tích được điểm mạnh, điểm yếu, thời cơ, thách
thức (phân tích SWOT) đối với công tác quản lí hoạt động bồi dưỡng của Dự
án.
Kiểm chứng các biện pháp đề xuất thông qua quan sát thực nghiệm và
phiếu khảo sát: Trong quá trình kiểm chứng hiệu quả của một số biện pháp đề
xuất bằng việc vận dụng một hoặc một vài biện pháp đã đề xuất vào hoạt
động bồi dưỡng cụ thể; quan sát quy trình, diễn biến, kết quả của hoạt động;
kết hợp với kết quả khảo sát 25 cán bộ (gồm ban tổ chức, giảng viên và một
số học viên) để đánh giá tính hiệu quả và khả thi của biện pháp.
Một số đối tượng liên quan đến công tác quản lí hoạt động bồi dưỡng được
khảo sát, phỏng vấn:
Phó trưởng Ban điều hành Dự án Phát triển Giáo viên THPT&TCCN.
Các Trưởng Bộ phận: Kế hoạch – tổng hợp, Đào tạo và Bồi dưỡng,
Chuẩn và kiểm định. Đây là ba Bộ phận chịu trách nhiệm triển khai các hoạt
động bồi dưỡng của Dự án.

CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG BỒI DƢỠNG
CHO CÁN BỘ QUẢN LÍ GIÁO DỤC

1.1.

Điểm qua một số nghiên cứu liên quan tới công tác quản lí hoạt

động bồi dƣỡng cho cán cán bộ quản lí giáo dục
Quan điểm xuyên suốt của Đảng và Nhà nước ta khẳng định tầm quan
trọng của đội ngũ cán bộ quản lí giáo dục trong việc điều hành hệ thống giáo
dục đang ngày càng mở rộng và phát triển. Cán bộ quản lí giáo dục là đội ngũ
có vai trò quan trọng hàng đầu trong sự nghiệp nâng cao dân trí và đào tạo
nguồn nhân lực cho đất nước. Sau 22 năm đổi mới, việc xây dựng đội ngũ cán
bộ quản lí giáo dục đã đạt được những thành tựu quan trọng, tuy nhiên vẫn
còn nhiều yếu kém, bất cập. Vì vậy, trong kết luận của Hội nghị lần thứ sáu
Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá IX đã nhấn mạnh “Xây dựng đội ngũ
nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục một cách toàn diện”. Cụ thể hoá chủ
trương này, ngày 15/6/2004 Ban Bí thư Trung ương Đảng ban hành chỉ thị số
40-CT/TW về việc xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ
quản lí giáo dục. Theo tinh thần đó ngày 11/01/2005, Thủ tướng Chính phủ ra
Quyết định số 09/QĐ-TTg về việc phê duyệt Đề án “Xây dựng, nâng cao chất
lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lí giáo dục giai đoạn 2005 – 2010”. Đề
án đã đưa ra được nhiều giải pháp, trong đó có “Quy hoạch, kế hoạch hoá
công tác đào tạo, luân chuyển, bồi dưỡng nhà giáo và cán bộ quản lí giáo
dục”. Sau 5 năm nghiên cứu, triển khai đã mang lại những kết quả nhất định
xong chưa đáp ứng được mục tiêu đặt ra. Hiện nay, các nhà lãnh đạo, quản lí
đang nghiên cứu, hoàn thiện “Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam giai
đoạn 2011 – 2020” trên cơ sở bài học kinh nghiệm từ việc thực hiện Đề án và
“Chiến lược phát triển giáo dục Việt Nam giai đoạn 2001 – 2010”.
Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản lí giáo dục luôn là vấn đề trọng

dưỡng thường xuyên cho cán bộ quản lí giáo dục, chủ yếu là cho đối tượng
hiệu trưởng, chứ không đề cập đến vấn đề quản lí hoạt động bồi dưỡng cho
15


mọi đối tượng cán bộ quản lí giáo dục (từ cấp trường, cấp Sở đến cấp Bộ) do
một dự án giáo dục triển khai.
Trên nguyên tắc bám sát định hướng, chủ trương của Đảng và Nhà nước;
kế thừa kết quả nghiên cứu của những tác giả đi trước, tôi sẽ tìm hiểu thực
trạng quản lí hoạt động bồi dưỡng cho cán bộ quản lí giáo dục của Dự án Phát
triển Giáo viên THPT&TCCN và đề xuất các biện pháp cụ thể nhằm nâng cao
các chương trình bồi dưỡng của dự án giáo dục.
1.2.

Những vấn đề lí luận của đề tài

1.2.1. Quản lí
1.2.1.1. Khái niệm
Phần này sẽ làm rõ một số khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài nghiên
cứu, như: hoạt động quản lí, quản lí giáo dục, quản lí nhà trường, quản lí dự
án, người quản lí, người quản lí dự án.
Định nghĩa kinh điển nhất về quản lí, đó là: Quản lí là tác động có định
hướng, có chủ đích của chủ thể quản lí (người quản lí) đến khách thể quản lí
(người bị quản lí) – trong một tổ chức – nhằm làm cho tổ chức vận hành và
đạt được mục đích của tổ chức. Hiện nay, hoạt động quản lí thường được định
nghĩa rõ hơn: quản lí là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận
dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và
kiểm tra. [11, (51)]
Trên cơ sở định nghĩa về hoạt động quản lí và mục tiêu của giáo dục thể
hiện trong Luật Giáo dục, có thể định nghĩa hoạt động quản lí giáo dục như

lôi kéo các cá nhân thuộc các bộ phận khác nhau trong một tổ chức cùng thực
hiện một dự án đặc biệt nào đó. Vì lẽ các thành viên tham gia dự án sẽ không
những phải báo cáo công việc của dự án với người quản lí đơn vị của họ, mà
còn phải báo cáo với người quản lí dự án, cho nên người quản lí dự án phải có
kĩ năng liên nhân cách cực kì mạnh mẽ để đảm bảo công việc diễn tiến trôi
chảy. [11, (12)]
1.2.1.2. Các chức năng và vai trò trong quản lí
Hoạt động quản lí có bốn chức năng chủ yếu, cơ bản sau:
17


a. Kế hoạch hóa
Kế hoạch hóa có nghĩa là xác định mục tiêu, mục đích đối với thành tựu
tương lai của tổ chức và các con đường, biện pháp, cách thức để đạt được
mục tiêu, mục đích đó.
Nội dung chủ yếu:
Xác định, hình thành mục tiêu đối với tổ chức;
Xác định và đảm bảo về các nguồn lực của tổ chức để đạt được mục
tiêu;
Quyết định xem những hoạt động nào là cần thiết để đạt được các
mục tiêu đó.
b. Tổ chức
Xét về mặt chức năng quản lí, tổ chức là quá trình hình thành nên cấu trúc
các quan hệ giữa các thành viên, giữa các bộ phận trong một tổ chức nhằm
làm cho họ thực hiện thành công các kế hoạch và đạt được mục tiêu tổng thể
của tổ chức. Quá trình tổ chức sẽ lôi cuốn việc hình thành, xây dựng các bộ
phận, các phòng ban cùng các công việc theo chức năng của từng bộ phận,
phòng ban và tiếp sau đó là vấn đề nhân sự.
c. Lãnh đạo - chỉ đạo
Lãnh đạo là sự liên kết, liên hệ với người khác và động viên họ hoàn thành

người cán bộ quản lí giáo dục.
1.2.2.2.Quy trình bồi dưỡng
Quy trình bồi dưỡng có thể được mô tả như sau [17, ()]:
Sơ đồ 1.1: Quy trình bồi dưỡng theo cách tiếp cận hệ thống
Đánh giá nhu cầu
- Phân tích nhu
cầu.
- Xác định mục
tiêu và tiêu chí bồi
dưỡng.

Thiết kế
- Kiểm tra học
viên.
- Lựa chọn phương
pháp.
- Xây dựng nội
dung.

Triển khai
- Lập kế hoạch.
- Tổ chức bồi
dưỡng.
- Kiểm tra, giám
sát.

Đánh giá hiệu quả
- Đánh giá đầu ra.
- So sánh kết quả
với tiêu chí.

dung công việc, tiến độ, phân công nhiệm vụ, hình thức kiểm tra, đánh giá…
Kế hoạch càng rõ ràng, đầy đủ bao nhiêu thì việc triển khai bồi dưỡng càng
thuận lợi bấy nhiêu. Khi kế hoạch đã được các cấp quản lí thông qua, cần tổ
chức, chỉ đạo thực hiện theo đúng phương thức, lộ trình đã vạch ra. Việc kiểm
tra, đánh giá kết quả học tập, bồi dưỡng là việc làm cần thiết để thấy được
mức độ đạt mục tiêu của người học về kiến thức, kĩ năng, thái độ.

20


Đánh giá hiệu quả. Một khóa bồi dưỡng không phải đã kết thúc khi học
viên ra về, mà nó còn cần phải được đánh giá tác động, hiệu quả đem lại.
Thường việc đánh giá mức độ đạt được các tiêu chí theo kế hoạch đã đề ra
căn cứ vào các yếu tố sau: (i) mức độ đạt được về kiến thức, kĩ năng, thái độ
của học viên thông qua các hình thức kiểm tra, đánh giá học viên; (ii) phương
pháp giảng dạy của giảng viên, sự chú ý của học viên với tiết học; (iii) nội
dung của tài liệu bồi dưỡng; (iv) sự phối hợp giữa các bên liên quan trong quá
trình triển khai; (v) điều kiện vật chất, ăn ở, đi lại, trang thiết bị hỗ trợ trong
quá trình dạy – học… Kết quả của việc đánh giá vừa là để biết được hiệu quả,
tác động của chương trình bồi dưỡng đến đâu, vừa là để rút kinh nghiệm và
khắc phục những điểm yếu trong việc quản lí hoạt động bồi dưỡng sau này.
Do đó, kết quả đánh giá cần được gửi đến các thành viên liên quan thì mới có
ý nghĩa về sau.
1.2.2.3. Nội dung bồi dưỡng
Nội dung bồi dưỡng có thể được mô tả theo sơ đồ sau:
Sơ đồ 1.2: Nội dung bồi dưỡng cán bộ quản lí giáo dục
Bồi dƣỡng chuyên
môn:
- Lập kế hoạch;
- Quản lí thông tin;

Trong thời đại ngày nay, mọi hệ thống đều đang đối mặt với sự thay đổi,
trong đó có giáo dục. Để tồn tại thì phải học cách thích nghi, đón đầu, nhưng
21


phải đảm bảo không đi sai mục tiêu đã chọn. Do đó kĩ năng liên nhân cách và
kĩ năng khái quát (tầm nhìn) đang là những vấn đề có ý nghĩa hết sức quan
trọng, và lâu dài. Bên cạnh đó việc bồi dưỡng về chuyên môn và bồi dưỡng
pháp lí là những nội dung bồi dưỡng thường xuyên cần triển khai cho mọi đối
tượng liên quan để nâng cao năng lực, nhận thức nhằm đáp ứng với yêu cầu
công việc hiện tại của cá nhân trong một tổ chức.
1.2.2.4. Phương thức, hình thức bồi dưỡng
Các phương thức, hình thức bồi dưỡng được mô tả qua sơ đồ sau [11,
(172–173)]:
Sơ đồ 1.3: Các phương thức, hình thức bồi dưỡng
Phƣơng thức, hình
thức bồi dƣỡng

Bồi dưỡng tại
chỗ:
- Luân phiên
công việc;
- Huấn luyện nội
trú;
- Kèm cặp;
…

Bồi dưỡng ngoài
công việc:
- Lớp học;

lớn, sẽ phát triển được khả năng của họ, làm giàu thêm tri thức, nâng cao chất
lượng chuyên môn hay tay nghề, hoặc họ sẽ phát triển theo phương hướng
mới đem lại những thay đổi về thái độ và hành vi trong sự phát triển của cá
nhân và sự tham gia của cá nhân vào sự phát triển kinh tế - xã hội. [10, (21)].
Học viên người lớn là những người học lớn tuổi, không bao gồm sinh
viên đại học. Họ tiến hành việc học tập có hệ thống sau khi đã hoàn thành
được vòng đầu của giáo dục liên tục, nghĩa là đã học qua hệ giáo dục ban đầu.
Những người lớn tuổi theo học hệ tập trung thường đã trải qua giai đoạn làm
việc tập trung trước khi trở lại học tập. Phần đông người học lớn tuổi theo học
các hệ tại chức theo chế độ vừa học, vừa làm. Những người đã được đào tạo
nghề (không kể ở bậc đại học), tiếp tục theo các chương trình đào tạo nghề
khi đi vào cuộc sống cũng được coi là học viên người lớn. [19]
Theo chương trình nghiên cứu khoa học cấp nhà nước KX-07, đề tài KX07-14 “Bồi dưỡng và đào tạo lại đội ngũ nhân lực trong điều kiện mới”, do
GS.TS.Nguyễn Minh Đường làm chủ biên:
23


Trước đây, cuộc sống của con người được chia thành 2 giai đoạn: giai
đoạn đi học và giai đoạn lao động, hưởng thụ. Thế nhưng, thực tế nhiều năm
trở lại đây, những tiến bộ nhanh chóng về khoa học – kĩ thuật, cùng với cuộc
cách mạng công nghệ mới đang từng ngày, từng giờ làm thay đổi bộ mặt của
tất cả lĩnh vực đời sống, xã hội và tác động mạnh mẽ đến tư duy truyền thống
về giáo dục. Do đó, con người không thể học một nghề hoàn chỉnh để rồi sử
dụng những kiến thức, kĩ năng nghề nghiệp thu nhận được trong quá trình đào
tạo đó hành nghề lao động suốt đời. Mà ngược lại trong suốt cuộc đời, con
người phải học tập không ngừng, không ngừng bồi dưỡng và tự bồi dưỡng
nâng cao trình độ, thậm chí có người phải đi đào tạo hoặc đào tạo lại để có thể
đảm nhận được công việc được phân công.
Chỉ khoảng 10% kiến thức của một con người cần trong toàn bộ cuộc
đời lao động thu được từ giáo dục ở nhà trường. Trong quá trình lao động

công cuộc đổi mới của đất nước, còn giáo viên là người tiến hành công việc
bồi dưỡng và đào tạo lại. Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài này, tôi chỉ đề
cập đến vấn đề bồi dưỡng cho đối tượng cán bộ quản lí giáo dục.
Đây là đối tượng học viên người lớn tuổi, đối tượng này có những đặc
điểm tâm sinh lí phức tạp, không giống với đối tượng học sinh, sinh viên tại
các cơ sở đào tạo chính quy. Học sinh và sinh viên đi học thường không bị chi
phối nhiều bởi các vấn đề kinh tế - chính trị - xã hội mà mục tiêu lớn nhất là
học tập để định hướng nghề nghiệp và lập nghiệp. Nhưng người lớn tuổi đi
học thường là những người đã có gia đình, có công việc; khi tham gia một
chương trình giáo dục nào khác họ phải bố trí công việc, gia đình để có thời
gian đi học, nhưng trong quá trình học tập họ cũng luôn bị chi phối bởi công
việc, gia đình và các mối quan hệ xã hội. Chẳng hạn trong lúc công việc cuối
năm đang bộn bề, gấp gáp, chưa giải quyết được, nhưng học viên vẫn phải
tham gia lớp học theo đúng lịch để đảm bảo chuyên cần, nhưng chắc chắn tâm
trạng của họ đang sốt ruột, luôn nghĩ về công việc. Hay với học viên nữ đã có
gia đình, họ luôn phải nghĩ giờ này con đi học thế nào, con ăn uống ra sao…
Những mối quan tâm đó khiến học viên người lớn tuổi không tập trung cao độ
vào việc học tập và có thể đối với hoàn cảnh của họ việc học tập chỉ là để

25


chuẩn hóa bằng, hay để họ giữ được vị trí trong công việc… chứ không phải
là mối quan tâm hàng đầu! Hơn nữa, họ luôn thấy thiếu thời gian để làm
những công việc của bản thân họ, do đó họ sẽ tiếc thời gian nếu như buổi học
không thỏa mãn nhu cầu của mình. Chính vì vậy, việc lựa chọn nội dung, hình
thức bồi dưỡng và đào tạo lại cần phải phù hợp với đối tượng học viên người
lớn tuổi.
Mục đích của việc bồi dưỡng và đào tạo lại là nhằm nâng cao năng lực và
phẩm chất chuyên môn cho người lao động. Nội dung được truyền đạt trong