TRƢỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
KHOA NÔNG NGHIỆP & SINH HỌC ỨNG DỤNG

LÊ PHÁT NAM

KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM TRẮNG
Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin VÀ
Verticillium sp. TRÊN RỆP SÁP
Phenacoccus sp. GÂY HẠI CÂY CÀ TÍM TẠI
THÀNH PHỐ CẦN THƠ

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
NGÀNH BẢO VỆ THỰC VẬT

Cần Thơ, 2015


TRƢỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
KHOA NÔNG NGHIỆP VÀ SINH HỌC ỨNG DỤNG
BỘ MÔN BẢO VỆ THỰC VẬT
---o0o---

Luận văn tốt nghiệp Kỹ sƣ Bảo Vệ Thực Vật với đề tài:
KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM TRẮNG Beauveria bassiana
(Bals.) Vuillemin VÀ Verticillium sp. TRÊN RỆP SÁP Phenacoccus sp.
GÂY HẠI CÂY CÀ TÍM TẠI THÀNH PHỐ CẦN THƠ

Sinh viên thực hiện: Lê Phát Nam.
Kính trình lên Hội đồng chấm luận văn tốt nghiệp.

Cần Thơ, ngày …. tháng …. năm 2015

Cần Thơ, ngày …. tháng …. năm 2015
Duyệt khoa
BCN khoa Nông Nghiệp & SHƢD

Chủ tịch Hội Đồng

iii


LƢỢC SỬ CÁ NHÂN

Họ tên sinh viên: Lê Phát Nam
Giới tính: Nam
Ngày sinh: 01/01/1992
Con ông: Lê Văn Hòa và bà: Lê Thị Út Bé
Quê quán: huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang.
Sơ lƣợc quá trình học tập:
Từ năm 1999-2005: học t i trƣờng Ti u học Ngô Hữu H nh 7, xã
Đông Phƣớc, huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang.
Từ năm 2005-2009: học t i trƣờng Trung học cơ sở Long Th nh, xã
Long Th nh, huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang.
Từ năm 2009-2011: học t i trƣờng Trung học ph thông Tầm Vu
II, thị trấn Cái Tắc, huyện Châu Thành A, tỉnh Hậu Giang.
Từ năm 2011-2015: học t i trƣờng Đ i học Cần Thơ. Tốt nghiệp
Kỹ sƣ ngành Bảo Vệ Thực Vật năm 2015.

iv


LỜI CAM ĐOAN

làm đề tài.
Thân gửi về
Các b n lớp Bảo Vệ Thực Vật khóa 37, chúc các b n luôn thành công
và h nh phúc trong tƣơng lai.
Trân trọng!

vi


MỤC LỤC
MỤC LỤC ....................................................................................................vii
DANH SÁCH BẢNG ....................................................................................ix
DANH SÁCH HÌNH ....................................................................................... x
DANH SÁCH TỪ VIẾT TẮT ........................................................................xi
TÓM LƢỢC..................................................................................................xii
MỞ ĐẦU ........................................................................................................ 1
CHƢƠNG 1. LƢỢC KHẢO TÀI LIỆU ....................................................... 2
1.1. CÂY CÀ TÍM ..................................................................................... 2
1.1.1. Nguồn gốc ...................................................................................... 2
1.1.2. Đặc đi m thực vật ........................................................................... 2
1.1.2. Yêu cầu điều kiện môi trƣờng ......................................................... 3
1.2. RỆP SÁP Phenacoccus sp. ................................................................. 4
1.2.1. Lịch sử nghiên cứu và phân bố ....................................................... 4
1.2.2. Ph ký chủ...................................................................................... 4
1.2.3. Phân lo i......................................................................................... 5
1.2.4. Đặc đi m hình thái ......................................................................... 5
1.2.5. Gây h i kinh tế ............................................................................... 5
1.2.6. Biện pháp sinh học ......................................................................... 6
1.3. NẤM Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin ..................................... 6
1.3.1. Nguồn gốc, phân lo i và phân bố .................................................... 6

2.3.3.Phƣơng pháp lấy chỉ tiêu ............................................................... 20
CHƢƠNG 3. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN ............................................... 21
3.1. THÍ NGHIỆM 1: KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM Beauveria
bassiana (Bals.) Vuillemin TRÊN RỆP SÁP TRONG ĐIỀU KIỆN
PHÒNG THÍ NGHIỆM .......................................................................... 21
3.1.1. Độ hữu hiệu của nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin trên
rệp sáp trong điều kiện phòng thí nghiệm ............................................... 21
3.1.2. Tỷ lệ rệp sáp nhiễm nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin trở
l i trong điều kiện phòng thí nghiệm ...................................................... 22
3.2. THÍ NGHIỆM 2: KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM Verticillium
sp. TRONG ĐIỀU KIỆN PHÒNG THÍ NGHIỆM ................................ 23
3.2.1. Độ hữu hiệu của nấm Verticillium sp. trên rệp sáp trong điều kiện
phòng thí nghiệm ................................................................................... 23
3.2.2. Tỷ lệ rệp sáp nhiễm nấm nấm Verticillium sp. trên rệp sáp trong
điều kiện phòng thí nghiệm .................................................................... 24
3.3. THÍ NGHIỆM 3: KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM Beauveria
bassiana (Bals.) Vuillemin TRONG ĐIỀU KIỆN NHÀ LƢỚI .............. 25
3.3.1. Độ hữu hiệu của nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin trên
rệp sáp trong điều kiện nhà lƣới ............................................................. 25
3.3.2. Tỷ lệ rệp sáp nhiễm nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin trở
l i trong điều kiện nhà lƣới ..................................................................... 26
3.4. THÍ NGHIỆM 4: KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM Verticillium
sp. TRONG ĐIỀU KIỆN NHÀ LƢỚI ................................................... 26
3.4.1. Độ hữu hiệu của nấm Verticillium sp. trên rệp sáp trong điều kiện
nhà lƣới .................................................................................................. 26
3.4.2. Tỷ lệ rệp sáp nhiễm nấm Verticillium sp. trở l i trong điều kiện nhà
lƣới ........................................................................................................ 28
CHƢƠNG 4. KẾT QUẢ VÀ ĐỀ NGHỊ ..................................................... 32
4.1. KẾT LUẬN ....................................................................................... 32
4.2. ĐỀ NGHỊ .......................................................................................... 32

Độ hữu hiệu nấm Verticillium sp. trên rệp sáp điều kiện
phòng thí nghiệm

23

3.4

Tỷ lệ rệp sáp nhiễm nấm Verticillium sp. trở l i trong điều
kiện phòng thí nghiệm

24

3.5

Độ hữu hiệu nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin
trên rệp sáp trong điều kiện nhà lƣới

25

3.6

Tỷ lệ rệp sáp nhiễm nấm Beauveria bassiana (Bals.)
Vuillemin trở l i trong điều kiện nhà lƣới

26

3.7

Độ hữu hiệu của nấm Verticillium sp. trên rệp sáp trong
điều kiện nhà lƣới

29

3.2

Nhân nuôi rệp sáp trên trái bí đỏ

29

3.3
3.4
3.5
3.6
3.7
3.8

Nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin đƣợc nuôi cấy
trong môi trƣờng SDAY3
Cành bào đìa nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin
đƣợc quan sát dƣới vật kính X40
Nấm Verticillium sp. đƣợc nuôi cấy trong môi trƣờng
SDAY3 (mặt trên)
Nấm Verticillium sp. đƣợc nuôi cấy trong môi trƣờng
SDAY3 (mặt dƣới)
Cành bào đài nấm Verticillium sp. đƣợc quan sát dƣới vật
kính X40
Bào tử nấm Verticillium sp. đƣợc quan sát dƣới vật kính
X40

29
29

3.13

Lấy chỉ tiêu trong phòng thí nghiệm

31

3.14

Lấy chỉ tiêu trong nhà lƣới

31

3.15

Tỷ lệ mọc nấm trở l i nấm Beauveria bassiana (Bals.)
Vuillemin trên rệp sáp

31

3.16

Tỷ lệ mọc nấm trở l i nấm Verticillium sp. trên rệp sáp

31

x


DANH SÁCH TỪ VIẾT TẮT
Chữ viết tắt

TÓM LƢỢC
Nhằm mục đích tìm ra lo i nấm có hiệu quả cao trong phòng trị rệp sáp,
giảm áp lực gây h i của chúng trong mùa nắng. Đề tài “Khảo sát hiệu lực của
nấm trắng Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin và Verticillium sp. trên
rệp sáp Phenacoccus sp. gây hại cây cà tím tại thành phố Cần Thơ” đã
đƣợc thực hiện từ 10/2013 đến 11/2014 t i bộ môn Bảo Vệ Thực Vật, khoa
Nông Nghiệp, trƣờng Đ i Học Cần Thơ.
 Kết quả thử nghiệm nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin
- Trong điều kiện phòng thí nghiệm:
Hiệu lực nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin ở nồng độ 8.108 bào
tử/ml có độ hữu hiệu đ t (82,50%) cho hiệu lực diệt rệp sáp cao hơn các nồng
độ 6.108, 4.108, 2.108 bào tử/ml t i thời đi m 12 NSKN.
Tỷ lệ nhiễm nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin trở l i ở nghiệm
thức 8.108 đ t (82,86%) và là nghiệm thức có tỷ lệ nhiễm nấm trở l i cao hơn
và lần lƣợt giảm dần ở các nghiệm thức 6.108, 4.108, 2.108 t i thời đi m 19
NSKN.
- Trong điều kiện nhà lƣới:
Các nghiệm thức đều có độ hữu hiệu thấp hơn trong điều kiện phòng thí
nghiệm. Tuy nhiên, ở nồng độ 8.108 bào tử/ml, độ hữu hiệu của nấm đ t
(59,38%), vẫn là nghiệm thức cho hiệu lực diệt rệp sáp cao nhất và lần lƣợt
giảm dần ở các nồng độ 6.108, 4.108, 2.108 bào tử/ml t i thời đi m 12 NSKP.
Tỷ lệ nhiễm nấm trở l i đ t (81,63%) ở nghiệm thức 8.108 và là nghiệm
thức có tỷ lệ nhiễm nấm trở l i cao và giảm dần ở các nghiệm thức 6.108,
4.108, 2.108 t i thời đi m 19 NSKP.
 Kết quả thử nghiệm nấm Verticillium sp.
xii


- Trong điều kiện phòng thí nghiệm:
Độ hữu hiệu của nấm Verticillium sp. ở nồng độ 8.108 bào tử/ml đ t

Theo Nguyễn Văn Đĩnh (2004), trong những năm gần đây, biện pháp
sinh học trong quản lý dịch h i đang ngày càng đƣợc áp dụng rộng rãi. Đến
năm 2005, xu thế chung là phòng trừ sinh học ngày càng đƣợc sử dụng nhiều,
chiếm 30-40% các biện pháp phòng trừ dịch h i. Quản lý dịch h i hiện đ i phụ
thuộc nhiều vào biện pháp sinh học vì nó là biện pháp bền vững, rẻ và an toàn
nhất.
T i Việt Nam, nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin và
Verticillium sp. đƣợc phát hiện ngoài tự nhiên, ký sinh trên nhiều loài côn
trùng gây h i nhƣ sâu cuốn lá nhỏ, sâu ăn t p, rệp sáp,...Chính vì vậy, đề tài
“KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM TRẮNG Beauveria bassiana (Bals.)
Vuillemin VÀ Verticillium sp. TRÊN RỆP SÁP Phenacoccus sp. GÂY
HẠI CÂY CÀ TÍM TẠI THÀNH PHỐ CẦN THƠ” đƣợc thực hiện nhằm
tìm ra lo i nấm có hiệu quả cao trong phòng trị rệp sáp, giảm áp lực gây h i
của chúng trong mùa nắng, t o tiền đề cho các nghiên cứu tiếp theo.

1


CHƢƠNG 1
LƢỢC KHẢO TÀI LIỆU
1.1. Cây cà tím
1.1.1. Nguồn gốc
Cây cà tím có tên khoa học là Solanum melongena var. esculentum
thuộc họ Solanaceae, họ phụ Solanoideae, giống Solanum, loài Melongena.
Nguồn gốc phát sinh của cây cà tím là Ấn Độ (Trần Khắc Thi và Nguyễn
Công Hoan, 2005).
Từ đây, cây cà phát tri n sang các nƣớc lân cận trong khu vực Đông
Nam Á sau đó đến Tây Á và châu Âu (Nguyễn Văn Thắng và Trần Khắc Thi,
1999).
Đây là lo i cây dễ tính, dễ trồng và cho thu ho ch dài nên đƣợc trồng

 Hoa
Hoa cà tím có màu tím sặc sỡ, hoa thuộc lƣỡng tính, bao phấn nở cùng
lúc với sự tiếp nhận của vòi nhụy đ đảm bảo khả năng tự thụ, mặc dù có th
bị giao phấn nhờ côn trùng. Hoa thƣờng nở vào lúc 7-11 giờ sáng và sự thụ
phấn thƣờng xảy ra từ 9-10 giờ, việc nở hoa và tung phấn phụ thuộc vào độ
chiếu sáng ngày dài, nhiệt độ và độ ẩm (Mai Thị Phƣơng Anh, 1996).
 Trái
Quả cà tím thƣờng có hình oval, treo thòng xuống, khi còn non có màu
tím, khi chín chuy n sang màu vàng (Mai Thị Phƣơng Anh, 1996).
 Hạt
H t đƣợc sinh ra trong giá noãn của thịt quả. Trong quả có rất nhiều
h t, h t nhỏ, hình tròn và dẹt. H t cà tím thƣờng có vỏ màu vàng nh t, rất
cứng và tƣơng đối dày (Nguyễn Thị Hƣờng, 2004).
1.1.2. Yêu cầu điều kiện môi trƣờng
 Khí hậu
Cà tím là cây yêu cầu nhiệt độ ấm cho sự sinh trƣởng, phát tri n và là
một trong số ít các lo i cây có khả năng cho sản lƣợng cao trong môi trƣờng
nóng ẩm. Cây sinh trƣởng tốt nhất dƣới điều kiện nhiệt độ 21-29oC, nhiệt độ
thấp hơn tỷ lệ đậu trái giảm, nhiệt độ cao hơn và ẩm độ cao cũng làm giảm
năng suất đáng k . Nhiệt độ ban ngày 25-32oC, ban đêm 21-27oC là tốt nhất
cho sản xuất h t giống, thời gian sinh trƣởng của cà tím đ lấy h t khoảng 120
ngày. Cà tím có khả năng chịu h n và lƣợng mƣa cao nhƣng sẽ không chống
chịu đối với đất sũng nƣớc trong thời gian dài bởi vì độ ẩm cao, kéo dài cây cà
dễ bị bệnh thối rễ. Ẩm độ thích hợp nhất cho cây phát tri n là 80%. Ngoài ra,
cây cà cũng không chống chịu đƣợc sƣơng muối trong mùa đông (Vũ Văn
Liết, 2006).
 Đất và dinh dưỡng

3


Asteraceae, Convolvulaceae, Euphorbiaceae, Verbenaceae và Zygophyllaceae.
Các cây trồng bị Phenacoccus sp. xâm h i nghiêm trọng thƣờng là Solanum
melongena, Solanum nigrum, Datura metel (họ Solanaceae), Xanthium
strumarium (họ Asteraceae), Trianthema spp. (họ Aizoaceae), Chenopodium
album (họ Chenopodiaceae) và Tribulus terrestris (họ Zygophyllaceae).

4


Những cây trồng khác thì loài này chỉ gây h i trong khoảng thời gian ngắn và
với mật số thấp (Vennila, 2010).
1.2.3. Phân loại
Giới: Animalia
Ngành: Arthropoda
Lớp: Insecta
Bộ: Hemiptera
Họ: Pseudococcidae
Chi: Phenacoccus
(nguồn http://wiki.pestinfo.org/wiki/Phenacoccus_solenopsis).
1.2.4. Đặc điểm hình thái
Rệp sáp cái trƣởng thành có cơ th hình oval hơi dài, toàn cơ th có phủ
đầy chất sáp trắng nhƣ bột, xung quanh cơ th xuất hiện 18 cặp tua sáp ngắn,
phần cuối bụng có hai sợi tua dài và to hơn các cặp tua hai bên bụng và đầu.
Trong cơ th rệp sáp có chứa chất dịch màu nâu nh t. Kích thƣớc rệp cái
thƣờng dao động 2-4 mm chiều dài và 1,5-2,5 mm chiều rộng (Nguyễn M nh
Chinh, 2002).
Theo Williams và Granara de Willink (1992) thì Phenacoccus sp. có
hình d ng tƣơng tự với loài Phenacoccus solani Ferris và Phenacoccus
defectus Ferris. Phenacoccus sp. thƣờng có những sợi sáp ngắn ở bên và sợi
sáp dài ở cuối (ngắn hơn một nửa chiều dài cơ th ) (trích dẫn bởi Mark P.

trên củ cải đƣờng.
Trong suốt năm năm liền từ 1885-1890, t i trung tâm nuôi tầm ở Pháp,
nhà bác học Louis Paster đã phát hiện ra vi sinh vật gây bệnh tằm vôi là nấm
Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin. Ở Mỹ, những loài nấm gây bệnh trên
côn trùng nhƣ nấm Beauveria đã đƣợc biết từ lâu, cách đây khoảng 100 năm
nhƣng ngƣời ta không nghiên cứu mà chỉ nhập phẩm Beauveria bassiana
(Bals.) Vuillemin từ châu Âu và ứng dụng phòng trừ sâu h i cây trồng (Ph m
Thị Thùy, 2004).
Ở Việt Nam, việc nghiên cứu sử dụng chế phẩm Beauveria bassiana
(Bals.) Vuillemin đã đƣợc tiến hành từ năm 1979 đến nay vẫn còn tác dụng
đối với sâu róm thông và một số loài sâu gây h i cây trồng (Trần Văn Mão,
2002).
Nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin là loài nấm gây h i côn
trùng phân bố trên khắp thế giới, xuất hiện ph biến trong tự nhiên, có th
phân lập từ xác côn trùng chết hay phân lập từ đất (Yoshinori Tanada và Harry
K. Kaya, 1993). Hiện nay, nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin có trên
120 loài thuộc 45 họ, 7 bộ côn trùng, nếu k cả sâu h i nông nghiệp chúng có
th ký sinh gần 200 loài (Lê Thị Tú Xinh, 2009).

6


Xếp theo hệ thống phân lo i chung của G. C. Anisworth 1966, 1970,
1971 thì nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin thuộc ngành phụ lớp nấm
bất toàn (Deuteromycetes) và giống Beauveria, là loài đi n hình trong chi nấm
b ch cƣơng (Ph m Thị Thùy, 2004).
1.3.2. Đặc điểm hình thái, sinh lý
Nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin có sợi nấm màu trắng đến
màu kem có pha một ít màu đỏ, da cam, đôi khi có pha một ít màu lục, có th
tiết vào môi trƣờng sắc tố màu vàng, màu đỏ nh t hoặc màu xanh da trời

Theo Ph m Thị Thùy (2004) cho rằng nguyên nhân gây bệnh chủ yếu
là lây lan từ con ốm sang con khỏe thông qua tiếp xúc trực tiếp với nhau. Bên
c nh đó, bệnh vi nấm rất dễ lan truyền bằng va ch m đơn giản mà ở một số vi
sinh vật khác hầu nhƣ không xảy ra. Khi lây bệnh, chúng thƣờng lây lan nhờ
gió, mƣa, chim, thú,…và các bệnh do nấm t o thành những bệnh kéo dài
theo chiều gió th i – con đƣờng truyền bệnh thông qua các độc tố của nấm côn
trùng.

Hình 1.1. Chu trình xâm nhiễm nấm lên côn trùng (nguồn Bruce et al., 2004)

Theo Trần Văn Mão (2002) nhờ gió và mƣa, bào tử nấm lây lan đến sâu
khỏe, gặp điều kiện ẩm độ và nhiệt độ thích hợp phình lên, nảy mầm thành
ống mầm. Ống mầm tiếp xúc với da côn trùng và hình thành vòi bám. Vòi
bám là một tế bào có kích thƣớc gấp 2-3 lần bào tử, có dịch nhầy đ bám vào
da. Vòi bám hình thành sợi nhỏ chọc thủng da. Sau khi xuyên qua da, sợi nấm
phình to thành d ng bàn, mép bàn mọc sợi nấm rồi hình thành các sợi ngắn.
Sợi ngắn nhờ áp lục đẩy vào bên trong cuối cùng đ t đến da thật. Nếu côn
trùng lột xác, sợi ngắn sẽ l i hình thành vòi bám mới đ tiến hành tái xâm
nhiễm. Nấm thông qua áp lực cơ giới đ xâm nhập vào bên trong cơ th côn
trùng và nhờ tác dụng của enzyme phân giải mà chọc thủng bi u bì. Những
enzyme phân giải là protease, lipoase và kitinase. Muốn da phân giải trƣớc hết
là nhờ protease rồi lipoase, cuối cùng mới có tác dụng của kitinase.
Đối với nấm trắng Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin, khi bào tử
của nấm tiếp xúc với da côn trùng, gặp điều kiện nhiệt độ và độ ẩm thích hợp,
bào tử sẽ nảy mầm ngay lập tức và phát tri n thành sợi nấm. Sợi nấm xuyên
8


qua lớp da bên ngoài của côn trùng bằng cách tiết ra enzyme làm tan lớp kitin,
nhanh chóng xuyên qua lớp da và phát tri n vào bên trong cơ th côn trùng,

lympho chứa đầy sợi nấm hoặc những giai đo n phát tri n khác nhau của nấm.
Hiện tƣợng thực bào là quá trình các tế bào bao vây và nuốt một phần ti u th
nhất định.

9


Khi bị nấm bệnh, côn trùng ngừng vận động từ 2-3 ngày, thậm chí có
th một tuần trƣớc khi nấm phát tri n dày đặc trên toàn bộ thân. Côn trùng bị
bệnh do nấm bất toàn Deuteromycetes ký sinh, đặc biệt là nấm Beauveria
bassiana (Bals.) Vuillemin thì ở chỗ bào tử bám vào, nấm phát tri n bên trong
cơ th sâu non t o thành vệt đen, không có hình thù nhất định. Côn trùng bị
bệnh nấm khi chết thƣờng có màu sắc nhất định, đối với nấm Beauveria
bassiana (Bals.) Vuillemin thì cơ th côn trùng khi bị chết sẽ có màu trắng.
1.3.6. Một số yếu tố ảnh hƣởng đến sự sinh trƣởng và phát triển của nấm
Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin
 Ảnh hưởng của nhiệt độ
Một trong những yếu tố ảnh hƣởng lớn đối với sự sinh trƣởng của nấm
và hình thành bào tử là nhiệt độ, ph m vi nhiệt độ của lo i nấm này nằm trong
khoảng 5-350C, thích hợp nhất là 20-300C. Nếu nhiệt độ thấp nấm sinh trƣởng
chậm và nhiệt độ cao thì nấm sinh trƣởng nhanh và chóng già yếu (Võ Thị
Thu Oanh, 2010).
Theo Mattew và ctv. (1997), nhiệt độ thích hợp cho sự phát tri n của
sợi nấm là 25,50C, hình thành bào tử 240C. Bào tử nấm Beauveria bassiana
(Bals.) Vuillemin thuộc nhóm bào tử khô và nghèo dinh dƣỡng, nếu nhiệt độ
dƣới 100C và trên 350C thì sự hình thành bào tử không xảy ra, nhiệt độ nảy
mầm của bào tử nấm nằm trong khoảng 25-300C và chết ở 490C trong vòng 10
phút (trích dẫn bởi Võ Thị Thu Oanh, 2010).
 Ảnh hưởng của độ ẩm
Ẩm độ cũng ảnh hƣởng lớn đế sự phát sinh và nảy mầm của bào tử

1.3.7. Một số thành tựu về ứng dụng nấm trắng Beauveria bassiana (Bals.)
Vuillemin
Theo Rao (1975), tỷ lệ chết của rầy Nephotettix virescens là 100% qua
3 ngày. Ông cho rằng nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin có nhiều
tri n vọng trong đấu tranh sinh học chống l i các loài rầy h i lúa, khi ti u khí
hậu trên đồng ruộng thuận lợi cho sự phát tri n của nấm Beauveria bassiana
(Bals.) Vuillemin (trích dẫn bởi Nguyễn Ngọc Tú và Nguyễn Cửu Thị Hƣơng
Giang, 1997).
Nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin đã đƣợc sử dụng ph biến ở
rất nhiều quốc gia trên thế giới đ phòng trừ nhiều đối tƣợng sâu h i cây trồng
thuộc bộ cánh vảy (Lepidoptera), bộ cánh cứng (Coleoptera), bộ cánh màng
(Hymenoptera), bộ cánh nửa cứng (Hemiptera), bộ hai cánh (Diptera), bộ cánh
thẳng (Orthoptera),…đ t kết quả tốt, đặc biệt là những loài sâu róm thông, bọ
h i dừa, châu chấu h i tre, mía, mối đất h i cây ăn quả, sùng h i mía (Ph m
Thị Thùy, 2004).
Ở Nhật Bản, các nhà khoa học đã sử dụng nấm Beauveria bassiana
(Bals.) Vuillemin đ phòng trị sâu tơ Plutella xylostella bƣớc đầu đ t kết quả
rất tốt (Yasuhisa Kunimi, 2004).
Cho đến nay, Việt Nam đã có 13 lo i chế phẩm trừ sâu sinh học đƣợc
sản xuất từ nấm Beauveria bassiana (Bals.) Vuillemin nhƣ: Beauveria,

11


Biobeauve 5DP, Biovip,…đã đăng ký vào danh mục thuốc bảo vệ thực vật
đƣợc phép sử dụng năm 2010 (Võ Thị Thu Oanh, 2010).
T i trƣờng Đ i học Cần Thơ hiện nay cũng đã có những nghiên cứu về
hiệu lực của nấm Beauveria bassana (Bals.) Vuillemin trong điều kiện nhà
lƣới trên một số lo i côn trùng gây h i nhƣ rệp sáp, rầy nâu, sâu ăn t p, sâu
cuốn lá đậu phộng,…cho hiệu quả cao trên 80% sau 9-14 ngày xử lý (Lê Thị

Trích đoạn hữu hiệu của nấm Verticillium sp trên rệp sáp trong điều kiện THÍ NGHIỆM 3: KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM Beauveria THÍ NGHIỆM 4: KHẢO SÁT HIỆU LỰC CỦA NẤM Verticillium

---