TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2
KHOA GIÁO DỤC TIỂU HỌC
== *☻*==

NGUYỄN THU TRANG

HƯỚNG DẪN TRẺ 4 – 5 TUỔI KHÁM PHÁ MÔI TRƯỜNG XUNG
QUANH THÔNG QUA TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG NGOÀI TRỜI Ở TRƯỜNG
MẦM NON

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Chuyên ngành: PP cho trẻ làm quen với MTXQ

Người hướng dẫn khoa học
ThS. LÊ THỊ NGUYÊN

HÀ NỘI - 2012


LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành được khóa luận này, trước tiên cho em xin gửi tới Thạc sĩ Lê Thị
Nguyên - giảng viên khoa Giáo dục Tiểu học lời cảm ơn chân thành và sâu sắc
nhất. Cảm ơn cô đã giúp đỡ, hướng dẫn và chỉ bảo tận tình em trong suốt thời gian
hoàn thành khóa luận .
Em cũng xin trân trọng cảm ơn các thầy, cô giáo trong khoa Giáo dục Tiểu học Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2 đã tạo điều kiện giúp đỡ em trong suốt quá
trình học tập và hoàn thành khóa luận.
Em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 04 tháng 5 năm 2012
Người thực hiện



Môi trường xung quanh

GV:

Giáo viên

MGB:

Mẫu giáo bé

MGN:

Mẫu giáo nhỡ

MGL:

Mẫu giáo lớn

Nxb:

Nhà xuất bản

Stt:

Số thứ tự


DANH MỤC HÌNH VẼ, BẢNG SỐ LIỆU


KHÁM PHÁ MÔI TRƯỜNG XUNG QUANH THÔNG QUA TỔ CHỨC CÁC
HOẠT ĐỘNG NGOÀI TRỜI Ở TRƯỜNG MẦM NON………………………...21
2.1. Mục đích khảo sát thực trạng…………………………………………….…...21
2.2. Đối tượng khảo sát thực trạng………………………………………………..21
2.3. Nội dung khảo sát thực trạng ………………………………………………...21


2.4. Phương pháp khảo sát thực trạng…………………………………………….22
2.5. Kết quả khảo sát thực trạng…………………………………………………..24
2.5.1. Việc tổ chức cho trẻ KPKH về MTXQ hiện nay………………………….. 24
2.5.2 Việc vận dụng hình thức hoạt động ngoài trời trong tổ chức cho trẻ 4 - 5 tuổi
KPKH về MTXQ ở trường mầm non…………………………………………......26
CHƯƠNG 3: XÂY DỰNG QUY TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG NGOÀI
TRỜI TRONG HƯỚNG DẪN TRẺ 4 - 5 TUỔI KHÁM PHÁ MÔI TRƯỜNG
XUNG QUANH…………………………………………………………………..30
3.1. Nguyên tắc xây dựng quy trình hướng dẫn trẻ 4 - 5 tuổi khám phá MTXQ
thông qua tổ chức hoạt động ngoài trời ở trường mầm non………………………30
3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính mục đích………………………………………...30
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính vừa sức………………………………….………31
3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo phát huy tính tích cực của trẻ……………….………..31
3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo an toàn cho trẻ……………………………….……….32
3.2. Quy trình thiết kế các hoạt động hướng dẫn trẻ 4 - 5 tuổi khám phá MTXQ
thông qua tổ chức các hoạt động ngoài trời ở trường mầm non…………………..32
3.3. Minh họa kế hoạch hướng dẫn trẻ 4 - 5 tuổi khám phá MTXQ thông qua tổ
chức hoạt động ngoài trời ở trường mầm non…………………………………….37
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ……………………………………………….…....46


PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài


quan) là hình thức giúp trẻ mầm non hiểu được MTXQ một cách rõ nét nhất, là
một trong những hình thức giáo dục đem lại hiệu quả cao trong quá trình tổ chức
cho trẻ khám phá MTXQ.
Hoạt động ngoài trời là hình thức cho trẻ làm quen với MTXQ trong điều
kiện tự nhiên. Khi dạo chơi ngoài trời trẻ có điều kiện tiếp xúc gần với môi trường
tự nhiên và môi trường xã hội qua đó giúp trẻ làm quen khám phá đối tượng trong
môi trường đó một cách tự nhiên, thoải mái. Khi tham gia hoạt động ngoài trời trẻ
có điều kiện được trực tiếp tiếp xúc, trải nghiệm, khám phá đối tượng trong thực tế
một cách phong phú, đa dạng và sinh động điều này rất có giá trị đối với việc cho
trẻ khám phá MTXQ. Thông qua việc tiếp xúc với thiên nhiên và xã hội trong dạo
chơi góp phần hình thành cho trẻ những biểu tượng ban đầu chân thực về thế giới
khách quan, giúp trẻ tích lũy kiến thức và ứng dụng chúng trong thực tiễn, phát
triển và rèn luyện cho trẻ các kĩ năng nhận thức như quan sát, so sánh, phán đoán,
đo lường…đồng thời giúp trẻ tăng cường sức khỏe và thể lực. Không chỉ có vậy
hình thức dạo chơi còn rất phù hợp với đặc điểm tâm lý của trẻ nó giúp hình thành
ở trẻ những ấn tượng và cảm xúc tích cực, tạo điều kiện cho việc giáo dục tình cảm
gần gũi, gắn bó với thiên nhiên và cuộc sống xung quanh.
Tuy nhiên thực tế ở nhiều trường mầm non việc tổ chức các hoạt động ngoài
trời (dạo chơi) để cho trẻ khám phá MTXQ vẫn còn chưa được chú trọng, quan
tâm. Cách thức tổ chức, phương pháp dạy học còn nhiều hạn chế, nhiều trường vẫn
chỉ chú trọng đến hình thức tiết học, sinh hoạt hàng ngày với không gian trong lớp
học nhỏ hẹp, điều kiện vật chất không đảm bảo, không đầy đủ để trẻ có thể khám
phá MTXQ. Tổ chức tiết học chưa có quy trình cụ thể, không có sự chuẩn bị, đầu
tư kĩ lưỡng. Nội dung, kiến thức mà GV cần truyền đạt cho học sinh còn hời hợt,
chưa sâu, chưa phong phú, sinh động, chưa khoa học: chưa nhấn mạnh được vai trò
tích cực của trẻ trong các hoạt động khám phá MTXQ, chưa tạo cho trẻ hứng thú
khi tham gia các hoạt động, chưa phát huy được ở trẻ cảm xúc tích cực, năng lực
cảm thụ…
Chính vì những lí do trên đã trở thành căn cứ để người nghiên cứu quyết

- Phương pháp thực nghiệm
Phương pháp thống kê toán học
7. Giả thuyết khoa học
Nếu tổ chức cho trẻ khám phá MTXQ thông qua các hoạt động ngoài trời trong
đó tạo điều kiện cho trẻ được trực tiếp, tiếp xúc, khám phá, trải nghiệm với các sự
vật hiện tượng trong môi trường tự nhiên, môi trường xã hội thì sẽ góp phần nâng


cao hiệu quả giáo dục trẻ như mục tiêu đã xác định, kích thích trẻ hứng thú và
tham gia các hoạt động học tập, vui chơi, lao động…
8. Cấu trúc đề tài
Ngoài phần Mở đầu và Kết luận, phần Nội dung của đề tài gồm ba chương sau:
Chương 1: Cơ sở lí luận của việc hướng dẫn trẻ 4 - 5 tuổi khám phá MTXQ
thông qua tổ chức các hoạt động ngoài trời ở trường mầm non
Chương 2: Cơ sở thực tiễn của việc hướng dẫn trẻ 4 - 5 tuổi khám phá
MTXQ thông qua tổ chức các hoạt động ngoài trời ở trường mầm non
Chương 3: Xây dựng quy trình tổ chức các hoạt động ngoài trời ở trường
mầm non trong hướng dẫn trẻ 4 - 5 tuổi KPKH về MTXQ


CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN CỦA VIỆC HƯỚNG DẪN TRẺ
4 - 5 TUỔI KHÁM PHÁ MÔI TRƯỜNG XUNG QUANH THÔNG QUA
TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG NGOÀI TRỜI Ở TRƯỜNG MẦM NON
1.1. Đặc điểm phát triển của trẻ - lứa tuổi MGN
1.1.1. Đặc điểm hoạt động vui chơi
Ở giai đoạn này, hoạt động vui chơi đã đạt đến dạng chính thức của nó, nghĩa là
trong quá trình vui chơi trẻ đã thể hiện được đầy đủ những đặc điểm của hoạt động
chơi. Điều này thể hiện ở việc trẻ nắm bắt được vai chơi của mình trong trò chơi và
thể hiện được vai chơi đó ra ngoài trong trò chơi, khiến cho trò chơi được liền
mạch hơn trong quá trình trẻ chơi. Có thể nói rằng, hoạt động vui chơi ở lứa tuổi

của đề tài, người nghiên cứu chủ yếu tập trung tìm hiểu sự phát triển nhận thức của
trẻ lứa tuổi MGN (4 - 5 tuổi) với các đặc điểm cơ bản sau: (1) Sự phát triển mạnh
kiểu tư duy trực quan - hình tượng; (2) Sự xuất hiện kiểu tư duy trực quan - hình
tượng mới và những yếu tố của kiểu tư duy trừu tượng. Cụ thể:
Sự phát triển mạnh kiểu tư duy trực quan - hình tượng:
Ở giai đoạn này, sự phát triển các hoạt động vui chơi, vẽ, nặn, kể chuyện,…
giúp trẻ tăng cường và mở rộng vốn biểu tượng, kí hiệu; kích thích nhu cầu, tính
ham hiểu biết và hứng thú nhận thức của trẻ. Nhờ đó, ở lứa tuổi MGN, kiểu tư duy
trực quan - hình tượng có sự phát triển mạnh mẽ so với lứa tuổi MGB. Với sự phát
triển khả năng chú ý có chủ định, trẻ thường tỏ ra chăm chú quan sát các hiện
tượng và suy nghĩ, tìm tòi cách giải thích những hiện tượng mà trẻ được tiếp xúc.
Trẻ mẫu giáo nhỡ cũng bắt đầu đề ra cho mình những bài toán nhận thức và thường
tiến hành các “thực nghiệm” để kiểm chứng đối tượng (đó là vì tư duy của trẻ vẫn
dựa trên cơ sở kết hợp chặt chẽ với các hoạt động vật chất, hoạt động thực tiễn của
trẻ).
Khả năng suy luận của trẻ lứa tuổi MGN cũng có sự phát triển hơn hẳn so với trẻ
MGB. Khác với trẻ MGB suy luận vấn đề chủ yếu bằng các hành động định hướng
bên ngoài (tư duy trực quan – hành động), trẻ MGN có khả năng giải quyết vấn đề
bằng các phép thử ngầm trong óc dựa vào các hình ảnh, biểu tượng đã có về đối
tượng, nghĩa là ở lứa tuổi này, tư duy trực quan – hình tượng bắt đầu chiếm ưu thế.
Tuy nhiên, trong thực tế có nhiều đối tượng mà bản chất của đối tượng là những
thuộc tính trẻ khó có thể hình dung được. Trường hợp này đòi hỏi ở trẻ mức độ tư
duy cao hơn, đó là kiểu tư duy trừu tượng song ở lứa tuổi MGN, khả năng tư duy
này còn chưa được phát triển.
Khả năng tư duy trừu tượng còn chưa phát triển nên trẻ lứa tuổi MGN chủ yếu
dựa vào những biểu tượng, kinh nghiệm đã có để suy luận ra vấn đề mới. Điều này


dẫn tới trong nhiều trường hợp, trẻ còn lẫn lộn giữa thuộc tính bản chất và không
bản chất, nghĩa là chưa khám phá được bản chất bên trong của các sự vật, hiện

đồng cảm mà còn mong muốn làm việc gì đó để an ủi và chăm sóc người thân.


Tình thương yêu của trẻ MGN còn dễ dàng được chuyển vào những nhân vật
trong các truyện cổ tích hay các truyện kể khác. Trẻ bắt đầu bộc lộ tình cảm của
mình với các nhân vật trong truyện cổ tích, trẻ có thể nghe, kể lại những câu
chuyện cổ tích nhiều lần nhưng tình cảm của trẻ đối với những nhân vật không
giảm đi mà chỉ có tăng lên. Trẻ bắt đầu gán những tình cảm của trẻ vào đồ chơi,
thực vật, động vật, trẻ thường gắn cho chúng những sắc thái tình cảm của con
người. Trẻ xót thương cho những cành cây bị gãy, căm giận cơn mưa đã ngăn cản
việc đi chơi của nó,… nghĩa là trẻ bắt đầu nhìn nhận sự vật bằng con mắt nhân
cách hóa. Nhân cách hóa trong cách nhìn sự vật của trẻ mẫu giáo là sự kết hợp giữa
tình cảm với trí tưởng tượng còn mang nặng màu sắc của tính chủ quan ngây thơ.
Đây chính là giai đoạn thuận lợi nhất để giáo dục cho trẻ lòng nhân ái, giáo dục
cho trẻ tình cảm yêu thương con người, yêu thương môi trường tự nhiên.
Bên cạnh đó, ở trẻ MGN đã hình thành và phát triển tình cảm cấp cao, đó là tình
cảm đạo đức, tình cảm trí tuệ và tình cảm thẩm mĩ. Đây là giai đoạn phát triển
mạnh mẽ của tình cảm thẩm mĩ. Trẻ MGN biết rung cảm khá nhạy bén với những
cái đẹp của các hiện tượng xung quanh. Có thể nói đây là thời phát cảm của những
xúc cảm thẩm mỹ, tức là ở trẻ xuất hiện những phản ứng tích cực khi trẻ tiếp xúc
trực tiếp với cái đẹp, khiến trẻ thấy gắn bó tha thiết với những con người và cảnh
vật xung quanh, kích thích chúng làm những việc tốt để đem lại niềm vui cho mọi
người, và đây cũng là bước đầu hình thành nên tình cảm đạo đức con người.
Trẻ MGN đang ở giai đoạn phát triển mạnh mẽ về tư duy, tình cảm, trí tuệ. Đây
là giai đoạn có bước ngoặt lớn đối với sự thay đổi tâm lí của trẻ, vì thế người lớn
phải thường xuyên trò chuyện với trẻ, cho trẻ tiếp xúc với các sự vật hiện tượng
xung quanh để kích thích những tình cảm tốt đẹp của trẻ. Bước đầu giúp trẻ hình
thành nhân cách con người mới với đầy đủ những phẩm chất đạo đức và tư duy
năng động, sáng tạo.
1.2. Chương trình cho trẻ KPKH về MTXQ ở mầm non

- Giáo dục thể chất, thẩm mĩ; giáo dục trẻ biết yêu quý và trân trọng cái đẹp ở
xung quanh.
- Giáo dục trẻ có thái độ, thói quen và hành vi ứng xử đúng đắn với MTXQ.
Nội dung cho trẻ KPKH về MTXQ:
Như các môn học khác, nội dung cho trẻ KPKH về MTXQ ở mẫu giáo cũng
được thực hiện thông qua các chủ đề khác nhau. Cụ thể, ở cả ba lứa tuổi mẫu giáo,
trẻ đều được tìm hiểu về hai chủ đề lớn là môi trường tự nhiên và môi trường xã
hội. Những nội dung về tự nhiên và xã hội mà trẻ được khám phá sẽ được thực


hiện theo từng chủ điểm giáo dục nhất định và được cụ thể hóa qua các chủ đề/chủ
đề nhánh như: Trường mầm non; Bản thân, Gia đình, Nghề nghiệp, Động vật,
Thực vật, PTGT, Quê hương, đất nước, Bác Hồ,... Có thể khái quát cấu trúc nội
dung cho trẻ KPKH về MTXQ theo sơ đồ sau:
MTXQ

MTTN

TNHS
Động vật
Thực vật

TNVS
Đất, đá,
cát, sỏi,
nước,
không
khí, ánh
sáng,…



Nội dung cho trẻ KPKH về MTXQ được thực hiện thông qua các chủ đề song
yêu cầu, mức độ và nội dung cho trẻ làm quen sẽ được nâng cao dần theo từng lứa
tuổi (tính đồng tâm và phát triển của nội dung chương trình). Với mỗi chủ đề, đề
tài cụ thể đòi hỏi trẻ phải có những hiểu biết nhất định về chủ đề, đề tài đó. Nghĩa
là ở cả 3 lứa tuổi, trẻ đều phải có vốn kiến thức cơ bản về cùng đối tượng mà trẻ
làm quen trong chủ đề (trẻ biết tên gọi, các đặc điểm, cấu tạo, vai trò, lợi ích,…của
đối tượng). Và trên nền tảng vốn kiến thức chung đó, trẻ sẽ được mở rộng dần hiểu
biết về đối tượng theo sự phát triển của lứa tuổi (trẻ càng lớn thì các yêu cầu càng
cao hơn, phạm vi làm quen càng rộng hơn).
1.2.2. Chương trình cho trẻ KPKH về MTXQ - lứa tuổi MGN (4 - 5 tuổi)
1.2.2.1. Mục tiêu cho trẻ KPKH về MTXQ - lứa tuổi MGN
Mục tiêu, nội dung cho trẻ KPKH về MTXQ được người nghiên cứu trình bày
theo “Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non - mẫu giáo


nhỡ (4 - 5 tuổi)” và Thông tư số 17/2009/TT-BGDĐT, ngày 25/7/2009 của Bộ
GD&ĐT. Cũng như các lĩnh vực giáo dục khác, nhìn chung việc thực hiện chương
trình cho trẻ KPKH về MTXQ được căn cứ dựa theo các tài liệu hướng dẫn của Bộ
GD&ĐT. Tuy nhiên, trên thực tế, việc lựa chọn và tiến hành các nội dung cho trẻ
KPKH về MTXQ vẫn có sự điều chỉnh nhất định cho phù hợp với từng đối tượng
và điều kiện thực tiễn của trường, lớp, địa phương.
Mục tiêu cho trẻ KPKH về MTXQ - lứa tuổi MGN:
Về kiến thức: tiếp tục cung cấp cho trẻ những biểu tượng (tên gọi, một số đặc
điểm) của các sự vật, hiện tượng gần gũi xung quanh trẻ; bước đầu nhận biết các
mối liên hệ đơn giản của các đối tượng gần gũi, quen thuộc cũng như cảm nhận
được sự phong phú đa dạng của các sự vật, hiện tượng. Cụ thể:
- Trẻ nhận biết được một số đặc điểm giống và khác nhau của bản thân với
những người gần gũi.
- Nói được địa chỉ, số điện thoại của gia đình.

từng địa phương. Trên cơ sở tổng kết việc thực hiện chương trình giáo dục ở một
số trường mầm non, dưới dây tác giả trình bày các gợi ý đề tài thường được tổ
chức theo từng chủ đề và yêu cầu giáo dục đối với trẻ MGN trong các chủ đề đó.
Gợi ý đề tài theo từng chủ đề:
Chủ đề

Tên bài

Trường mầm non

- Ngày hội đến trường
- Lớp học của bé
- Tết trung thu

Bản thân

- Tôi là ai?
- Cơ thể tôi
- Tôi cần gì để lớn và khỏa mạnh (chăm sóc vệ sinh,
nề nếp thói quen)

Gia đình

- Gia đình tôi (các thành viên, công việc gia đình)
- Gia đình sống chung một ngôi nhà
- Ngày hội của các cô giáo (20/11)
- Nhu cầu gia đình (lồng ghép vai trò của dinh
dưỡng với sức khỏe)

- Giao thông (lái xe, lái tàu, phi công,…)

Bác Hồ với các cháu thiếu
nhi

- Một số luật lệ giao thông
- Một số phương tiện giao thông


Yêu cầu giáo dục đối với trẻ MGN theo từng chủ đề:
Stt

1

2

3

4

5

Chủ đề

Yêu cầu cần đạt

Trường mầm non

- Trẻ biết tên, địa chỉ của trường lớp
- Tên, công việc của cô giáo và các cô bác trong
trường.
- Họ tên và một vài đặc điểm của các bạn.

- Tên gọi, công cụ, sản phẩm, các hoạt động, ý
nghĩa của các nghề phổ biến, nghề truyền thống của
địa phương.
- Đặc điểm bên ngoài của các con vật, ích lợi và tác
hại đối với con người.
- So sánh sự khác nhau và giống nhau của 2 con vật,
phân loại con vật theo 1-2 dấu hiệu.


- Quan sát, phán đoán mối liên hệ giữa con vật với
môi trường sống.
- Cách chăm sóc và bảo vệ con vật.

6

Thế giới thực vật

- Đặc điểm bên ngoài của các loại cây, rau, quả,…
- So sánh sự khác nhau và giống nhau của 2 loại
cây, rau, quả,…,phân loại theo 1-2 dấu hiệu
- Quan sát, phán đoán mối liên hệ giữa cây, quả,
hoa,… với môi trường sống.
- Cách chăm sóc và bảo vệ các loài thực vật.
- Trẻ biết được đặc điểm nổi bật, ý nghĩa của các

7

8

ngày lễ hội.

- Nhận biết sự khác nhau giữa ngày và đêm
- Không khí, các nguồn ánh sáng và sự cần thiết của
nó với cuộc sống con người, con vật và cây.
- Một vài đặc điểm, tính chất của đất, đá, sỏi, cát.


1.3. Hướng dẫn trẻ khám phá MTXQ thông qua tổ chức các hoạt động ngoài
trời ở trường mầm non
1.3.1. Sự cần thiết của việc cho trẻ KPKH về MTXQ
Khái niệm MTXQ:
MTXQ là tất cả những gì bao quanh chúng ta như tự nhiên, con người, các đồ
vật… khái niệm này có thể hiểu theo nghĩa rộng và hẹp. Theo nghĩa rộng, MTXQ
là tất cả các sự vật, hiện tượng con người có trong hành tinh mà chúng ta đang
sống. Theo nghĩa hẹp, MTXQ là những hoàn cảnh cụ thể(các sự vật, hiện tượng,
con người,…) bao quanh một đối tượng có liên quan mật thiết với nó.
Ý nghĩa của việc cho trẻ KPKH về MTXQ:
Cho trẻ KPKH về MTXQ là một hoạt động rất quan trọng trong việc giáo dục
trẻ ở trường mầm non, góp phần tích cực vào việc phát triển toàn diện cho trẻ đặc
biệt là về mặt giáo dục, tình cảm, đạo đức, trí tuệ, ngôn ngữ, thẩm mĩ, thể chất. Ý
nghĩa của việc cho trẻ KPKH về MTXQ được thể hiện ở những nội dung sau:
Khi cho trẻ KPKH về MTXQ sẽ thỏa mãn cho trẻ trí tò mò, tính ham hiểu biết,
thỏa mãn nhu cầu được tìm hiểu, khám phá về thế giới xung quanh và phát triển
năn lực quan sát, phân tích, tổng hợp, so sánh, khái quát, mở rộng vốn kinh nghiệm
và góp phần hình thành rèn luyện nhân cách cho trẻ.
Thông qua qúa trình cho trẻ làm quen với MTXQ sẽ giúp trẻ củng cố, chính xác
hóa những biểu tượng cũ, cung cấp biểu tượng mới, trang bị cho trẻ vốn hiểu biết
sơ đẳng về các sự vật, hiện tượng (như trẻ biết tên gọi, đặc điểm, công dụng, lợi
ích,… của các sự vật, hiện tượng đó)
Cho trẻ KPKH về MTXQ giúp trẻ có cái nhìn khái quát về các đối tượng, nhóm
đối tượng, đồng thời thấy được mối liên hệ, sự vận động, sự phát triển không

- Rèn luyện khả năng quan sát, tri giác và năng lực tư duy cho trẻ (nhận xét, suy
luận, phán đoán,…)
- Phát triển tình cảm, xúc cảm thẩm mĩ cho trẻ; giáo dục trẻ gần gũi, gắn bó với
thiên nhiên; có ý thức giữ gìn và bảo vệ môi trường sống.
- Hình thành và rèn luyện một số kĩ năng lao động, giáo dục trẻ biết yêu lao
động và quý trọng sản phẩm lao động.
1.3.2.2. Nội dung cho trẻ khám phá MTXQ thông qua hoạt động ngoài trời
i) Nội dung khám phá khoa học:
- Khám phá thực vật: cho trẻ quan sát, tìm hiểu, phát hiện những đặc điểm (màu
sắc, hình dạng, kích thước, cấu tạo,…) và sự thay đổi, phát triển của các loại cây,
rau, hoa, quả trong sân trường, vườn trường (cây rụng lá; cây có nhiều lá non; cây


ra nhiều, ít hoa; cây có nhiều, ít nụ; cây có nhiều, ít quả;…); tìm hiểu các yếu tố
ảnh hưởng đến sự sinh trưởng, phát triển của cây, rau, hoa; sự tác động của con
người đến các loại thực vật trong sân trường, vườn trường.
- Khám phá động vật: cho trẻ quan sát, tìm hiểu, phát hiện những đặc điểm (cấu
tạo bên ngoài, vận động, tiếng kêu, thức ăn, cách kiếm ăn,…) của các con vật nuôi
trong trường hay các con vật hoang dã xuất hiện trong vườn trường (kiến, chim,
bướm, ong, chuồn chuồn, châu chấu,…)
- Khám phá thiên nhiên vô sinh: cho trẻ quan sát, tìm hiểu một số tính chất của
thiên nhiên vô sinh (đất, đá, nước, cát, sỏi, nước, không khí,…).
- Thời tiết và các hiện tượng tự nhiên: quan sát, tìm hiểu về thời tiết và sự thay
đổi của thời tiết theo mùa; tìm hiểu đặc điểm của một số hiện tượng tự nhiên (nắng,
mưa, gió, bầu trời,…); ảnh hưởng của thời tiết và các hiện tượng tự nhiên đến con
người và động thực vật.
ii) Nội dung khám phá xã hội:
- Cho trẻ tìm hiểu công việc của người lớn trong và xung quanh trường mầm
non (công việc của cô giáo, bác lao công, bác làm vườn, bác bảo vệ; của những
người bán hàng gần trường,…).