Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4

I. PHN M U
1. Lớ do chn ti.
a. C s lý lun.
Trong nhng nm gn õy, Ngh quyt ca ng v cỏc vn kin ca Nh nc,
ca B GD&T u a ra mc ớch l giỏo dc hc sinh tr thnh con ngi ton
din c Trớ Vn - Th - M. t c mc ớch ny, nhim v ca ngi
giỏo viờn giỏo dc o c cho hc sinh thỡ giỏo viờn cũn phi cung cp cho hc sinh
mt vn hiu bit v vn húa thụng qua tt c cỏc mụn hc.
Ting vit Ting m cú vai trũ cc k quan trng i vi i sng cng
ng v i sng mi con ngi. i vi i sng cng ng ú l cụng c giao
tip, t duy. i vi con ngi, c bit l tr em nú cng cú vai trũ quan trng hn.
Do cú tm quan trng nh th nờn Ting Vit ó tr thnh mt mụn hc c ging
dy trong trong nh trng v c bit c quan tõm hn cp tiu hc.Ting Vit
cú tớnh cht hai mt, nú va l i tng hc tp ca hc sinh va l phng tin
hc sinh hc tp cỏc mụn khỏc, hc sinh giao tip, t duy.
Trong cỏc mụn hc thỡ mụn Ting Vit cú nhim v hỡnh thnh nng lc hot
ng ngụn ng cho hc sinh. Nng lc hot ng ngụn ng c th hin qua bn k
nng: Nghe - Núi - c - Vit. Trong ú c l mt k nng chuyn dng ch vit
sang li núi cú õm thanh v thụng hiu nú. Nu khụng bit c thỡ con ngi khụng th
tip thu nn vn minh ca loi ngi, khụng th sng mt cuc sng bỡnh thng, cú
hnh phỳc vi ỳng ngha ca t ny trong xó hi hin i. Bit c, con ngi ó
nhõn kh nng tip nhn lờn nhiu ln. Khụng bit c, con ngi s khụng cú iu
kin hng th s giỏo dc m xó hi dnh cho h, khụng th hỡnh thnh mt nhõn
cỏch ton din. Vy c thỡ phi c nh th no? c ra sao? ú mi l iu quan
trng.
Vỡ nhng l trờn, phõn mụn Tp c trong trng tiu hc cú tm quan trng rt
ln. Hc tp c l mt ũi hi u tiờn i vi hc sinh i hc. u tiờn hc sinh phi
hc c (Tp c), sau ú hc sinh c hc. Tp c l cụng c hc sinh hc tp
_______________________________________________________________Phan Th Du

Bờn cnh ú, nhiu giỏo viờn cng cũn lỳng tỳng khi dy luyn c cho hc
sinh. Vy cn luyn c vi ging nh th no, lm th no cỏc em cú th c ỳng,
c hay. T s suy ngh trn tr ú tụi quyt nh em ht kh nng v lũng nhit tỡnh
_______________________________________________________________Phan Th Du

2


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
ca bn thõn ra sc tỡm tũi, nghiờn cu v tớch lu c mt s kinh nghim. Di s
c gng tn tõm ca thy, s n lc phn u hc tp ca trũ, hc sinh cú s tin b rừ
rt iu ny lm tụi rt vui, chớnh vỡ l ú tụi quyt nh chn ti sỏng kin kinh
nghim Lm th no giỳp hc sinh hc tt phõn mụn Tp c - bit c din
cm.
2. Mc ớch nghiờn cu.
Bậc tiểu học nói chung và lớp 4 nói riêng phân môn tập đọc có 2 yêu cầu chính
là:
- Rèn kĩ năng tập đọc.
- Giúp học sinh cảm thụ tốt bài văn.
Học môn tập đọc, việc đọc và cảm thụ là 2 khâu có quan hệ mật thiết với nhau,
gắn bó hỗ trợ đắc lực cho nhau. Cảm thụ tốt giúp cho việc đọc diễn cảm tốt. Ngợc lại
việc đọc diễn cảm tốt giúp cho việc cảm thụ bài văn thêm sâu sắc.
Thật vậy học sinh có đọc thông thạo đợc và trên cơ sở đã hiểu nội dung câu thơ,
câu văn, đoạn thơ, đoạn văn thì các em mới thể hiện đợc cảm xúc có nghĩa là đã hiểu tờng tận về nội dung và nắm đợc ý nghĩa giáo dục của bài. Điều đó khẳng định rằng
trong tiết dạy tập đọc lớp 4, việc luyện rèn kĩ năng đọc diễn cảm cho học sinh là rất cần
thiết. Trong giờ học, học sinh biết đọc diễn cảm thì tiết học mới có hiệu quả cao và mới
thể hiện đợc tầm quan trọng của bộ môn.
So với lớp học dới, học sinh lớp 4 có điều kiện và kĩ năng đọc diễn cảm tốt hơn
nhng chỉ ở mức độ ban đầu (đọc diễn cảm một đoạn văn, khổ thơ). Học sinh đợc thực
hành luyện tập từng bớc để có thể đáp ứng nhu cầu cao hơn ở lớp 5 và các lớp trên.

thu bài và đánh giá đựơc cách đọc của học sinh qua bài giảng. Tự rút ra kinh nghiệm
chung của giờ dạy tập đọc lớp 5; Khâu rèn đọc diễn cảm phần nào đã đạt thì cần phát
huy, phần nào còn hạn chế về phía giáo viên hay về phía học sinh để tìm ra phương
pháp sửa đổi có hiệu quả.
3. Phương pháp nghiên cứu lý thuyết:
Đọc tài liệu giáo dục, sách tài liệu tham khảo, sách giáo viên, sách tập san giáo
dục ... tất cả các tư liệu trên tôi nghiên cứu kĩ để góp phần thực hiện thành công của đề
tài.
4. Phương pháp thực nghiệm:
Thông qua các tiết dạy thử nghiệm, đánh giá sự thành công của đề tài ở từng giai
đoạn thực hiện. Từ đó rút ra kết luận của bản thân về việc thực hiện các phương pháp
trên ở các mức độ khác nhau với kết quả kiểm chứng được đồng nghiệp công nhận.
_______________________________________________________________Phan Thị Dịu 4


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
5. úng gúp v mt lớ lun v mt thc tin.
5.1. V mt lớ lun.
Tớnh a ngha ca tp c kộo theo tớnh a ngha ca "bit c". "Bit c" c
hiu theo nhiu mc . Mt em bộ mi i hc, bit ỏnh vn ngp ngng c tng
ting mt th cng gi l bit c. c, thõu túm c t tng ca mt cun sỏch
trong vi ba trang cng l bit c. Chn trong bin sỏch bỏo ca nhõn loi nhng gỡ
mỡnh cn, trong mt ngy nm c tinh thn ca hng chc cun sỏch cng gi l bit
c. Nhng nng lc ny khụng phi t nhiờn m cú. Khụng th ch i gt hỏi nhng
gỡ m ta khụng gieo trng. Nh trng phi tng bc hỡnh thnh cho cỏc em cỏch c
ỳng, c din cm l mt khõu quan trng
5.2. V mt thc tin:
Qua nhiu nm thc dy lp 4 tụi nhn thy rng vic rốn k nng c ca cỏc
em mi dng mc nht nh: thc hin khỏ tt k nng c lu loỏt, trụi chy, cũn
k nng c din cm vn cũn nhiu hn ch, cỏc em ó c lu loỏt nhng cht ging

*.Thuõn li :
C s vt cht ca trng: Phũng hc khang trang, rng thoỏng mỏt, trang thit
b y in thp sỏng, qut in bn gh ỳng kớch c p, bng chng loỏ, t ng
dựng, lp hc trang trớ p...
Ban giỏm hiu luụn luụn quan tõm v bi dng chuyờn mụn nghip v s phm
cho giỏo viờn.
Hc sinh tng i ngoan, ham hc hi, cú hng thỳ trong phõn mụn Tp c.
Cỏc em cng rt hiu ng, ụi khi cng thớch lý lun, nhỡn chung cỏc em rt tin
tng vo li núi ca Giỏo viờn.
S lng hc sinh khụng nhiu, hc sinh cú iu kin cho vic rốn c.
*. Khú khn :
Mt s em c cha lu loỏt, cũn ỏnh vn, phỏt õm sai, c quờn b u thanh,
thờm t bt ch, c cha din cm.
Mt s hc sinh cún chm, ý thc rốn luyn cha cao, cha mnh dn phỏt biu
trong gi hc.
Cỏc em cha cú phng phỏp hc tp ỳng, ch nghiờng v c thuc lũng m
_______________________________________________________________Phan Th Du 6


Mét sè biÖn ph¸p rÌn ®äc diÔn c¶m trong ph©n m«n tËp ®äc líp 4
không hiểu và nắm vững nội dung bài đọc.
Một số phụ huynh chưa quan tâm đến việc học của con em mình.
b. Khó khăn.
Lực học của lớp không đều (vì các em đa số là học sinh dân tộc, vùng khó khăn,
nhận thức các em còn hạn chế).
Với tất cả những thuận lợi và khó khăn trên tôi chủ động đề ra một số biện pháp
rèn đọc diễn cảm cho học sinh qua phân môn Tập đọc.
* Tóm lại: Khắc phục những nhược điểm trên là một nhiệm vụ bắt buộc mà mọi
giáo viên phải cố gắng, có như vậy dạy rèn đọc diễn cảm trong phân môn Tập đọc mới
đạt được kết quả cao.

sinh đọc như thế nào cho tốt thì giáo viên phải là người tổ chức, hướng dẫn và rèn
luyện sao cho đạt được trình độ doc đúng, đọc hay, đọc diễn cảm.
- Giáo viên phải là người thực hiện tốt nguyên tắc dạy và học.
Bản thân người Giáo viên phải luôn coi trọng việc rèn đọc cho học sinh và làm
_______________________________________________________________Phan Thị Dịu 8


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
cho hc sinh cm th tt bi tp c, hai yu t ny b sung, b tr cho nhau. Rốn c
tt l bc u lm cho hc sinh cm thy cỏi hay, cỏi p ca bi vn, bi th. T ú
cỏc em cú ý thc c tt hn.
Ngoi vic rốn c cho hc sinh, giỏo viờn phi cú ý thc t rốn luyn ging c
cho mỡnh, luyn phỏt õm cho chun, c ỳng, c hay cú th khai thỏc ht ý ca
tỏc gi.
Giỏo viờn cn vn dng mt cỏch linh hot quy trỡnh ging dy cho phự hp vi
tng bi. Cỏc hot ng dy hc cn nh nhng nhng phi cú tớnh giỏo dc cao ng
thi cn coi trng vic phỏt trin t duy v phỏt trin ngụn ng cua hc sinh hc
sinh rốn c tt v cm th tt bi tp c.
- Giỏo viờn cn nm vng phng phỏp dy hc mi v ỏp dng phng
phỏp tớch cc vo tit dy.
tit dy cú hiu qu cao, giỏo viờn cn phi hp phng phỏp dy hc phỏt
huy tớnh tớch cc, ch ng ca hc sinh v ỏp dng cỏc phng phỏp c trng ca bụ
mụn, vn dng tt cỏc phng phỏp khỏc nh trc quan, m thoi, tho luõn, úng
vai, . Giỏo viờn cõn phỏt huy tớnh tớch cc ch ng sỏng to ca hc sinh trong tit
hc. T chc hc sinh hot ng c lp, tng cng kim tra tng hot ng ca
hc sinh. To iu kin hc sinh tham gia vo tit hc, tr li cõu hi, phỏt biu cm
ngh ca mỡnh v nhõn vt. Giỏo viờn cn bit cỏch gi ý hc sinh lng nghe v
nhn xột cõu tr li, cỏch c ca bn. Giỏo viờn phi luụn chỳ ý ly hc sinh lm
trung tõm, trong ccỏc hot ng hc sinh c tham gia, mi hc sinh u c bc l
mỡnh di s t chc hũng dn ca Giỏo viờn.

giỳp hc sinh m rng hiu bit v cuc sng, cỏc em c tip xỳc vi nhiu bi vn,
bi th hay, bit rung ng trc nhng hỡnh nh p trong bi vn t ú vn vn hc
ca cỏc em ngy cng tng lờn.
+ Trau gii kin thc v i sng :
Mi ch trong chng trỡnh c tp trung vo mt mt ca hin thc, mi
bi vn, bi th c phn ỏnh mt phm vi trong cuc sng. trau gii cho hc sinh
_______________________________________________________________Phan Th Du 10


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
nhng kin thc ú tụi luụn tỡm tũi, sỏng to nhng cỏch tt nht hc sinh t nhỡn
nhõn vt v tip thu mt cỏch ch ng cú hiu qu.
- To khụng khớ vui ti, sinh ng trong gi hc.
gi hc c sinh ng, nh nhng giỏo viờn cn t chc cho hc sinh trũ
chi hc tp. Thụng qua cỏc hỡnh thc hot ng vui chi, cỏc em c cng c nhng
kin thc ó hc giỳp cỏc em cú tỏc phong nhanh nhn, linh hot, t tin hn.
2. C s thc tin
2.1.Mt s phng phỏp dy hc giỳp hc sinh c thnh ting v c din
cm:
+ Hng dn hc sinh c to :
luyn cho cỏc em cú gng c to giỏo viờn cn ng viờn cỏc em t rin ng
thi luyn cho cỏc em k thut nõng ging cao hn c to hn cng nh luyn cho
cỏc em cỏch th sõu ly hi.
Khi cỏc em c quỏ nh giỏo viờn khụng nờn n gn nghe cho rừ, cn
khuyn khớch cỏc em c gng c to hn vỡ khụng phi ch c cho cụ giỏo nghe m
cho tt c cỏc bn trong lp nghe nờn cn c vi ging ln mi ngi nghe rừ.
Ngoi ra giỏo viờn cn hng dn hc sinh trong khi giao tip bng li cỏc em
cng cn núi vi ging ln t hiu qu giao tip ng thi cng tụn trng
ngi nghe.
+ Hng dn hc sinh c ỳng :

gấp gáp hơn còn những câu dài đọc với nhịp trải dài ra.
Ví dụ : Khi đọc bài “Thư thăm bạn” ( Tiếng việt 4 – Tập 1 )
_______________________________________________________________Phan Thị Dịu 12


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
Hng dn hc sinh nhn ra cỏch c bc th vi ging trm bun, chõn
thnh. Thp ging hn khi c nhng cõu vn núi v s mt mỏt ( Mỡnh rt xỳc ụùng
c bit ba ca Hng ó hy sinh trong trn l lt va ri. Mỡnh gi bc th ny chia
bun vi bn ); Cao ging hn khi c nhng cõu ng viờn ( Nhng chc l Hng
cng t ho v tm gng dng cm ca ba x thõn cu ngi gia dũng nc l.
Mỡnh tin rng theo gng ba, Hng s vt qua ni au ny.)
Sau khi hc sinh c c din cm giỏo viờn cn nõng cao trỡnh c ca hc
sinh t c din cm n c hay.
2.2. La chn cỏc hỡnh thc luyn c hiu qu:
+ c cỏ nhõn :
Giỏo viờn cú th gi hc sinh c n l hoc cho hc sinh c ni tip nhau,
khi c ni tip giỏo viờn ch cn ra hiu lnh ngay t u c theo hng ngang hay
hng dc, trỏnh gi tờn hc sinh s lm mt thi gian luyn c
+ c theo nhúm :
Giỏo viờn cn phõn nhúm sao cho trong cỏc nhúm u cú y i tng hc
sinh gii, khỏ, trung bỡnh, yu cỏc em cú th quan sỏt giỳp nhn sột v sa sai
cho bn, giỏo viờn cng cn cõn nhc thi gian mi hc sinh u c c c bi .
Khi cỏc nhúm c, giỏo viờn n tng nhúm theo dừi v hng dn thờm, cn kim
tra rốn luyn thờm cho hc sinh
+ c theo vai :
L hỡnh thc phi hp nhiu hc sinh luyn c cỏ nhõn, cho cỏc em úng vai
lm sng li cỏc nhõn vt trong tỏc phm.
Vớ d : Khi dy bi Mt ngi chớnh trc ( Ting Vit 4 tp 1 )


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4

2. CHNG II : NI DUNG VN NGHIấN CU :
2.1. Thc trng:
- Lp ch nhim 4A (12 HS) trng TH&THCS i Dc.
- Lp kho sỏt 4C (6 HS) c s Khe Ngn (Cụ Phm Th Thựy ch nhim)
Kho sỏt cht lng u nm.
Phõn mụn tp c hai lp 4A; 4C (khụng tin hnh dy th nghim)
Lp
S s
c ỳng
c lu loỏt
c din cm
4A
12
6 = 50%
4 = 35%
2= 15%
1 = 17 %
4C
6
2 = 33%
3 = 50 %
Nh vy kt qu trờn cho thy: Kh nng c din cm v c lu loỏt ca cỏc
em cũn rt thp.
_______________________________________________________________Phan Th Du 15


Mét sè biÖn ph¸p rÌn ®äc diÔn c¶m trong ph©n m«n tËp ®äc líp 4
Đánh giá thực trạng:

Mét sè biÖn ph¸p rÌn ®äc diÔn c¶m trong ph©n m«n tËp ®äc líp 4
+ Đưa đoạn văn (thơ).
+ Học sinh phát hiện cách đọc.
+ Học sinh khác bổ sung.
+ Giáo viên chốt lại cách đọc.
+ Giáo viên đọc mẫu.
+ Học sinh luyện đọc theo cặp.
+ Gọi học sinh đọc bài.
+ Giáo viên cùng học sinh khác nhận xét đánh giá.
Giáo viên chưa đưa những biện pháp hữu hiệu giúp các em khai thác hết giá trị
nội dung nghệ thuật của bài đọc, đọc mẫu chưa lôi cuốn đựơc học sinh.
b. Về phía học sinh.
* Ưu điểm:
- Đa số các em yêu thích môn học vì qua các bài học đã cung cấp cho các em
nhiều kiến thức bổ ích, nhiều hành vi đạo đức đẹp, giờ học diễn ra nhẹ nhàng.
* Nhược điểm:
- Do ảnh hưởng cách phát âm của địa phương.
- Học sinh chưa hiểu rõ cách kết hợp các từ tiếng.
- Do học sinh chưa hiểu rõ nghĩa của từ.
- Các em tự rèn luyện, chưa có ý thức rèn đọc diễn cảm.
- Khả năng cảm thụ văn thơ nói chung còn nhiều hạn chế hoặc các em chưa
đựơc phát huy.
- Học sinh chưa có hứng thú đọc.
- Vốn từ ngữ vốn hiểu biết của các em còn nhiều hạn chế.
- Chưa hiểu rõ tác dụng của việc sử dụng các thủ pháp nghệ thuật trong thơ.
- Chưa phát huy đựơc khả năng đọc của mình.
- Các em chưa thực sự chú ý nghe giảng, khả năng tư duy còn hạn chế.
2.2. Các biện pháp:

_______________________________________________________________Phan Thị Dịu 17

- Qua giọng đọc của học sinh, tôi dẫn dắt, gợi ý để các em phát huy u điểm, khắc
phục những hạn chế và tự tìm ra cách đọc hợp lí.
Ví dụ : bài Tập đọc Khúc hát ru những em bé lớn lên trên lng mẹ
....Em Cu tai ngủ trên lng mẹ ơi
Em ngủ cho ngoan/ đừng rời lng mẹ
Mẹ giã gạo/ mẹ nuôi bộ đội
Nhịp chày nghiêng/ giấc ngủ em nghiêng
_______________________________________________________________Phan Th Du 18


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
Mồ hôi mẹ rơi/ má em nóng hổi
Vai mẹ gầy/ nhấp nhô làm gối .
Bài đọc nói lên tình yêu của ngời mẹ Tà - ôi đối với con và đối với cách mạng
khi đọc bài các con đọc với giọng nh thế nào ?. Vậy để thể hiện tốt diều này chúng ta
cần nhấn giọng vào những từ ngữ nào?
Việc Giáo viên đọc mẫu nhằm minh họa, gợi ý hoặc tạo tình huống cho học
sinh nhận xét , giải thích , tự tìm ra cách đọc.
Ví dụ : Bài Tre Việt Nam
Giáo viên đọc mẫu ,yêu cầu học sinh : Nghe và phát hiện cách đọc của cô ( ngắt
nhịp ở chỗ nào, nhấn giọng hay cao giọng, kéo dài giọng ở từ ngữ nào ?....Vì sao khi
đọc câu thơ có dấu chấm hỏi cô chỉ cần nhấn giọng ở các từ lũy, thành mà không
cần đọc cao giọng ở tiếng cuối câu hỏi?....
...Thân gầy guộc, lá mong manh/
Mà sao nên lũy nên thành tre ơi?
Sau đó Giáo viên cho học sinh thực hành luyện đọc diễn cảm (theo cặp, theo
nhóm) để các em tự rút kinh nghiệm cho mình, hình thành kĩ năng nhận xét và tự nhận
xét. Tiếp theo tổ chức thi đọc diễn cảm trớc lớp để các em học tập lẫn nhau và đợc giáo
viên động viên, uốn nắn .
Tuy nhiên, trớc khi dạy bài đọc tôi cần tìm hiểu kĩ bài dạy xem bài Tập đọc đó

- Cậu không thấy đạn réo à ?( Câu hỏi nh nhắc nhở Ga- vrốt không đợc liều
mình)
Ga - vrốt trả lời :
- Có chứ nó rơi nh ma ấy . Nhng làm sao nào ?(Khi đọc lên giọng ở câu hỏi thể
hiện sự hồn nhiên)
Cuốc phây rắc thắt lên
- Vào ngay !(Câu khiến thể hiện sự đề nghị , mệnh lệnh kèm sự lo lắng)
- Tí ti thôi ! Ga vrốt nói (thể hiện sự tinh nghịnh)
Trong đoạn đọc diễn cảm tôi cũng lu ý học sinh. Đối với bài văn xuôi ngoài việc
đọc tốt các câu chúng ta còn phải biết ngắt hơi ở chỗ không có dấu câu nhng chỗ đó là
chỗ tách ý .
Ví dụ : Bài tập đọc Con sẻ
HS ngắt câu dài Chợt / nó dừng chân và bắt đầu bò, tuồng nh đánh hơi thấy vật
gì. hoặc câu Bỗng / từ trên cây cao gần đó, một con sẻ già có bộ ức đen nhánh lao
xuống nh hòn đá / rơi trớc mõm con chó .
* Tôi hớng dẫn học sinh đọc phân biệt lời kể của tác giả với lời nhân vật . Đọc
phân biệt lời của các nhân vật sao cho phù hợp với đặc điểm lứa tuổi và tính cách
của từng nhân vật ( ngờu già , trẻ em , ngời tốt , ngời xấu ...)
Ví dụ : Bài Tập đọc : Khuất phục tên cớp biển
Trong bài đọc có 2 nhân vật chính là Bác sĩ Ly - một ngời nhân hậu , điềm đạm
nhng nghiêm nghị , cơng quyết và tên cớp biển - chúa tàu hung hãn , dữ tợn .
Trớc khi học sinh đọc diễn cảm, tôi yêu cầu các em cần tìm hiểu bài thật kĩ. Khi
đó HS đọc lời nhân vật sẽ phân biệt đợc giọng đọc dựa vào tính cách nhân vật ( ngời
tốt , ngời xấu ).
_______________________________________________________________Phan Th Du 20


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
Trong bài cùng là câu hỏi nhng trong đoạn đối thoại sau, tính cách của hai nhân
vật thể hiện khác nhau hoàn toàn.

cụm từ trong những câu khá dài .
UNICEF Việt Nam và báo Thiếu niên Tiền phong / vừa tổng kết cuộc thi vẽ
tranh của thiếu nhi với chủ đề / Em muốn sống an toàn
_______________________________________________________________Phan Th Du 21


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
Để học sinh lớp4 từng bớc hình thành kĩ năng đọc diễn cảm, giáo viên đọc mẫu,
giúp học sinh luyện tập thể hiện sự cảm nhận về nội dung, ý nghĩa của bài qua giọng
đọc. Ngoài việc thống nhất cách đọc chung, mỗi học sinh có cảm thụ riêng , từ đó có
cách dọc diễn cảm bộc lộ sự sáng tạo. Để phát huy tính sáng tạo của học sinh khi đọc
diễn cảm cách tốt nhất là giáo viên tổ chức cho học sinh luyện tập tự bộc lộ (trên cơ
sở đọc mẫu của giáo viên và kết quả tìm hiểu bài) qua đó giáo viên điều chỉnh cách đọc
cho học sinh, tránh phân tích quá chi tiết về cách đọc. (Ví dụ: Xác định chỗ ngắt hơi,
cao giọng , thấp giọng...) rồi sau đó mới chuyển sang luyện đọc và dọc theo một cách
giống hệt nhau.
Khi học sinh luyện đọc giáo viên phải tạo đợc trong lớp một không khí thoải
mái để học sinh dễ trực cảm với bài văn, có tâm trạng chờ đợi và chú ý nghe giáo viên
đọc và cũng từ đó các em có thể học tập và bắt chớc thầy.
Trong khi rèn đọc diễn cảm tôi thờng xuyên chú ý đến.
Những học sinh rụt rè nhút nhát, tôi thờng xuyên khuyến khích không gắt gỏng để các
em luống cuống.
Đối với học sinh nghịch ngợm phân tán t tởng, không chú ý đến tiết học, tôi thờng để ý thỉnh thoảng chỉ định các em đọc tiếp.
Đối với học sinh đọc yếu, ngoài việc hớng dẫn đọc dứt khoát từng từ, cụm từ, với
câu dài cho học sinh ngắt hơi đúng chủ đề ra yêu cầu rèn đọc ở nhà, kiểm tra lại những
yêu cầu đã đề ra đối với học sinh, việc này phải đợc tiến hành thờng xuyên không đợc
ngắt quãng.
Tóm lại sau mỗi giờ tập đọc tôi thờng kiểm tra chất lợng đọc của học sinh thông
qua đọc thành tiếng (cả 3 đối tợng giỏi + khá + Trung bình) xem các em đã đọc diễn
cảm cha.

du chm. c ỳng cỏc ng iu cõu: Lờn ging cui cõu hi, xung ging cui
cõu k. Thay i ging cho phự hp vi tỡnh cm din t trong cõu cm. Vi cõu cu
khin cn nhn ging cho phự hp thy rừ cỏc ni dung yờu cu khỏc nhau. Ngoi
ra cũn phi h ging khi c b phn gii thớch ca cõu
i vi nhng vn bn nc ngoi giỏo viờn hng dn tht c th cỏch c
nhng t c phiờn õm thnh ting Vit: nh Lờ ụ nỏc ụ a Vin xi, Vờ rụ
ki ụ, Bu ra ti nụ, Tooc ti la
thc hin tt yờu cu luyn c ỳng, trc khi lờn lp giỏo viờn phi d tớnh
ngn nga cỏc li khi c. Tựy i tng hc sinh, giỏo viờn xỏc nh cỏc li phỏt
õm m hc sinh a phng d mc phi nh ra cỏc ting, t, cm t, cõu khú
cho nhng hc sinh ú luyn c Tc l giỏo viờn phi cú s chun b bi tt.
_______________________________________________________________Phan Th Du 23


Một số biện pháp rèn đọc diễn cảm trong phân môn tập đọc lớp 4
Khi lờn lp, u tiờn giỏo viờn c mu (nu giỏo viờn cú ging c khụng tt,
cha chun thỡ cú th gi hc sinh cú ging c tt, phỏt õm chun c mu cho c lp
nghe), cui cựng cho hc sinh c cỏ nhõn cỏc ting, t khú. i vi cỏch ngt ngh
cõu, giỏo viờn cng hng dn tng t nh c ỳng õm, ting, t.
Ngoi ra giỏo viờn nờn cú s sp xp cỏc i tng hc sinh ngi 3 min xen k
vo nhau to iu kin cho cỏc em cú s giao tip, giỳp nhau sa sai khi c.
i vi vn bn: c ỳng l s tỏi hin mt õm thanh ca bi c mt cỏch
chớnh xỏc, khụng cú li. c ỳng l khụng c tha, khụng c sút tng õm, vn,
ting. c phi th hin ỳng h thng ng õm chun, tc l c ỳng õm chớnh
(khụng c theo cỏch phỏt õm a phng lch chun). c ỳng bao gm v c ỳng
cỏc õm, thanh (ỳng õm v), ngt ngh hi ỳng ch (c ỳng ng iu).
Luyn c nhanh: c nhanh l c khụng ờ a, ngc ng, khụng va c va
ỏnh vn. c nhanh thc s cú ớch khi nú khụng tỏch ri vic hiu rừ iu c c.
Khi c phi xỏc nh c tc c nhanh nhng cho ngi nghe hiu kp c.
Bin phỏp luyn c nhanh: Giỏo viờn hng dn hc sinh lm ch tc c

- Tp ly hi v tp th: Bit th sau ch ngng ngh ly hi khi c.
- Rốn cng ging c - Luyn c to (bt u t lp 1).
- Luyn c chớnh õm (ó trỡnh by phn c ỳng).
- Luyn c din cm:
+ Giỏo viờn hng dn hc sinh trao i, tho lun vỡ sao c nh vy. Cú th
c phõn vai lm sng li nhõn vt ca bi c.
- Luyn c cỏ nhõn.
Biện pháp 4: T chc dy c thm.
- Chun b cho vic c thm: V t th ngi c nh t th ngi c ting.
- Quỏ trỡnh c thm: K nng c thm phi c chuyn dn t ngoi vo
trong, t c to n c nh, n c mp mỏy mụi (khụng thnh ting), n c hon
ton bng mt, khụng mp mỏy mụi (c thm).
Giỏo viờn cn kim soỏt quỏ trỡnh c thm ca hc sinh bng cỏch quy nh
thi gian c thm cho tng on v bi. Hc sinh c xong bỏo cỏo cho giỏo viờn
bit, t ú giỏo viờn iu chnh tc c thm.
_______________________________________________________________Phan Th Du 25