Sinh viên : Phạm Thị Tuyết Mai
Lớp : Nông nghiệp 46 A

Bài tập : Tài chính tiền tệ
Đề tài : Phân tích tình hình lạm phát ở Việt Nam qua các giai đoạn . Trên cơ sở đó
cho biết nguyên nhân và bịên pháp khắc phục .
* * *
Thời gian gần đây chúng ta đang quan tâm nhiều đến vấn đề giá cả . Bởi vì giá
cả có mối quan hệ chặt chẽ đến cuộc sống của chúng ta . Giá cả tăng mà thu nhập
không tăng sẽ dẫn tới mức sống của chúng ta giảm xuống . Do đó mà chúng ta phải
quan tâm đến vấn đề này . Vì chỉ cần chúng ta không chú ý một thời gian , là đã
có thể không nắm bắt được giá cả của các loại hàng hoá . Vậy điều gì đang xảy ra .
Chúng ta đang nói về lạm phát . Hiện tượng giá cả của các loại hàng hoá có xu
hướng tăng lên .
Trong khoảng gần một thập kỉ chúng ta đã có một mức giá khá ổn định với lạm
phát thấp . Nhưng bây giờ chúng ta đang đối mặt với một thực tế là giá cả tăng một
cách rõ ràng trên mọi hàng hoá . Lạm phát năm sau cao hơn năm trước và chưa có
dấu hiệu dừng lại .Vậy thực chất thì lạm phát là gì ? Lạm phát có những đặc điểm
gì ? Nó đã trải qua những giai đoạn nào ?
Để trả lời những câu hỏi trên , chúng ta hãy cùng tìm hiểu lạm phát qua các
thời kì ở nước ta .
Trong suốt hơn 30 năm qua , nền kinh tế của chúng ta đã có những biến
chuyển quan trọng , đi đôi với nó lạm phát cũng có những sự thay đổi dựa trên
thực trạng nền kinh tế .
Căn cứ vào những đặc điểm cốt yếu ta có thể chia tình hình lạm phát thành
các giai đoạn như sau .
1
I. Lí luận và thực trạng lạm phát ở nước ta
1. Giai đoạn khó khăn và đòi hỏi đổi mới ( Trước 1989)
1.1. Thời kì trước đổi mới
Trước năm 1975, đất nước ta đang dốc toàn lực cho cuộc kháng chiến cứu

Mặc dù nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung vẫn tồn tại nhưng vẫn có một nền kinh
tế thị trường phát triển ngầm trong đó.Và dù giá hàng hoá đã được Nhà nước quy
định và hàng hóa được phân phối theo kế hoạch và tem phiếu, nhưng ngoài thị
trường ngầm vẫn tồn tại hàng hóa ở một mức giá cao hơn mức giá Nhà nước quy
định, hiện tượng lạm phát xuất hiện. Trong khi đó thì hàng hoá được phân phối
theo định lượng ngày càng khan hiếm, giá cả thị trường ngày càng leo thang, điều
đó dẫn đến sự khủng hoảng trầm trọng trong nền kinh tế. Những khó khăn này
không thể khắc phục trong nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung, đòi hỏi phải có sự
thay đổi trong mô hình kinh tế, chuyển sang nền kinh tế thị trường hoạt động dưới
sự điều tiết của Nhà nước.
Từ năm 1979 đến 1985 nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung đã bộc lộ nhiều
yếu điểm và hạn chế đòi hỏi phải có sự đổi mới. Nhà nước đã có nhiều cố gắng đổi
mới trong quản lý của các doanh nghiệp quốc doanh như: áp dụng nhiều những
chính sách và biện pháp mới nhằm cải thiện nền kinh tế, nổi bật như hợp đồng
khoán sản phẩm trong nông nghiệp , ba loại kế hoạch, trong đó kế hoạch ba cho
phép các doanh nghiệp được tự do sản xuất kinh doanh, nhưng những điều đó
không đem lại hiệu quả cao. Nền kinh tế đã khó khăn nay càng khó khăn hơn. Tiếp
theo đó nền kinh tế lại có nhiều biểu hiện suy thoái khủng hoảng và lạm phát, sản
xuất đình đốn, kinh doanh kém hiệu quả, năng suất lao động thấp, chi phí sản xuất
cao, thu nhập quốc dân tăng không đáng kể, mức sống của nhân dân giảm sút, giá
cả của thị trường chính thức và thị trường chợ đen có một khoảng cách khá xa, lạm
phát phi mã đã xuất hiện và ngày càng trầm trọng. Tỷ lệ lạm phát năm 1984 ở mức
164,9%, năm 1985 là 191,6%, trong khi đó tăng trưởng lại giảm sút trông thấy,
giảm từ 6% năm 1984 xuống khoảng 3% năm 1985, tăng trưởng và lạm phát thời
kỳ này có thể nói là không có quan hệ gắn bó bởi những quy luật kinh tế thị trường
trong giai đoạn này chưa hoạt động đúng, mà nhiều khía cạnh còn bị bóp méo do
ảnh hưởng của cơ chế kế hoạch hoá tập trung bao cấp.
3
1.3. Lạm phát phi mã cuối thập kỷ 80
Cuối thập kỷ 80, cùng với sự cải tổ của Liên Xô, các nước Đông Âu lần lượt

nhu cầu hàng hoá cao, cung hàng hoá thấp đưa đến lạm phát tăng nhanh đến chóng
mặt, còn tỷ lệ tăng trưởng thì không những không tăng mà còn thụt lùi. Vào thời
điểm này, lạm phát và tăng trưởng gần như không có mối quan hệ nào và nếu như
có quan hệ thì số liệu cho thấy thì lạm phát càng cao thì tăng trưởng càng thấp.
1986 1987 1988 1989
Lạm phát 487,2 301,3 308,2 74,3
Tăng trưởng 3,4 3,9 5,1 8,0
2. Thời kỳ tăng trưởng kinh tế đi đôi với lạm phát (sau năm 1989)
Trước tình hình kinh tế khó khăn, lạm phát phi mã nền kinh tế Việt Nam
được đẩy mạnh đổi mới thêm một bước nữa, có nhiều đề tài nghiên cứu phân tích
tình hình kinh tế, tìm nguyên nhân gây ra lạm phát để kiểm soát nó . Thực tế cơ
chế hai giá đã đưa đến tăng đột biến về tổng cầu hàng hóa và dịch vụ do nhiều nhu
cầu nảy sinh. Sau khi bãi bỏ cơ chế hai giá, tự do hóa gía cả thì tổng cầu giảm
xuống đáng kể do giá chính thức của hàng hóa thấp. Bên cạnh các giải pháp giảm
chi tiêu của chính phủ và tự do hoá giá cả, Nhà nước tiến hành cải cách trong lĩnh
vực tiền tệ và ngân hàng, chính sách tiền tệ thắt chặt được áp dụng. Trước tiên là
kiểm soát lượng tiền cung ứng, khống chế tổng phương tiện thanh toán, giảm dần
việc phát hành tiền để bù đắp thâm hụt ngân sách Nhà nước. Đến năm 1991 thâm
hụt ngân sách đã được trang trải toàn bộ bằng phát hành trái phiếu thay bằng in
thêm tiền. Tiếp theo đó là sự thắt chặt tín dụng đối với các doanh nghiệp Nhà nước.
Biện pháp cơ bản trong chính sách tiền tệ là tăng cao lãi suất. Trong những
năm trước đó, lãi suất không những không phản ánh đúng quy luật kinh tế mà còn
bị bóp méo quá mức. Việc thay thế lãi suất thực âm bằng lãi suất thực dương đã thu
hút một lượng tiền khá lớn của người dân gửi vào hệ thống ngân hàng. Vào tháng 3
năm 1989 những cải cách mạnh mẽ trong chính sách tỉ giá và thương mại để tiến
tới một thị trường tự do đã đạt hiệu quả. Hai cơ chế tỉ giá khác nhau được thống
nhất vào một tỷ giá đã phản ánh một cách tương đối cung cầu ngoại tệ trên thị
trường. Việc thống nhất các loại tỷ giá khác nhau thành tỷ giá thị trường tự do
đóng một vai trò quan trọng trong kìm chế lạm phát. Tiếp theo đó là thị trường
5