TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

TIỂU LUẬN

MÔN:

THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN

GVHD : TRẦN THỊ YẾN

NHÓM:

02

ĐỀ:Hãy CHỈ RA CÁC HÀNH VI TIÊU CỰC CỦA THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN .LIÊN HỆ
THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM VÀ ĐỀ SUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM
HẠN CHẾ HÀNH VI TIÊU CỰC CỦA THỊ TRUONGF CHỨNG KHOÁN.


DANH SÁCH NHÓM

STT
1

HỌ TÊN
DƯƠNG THỊ HIỀN

MÃ SV
12010243

2


NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………………………………………

Mục lục


Trang
Mở đầu :………………………………………………………………………………………………………
Chương I: Những vấn đề chung về TTCK………………………………………………………………..
I .TTCK thế giới………………………………………………………..…………………………………………….
1. Lich sử hinh thành TTCK……………………………………………………………………………
2. Khái niệm bản chất của TTCK ………………………………………………………………………
3. Thanh phần tham gia TTCK………………………………………………………………………..

4.Vị trí của TTCK TRONG TTTC……………………………………………………………………..
5.Vai trò của TTCK …………………………………………………………………………………….
II. TTCK VIỆT NAM………………………………………………………………………………………………
1 . Sự ra đời của TTCK VN……………………………………………………………………………..
2.Sự cần thiết phải có của TTCK…………………………………………………………………
CHƯƠNG II. CÁC HÀNH VI TIÊU CỰC CỦA TTCK……………………………………………….
A: Tình trạng thực tế của TTCK VN…………………………………………………………………..

kiềm hãm sự phát triển của thị trường, với những vấn đề trên việc nghiên cứu
giao dịch chứng khoán trên TTCKVN thực sự là một nhu cầu cần thiết cả về lý luận
và thực tiễn. Xuất phát từ thực tế trên nhóm chúng tôi (mạnh dạn nghiên cứu )và
thực hiện tiểu luận với đề tài: “Hãy chỉ ra các hành vi tiêu cực của thị trường
chứng khoán. Liên hệ thị trường chứng khoán Việt Nam và đề xuất một số giải
pháp nhằm hạn chế các tiêu cực trên thị trường chứng khoán Việt Nam”.Hi vọng
những kiến thức của nhóm chúng tôi sẽ mang lại một cái nhìn tổng quát về hoạt
động của thị trường Việt Nam trong giai đoạn hội nhập WTO.


CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TTCK
I:TTCK THẾ GIỚI
1.

Lịch sử hình thành thị trường chứng khoán.

Phiên chợ riêng đầu tiên được diễn ra vào năm 1453 tại địa điểm của gia
đình Vanber ở Bruges Bỉ gọi là “Sở giao dịch”.
Giữa thế kỷ XVI một quan chức đại thần của Anh quốc đã đến quan sát và
thiết lập một mậu dịch thị trường tại London (Anh), nơi mà sau này được gọi là Sở
Giao Dịch chứng khoán London. Các mậu dịch thị trường khác cũng lần lượt được
thành lập tại Pháp, Đức, và Bắc Âu.
Quá trình các giao dịch chứng khoán diễn ra và hình thành như vậy một
cách tự phát cũng tương tự ở Pháp, Hà Lan, các nước Băc Âu, các nước Tây Âu
khác và Bắc Mỹ.
Cho đến năm 1921, ở Mỹ khu chợ ngoài trời được chuyển vào trong nhà, Sở
giao dịch chứng khoán chính thức được thành lập.
Cho đến nay, các nước trên thế giới đã có khoảng trên 160 sở giao dịch
chứng khoán phân tán trên khắp các châu lục, bao gồm cả các nước phát triển
trong khu vự Đông Nam á vào những năm 1960-1970 và những nước như Ba Lan,

khoán

4. Vị trí của thị trường chứng khoán trong thị trường tài chính
Thị trường chứng khoán là một bộ phận của thị trường tài chính. Vị trí của
thị trường chứng khoán trong thị trường tài chính thể hiện: Thị trường chứng
khoán là hình ảnh đặc trưng của thị trường vốn. Thời gian đáo hạn 1 năm t Như
vậy, trên TTCK giao dịch 2 loại công cụ tài chính: công cụ tài chính trên thị trường
vốn và công cụ tài chính trên thị trường tiền tệ. Thị trường chứng khoán là hạt


nhân trung tâm của thị trường tài chính, nơi diễn ra quá trình phát hành, mua bán
các công cụ nợ và các công cụ vốn (các công cụ sở hữu).
5.Vai trò của thị trường chứng khoán
Thứ nhất, thị trường chứng khoán, với việc tạo ra các công cụ có tính thanh
khoản cao, có thể tích tụ, tập trung và phân phối vốn, chuyển thời hạn của vốn
phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế.
Thứ hai, thị trường cứng khoán góp phần thực hiện tái phân phối công bằng
hơn, thông qua việc buộc các tập đoàn gia đình trị phát hành chứng khoán ra công
chúng, giải tỏa sự tập trung quyền lực kinh tế của các tập đoàn, song vẫn tập
trung vốn cho phát triển kinh tế.
Thứ ba, thị trường chứng khoán tạo điều kiện cho việc giữa sở hữu và quản
lý.
Thứ tư, hiệu quả của quốc tế hóa thị trường chứng khoán . Việc mở của thị
trường chứng khoán làm tăng tính thanh khoản và cạnh tranh trên thị trường
quốc tế.
Thứ năm, thị trường cứng khoán tạo cơ hội cho Chính Phủ huy động các
nguồn tài chính mà không tạo áp lực về lạm phát, đồng thời tạo các công cụ cho
việc thực hiện chính sách tài chính tiền tệ của Chính Phủ.
Thứ sáu, thị trường chứng khoán cung cấp một dự báo hiệu quả về các chu
kỳ kinh doanh trong tương lai.



cũng có những nhược điểm nhất định. Thứ nhất, chúng ta phải đói mặt với lạm
phát gia tăng và nguy cơ khủng hoảng về tài chính giống nhaunhuw một số nước
Đông Nam Á trước đây. Thứ 2, các thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài
có thể sẽ lấn át thành phần kinh tế hà nước khiến chúng ta lệ thuộc vào kinh tế từ
đó dẫn đến lệ thuộc vào chính trị.
Vốn đầu tư nước ngoài: Trong chiến lược phát triển đất nước hiện nay Đảng
ta đã xác định dựa vào nguồn lược trong nước là chính do vậy vốn đầu tư trong
nước được Đảng và nhà nước ta đặc biệt quan tâm. Đây là nguồn vốn có giới hạn
nhưng không nhỏ. Làm sao thu hút được nguồn vốn này vào đàu tư? Chúng ta đã
phát triển một nền kinh tế nhiều thành phần nhằm phát huy mọi khả năng của các
thành phần kinh tế trong xã hội nhưng có lẽ vẫn là chưa đủ vì trong dân chúng còn
rất nhiều các khoản nhà rỗi như tiết kiệm, các quỹ tiết kiệm, quy bảo hiểm……
Trong khi rất nhiều tổ chức cá nhân và doanh nghiệp thì rất cần vốn, đi vay các
ngân hàng thì không được vì không cò gì thế chấp mặc dù dự án là rất khả thi.
Quan hệ tín dụng không được phổ biến ở Việt Nam. Kinh nghiệm của các nước
phát triển cho thấy TTCK là công cụ rất tốt để huy đọng tối đa các khoản nhàn rỗi
đưa vào phát triển. Nó phù hợp với tâm lý muôn hình muôn vẻ của các thành
phần trong xã hội, sẽ là bà đỡ cho các dự án khả thi và các doanh nghiệp.
Thị trường chứng khoán Việt Nam ra đời đã được hơn một năm tuy quy mô
của thị trường còn nhỏ hẹp, khối lượng cổ phiếu giao dịch còn ít và chưa đại diện
cho các ngành kinh tế trọng điểm, vai trò tác động đến nền kinh tế còn hạn chế
song nó đã đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc phát triển trên TTTC
Việt Nam

CHƯƠNG 2: CÁC HÀNH VI TIÊU CỰC CỦA TTCK

Tác động của TTCK đối với nền kinh tế được ví như con dao hai
lưỡi. Một mặt có vai trò vô cùng quan trọng và thiết yếu cho sự phát triển của



và điều kiện phát triển của nền kinh tế. Nhiều công ty cổ phần đủ điều kiện niêm
yết nhưng chưa hào hứng tham gia do còn ngần ngại. Họ chưa nhận thức đầy đủ
lợi ích của việc niêm yết hay còn e ngại kiểm toán công khai hoá thông tin, thay
đổi cơ cấu sở hữu... Quan hệ cung-cầu cổ phiếu mất cân đối, nhu cầu đầu tư của
công chúng lớn, gây áp lực lên giá làm giá chưng khoán tăng liên tục ( có trường
hợp tăng 600% như cổ phiếu của HAP) và xu hướng này này còn có khả năng tăng
cao gâu nguy cơ tiềm tàng về sụt giá chứng khoán. Trong khi đó trái phiếu chính
phủ là loại trái phiếu có khối lượng niêm yết khá lớn thì lại kém sôi động. Điều này
cho thấy trái phiếu chính phủ chưa hấp dẫn các nhà đầu tư mặc dù nú cú độ an
toàn cao.
Thu nhập của người dân cũng thấp, tỷ lệ tiết kiệm và tiêu dùng còn quá
chênh lệch. Thói quen tiêu dùng lãng phí còn rất phổ biến. Tình hình lạm phát còn
chứa đựng những nguy cơ tiềm ẩn. Hệ thống pháp lý về thị trường chứng khoán
tới nay vẫn chưa hoàn chỉnh. Tình hình cổ phần hoá doanh nghiệp còn rất chậm
chạp, cầm chõng, số lượng cổ phần không đáng kể so với yêu cầu đề ra.
B. Các hành vi tiêu cực của thị trường chứng khoán Việt Nam
1. Yếu tố đầu cơ:
Đầu cơ là một yếu tố có tính toán của những người chấp nhận rủi ro. Họ có
thể mua cổ phiếu hôm nay và hy vọng ngay mai giá cả sẽ tăng dể bán ra thu chênh
lệch. Yếu tố đầu cơ dễ gây ảnh hưởng dây chuyền làm cho giá cổ phiếu có thể tăng
hay giảm giả tạo. Sự cấu kết giữa nhiều người sẽ tạo ra sự khan hiếm hay thừa
thãi giả tạo làm cho giá cổ phiếu lên xuống đột ngột.
Nói chung luật về TTCK không cấm đầu cơ nhưng cấm cấu kết dưới mọi hình
thức.
Đây là vấn đề rất phức tạp ở Việt Nam. Trước hết là do TTCK mới thành lập
luật về TTCK còn nhiều điều còn đang bàn cãi. Tiếp đó là mới chỉ có một số it



khoán lại có thêm những “quyền” mới trong tay. Ví dụ như việc có được trước
những thông tin về tỉ suất lợi nhuận cao của một công ty có thể khiến những
người này lợi dụng để “gom” khối lượng lớn cổ phiếu, chờ đến khi công bố thông
tin, giá cổ phiếu tăng họ bán ra thu chênh lệch giá. Hay như với những công ty bị
lỗ, người có thông tin hoàn toàn có thể quyết định bán sớm số cổ phiếu mà mình
nắm giữ để tránh thiệt hại”.


c. Một số ví dụ
·

Thực trạng tình hình mua bán nội giánquốc tế

1.
ImClone Systems Inc. là công ty dược phẩm Mỹ chuyên sản xuất thuốc
chống ung thư được lập ra vào năm 1984. Vào nửa cuối năm 2001, thế giới doanh
nghiệp được một phen kinh hoàng khi cục quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa
Kỳ loại bỏ một trong những thuốc được mong đợi nhất được phát triển bởi công
ty này.
Nhà sáng lập và CEO của công ty là Samuel D. Waskal đã bán cổ phần và vận
động gia đình, người thân hỗ trợ trước khi tung tin về thuốc của công ty bị bác bỏ,
trong mối e ngại rằng giá cổ phiếu của ImClone Systems Inc. sẽ giảm xuống đáng
kể. Ông bị kết án 7 năm tù giam vì hành vi giao dịch nội gián và gian lận.
2.
Mỹ phanh phui vụ giao dịch nội gián lớn nhất trong lịch sử (Trích từ
www.tinmoi.vn):
“Thương vụ này đã giúp quỹ đầu cơ SAC thu lợi 276 triệu USD:
Mathew Martoma – cựu giám đốc quản lý danh mục đầu tư tại SAC Capital
Advisors LP – vừa bị buộc tội đã thực hiện vụ giao dịch nội gián có qui mô lớn nhất
trong lịch sử.

·

Thực trạng tình hình mua bán nội giántrong nước
Theo báo www.kinhte24h.com:

“Sự kiện Công ty TNHH Rồng Thái Bình Dương và hàng loạt cá nhân bị phát
hiện đặt mua hàng triệu cổ phiếu của Công Cổ phần Xuất nhập khẩu Thủy sản Bến
Tre (FBT) để trục lợi dựa trên những thông tin chưa công bố khiến dư luận xôn
xao.
Với hành vi trên, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) quyết định xử
phạt 70 triệu đồng đối với Công ty TNHH Rồng Thái Bình Dương, 30 triệu đồng với
các cá nhân còn lại.
Ngoài trường hợp FBT, UBCKNN từng xử phạt nhiều cá nhân trong các công
ty niêm yết thực hiện giao dịch nhưng không công bố thông tin.
Mới nhất là trường hợp bà Hồ Thị Kim Thoa, Chủ tịch Hội đồng quản trị
kiêm Tổng giám đốc Công ty CP Bóng đèn Điện Quang (DQC) đã mua 62.000 cổ
phiếu DQC nhưng không công bố thông tin.
Hay bà Mai Hương, người có liên quan đến ông Mai Văn Bình, Chủ tịch Hội
đồng quản trị Công ty cổ phần Bao bì PP Bình Dương (HBD) bán 12.390 cổ phiếu
HBD nhưng không công bố thông tin.


Tuy nhiên, hai trường hợp này cũng chỉ bị xử phạt 10 triệu đồng với lý do
không công bố thông tin chứ không thể liệt vào vi phạm giao dịch nội gián vì chưa
đủ chứng cứ.

d. Các ảnh hưởng
 Tác động đến nhà đầu tư
Một số nhà đầu tư nắm được nhiều thông tin sẽ thu được lợi nhuận cá biệt
cao hơn lợi nhuận thị trường: điều này là do các doanh nghiệp có những nguồn



Thứ nhất, do những tác động của bất cân xứng thông tin đến nhà đầu tư và
doanh nghiệp khiến các thành phần kinh tế không còn niềm tin và động lực tham
gia Thị trường Chứng khoán. Điều này ngăn cản sự phát triển của Thị trường
Chứng khoán nói riêng và toàn bộ nền kinh tế nói chung.
Thứ hai, nhiều nhà đầu tư có thể lợi dụng lợi thế về
thông tin của mình để làm giá một số loại cổ phiếu (thực tế, điều này thường
xuyên diễn ra trên Thị trường Chứng khoán Việt Nam, đặc biệt là đối với các cổ
phiếu trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội), tạo cung cầu ảo trên thị trường,
tạo bong bóng và khiến thị trường tiềm ẩn nguy cơ sụp đổ.
3.Thông tin sai sự thật
Là một hành vi thiếu đạo đức nhằm mục đích làm cho giá cổ phiếu của
công ty khác giảm sút hoặc giá cổ phiếu mình được tăng do việc tung tin đồn
thất thiệt trên thị trường.
Các công ty niêm yết cũng có thể vi phạm hành vi thông tin sai sự thật
nếu cung cấp thông tin cho thị trường không cập nhật, không đầy đủ hoặc thậm
chí là hoàn toàn sai sự thật cũng là thiệt hại lợi ích nhà đầu tư và gây rối loạn thị
trường.
 Ví dụ
• Công ty cổ phần Đầu tư Thương mại SMC (Mã Chứng khoán: SMC)
Dù không bị bất ngờ lãi lớn, nhưng Công ty cổ phần Đầu tư Thương mại
SMC (Mã Chứng khoán: SMC) cũng may mắn thoát lỗ 6 tháng đầu năm với khoản
lãi gần 18 tỷ đồng. Riêng quý II, SMC lỗ trên 27 tỷ đồng.
Trước đó, theo lời ông Nguyễn Ngọc Anh – Chủ tịch Hội đồng quản trị SMC
là 5 tháng đầu năm, doanh nghiệp ước đạt 53 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế và hoàn
thành 76% kế hoạch cả năm.
Trong báo cáo giải trình biến động, SMC trần tình giá thép giảm những
tháng đầu quý II đã gây ảnh hưởng trực tiếp đến lãi gộp, chỉ đạt 32 tỷ đồng. Mức
lãi này không đủ bù một số chi phí cơ bản như tài chính, bán hàng và các phí phát




Sự tác động lên thị trường chứng khoán
 Nhìn nhận chung:

Có hai trường hợp có thể xảy ra là: cố ý hay không cố ý công bố thông tin sai sự
thật trong hoạt động chứng khoán. Thực tế thì cũng không thể chứng minh rõ
ràng mà phải dẫn bằng phán quyết của luật pháp.
Ông Nguyễn Việt Đức – Giám đốc Nghiên cứu và Phân tích, Công ty cổ phần
Quản lý quỹ Sài Gòn Hà Nội (SHF) cho rằng chuyện bất ngờ lãi, lỗ như vậy rất dễ
gây ảnh hưởng đến cổ đông và nhà đầu tư khi ra quyết định mua, bán cổ phiếu.
“Vấn đề này không chỉ công ty quy mô vốn nhỏ mà ngay cả những blue-chip cũng
vướng phải, nguyên nhân chính là do bộ máy hoạt động động công ty phức tạp
khiến việc lập báo cáo rất khó khăn, nhất là đối với những doanh nghiệp nhiều
đơn vị con”, ông Đức phân tích.
Trong trường hợp xấu, đây có thể là sơ hở giúp các doanh nghiệp có nhiều
công ty con dễ dàng “lách luật” để luân chuyển chi phí, giấu lỗ cho công ty mẹ. “Ví
dụ doanh nghiệp mẹ báo lãi, nhưng các khoản chi phí lại dồn xuống hết cho công
ty con mới dẫn đến kết quả sau hợp nhất bị lỗ”, ông Đức đặt giả thiết.
Thông thường, ông Đức chia sẻ, ở các doanh nghiệp trên thế giới, luật và
những quy định được tuân thủ rất chặt chẽ nên ít khi xảy ra trường hợp sai lệch
số liệu quá lớn giữa trước, sau kiểm toán hoặc ước tính và chính thức công bố.


Còn tại Việt Nam, “công ty báo nhầm kết quả kinh doanh có thể gửi công văn lên
Ủy ban giải trình. Trường hợp đang lãi thành lỗ, nếu được chấp nhận hợp lý thì
nhà đầu tư cũng đành chịu khi đã chót giao dịch cổ phiếu do bị ảnh hưởng bởi
thông tin.
Nhưng nếu không được chấp nhận, doanh nghiệp sẽ bị khép vào tội thao túng giá,

cổ phiếu của công ty.
Những mặt tiêu cực đó có thể hạn chế và khắc phục bằng việc ban hành
một số hệ thống luật lệ hoàn chỉnh, và có sự giám sát của Uỷ ban chứng khoán
quốc gia.
CHƯƠNG III MỘT SỐ GIẢ PHÁP NHẰM HẠN CHẾ TIÊU CỰC CỦA TTCK
VIỆT NAM
I.ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN TTCK VIỆT NAM
Nhà nước giữ vai trò quyết định trong việc xây dựng quản lý ,khuyến
khích và tạo điều kiện phát cho thị trường phát triển theo đúng đường lối và
định hướng của đảng và chính phủ
Uỷ ban chứng khoan nhà nước là cơ quan quản lý nhà nước thống
nhất.Nhằm tạo điều kiện cho thị trường hoạt động thông suốt ,hiệu quả và an
toàn.
Việt Nam sẽ xây dựng một thị trường chứng khoan có tổ chức ,hoạt
động công bằng,hiệu quả an toàn ,bảo vệ lợi ích của nhà đầu tư ,phù hợp với
điều kiện và hoàn cảnh cụ thể ,của đất nước,từng bước hội nhập với thị trường
chứng khoán, của các nước trong khu vực và thế giới .
Việt Nam sẽ xây dựng và phát triển TTCK từ quy mô nhỏ tói quy mô lớn
,từ chưa hoàn thiện đến hoàn thiện phù hợp với điều kiện và tình hình cụ thể
của đất nước.
II.MỘT SỐ GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN TTCK VN


TTCK là phong vũ biểu tượng của nền kinh tế ,các mối quan hệ về huy
động và luân chuyển vốn trên TTCK được hình thành và biến đổi trên cơ sở
phản ánh các điều kiện kinh tế vĩ mô .Chính vì vậy các chính sách nhawmmf
đảm bảo tính vững chắc và ổn định của nền kinh tế có tầm quan trọng rất lớn
đối với phát triển TTCK
Sự ổn định kinh tế vĩ mô và sự nhất quán trong chiến lược phát triển,vai
trò của hệ thống quản lý có tính chất quyết định đối với sự thành bại của một

tiền gửi tiết kiêm.
Các cơ quan chức năng nhà nước cần phải quản lý chặt chẽ các tiêu
chuẩn hành phát đảm bảo chứng khoán phát hành phải là chứng khoán chất
lượng , ban hành chế độ kế toán , kiểm toán thống nhất để năng cao chất
lượng của các thông tin về TTCK , tạo điều kiện cho các nhà đầu tư có thể hiểu
được các thông tin đó và ra quyết định đầu tư chính xác .Thực hiện chế độ công
bố thông tin bắt buộc ,xử lý nghiem minh các hành vi vi phạm trong phát hành
và gioa dịch chứng khoán .
Nhà nước cần có chính sách tạo nguồn nhân lục cho TTCK qua việc mở
các lớp đào tọa lại trường ,trên chuyền hình ,đài ,báo về các kiến thức từ cơ
bản tới chuyên sâu về chứng khoán và TTCK .Trong hoạt động đó chúng ta có
thể lựa chọn những người thực sự để tạo điều kiện phát triển TTCK.


KẾT LUẬN
Thị trường chứng khoán được xem là đặc trưng cơ bản, là biểu tượng của
nền kinh tế hiện đại. Người ta có thể đo lường và dự tính sự phát triển kinh tế qua
diển biến trên thị trường chứng khoán. Là một bộ phận cấu thành của thị trưòng
tài chính, thị trường chứng khoán đươc hiểu một cách chung nhất, là nơi diễn ra
các hoạt động mua bán, trao đổi các chứng khoán - các hàng hoá và dịch vụ tài
chính giữa các chủ thể tham gia. Việc mua bán trao đổi này đựoc thưc hiện theo
những quy tắc nhất định

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1

Giáo trình thị trường chứng khoán – Trường Đại Học Ngoại Thương, PGS,
NGƯT Đinh Xuân Trình, PTS Nguyễn Thị Quy

2