1
Đề tài:
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ HỌC TỐT MÔN LÀM QUEN
VỚI TOÁN Ở LỚP 4 – 5 TUỔI
I/ Đặt vấn đề :
Hoạt động làm quen với Toán có vai trò quan trọng trong việc CSGD trẻ ở lứa
tuổi mần non . Đó là môn học giúp trẻ phát triển trong quá trình nhận thức. Nó làm
phát triển khả năng quan sát có mục đích và một số thao tác tư duy đơn giản như
chú ý , tưởng tượng , ghi nhớ , so sánh , phân tích tổng hợp …
Trong cuộc sống hằng ngày , Toán học giúp trẻ làm quen với thế giới xung
quanh, nhận biết được các đặc điểm các thuộc tính của các đồ vật xung quanh và
giúp trẻ diễn đạt được những ý nghĩ mong muốn của mình, ngoài ra Toán học còn
làm phát triển tính tò mò, ham hiểu biết, phát triển sang tạo và mở rộng năng lực
hoạt động cho trẻ và trong quá trình hình thành các biểu tượng toán học ban đầu ở
trẻ mẫu giáo, người giáo viên sử dụng những phương pháp dạy học và kỹ xảo khác
nhau như: phương pháp thực hành, phương pháp trực quan, phương pháp trò
chuyện. Việc lựa chọn những phương pháp nhằm mục đích là cung cấp các biểu
tượng Toán học cho trẻ. Chính vì tầm quan trọng của Toán học như trên và để đạt
được những mục đích yêu cầu, để tạo hứng thú cho trẻ trong quá trình học Toán tôi
đã nghiên cứu để tìm được một số biện pháp giúp trẻ học tốt môn làm quen với
Toán ở lớp 4 – 5.
- Qua quá trình giảng dạy tôi đã gặp những khó khăn và thuận lợi sau :
Thuận lợi
- Đa số các cháu đều học theo lứa tuổi từ mẫu giáo Bé lên mẫu giáo Nhỡ.
- Bản thân tôi đã nhiều năm được nhà trường phân công giảng dạy lớp mẫu
giáo 4 – 5 tuổi .
Khó khăn :
- Đồ dùng dạy học chưa phong phú , chưa kích thích tính sáng tạo của trẻ.
cho Mèo con, mỗi trẻ lấy rổ tìm ba loại đồ dùng để bày tiệc sinh nhật .
- Mỗi khách ngồi một dãy, trẻ lần lượt xếp tất cả những người khách thành
hàng ngang (đồ dùng là tranh vẽ photo ) xếp từ trái sang phải .
- Xếp trước mặt mỗi người khách một thức ăn hoặc đồ dùng trẻ thích, xếp
tương ứng 1-1, vừa xếp vừa đếm 1,2…và trẻ phát hiện ra một người khách không
có gì .
3
- Trẻ so sánh số người khách và số đồ dùng đã chuẩn bị có số lượng như thế
nào so với nhau .
- Cho cháu đếm lại và làm thế nào để hai nhóm có số lượng bằng nhau và
cùng bằng 3, sau đó cho tự đi lấy thêm và kiểm tra lẫn nhau
- Cô cho cháu đếm lại hai số lượng cùng bằng nhau và cùng bằng 3 rồi chọn
chữ số tương ứng số ( 3)
- Với những bài dạy thêm bớt, so sánh tạo sự bằng nhau, tôi thường chọn
những câu chuyện bài thơ nhẹ nhàng, các bài hát, ca dao, đồng dao. Hay với những
bài dạy trẻ nhận biết các hình tôi thay đổi hình thức trò chơi với những dây lạt, dây
thun, dây vải dù và yêu cầu trẻ tạo ra các hình từ những chiếc dây tôi đã chuẩn bị
hoặc bằng các cách khác với các câu hỏi như :
+ Các con hãy làm thành một hình vuông từ những dây lạt này?
+ Con hãy lam thành một hình vuông khác với cách bạn đã làm?
+ Các con đã làm được những hình gì từ những chiếc dây thun này ?
+ Con có thể dùng những dây vải dù này vào những việc gì ?
Biện pháp 2 : Nhận biết về số lượng qua các trò chơi
- Ở tuổi này hoạt động chủ đạo của trẻ là vui chơi. Trẻ chơi mà học và học
bằng chơi. Chính vì vậy tôi đã suy nghĩ, sưu tầm và tự tìm tòi được một số trò chơi
khi dạy trẻ các biểu tượng về số lượng
1/ Các trò chơi về số đếm :
3. Chơi kết bạn thì tôi sưu tầm bài hát :
Nào ai ngoan ai tinh ai nhanh
Nào ai chia nhiều phần khác nhau
Tìm đến mau ta cùng nhau kết bạn nào
4. Trò chơi chụp ảnh :
- Chụp theo số lượng người cô yêu cầu
- Chụp theo số lượng người đứng trước, người ngồi theo sự phân công của cô,
của bạn.
Biện pháp 3 : Tổ chức một tiết học hợp lý để kích thích tính sang tạo của
trẻ.
- Trước hết phải hiểu như thế nào là một tiết học hợp lý ? Hợp lý ở đây theo
tôi hiểu không phải là tổ chức hoạt động xen kẽ động tĩnh mà còn hợp lý về thời
gian của hoạt động phải cân đối các phần : Phần ôn tập kiến thức cũ, phần dạy kiến
thức mới và phần luyện tập kiến thức vừa học. Sau đó điều hoà xen kẽ hoạt động
động tĩnh để giúp trẻ luôn chú ý, hứng thú và phát triển tư duy
5
- Về thời gian cho phần chính dạy kiến thức mới phải ưu tiên chiếm khoảng
2/3 tiết học còn lại cân đối cho hai phần còn lại
- Về sắp xếp các hoạt động ở từng phần thì phần luyện tập kiến thức đã học
nên chọn 2, 3 hoạt động để kích thích trẻ hoạt động
Ví dụ : Đi chợ mua các loại rau củ quả với số lượng ít hơn 3,4 ,5. Rồi đi mua
thêm cho đủ số lượng là 3,4, 5… Hỏi: Lần một cháu mua được mấy loại? Lần hai
cháu mua được mấy loại? Cả hai lần mua được tất cả bao nhiêu?
- Phần chính dạy kiến thức mới trẻ thường phải ngồi tĩnh nhiều hơn nên tôi
thường đưa một số trò chơi nhỏ (động ) để thay đổi trạng thái cho trẻ
- Phần luyện tập tôi cũng chọn 2 đến 3 hoạt động và ôn đúng trọng tâm bài
vừa dạy
nhận ra được kết quả.
Ví dụ : có 5 bông hoa muốn còn lại 3 bông hoa thì phải làm thế nào ? (cháu
phải đếm rồi mới biết là phải bớt 2 bông hoa )
- Với những cháu chậm thì tôi thường giao nhiệm vụ vừa sức và bồi dưỡng
thêm cho trẻ mọi lúc mọi nơi
- Với những cháu nhanh nhẹn có khả năng học toán tốt hơn, tôi chú ý bồi
dưỡng các năng lực nhận thức cho cháu ở mọi lúc mọi nơi. Đặc biệt tăng cường
cho trẻ hoạt động ở góc toán . Ở góc này tôi chuẩn bị rất nhiều đồ dùng đồ chơi để
phát triển năng lực nhận thức cho trẻ như cờ gánh, cờ bù chỗ còn thiếu, đôminô,
bảng hình học…
Ví dụ: tôi kẽ một bảng các bộ phận trong cơ thể người như tai, mắt, mũi,
miệng chân, tay. Trẻ vẽ số người vào hàng ngang và điền các số lượng đúng vào
cột hàng dọc như một người thì có mấy tai, mấy mắt, mấy mũi, mấy miệng,mấy
tay, mấy chân ? Cháu sẽ điền số hoặc vẽ chấm tròn vào cột. Ở trò chơi này trẻ cần
phát huy cao độ các năng lực tư duy để tìm lời giải đáp của bài toán
Biện pháp 5 : Hình thành các biểu tượng toán sơ đẳng cho trẻ ở mọi lúc,
mọi nơi
1. Ở gia đình :
- Tôi trao đổi với phụ huynh cùng giúp trẻ hiểu thế giới xung quanh mình
Ví dụ : Giờ ngủ dậy : Bây giờ là mấy giờ ?
+ Mặc quần áo đi học: mặc mặt nào trước, mặt nào sau, tay trái đâu, tay phải
đâu?
+ Đi dép trái hay dép phải ?
2. Ở ngoài đường :
7
- Quan sát mọi vật xung quanh : Nhà có màu gì ? Cánh cửa màu gì? Hình gì ?
Có bao nhiêu cánh cửa ?…
8
+ Không có trẻ yếu kém
IV/ Bài học kinh nghiệm:
- Qua thực tế áp dụng các biện pháp trên và thu được kết quả như trên, tôi đã
rút ra được những kinh nghiệm quí báu trong việc giảng dạy giúp trẻ kích thích
tính sáng tạo trong việc làm quen với toán
- Giáo viên phải nắm rõ mục đích yêu cầu của từng bài để thay đổi hình thức
và hoạt động phù hợp nhằm phát huy tối đa tính tích cực của trẻ, kích thích tính tò
mò ham hiểu biết
- Giáo viên nên sưu tầm, sáng tác nhiều trò chơi mới lạ hấp dẫn để cuốn hút
trẻ tham gia vào hoạt động
- Giáo viên phải tổ chức các hoạt động hợp lý, cân đối thời gian và xen kẽ
hoạt động “động- tĩnh”
- Giáo viên luôn chú ý dạy trẻ ở mọi lúc mọi nơi, luôn gợi mở tạo điều kiện
cho trẻ phát huy hết khả năng học tập ở mức tối đa.
- Luôn theo dõi và đánh giá kết quả học tập của từng trẻ qua từng giai đoạn
- Biết kết hợp tốt giữa gia đình và nhà trường.
Rạng Đông, ngày .....tháng........năm 2008
Người viết
Hồ Thị Kim Hiền