Sáng kiến kinh nghiệm: Một số giải pháp trong giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
––––––––––––––––––
I.

THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN

1.

Họ và tên: Nguyễn Hữu Thọ

2.

Ngày tháng năm sinh: 08/06/1978

3.

Nam, nữ: Nam

4.

Địa chỉ: ấp 2 - Thanh Sơn – Định Quán – Đồng Nai

5.

Điện thoại: 01657454754 (CQ)/

6.

Fax:


Chuyên ngành đào tạo: Địa - Sinh

III.

KINH NGHIỆM KHOA HỌC

10.

Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: giảng dạy môn Địa lí và Sinh học, tổ trưởng chuyên
môn.

11.

Đơn vị công tác: Trường THCS – THPT Tây Sơn
Số năm có kinh nghiệm: 15năm

-

Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:

+ Lồng ghép giáo dục phòng chống TNXH vào môn GDCD 7- 9 trường
THCS Tây Sơn.
+ Một số phương pháp sử dụng videoclip trong giảng dạy môn Địa lí lớp 8
và 9.
+ Sử dụng tranh ảnh để giúp học sinh học tốt hơn ở môn Địa lí 6.
+ Biểu đồ và cách nhận dạng để vẻ các loại biểu đồ

Trang 1


“người lớn”, hay đúng hơn là các em bắt đầu học theo tính cách – công việc của người lớn.
Trong giai đoạn này sự giáo dục để hình thành tính cách đạo đức cho các em là một
điều tối cần thiết. Ngoài việc giáo dục của gia đình, thì giáo dục ở trường học đóng một
vai trò quan trọng. Trong trường các em có điều kiện để tiếp xúc, trao đổi, học hỏi ở bạn
bè và thầy cô.
Ở mỗi bài học trong môn GDCD đều có tác động rất mạnh mẽ đến sự hình thành
nhân cách và đạo đức của các em.

Trang 2

Người thực hiện: Nguyễn Hữu Thọ

2


Sáng kiến kinh nghiệm: Một số giải pháp trong giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS
Nhà văn nổi tiếng ALAXANĐRƠĐUYMA có câu nói: “Nhân cách, đạo đức của con
người được hình thành và chịu tác động của nhiều yếu tố, trong đó ngôi trường và môi
trường giáo dục đóng vai trò quan trọng nhất”.
Trước những bức xúc đó, Đảng và Nhà nước ta, mà đặc biệt là ngành giáo dục luôn
quan tâm và chỉ đạo nhằm giáo dục và hình thành nhân cách, tư tưởng tình cảm cho thế hệ
tương lai của đất nước.
Trường THCS - THPT Tây Sơn nói chung, tổ Sử-Địa-CD nói riêng, mà đặc biệt là
GV dạy bộ môn GDCD của chúng tôi luôn coi trọng vấn đề này. Trong tình hình thực tế
với cương vị là tổ trưởng tôi luôn động viên và nhắc nhở giáo viên trong tổ mà đặc biệt là
giáo viên dạy môn GDCD luôn coi trọng việc giáo dục đạo đức cho các em, và việc này
phải được đặt lên hàng đầu.
Với lí do đó, tôi mạnh dạn đưa ra sáng kiến kinh nghiệm: “Một số giải pháp trong
giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS”
II. CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN

Phòng Giáo dục-Đào tạo Định Quán đã quan tâm chỉ đạo, tạo điều kiện thuận lợi về
cơ sở vật chất, cụ thể hóa các văn bản hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học.
Trường THCS - THPT Tây Sơn cùng với các đoàn thể trong trường đã triển khai thực
hiện các văn bản này đồng thời chăm lo việc đổi mới phương pháp giáo dục, tăng cường
cơ sở vật chất, phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để giáo dục học sinh.
2.3. Các yếu tố chủ quan:
- Bản thân chúng tôi đã tốt nghiệp sư phạm, mà đặc biệt là chuyên ngành GDCD.
- Đã được dự giờ và đúc kết được nhiều kinh nghiệm từ những giáo viên có kinh
nghiệm.
- Tổ chúng tôi với đội ngũ giáo viên trẻ khỏe, năng động và sáng tạo. Đặc biệt có sự
đoàn kết và luôn giúp đỡ nhau trong mọi công việc, hoàn cảnh.
2.4. Khó khăn:
- Trong một thời gian dài môn GDCD được xem là môn học phụ trong chương trình
GD phổ thông.
- Rất nhiều học sinh coi nhẹ môn GDCD, mà chỉ chú tâm vào môn học khác.
- Gv trong tổ chưa được bồi dưỡng sâu, rộng môn tâm lí lứa tuổi.
- Đối với học sinh: Lứa tuổi THCS là lứa tuổi hiếu kì, năng động. các em dễ dàng
tiếp thu những cái tích cực và tiêu cực, là lứa tuổi mà các cá tính của các em gần như được
bộc lộ rất rõ.
- Về phía gia đình: trong thời đại đổi mới có rất nhiều gia đình, nhiều bậc cha, mẹ chỉ
mãi làm kinh tế mà quên đi vai trò của mình, họ dành ít thời gian hơn trong công việc giáo
dục con cái mà gần như khoán trắng cho nhà trường.
- Về phía nhà trường: Do học sinh tương đối đông, thời gian các em ở trường ít, đội
ngũ giáo viên còn hạn chế, thậm chí có không ít giáo viên chỉ muốn hoàn thành nhiệm vụ
chuyên môn của mình mà bỏ qua hoặc thậm chí không quan tâm đến việc ứng xử của các
em, hay phớt lờ trước các lỗi vi phạm của các em.

Trang 4

Người thực hiện: Nguyễn Hữu Thọ

Các số liệu cụ thể:
Nhóm
Số lượng
Nhóm 1
Khối 6
60HS (50 %)
Khối 7
75HS (62,5 %)
Khối 8
45HS (37,5 %)
Khối 9
28HS (23,3 %)
Qua bảng số liệu trên, ta cũng nhận

Nhóm 2
20HS(16,7 %)
24HS (20 %)
17HS (14,2 %)
19HS (20,9 %)
thấy các em ở nhóm

Nhóm 3
40HS (33,3 %)
34HS (18,5%)
58HS (48,3 %)
67HS (55,8 %)
1 giảm dần theo từng độ

tuổi, như vậy vấn đề đặt ra là nhân cách, đạo đức của các em có cần phải giáo dục hay
không, hay là để nó tự hình thành, và chúng ta cần giáo dục đạo đức ở lứa tuổi nào là hay

sinh trong lớp. Rút ngắn được khoảng cách giữa các em.
Tuy nhiên có những điều mà giáo viên cần chú ý khi sử dụng phương pháp:
+ Dễ gây ảnh hưởng đến lớp khác vì các em thường gây ồn ào, học sinh thường tranh
nhau kể chuyện, đôi khi gây hiểu lầm dẫn đến việc cãi vã, gây mất đoàn kết.
2.2. Phương pháp kể chuyện
Kể chuyện là một trong những cách thức mà môn GDCD vẫn thường hay thực hiện,
nhưng vấn đề là ai kể và kể như thế nào? Người kể chuyện phải hay và phải lôi cuốn được
người khác. Do đó, khi sử dụng phương pháp này GV cũng đã hình thành cho các em được
tính tự tin, khả năng hùng biện.
Ngoài những truyện kể trong sách giáo khoa, giáo viên cần kể thêm những câu
chuyện khác, phù hợp với nội dung bài học.
Giáo viên nên cho học sinh kể những câu chuyện thực tế diễn ra xung quanh các em,
hoặc chuyện mà các em đã làm được.
Ví dụ 1: Khi học bài “Chí công vô tư” Giáo viên nên cho học sinh kể chuyện về
những tấm gương như trong truyện.
Sau đó giáo viên đặt ra một số câu hỏi cho học sinh tự đặt mình vào nhân vật chính,
từ đó giáo dục nhân cách cho học sinh.
Giáo viên nên cho học sinh so sánh, phân tích các mẫu chuyện vừa kể từ đó các em
tự rút ra bài học cho bản thân.
Ví dụ 2: Khi dạy bài “Lí tưởng sống của thanh niên”.

Trang 6

Người thực hiện: Nguyễn Hữu Thọ

6


Sáng kiến kinh nghiệm: Một số giải pháp trong giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS
Giáo viên cũng cho học sinh kể những mẫu chuyện về lòng yêu lao động và thương

giáo dục cho các em tính tự lập và tự năng động – sáng tạo trong công việc.

Ví dụ 2: Khi dạy bài: “Tôn trọng lẽ phải”
Giáo viên sau khi cho học sinh tìm hiểu xong nội dung của bài, có thể nêu thêm một
vài trường hợp như:
+ Khi 1 bạn làm sai bài tập, em góp ý cho bạn, nhưng bạn ấy không nghe mà cho là
em làm sai. Trong trường hợp đó em sẽ làm gì? Đây là lúc giáo viên nên dẫn dắt học sinh
vào câu chuyện cho các em tranh luận.
Ví dụ 3: Khi dạy bài: “Đoàn kết – Tương trợ”
Trang 7

Người thực hiện: Nguyễn Hữu Thọ

7


Sáng kiến kinh nghiệm: Một số giải pháp trong giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS
Sau khi cho học sinh tìm hiểu bài học xong, GV nên tạo ra những tình huống có vấn
đề, từ đó cho các em phân tích. GV phải làm như thế nào để dẫn các em vào nhân vật
chính, có như vậy các em mới thấy được ý nghĩa của việc giúp đỡ lẫn nhau.
Ngoài các phương pháp trên trong mỗi tiết dạy GV cần lấy các câu ca dao, dân ca,
tục ngữ để lồng ghép vào nội dung bài học.
Ví dụ 3: Khi dạy bài: “Đoàn kết – Tương trợ”
GV có thể lấy câu như:
“Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao”.
Hoặc: GV đọc bài thơ:
“Hòn đá to, hòn đá nặng.
Một người nhấc, nhấc không đặng …”
Phương pháp này có ưu điểm như sau:

trong lớp. Rút ngắn được khoảng cách các em.

2. Giáo viên dễ dàng xây dựng một tiết dạy, dễ dàng hiểu rõ cá tính của từng học
sinh.
Rút ra cho bản thân những tình huống mà rất cần trong công việc xây dựng nhân cách,
đạo đức cho học sinh.

3. Số liệu thống kê sau khi áp dụng đề tài:
Nhóm
Số lượng
Khối 6
Khối 7
Khối 8
Khối 9

Nhóm 1
18HS (15 %)
23HS (19,2 %)
14HS (11,7 %)
11HS (9,2 %)

Nhóm 2
45HS(37,5 %)
08HS (6,6 %)
06HS (6,0 %)
12HS (10,0 %)

Nhóm 3
57HS (47,5 %)
89HS (74,2%)


Sáng kiến kinh nghiệm: Một số giải pháp trong giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS
VI/ TÀI LIỆU THAM KHẢO
1/ Sách giáo khoa, Sách giáo viên GDCD 6, 7, 8, 9
2/ Sách:
+ Những vấn đề chung về đổi mới giáo dục THCS. (NXB giáo dục 2002)
+ Tâm lí học lứa tuổi (NXB giáo dục 2002)
+ Đắc nhân tâm (NXB Thanh Niên)
Định Quán, ngày 28 tháng 04 năm 2015
Người thực hiện

Nguyễn Hữu Thọ

SỞ GD&ĐT ĐỒNG NAI
Trang 10

Người thực hiện: Nguyễn Hữu Thọ

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

10


Sáng kiến kinh nghiệm: Một số giải pháp trong giáo dục đạo đức ở môn GDCD bậc THCS
Đơn vị: THCS – THPT Tây Sơn
––––––––––––––––––––––––
–––––––––––
Thanh sơn, ngà 28 tháng 10 năm 2014
PHIẾU NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

3. Khả năng áp dụng (Đánh dấu X vào 1 trong 3 ô mỗi dòng dưới đây)
- Cung cấp được các luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chính sách:
Trong Tổ/Phòng/Ban  Trong cơ quan, đơn vị, cơ sở GD&ĐT 
Trong ngành 
- Đưa ra các giải pháp khuyến nghị có khả năng ứng dụng thực tiễn, dễ thực hiện và dễ đi vào cuộc
sống: Trong Tổ/Phòng/Ban 
Trong cơ quan, đơn vị, cơ sở GD&ĐT 
Trong ngành 
- Đã được áp dụng trong thực tế đạt hiệu quả hoặc có khả năng áp dụng đạt hiệu quả trong phạm vi rộng:
Trong Tổ/Phòng/Ban 
Trong cơ quan, đơn vị, cơ sở GD&ĐT 
Trong ngành 
Xếp loại chung: Xuất sắc 
Khá 
Đạt 
Không xếp loại 
Cá nhân viết sáng kiến kinh nghiệm cam kết và chịu trách nhiệm không sao chép tài liệu của
người khác hoặc sao chép lại nội dung sáng kiến kinh nghiệm cũ của mình.
Tổ trưởng và Thủ trưởng đơn vị xác nhận đã kiểm tra và ghi nhận sáng kiến kinh nghiệm này
đã được tổ chức thực hiện tại đơn vị, được Hội đồng chuyên môn trường xem xét, đánh giá; tác
giả không sao chép tài liệu của người khác hoặc sao chép lại nội dung sáng kiến kinh nghiệm cũ
của chính tác giả.
Phiếu này được đánh dấu X đầy đủ các ô tương ứng, có ký tên xác nhận của tác giả và người
có thẩm quyền, đóng dấu của đơn vị và đóng kèm vào cuối mỗi bản sáng kiến kinh nghiệm.
NGƯỜI THỰC HIỆN SKKN
(Ký tên và ghi rõ họ tên)

XÁC NHẬN CỦA TỔ
CHUYÊN MÔN
(Ký tên và ghi rõ họ tên)