Đề tài:Phương pháp tạo hứng thú cho học sinh học
môn giáo dục công dân(GDCD) phần công dân với
đạo đức (GDCD lớp 10) qua hỗ trợ hình ảnh, vi deo.
A-ĐẶT VẤN ĐỀ
Đổi mới chương trình GD phổ thông là chủ trương lớn, cần thiết của ngành
giáo dục và của toàn xã hội.Trước yêu cầu của thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại
hóa (CNH,HĐH) đất nước,đổi mới về nội dung chương trình sách giáo khoa và
đổi mới về phương pháp dạy học( PPDH) trong nhà trường là một cuộc cách
mạng,là một yêu cầu tất yếu.Đổi mới chương trình dạy học mà mấu chốt là đổi
mới PPDH.
Song song với việc rèn luyện trí tuệ ,môn GDCD còn có vai trò quan trọng trong
hình thành và phát triển nhân cách của học sinh,rèn luyện đạo đức của học
sinh.Tuy nhiên hiện nay với lối sống thực dụng “thi gì học nấy”nên không ít học
sinh xem nhẹ không trú trọng vào học môn GDCD.
Trong khi đó môn GDCD kiến thức đặc thù là mang tính lý luận,trừu tượng,khái
quát hóa...đôi khi dễ tạo nên sự khó hiểu ,nhàm chán và ít hứng thú học ở học
sinh nếu giáo viên không có phương pháp phù hợp.
Chương trình môn GDCD ở trường THPT được phân theo 3 khối lớp 10,lớp
11.và 12. Mỗi khối lớp có nội dung riêng và kiến thức đặc thù , đối với chương
trình lớp 10 gồm 2 phần:
Phần 1:Công dân với hình thành thế giới quan và phương pháp luận khoa học
Phần 2:Công dân với đạo đức
Nếu như ở nội dung kiến thức phần 1 công dân đã được trang bị ,hình
thành thế giới quan và phương pháp luận khoa học thì ở phần 2 học sinh được
tìm hiểu và hình thành những tình cảm và cách ứng xử đạo đức trong các mối
quan hệ xã hội.Với đặc thù kiến thức về đạo đức gần với đời sống nhưng thực tế
1


cho thấy phần lớn những ‘’kinh nghiệm”,”bài học’’,của cuộc sống là do chúng
ta trãi nghiệm và trả giá chứ ít muốn tích lũy từ ông cha cộng với tâm lí chung

Với nhiệm vụ và đặc thù kiến thức của môn GDCD nên việc sử dụng hình
ảnh video hỗ trợ quá trình giảng dạy ở một số bài sẽ có hiệu quả tích cực trong
lĩnh hội kiến thức của học sinh,hình thành tình cảm , lối sống đạo đức tốt đẹp ở
học sinh.
2.Cơ sở thực tiễn
Với nhu cầu đổi mới chương trình,đổi mới sách giáo khoa giáo GDCD
yêu cầu đổi mới PPDH môn GDCD là điều tất yếu .
Vốn dĩ môn GDCD là môn có nhiều đơn vị kiến thức trừu tượng khái
quát mang tính lý thuyết cộng với tâm lý môn phụ học cũng chẳng để làm gì
của học sinh nên không ít học sinh ngại học và chán học. Ví như phần II,chương
trình GDCD lớp 10 Công dân với đạo đức,dường như tâm lý của con người ta là
không thích người khác “dạy khôn”, và không muốn lắng nghe người khác
khuyên : nên làm thế này không nên làm thế kia hoặc phải làm thế này phải
làm thế kia đặc biệt là học sinh mới lớn tự cho mình là “đã lớn”.
Mặt khác ở môn GDCD bị xem là môn phụ nên có những giờ học diễn
ra đơn điệu nên sử dụng phương pháp phương tiện dạy học cũng chỉ là hình thức
phương pháp cũng chỉ là thuyết trình nên học sinh thụ động ,nhàm chán ,không
hứng thú.
Để hạn chế được tâm lý xã hội đó, giờ dạy phần công dân với đạo đức
đạt hiệu quả thì người giáo viên phải đổi mới PPDH .Muốn vậy người Giáo
viên phải là người tổ chức thiết kế cho hoạt động hạn chế độc thoại bằng cách
sử dụng phương tiện dạy học bằng cách sử dụng phương tiện trực quan trong
dạy học cụ thể là sử dụng hình ảnh ,video để tạo hứng thú phát huy khả năng
phân tích,đánh giá của học sinh,khắc ghi kiến thức bài học thông qua mọi giác
quan.Những hình ảnh video mà giáo viên công phu chuẩn bị trong bài dạy sẽ
có tác động tích cực đến học sinh,tạo hứng thú niềm tin đối với học sinh,từ đó
tạo ở học sinh tâm lý thích học và muốn học giờ GDCD.
II. TÊN ĐỀ TÀI VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU

3



Hình ảnh video sẽ tăng thêm tính hấp dẫn cho nội dung bài học,tăng thêm
cảm hứng học tập cho học sinh.Đồng thời thông qua hình ảnh video giúp giáo
viên chuyển tải lời muốn nói dễ dàng hơn học sinh khắc sâu nội dung bài học
hơn.(Điều này chúng ta có thể thấy được tại sao khi xem phim chúng ta lại
nhớ nội dung phim nhanh hơn và lâu hơn).
Dựa trên cơ sở nguồn tư liệu tranh ảnh video chuẩn bị sẵn tôi đã kết hợp
với các phương tiện hỗ trợ cho dạy học khác có tính hiện đại như thiết kế bài
giảng trên powerpoint kết hợp với máy vi tính ,máy chiếu để biến những hình
ảnh video thêm sống động ,gần gũi đời sống thực tế nhằm thu hút sự tập trung
chú ý của học sinh,kích thích tư duy của học sinh đạt hiệu quả cao hơn. Vì vậy
ở một số bài tôi đã thiết kế trên powerpoint sử dụng hình ảnh ,vi deo hỗ trợ
nhằm tăng hiệu quả và chất lượng của giờ dạy .
2.Tạo hứng thú trong dạy học môn GDCD phần công với đạo

đức(lớp 10) thông qua việc hỗ trợ hình ảnh ,video.
2.1 Bố cục nội dung phần GDCD lớp 10
Phần GDCD 10 gồm 2 phần :
phần1là công dân với việc hình thành thế giới quan khoa học và hình thành
phương pháp luận khoa học.
Phần 2:Công dân với đạo đức. Trong đó phần II công dân với đạo đức gồm 6 bài:
Bài 10:-Quan niệm về đạo đức.
Bài 11-Một số phạm trù cơ bản của đạo đức học
Bài 12-Công dân với tình yêu hôn nhân và gia đình
Bài 13-Công dân với cộng đồng
Bài 14-Công dân với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc.
Bài 15- Công dân với một số vấn đề cấp thiết của nhân loại
Bài 16- Tự hoàn thiện bản thân
2.2.Sử dụng hình ảnh vi deo hỗ trợ trong một số bài giảng cụ thể

Hình ảnh nạo phá thai.

6


Tổn thương ban đầu về sức khỏe của người phụ nữ.

7


Quá trình và dụng cụ sử dụng để nạo phá thai.

Hài nhi bị tổn thương sau khi bị kẹp kéo ra khỏi cơ thể mẹ.

8


Đứa bé bị mẹ người mẹ trẻ bỏ vào thùng rác sau khi sinh ra không có khả
năng ,điều kiện nuôi.

9


Sinh ra là con người ai cũng có quyền được sống.
Sau khi quan sát những hình ảnh trên bạn có cảm nhận như thế nào và rút
ra điều gì cho bản thân?
Có thể tôi đưa ra những hình ảnh này một số người cho rằng không hợp
lý nhưng tôi thiết nghĩ với sự phát triển nhanh chóng của xã hội và sự “tập
nhiễm”xã hội ở giới trẻ nói chung và một bộ phận học sinh nói riêng thì những
hình ảnh này là cần thiết và thiết thực. Bản thân tôi thiết nghĩ những hình ảnh

trường,dịch bệnh,bùng nổ dân số.
-Trách nhiệm của công dân trước những vấn đề trên.
-Thái độ và việc làm phù hợp để góp phần giải quyết các vấn đề đó.
Nội dung cụ thể: phần bùng nổ dân số
Gv cho học sinh quan sát hình ảnh

Dân số thế giới 2012 :7 tỉ người

11


12


Sức ép dân số đến trái đất

13


14


Các em hãy so sánh 2 hình ảnh trên để thấy ảnh hưởng của dân số đến chất
lượng cuộc sống.
Phần b :Ô nhiễm môi trường :
Ô nhiễm môi trường không khí và hậu quả

15



20


3.Những điều cần chú ý khi sử dụng hình ảnh ,video trong giảng dạy:
Yêu cầu giáo viên phải chuẩn bị ,nghiên cứu nội dung bài thật kỹ và lựa chọn
bài cho phù hợp vì không phải bài nào chúng ta cũng sử dụng được hình ảnh
,video.
Việc sử dụng hình ảnh, vi deo phải kết hợp với các phương pháp khác như
thuyết trình ,vấn đáp thảo luận...để đạt hiệu quả cao .Hình ảnh video chỉ mang
tính chất hỗ trợ cho giảng dạy chính vì vây không nên lạm dụng. Nếu người
giáo viên đưa ra quá nhiều hình ảnh dẫn đến gây nhiễu đến học sinh,học sinh sẽ
không xác định được trọng tâm của bài học.
Yêu cầu giáo viên trong quá trình thiết kế nội dung bài học sử dụng hình ảnh
vi deo phải có sự chọn lọc, điển hình với nội dung kiến thức,đảm bảo lượng thời
gian cần thiết.
Hình ảnh video được sử dụng phải đảm bảo độ rõ ràng ,sắc nét và độ thẩm
mỹ cao. Bên cạnh đó để sử dụng có hiệu quả hình ảnh video ,thì yêu cầu giáo
viên phải có kỹ năng tạo bài giảng powerpoint cùng với khả năng sử dụng máy
vi tính và máy chiếu để tạo hiệu quả cao.
Đưa hình ảnh video phải có thông tin, có lời dẫn đi kèm và khi khai thác
thông tin phải xác định được nguồn gốc của thông tin có đáng tin cậy không.
4.Kết quả đạt được:
Trên đây là một số hình ảnh vi deo hỗ trợ cho quá trình giảng dạy ở một số bài
đạo đức cụ thể.Tuy nhiên đối với bản thân tôi nó có tác dụng và hiệu quả cao.
*Đối với giáo viên:để có thể thiết kế một bài giảng có sự hỗ trợ của hình ảnh và
video thì yêu cầu đầu tiên và bắt buộc đó là phải nghiên cứu nội dung bài thật

21



23
53
24
56
23
51

học môn GDCD
SL
Tỉ lệ %
20
47
19
44
22
49

22


4.1.2 Khi đã sử dụng việc hỗ trợ hình ảnh ,video
Lớp Học

HS hứng thú với HS không hứng thú

sinh
10B
10C
10G



TB

Yếu

sinh
10B
10C
10G

43
43
45

SL
0
0
0

%
0
0
0

SL
22
29
20

%

43
43
45

SL
2
2
1

%
5%
5%
3%

SL
25
32
24

%
SL
58% 16
74% 9
53% 20

%
SL
37% 0
21% 0
44% 0

2.Đề xuất
Giáo dục công dân là môn học được đánh giá là quan trọng đối với học
sinh, song trên thực tế nó vẫn chưa được nhìn nhận đúng mức. Vì thế trong quá
trình giảng dạy chúng tôi còn gặp không ít khó khăn. Vì vậy để thực hiện tốt
hơn nữa nhiệm vụ được giao, tôi có một số đề xuất như sau:
- Bài giảng môn GDCD phải luôn luôn cập nhật những thông tin mới nhất
để bổ sung cho bài học do đó tôi đề nghị mỗi giáo viên GDCD, nhà trường, Sở
GD&ĐT nên cung cấp cho một số tạp chí , báo , bản tin ...

24


- Môn GDCD hiện nay còn rất ít sách tham khảo, sách bài tập ,trong khi
đó các môn học khác lại rất nhiều, do đó phải bổ sung cho môn GDCD một số
sách tham khảo , sách bài tập .
- Trong chương trình GDCD các lớp đều có tiết ngoại khóa , nhưng tài
liệu phục vụ cho những tiết học này còn hạn chế, do giáo viên tự tìm kiếm, do
đó nên cung cấp cho giáo viên mốt số tài liệu để dạy tiết học ngoại khóa để giờ
học có hiệu quả thiết thực.
Trên đây là phương pháp dạy mà tôi đã áp dụng trong năm học vừa qua, và
đó là một kinh nghiệm giảng dạy của tôi. Tôi xin được đưa ra để bạn bè đồng
nghiệp tham khảo, bổ sung cho bài giảng đi đến hoàn thiện và nâng cao dần vị
thế của bộ môn.Tôi xin chân thành cảm ơn !

XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ

Thanh hóa, ngày 25 tháng 3 năm

2013
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của