'*
BỌ
BỌ GIAO
GIAO DỤC
DỤC VA
VA ĐAO
ĐAO TẠO
TẠO
TRƯỜNG ĐẠI
ĐẠI HỌC
HỌC VINH
VINH
TRƯỜNG
PHẠM
PHẠMXUÂN
XUÂNHÙNG
HÙNG
MỘT SÓ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ
CHÁT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC cơ SỞ
LUẬN VĂN THẠC sĩ KHOA HỌC GIÁO DỤC
LUẬN VĂN THẠC sĩ KHOA HỌC GIÁO DỤC
NGHỆ AN - 2013
~
^
MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦƯ............................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài...........................................................................................1
2. Mục đích nghiên cứu..................................................................................... 5
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu............................................................... 5
4. Giả thuyết khoa học....................................................................................... 6
5. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên círu.................................................................. ố
6. Phương pháp nghiên cứu............................................................................... 6
7. Những đóng góp của luận văn....................................................................... 6
8. Cấu trúc của luận văn..................................................................................... 7
Chương 1. Cơ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐÈ TÀI.......................................................8
1.1. Lịch sử nghiên cứu vấn đề.............................................................................8
1.1.1.........................................................................Các nghiên cứu ở nước ngoài
8
1.1.2..........................................................................Các nghiên cứu ở trong nước
9
1.2. Một số khái niệm cơ bản..............................................................................10
1.2.1...........................................Quản lý, quản lý giáo dục và quản lý nhà trường
10
1.2.2...............................................................Dạy học, quản lý hoạt động dạy học
16
1.2.3........................................Chất lượng, quản lý chất lượng hoạt động dạy học
19
1.3. Một số vấn đề về quản lý chất lượng dạy học ở trường THCS....................22
1.3.1.
Nội dung quản lý chất lượng dạy học ở các trường
THCS
22
1.3.2.
2.2.5........................................................Chất lượng giáo dục ở các trường THCS
47
2.3...........................Thực trạng công tác quản lý chất lượng hoạt động dạy học
51
2.3.1........................................................Quản lý việc thực hiện mục tiêu dạy học
52
2.3.2...................................................................................................................Qu
ản lý việc thực hiện nội dung chương trình, kế hoạch dạy học....................52
2.3.3..................................Quản lý giờ dạy, bài soạn và công tác thăm lớp dự giờ
54
2.3.4........................................................Quản lý công tác sắp xếp thời khoá biểu
56
2.3.5.....................................................Quản lý công tác sinh hoạt tổ chuyên môn
57
2.3.6..............................Quản lý đối mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá
58
2.3.7...........................................................................Quản lý môi trường dạy học
59
2.4. Đánh giá chung về thực trạng hoạt động dạy học ở các trường
THCS huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh......................................................60
2.4.1...............................................................................................Những ưu điểm
60
2.4.2..................................................................................................Những tồn tại
61
2.4.3......................................................................Nguyên nhân của những tồn tại
63
Ket luận chương 2.......................................................................................... 64
Chương 3. MỘT SÓ GIẢI PHÁP QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG HOẠT
DỘNG DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG TRƯNG HỌC c:ơ SỞ HUYỆN
NGHI XUÂN, TỈNH HÀ TĨNH.....................................................................65
TBDH
THCS
THPT
TT
TU
TW
ƯBND
ChỉMỤC
thị CÁC
DANH
CHỮ VIÉT bảo..............................................tính
TẮT TRONG LUÂN VĂN
3.1.2.Nguyên
tắc đảm
thực
tiễn 65
Giáo dục và3.1.3.
Đào tạo
Nguyên tắc bảo đảm...................................tính toàn
diện và hệ thống...................................................66
Giáo dục hướng
nghiệp
3.1.4.Nguyên
tắc đảm
bảo..............................................tính hiệu
quả 66
Giáo dục thường
xuyên
3.1.5.Nguyên
công tác kiểm tra, đánh giá.........................................................................84
tốt công tác xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục
Trung 3.2.6.............Làm
học cơ sở
........................................................................................................89
Trung học phổ
thông
3.2.7..........Nâng
cao chất lượng đội ngũ giáo viên cấp THCS toàn huyện
........................................................................................................97
Thông tư Phát huy vai trò quản lý nhà nước trên lĩnh vực chuyên môn
3.2.8.
của
Tỉnh
uỷ
Phòng
GD-ĐT..........................................................................................100
3.3. Mối quan hệ giữa các giải pháp...........................................................106
Trung
ương
3.4.
Thăm
dò tính cần thiết và tính khả thi của các giải pháp đã đềxuất.. 107
Kết luận chương 3......................................................................................... 109
Ưỷ ban
nhân
dân
KÉT
LUẬN
VÀ
Cần giải quyết tốt vấn đề giáo viên, tăng cường đầu tư cho giáo dục, cải tiến
cách dạy và học. Quan tâm đặc biệt đến việc phát triển giáo dục vùng nông
thôn, miền núi, hải đảo. Quyết tâm xây dựng một nền giáo dục đậm đà sắc
thái Việt Nam.
Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng
(khoá VIII) về định hướng chiến lược phát triển giáo dục - đào tạo trong
thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá và nhiệm vụ đến năm 2000 nêu rõ
“Thực sự coi giáo dục - đào tạo, là quốc sách hàng đầu. Nhận thức sâu sắc
giáo dục - đào tạo cùng với khoa học và công nghệ là nhân tố quyết định
tăng trưởng kinh tế và phát triển xã hội, đầu tư cho giáo dục - đào tạo là
đầu tư phát triển. Thực hiện các chính sách ưu tiên iru đãi đối với giáo dục
- đào tạo, đặc biệt là chính sách đầu tư và chính sách tiền lương. Có các
giải pháp mạnh mẽ đế phát triển giáo dục. Giáo dục - đào tạo là sự nghiệp
của toàn Đảng, của Nhà nước và của toàn dân. Mọi người đi học, học
thường xuyên, học suốt đời. Phê phán thói lười học. Mọi người chăm lo
cho giáo dục. Các cấp uỷ và tổ chức Đảng, các cấp chính quyền, các đoàn
2
những tiến bộ khoa học - công nghệ và củng cố quốc phòng, an ninh. Coi
trọng cả ba mặt: mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng và phát huy hiệu
quả. Thực hiện giáo dục kết hợp với lao động sản xuất, nghiên cứu khoa
học, lý luận gắn với thực tế, học đi đôi với hành, nhà trường gắn liền với
gia đình và xã hội. Thực hiện công bằng xã hội trong giáo dục và đào tạo.
Tạo điều kiện đế ai cũng được học hành. Người nghèo được nhà nước và
cộng đồng giúp đỡ để học tập. Bảo đảm điều kiện cho những người học
giỏi phát triến tài năng” [6].
Quan điểm này tiếp tục được khẳng định trong Nghị quyết Đại hội
Đảng toàn quốc lần thứ XI của Đảng: “Thực hiện đồng bộ các giải pháp
phát triến và nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo. Đổi mới chương
lượng đội ngũ thực tế là chưa cao.
- Việc quản lý chuyên môn còn nhiều bất cập, chưa mang tính khoa học
dẫn đến hiệu quả chưa cao.
- Số học sinh bỏ học ở bậc THCS vẫn còn, công tác PCGD Trung học
còn gặp nhiều khó khăn, một số địa phương các tiêu chuẩn về phổ cập giáo
dục Trung học đạt còn thấp. Việc phân luồng học sinh sau THCS chưa được
tập trung đúng mức nên tỷ lệ học nghề, tốt nghiệp trường nghề, tỷ lệ huy động
học sinh tốt nghiệp THCS vào học các trường nghề còn rất thấp ảnh hưởng
đến việc chuyến dịch cơ cấu lao động, giải quyết việc làm và nâng cao thu
nhập của các địa phương.
- Chất lượng học tập của học sinh THCS tuy đã có bước chuyển biến
song vẫn còn thấp so với mặt bằng chung của tỉnh, chất lượng mũi nhọn
chưa cao, chất lượng đại trà chưa đáp ứng được yêu cầu về chuẩn kiến thức
kỹ năng.
- Đầu tư cho giáo dục chưa đáp ứng được yêu cầu trong giai đoạn hiện
nay, cơ sở vật chất hàng năm được bố sung, song chưa đáp ứng kịp với yêu
cầu đối mới chương trình phố thông, tôc độ xây dựng trường chuân quốc gia
chậm, tỉ lệ trường đạt chuẩn quốc gia còn thấp (3/11 trường, tỷ lệ 27.2%),
chất lượng giáo dục toàn diện chưa cao...
5
Đây là những vấn đề mà lãnh đạo huyện và các nhà quản lý giáo dục
đang hết sức quan tâm. Trên thực tế, từ trước đến nay chưa có công trình khoa
học nào đi sâu nghiên cứu về quản lý chất lượng hoạt động dạy học ở các
trường trung học cơ sở một cách quy mô và hệ thống trên địa bàn huyện Nghi
Xuân. Vì thế, việc việc nghiên cứu đưa ra các giải pháp quản lý nhằm nâng
cao chất lượng hoạt động dạy học ở các trường trung học cơ sở huyện Nghi
Xuân nói riêng, phát triển giáo dục và đào tạo huyện Nghi Xuân nói chung
trong giai đoạn hiện nay có một ý nghĩa quan trọng và cần thiết, đồng thời
Xuân, tỉnh Hà Tĩnh.
6. Phương pháp nghiên cúu
6.1. Các nhóm nghiên cứu lý luận: Phân tích tổng hợp, khái quát hoá
các nhận định độc lập, mô hình hoá.
6.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
Quan sát, điều tra, tổng kết kinh nghiệm giáo dục, nghiên cứu các sản
phẩm hoạt động, lấy ý kiến chuyên gia, các nhà quản lý.
6.3. Phương pháp thống kê toán học.
7. Nhũưg đóng góp của luận văn
- Vận dụng lý luận về phát triển quản lý chất lượng hoạt động dạy học
ở THCS vào việc nâng cao quản lý chất lượng hoạt động dạy học ở các
trường THCS huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh.
- Đánh giá thực trạng công tác quản lý chất lượng hoạt động dạy học ở
các trường THCS huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh.
7
- Đề tài có thế làm tài liệu tham khảo cho những trường trung học cơ sở
của các huyện có thực trạng tưong tự.
- Đề tài có thế làm tài liệu tham khảo cho học viên cao học và sinh viên
ngành quản lý giáo dục.
8. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn gồm
3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận của đề tài
Chương 2: Thực trạng công tác quản lý chất lượng hoạt động dạy học ở
các trường THCS huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh
Chương 3: Một số giải pháp quản lý chất lượng hoạt động dạy học ở
các trường THCS huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh.
và là điểm tựa cơ bản để gợi mở tư duy và cách làm mới đối với sự nghiệp
phát triển giáo dục nước ta.
Các tác giả Trần Kiêm, Nguyễn Xuân Thức đã có giáo trình đại cương
khoa học quản lý và quản lý giáo dục cung cấp những kiến thức cơ bản nhận
dạng về khoa học quản lý, khoa học quản lý giáo dục và những tri thức nền
tảng để tiếp thu những kiến thức khoa học quản lý chuyên sâu.
Những năm gần đây, xuất hiện ngày càng nhiều các luận văn thạc sĩ
nghiên cứu đề tài quản lý hoạt động dạy học của cán bộ quản lý các trường phổ
thông như.
"Một so giải pháp quản lý hoạt động dạy học của giáo viên trung học cơ
sở huyện Anh Sơn, tỉnh Nghệ An" của tác giả Phạm Sơn Hà (2007).
"Một số giải pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng hoạt động dạy
học ở các trường trung học cơ sở huyện Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp" của tác
giả Nguyễn Văn Cường (2009).
10
"Một sổ giải pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng hoạt động dạy
học ở các trường trung học cơ sở huyện Như Xuân, tinh Thanh Hoá" của tác
giả Vũ Đình Đăng (2010).
Trên địa bàn huyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh đã có các luận văn thạc sĩ
nghiên cứu về quản lý giáo dục như:
'Xây dựng quy hoạch phát triên giáo dục tiêu học và trung học cơ sở
hĩỉyện Nghi Xuân, tỉnh Hà Tĩnh đến năm 2010” của tác giả Hà Hùng Việt (2004).
"Một sổ biện pháp quản lý chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên trung học