Mục lục.
Trang
I. Lời mở đầu

2

II. Nội dung

3

1. Chức năng điều hòa các mối quan hệ xã hội

3

1.1. Chức năng giáo dục

4

1.2. Chức năng giám sát tư vấn

5

2. Tác động của dư luận xã hội đối với pháp luật

5

3. Nâng cao vai trò, vị trí của dư luận xã hội trong hoạt động pháp luật
ở nước ta hiện nay

9




II.NỘI DUNG:
Đã có rất nhiều định nghĩa vế dư luận xã hội, và định nghĩa đầy đủ đó là: dư
luận xã hội là tập hợp các ý kiến, thái độ có tính chất phán xét, đánh giá của các
nhóm xã hội hay của xã hội nói chung trước những vấn đề mang tính thời sự, có
lien quan tới lợi ích chung, thu hút được sự qua tâm của nhiều người và được thể
hiện trong các nhận định hoặc hành đọng thực tiễn của họ.
Vậy dư luận xã hội có chức năng cơ bản gì? Các chức năng này tác động như
thế nào tới đời sống xã hội.Đó la vấn đề chúng ta cần quan tâm, và dưới đây là các
chức năng cơ bản quan trọng đó.

1. Chức năng điều hòa các mối quan hệ xã hội.
Đây là chưc năng có ý nghĩa hết sức quan trọng, chính khái niệm điều hòa các
mối quan hệ xã hội cho phép chúng ta hiểu được những tác động trực tiếp hay gián
tiếp đến quan hệ giữa các nhom trong xã hội nhằm đạt được những hoạt động
chung và sự chia sẻ, thừa nhận ccủa các nhóm xã hội. Khi đã hình thành, dư luận
xã hôi biểu thị thái độ, quan điểm, cảm xúc, ý chí tập thể của đại đa số người trong
cộng đồng, do nó có sức mạnh to lớn, điều đáng chú ý là trong lịch sử xã hội loài
người, dư luận xã hội đã đóng vai trò điều hòa các mối quan hệ xã hội ngay cả khi
xã hội chưa có sự phân hóa giai cấp, chưa xuất hiện nhà nước và pháp luật, nghĩa
là trong xã hội nguyên thủy.
Trên cơ sở các phán xét, đánh giá về các sự kiện, hiên tượng xã hôi xảy ra trong
đời sống xã hội, dư luận xã hội góp phần hình thành các chuẩn mực xã hội, chỉ ra
những việc nên lam, những điều nên tránh, điều chỉnh hành vi, cách sử xự của mọi
người. Nó làm cho các phong tục, tập quán đã hình thành trong quá khứ phát huy
được vai trò, tác dụng trong xã hội hiện đại. Dư luận xã hội đóng vai trò là “ người
lính canh giữ”, bảo vệ quyền lợi, các giá trị phổ biến của xã hội cũng như các giá
trị của lợi ích, cá nhân chính đáng của con người.
Đối với đại đa số nhân dân, lợi ích quốc gia, dân tộc luôn có tầm quan trọng

nhất định các cá nhân sẽ cảm nhận những điều nên làm và những điều không nên
làm, những hành động, những cư xử chấp nhận được tròng cuộc sống chung của
họ. Như vậy là đai đa số mọi người trong cộng đồng xã hội dều quan tâm xem dư
luận xã hội đánh giá về ý thức, hành vi của mình như thế nào. Từ đó, mỗi người
đều cố khuynh hướng giữ gìn, bảo vệ những nhận xét, đánh giá tốt, khắc phục, sửa
chữa những sai sót nhằm đáp ứng những đòi hỏi của dư luận xã hội đối với bả than
mình.

1.2. Chức năng giám sát tư vấn
Page 4


Chức năng giám sát tư vấn được thể hiện rõ nét nhất khi đối tượng của dư luận
xã hội là các hoạt động của cơ quan nhà nước, chính quyền các cấp. Trong tiến
trình dân chủ hóa đời sống xã hội, những người dân bình thường ngày càng có cơ
hội tham gia trực tiếp hay gián tiếp vào các mặt hoạt động, xây dựng và quản lý đất
nước. Người dân không chỉ bầu ra người đại diện cho quyền lợi của mình tại cơ
quan dân cử mà còn thông qua dư luận xã hội, họ đánh giá, nhận xét về các chủ
trương, chính sách của Nhà nước, hoạt động của bộ máy chính quyền. Qua đó, dư
luận xã hội thực hiên chức năng giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước, các
tổ chức xã hội, gây sức ép lớn đối với tệ tham nhũng, quan lieu, tắc trách. Trong
các xã hội có nền dân chủ rộng rãi, công luận thường được coi là cơ quan quyền
lực thứ tư. Dư luận xã hội và báo chí được coi là kẻ thù của tệ tham nhũng, quan
liêu cửa quyền vì dư luận xã hội và báo chí lúc nào cũng sẵn sàng lên án, tố cáo
các hiện tương tiêu cực đó. Trước những vấn đề nan bức xúc của cộng đồng, của
đất nước, dư luận xã hội có thể đưa ra các đề nghị, khuyến cáo, các lời khuyên
sáng suốt có tính chất tư vấn nhằm giải quyết tốt các vấn đề đặt ra đó.Để phát huy
được vai trò, chức năng giám sát, tư vấn của dư luận xã hội cần phải chú ý các
điểm: đảm bảo tính công khai của các công việc chung của đất nước, của xã hội và
xây dựng cơ chế và hành lang pháp lý phù hợp, thuận tiện cho việc tiếp nhận và áp

nhiều mang tính chất nhất thời, không bền vững. thông thường dư luận xã hội nổi
lên rồi sau một thời gian nhất định lại lắng xuốngvà tác dụng của nó sẽ giảm dần.
Mặt khác dư luận xã hội rất gần gũi và trong nhiều trường hợp nó là một phần
của ý thức pháp luật khi nó đánh giá, phán xét các vấn đề có liên quan đến pháp
luật và hành vi pháp luật của tổ chức, cá nhân trong xã hội. Dư luận xã hội về một
vấn đề, hiên tượng pháp lý nào đó đã chứ đựng trong nó những quan điểm, tư
tưởng pháp lý củ chủ thể đối với điều đó, những phán xét của dư luận xã hội cũng
chính là là thái độ, tình cảm của họ đối với hiện tượng pháp lý đó. Sự gắn bó khăng
khít không thể tách rời giữa dư luận xã hội và ý thức xã hội cho thấy nếu ý thức
pháp luật xã hội cao, trình độ hiểu biết và đánh giá các hiện tượng chính trị - pháp
lý của nhân dân chính xá, đầy đủ thì sẽ góp phần hình thành trong xã hội nhưng dư
luận đúng đắn đối với các quy định pháp luật và quá trình điều chỉnh pháp luật.
Ngược lại, nếu ý thức pháp luật xã hội thấp thì có thể dẫn đến hình thành trong xã
hội những dư luận xã hội không đúng về các hiện tượng pháp lý nhất định.
- Đối với hoạt động xây dựng pháp luật, dư luận xã hội có ảnh hưởng và tác
động quan trọng tới hoạt động này, sự ảnh hương đó thể hiện ở những phương diện
sau:
Thứ nhất, dư luận xã hội là sự thể hiện lợi ích chung thông qua tiếng nói chung
của nhân dân, nó là diều kiện cần thiết để các tầng lớp nhân dân phát huy quyền
làm chủ, mở rộng nền dân chủ xã hội, tích cực tham gia vào các hoạt động xây
dựng pháp luật.Các tầng lớp nhân dân là chủ thể rộng rãi của hoạt động xây dựng
pháp luật
Page 6


Thứ hai, dư luận xã hội là nguồn thông tin phản hồi có ý nghĩa rất quan trọng và
thiết thực đối với quá trình xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật và các văn
bản quy phạm pháp luật dưới luật, đối với việc ban hành các quyết định của các cá
nhân, nhà chưc trách có thẩm quyền. Để có được các văn bản pháp luật sát thưc tế,
các văn bản quyết định hành chính đúng đắn, có tính khả thi cao, trước khi xây


tuy nhiên, trong quá trình xây dựng pháp luật không phải khi nào cũng lường trước
được mọi tình huống hay hoàn cảnh có thể xay ra trong thực tế, do vậy khi tổ chức
thực hiện pháp luật các cơ quan nhà nước co thẩm quyền cần chú ý tới dư luận xã
hội, xem xã hội đồng tình, ủng hộ hay phản đối hoạt động đó của cơ quan hay nhà
chưc trách có thẩm quyền. Dư luận xã hội cũng có thể tác động, đòi hỏi các cơ
quan tổ chức, thực hiện pháp luật cân nhắc xem xét lại hành vi, quyết định áp dụng
pháp luật của mình, thậm chí có thể tạm dừng các hoạt đông đó.
Trong hoạt động xét xử của tòa án hay hoạt động truy cứu trách nhiệm pháp lý
của các cơ quan, nhà chức trách có thẩm quyền là những hoạt động luôn gây được
sự chú ý của dư luận xã hội, nhất là các vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình hoặc
những vụ án tham nhũng hối lộ có sự tham gia của những cán bộ, công chức giữ
những cương vị quan trọng trong bộ máy của Đảng và Nhà nước. Quần chúng
nhân dân thường quan tâm xem việc xử lý cuẩ cơ quan bảo vệ pháp luật có nghiêm
minh, có công bằng hay không, có biểu hiện của sự bao che nương nhẹ hay không.
Dư luận xã hội luôn có sự nhận xét, phán xét về tính công bằng, đúng đắn, tính
chính xác trong hoạt động, quyết định của cơ quan có thẩm quyền, hành vi của
những người có chức vụ, quyền hạn, từ đó thể hiện thái độ đồng tình ủng hộ hay
phê phán, tẩy chay chúng. Và không chỉ dừng lại ở việc đánh giá hành vi củ những
người có trách nhiệm quyền hạn mà dư luận xã hội còn đánh giá, phán quyết về cả
thái độ, tác phong, đạo đức của những người đó.
Như vậy dư luận xã hội có vai trò như một công cụ thẩm định bản than nội dung
pháp luật và các hoạt động pháp luật, một phương tiện để phat huy quyền làm chủ
của nhân dân trong lĩnh vực hoạt động pháp luật. Dư luận còn góp phần làm cho
văn hóa pháp lý ứng xử ngày một tốt hơn, tọa ra sự hiểu biết, thông cảm lẫn nhau
giữa nhân dân và những người giữ chức vụ, quyền hạn, tạo ra không khí hòa thuận
trong các hoạt động xã hội, sự gắn bó của công dân trong công việc nhà nước.

3.Nâng cao vai trò, vị trí của dư luận xã hội trong hoạt động pháp
luật ở nước ta hiện nay.

III. Kết luận
Như vậy, dư luận xã hội đã có những ảnh hưởng rất quan trọng trong đời sống
xã hội, đã có những ảnh hưởg tốt tới lĩnh vực pháp luật, và mỗi người chúng ta
đang sống trong xã hội và cần phải nhận thức được vai trò, ý nghĩa của dư luận xã
hội, và chính bản thân mỗi người cũng cần phải có những kiến thức xã hội cơ bản,
để khi đánh giá, phán xét về một vấn đề của xã hội thi mỗi người chúng ta có cái
nhìn khách quan, đưa ra được những nhận xét và phán xét đúng đắn, giúp cho xã
hội tiến bộ và phát triển hơn.

Page 10


Danh mục tài liệu tham khảo.
1. Xã hội học pháp luật, nxb tư pháp, 2010.
2. Tập bài giảng xã hội học, nxb CAND, 2010.
Và một số tài liệu khác…

Page 11