BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
HOÀNG XUÂN HÙNG
VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CÁN BỘ
ĐỂ XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CHỦ CHỐT CẤP
CƠ SỞ Ở HUYỆN ĐỨC THỌ TỈNH HÀ TĨNH
GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ
NGHỆ AN - 2015
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
HOÀNG XUÂN HÙNG
VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CÁN BỘ
ĐỂ XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CHỦ CHỐT CẤP
CƠ SỞ Ở HUYỆN ĐỨC THỌ TỈNH HÀ TĨNH
GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
Chuyên ngành: Chính trị học
Mã số: 60.31.02.01
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ
Người hướng dẫn khoa học:
MỤC
MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa....................................................................................................................
Lời cảm ơn........................................................................................................................
Mục lục..............................................................................................................................
MỤC......................................................................................................................3
A. MỞ ĐẦU..........................................................................................................4
1. Lý do chọn đề tài...........................................................................................
2. Mục đích nghiên cứu.....................................................................................
3. Nhiệm vụ nghiên cứu....................................................................................
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.................................................................
5. Phương pháp nghiên cứu...............................................................................
6. Những đóng góp mới của đề tài..................................................................
7. Kết cấu của luận văn....................................................................................
B. NỘI DUNG.....................................................................................................10
Chương 1 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CÔNG TÁC CÁN BỘ.................10
1.1. Một số khái niệm liên quan về cán bộ......................................................
1.2. Tư tưởng Hồ Chí Minh về tiêu chuẩn của người cán bộ cách mạng
..................................................................................................................
1.3. Quan điểm của Hồ Chí Minh về huấn luyện, đào tạo, sử dụng và
chính sách đãi ngộ cán bộ........................................................................
Kết luận chương 1...........................................................................................
Chương 2 THỰC TRẠNG VẬN DỤNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH ĐỂ XÂY
DỰNG ĐỘI NGŨ CÁN BỘ CHỦ CHỐT CẤP CƠ SỞ Ở ĐỨC THỌ TRONG
GIAI ĐOẠN HIỆN NAY....................................................................................43
2.1. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội của huyện Đức Thọ, tỉnh Hà
Tĩnh..........................................................................................................
trong giai đoạn mới.
Tuy nhiên, thực tế trên phạm vi cả nước và trong từng địa phương đang
đặt ra nhiều vấn đề mới, cần được tiếp tục nghiên cứu cụ thể, những đòi hỏi về
chất lượng đội ngũ cán bộ chủ chốt các cấp, nhất là cấp cơ sở ngày càng trở nên
6
bức thiết và quan trọng hơn bao giờ hết. Do những tác động ngày càng mạnh mẽ
của mặt trái kinh tế thị trường dẫn đến tình trạng một bộ phận không nhỏ cán bộ,
đảng viên, trong đó có những đảng viên giữ vị trí lãnh đạo, quản lý, kể cả một số
cán bộ cao cấp, suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống với những
biểu hiện khác nhau về sự phai nhạt lý tưởng, sa vào chủ nghĩa cá nhân ích kỷ,
cơ hội, thực dụng, chạy theo danh lợi, tiền tài, kèn cựa địa vị, cục bộ, tham
nhũng, lãng phí, tùy tiện, vô nguyên tắc... Mặt khác, một bộ phận cán bộ lãnh
đạo các cấp vẫn còn mắc bệnh độc đoán, chuyên quyền, thiếu khoa học, thiếu
dân chủ; cán bộ chủ chốt cấp cơ sở thì xa dân, cửa quyền, hách dịch… làm cho
hoạt động của bộ máy công quyền và các tổ chức trong hệ thống chính trị kém
hiệu quả, những “điểm nóng” ở cơ sở ngày càng nhiều hơn, phức tạp hơn… đặt
ra những vấn đề lớn về công tác cán bộ nói chung và cán bộ chủ chốt các cấp
nói riêng, trong đó cấp cơ sở có vai trò cốt yếu.
Do đó, việc nghiên cứu, tổng kết, đánh giá đúng thực trạng đội ngũ cán
bộ, từ đó rút ra nguyên nhân và bài học kinh nghiệm, đồng thời vận dụng sáng
tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ để đề xuất với lãnh đạo huyện nhà một số
giải pháp chủ yếu trong công tác xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ nhằm
đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ chính trị trong giai đoạn hiện nay là việc làm hết sức
cần thiết.
Từ tình hình thực tế trên, tôi chọn đề tài: “Vận dụng tư tưởng Hồ Chí
Minh về cán bộ để xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ ở huyện Đức
Thọ tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn hiện nay” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn tốt
nghiệp Thạc sĩ chuyên ngành Chính trị học.
- Nguyễn Phú Trọng và Trần Xuân Sầm (Đồng chủ biên): Luận cứ khoa
học cho việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong thời kỳ đẩy mạnh công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2003.
- Nguyễn Thị Thanh Huyền: luận văn Thạc sĩ chuyên ngành hành chính
công "Nâng cao năng lực của đội cán bộ chủ chốt cấp cơ sở tại huyện Thanh
Trì, thành phố Hà Nội giai đoạn hiện nay".
8
Trần Huy Sáng (1999), Xây dựng đội ngũ CB, CC QLNN về kinh tế ở các
huyện (qua thực tế các huyện ngoại thành Hà Nội), Luận án Tiến sĩ khoa học
Kinh tế, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; - Thang Văn Phúc, Nguyễn
Minh Phương, Xây dựng đội ngũ CB, CC của Nhà nước pháp quyền XHCN của
dân, do dân, vì dân, Tạp chí Cộng sản điện tử, số 22;
- Một số bài báo của nhiều nhà nghiên cứu đăng trên các tạp chí khoa học
theo chủ đề Tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ và công tác cán bộ như:
- TS. Lê Văn Thịnh: Tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách công tác của
cán bộ, Trường Đại học KHXH&NV- Đại học Quốc gia Hà Nội- 2011
- Lê Thị Thủy: Vấn đề cán bộ trong tác phẩm Sửa đổi lối làm việc của Hồ
Chí Minh, Tạp chí Lý luận chính trị & truyền thông - Số tháng 3-2009.
- TS. Nguyễn Thị Kim Dung - Học viện chính trị - Hành chính quốc gia
Hồ Chí Minh: Quan điểm của Chủ Tịch Hồ Chí Minh về sử dụng cán bộ - Tạp
chí lí luận Chính trị số 6-2013.
- Ths. Nguyễn Lương Uyên - Viện Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng:
Quan điểm của Hồ Chí Minh về nội dung huấn luyện cán bộ, 4-2013.
Các công trình nghiên cứu trên đã đi sâu phân tích tư tưởng Hồ Chí
Minh về cán bộ và công tác cán bộ dưới nhiều góc độ khác nhau, như vấn đề
rèn luyện đạo đức, năng lực của cán bộ, một số nội dung quan trọng của tư
tưởng Hồ Chí Minh về công tác đào tạo, huấn luyện cán bộ, đổi mới phong
cách cán bộ, v.v… song có thể nói chưa có công trình khoa học nào đi sâu
- Tư liệu phục vụ nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh đã được công bố
chính thức ở Việt Nam;
- Thực tiễn công tác xây dựng đội ngũ cán bộ cấp cơ sở ở huyện Đức Thọ
từ năm 2005 đến nay và tầm nhìn đến 2020.
5. Phương pháp nghiên cứu
Luận văn được nghiên cứu trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa
duy vật biện chứng và duy vật lịch sử; sử dụng các phương pháp phân tích, tổng
10
hợp; phương pháp lôgíc và lịch sử kết hợp với phương pháp điều tra xã hội học,
đặc biệt coi trọng phương pháp tổng kết thực tiễn.
6. Những đóng góp mới của đề tài
Luận văn góp phần đánh giá thực trạng công tác xây dựng và chất lượng
đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ sở ở huyện Đức Thọ tỉnh Hà Tĩnh, qua đó đề
xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ trong giai đoạn
hiện nay theo Tư tưởng Hồ Chí Minh.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn có
cấu trúc gồm 3 chương:
Chương 1. Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác cán bộ.
Chương 2. Thực trạng vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh để xây dựng đội
ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ sở ở Đức Thọ trong giai đoạn hiện nay.
Chương 3. Mục tiêu, phương hướng và những giải pháp nhằm vận dụng
tư tưởng Hồ Chí Minh về cán bộ để xây dựng đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ sở
huyện Đức Thọ trong giai đoạn hiện nay.
B. NỘI DUNG
Chương 1
TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CÔNG TÁC CÁN BỘ
1.1. Một số khái niệm liên quan về cán bộ
chỗ: Đội ngũ là tập hợp một số người thành một lực lượng thực hiện một hay
một số chức năng, nhiệm vụ nhất định để đem về kết quả nhất định nào đó.
Nội hàm “đội ngũ cán bộ” cũng bao hàm nhiều nội dung. Xét về mặt cấu
trúc, có thể quan niệm đội ngũ cán bộ bao hàm hai bộ phận: bộ phận thứ nhất,
gồm những cán bộ được hình thành qua con đường đào tạo tại các trường; bộ
phận thứ hai, gồm những cán bộ được hình thành qua con đường bầu cử hoặc đề
bạt, bổ nhiệm.
Xét về loại hình đội ngũ cán bộ, có thể phân thành các loại:
12
- Cán bộ Đảng và đoàn thể;
- Cán bộ Nhà nước (lập pháp, hành pháp, tư pháp);
- Cán bộ kinh tế và quản lý kinh tế;
- Cán bộ khoa học - kỹ thuật, văn hoá, giáo dục, y tế, thể thao, xã hội và
cán bộ quản lý thuộc các ngành này;
- Cán bộ lực lượng vũ trang v.v…
Trong xã hội có giai cấp, đội ngũ cán bộ được hình thành theo quan điểm,
mục đích của giai cấp cầm quyền. Ở nước ta, cán bộ phải là người trung thành,
tận tuỵ, vì lợi ích của giai cấp công nhân, của nhân dân lao động và của dân tộc.
Cán bộ chủ chốt: Trong mỗi tổ chức đều có người lãnh đạo. Nhiều tổ chức
có tập thể lãnh đạo. Trong tập thể lãnh đạo có người đứng đầu, đó là cán bộ chủ
chốt. Như vậy, cán bộ chủ chốt là người đứng đầu quan trọng nhất, có tác dụng
chi phối chủ yếu mọi hoạt động của một tổ chức.
Khi xác định cán bộ lãnh đạo chủ chốt, cần đặt cán bộ trong một tổ
chức nhất định. Có thể có cán bộ ở tổ chức này, trong mối quan hệ này là cán
bộ chủ chốt, nhưng trong mối quan hệ khác lại không phải là cán bộ chủ chốt.
1.1.3. Đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ sở
Cấp cơ sở là cấp cuối cùng của hệ thống chính trị bốn cấp (Trung ương,
tỉnh, huyện, xã), nó mang đầy đủ đặc trưng của bộ máy quyền lực chính trị trong
nhau, nhưng có địa phương kinh tế phát triển rất nhanh, mọi nhiệm vụ đều
thực hiện hoàn thành xuất sắc, có địa phương về kinh tế xã hội thì trì trệ, mọi
nhiệm vụ bê trễ. Điều đó nói lên vai trò quyết định của cán bộ chủ chốt.
Vai trò của đội ngũ cán bộ chủ chốt cấp cơ sở còn được thể hiện trong
việc định hướng sự phát triển ở cơ sở theo con đường xã hội chủ nghĩa. Đó là
thực hiện tốt nguyên tắc phát triển kinh tế là trọng tâm, xây dựng Đảng là then
chốt. Cán bộ chủ chốt cấp cơ sở là những người quy tụ truyền thống đoàn kết
trong nhân dân, phát huy tiềm năng, thế mạnh của địa phương. Đồng thời, trong
quá trình phát triển kinh tế, họ là những người vận động nhân dân thực hiện tốt
14
truyền thống của dân tộc: xoá đói giảm nghèo, đền ơn, đáp nghĩa đối với gia
đình có công với cách mạng, gia đình chính sách. Đồng thời, trước những ảnh
hưởng không nhỏ của cơ chế thị trường, cán bộ chủ chốt cấp cơ sở là những
người luôn giáo dục bà con cảnh giác với âm mưu diễn biến hoà bình của kẻ
địch. Họ là những người trực tiếp nắm bắt, quản lý dân số trên địa bàn cho nên
có những đóng góp không nhỏ trong việc đấu tranh bài trừ các tệ nạn xã hội trên
địa bàn cơ sở của mình.
Tóm lại, xét trên tất cả các phương diện, đội ngũ cán bộ cấp cơ sở có vị trí
và vai trò rất quan trọng trong tổng thể đội ngũ cán bộ, cần được đặc biệt quan
tâm và có chính sách không ngừng xây dựng và phát triển.
1.2. Tư tưởng Hồ Chí Minh về tiêu chuẩn của người cán bộ cách mạng
1.2.1. Người cán bộ phải vừa có đức vừa có tài
Trong suốt cuộc đời làm cách mạng của mình Hồ Chí Minh luôn coi vấn
đề cán bộ là một trong những vấn đề then chốt quyết định đến sự thành bại của
cách mạng. Người khẳng định: “Cán bộ là gốc của mọi công việc, mọi việc
thành công hay thất bại là do cán bộ tốt hay kém” và “Cán bộ là cái dây chuyền
của bộ máy. Nếu dây chuyền không tốt, không chạy thì động cơ dù tốt, dù chạy
toàn bộ máy cũng tê liệt. Cán bộ là những người đem chính sách của Chính phủ,
công tác cán bộ là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng cán bộ “tài
không xứng chức”, làm trì trệ công cuộc đổi mới, làm mất lòng tin của nhân
dân với Đảng. Chính vì thế, vấn đề đổi mới công tác cán bộ nói chung, đổi mới
cán bộ lãnh đạo nói riêng, được Đảng xác định là một trong những nhiệm vụ
trọng tâm và hết sức quan trọng trong công tác xây dựng Đảng. Tuy nhiên,
công tác đào tạo, quy hoạch cán bộ là cả một quá trình chọn lọc, vừa đòi hỏi
tính khoa học của nghệ thuật dùng người, lại vừa có tính đặc thù phải dựa trên
cơ sở lý luận của khoa học tổ chức và đào tạo qua thực tiễn.
Có thể nói công tác đào tạo, đánh giá cán bộ, đề bạt cán bộ, chính sách
cán bộ…đặt ra những yêu cầu hết sức cụ thể đối với cán bộ mỗi ngành, mỗi cấp,
mỗi địa phương, trong từng giai đoạn lịch sử và trong mỗi nhiệm vụ nhất định.
16
Nhưng nhìn lại những tiêu chí về phẩm chất đạo đức và năng lực chuyên môn
của người cán bộ cách mạng mà Hồ Chí Minh đã nêu ra cách đây nhiều thập kỷ,
cho đến nay vẫn còn nguyên giá trị.
Có thể nói rằng từ việc nhìn nhận vai trò hết sức quan trọng của người
cán bộ trong sự nghiệp cách mạng, Hồ Chí Minh đã chỉ rõ những tiêu chuẩn của
người cán bộ cách mạng, phải tự giác rèn luyện về mọi mặt, không ngừng nâng
cao phẩm chất, năng lực, để xứng đáng: “Vừa là người lãnh đạo vừa là người
đầy tớ trung thành của nhân dân”. Do đó, Người đề ra tiêu chuẩn của người cán
bộ không phải từ ý muốn chủ quan của bản thân, mà xuất phát từ yêu cầu khách
quan của sự nghiệp cách mạng.
Cách mạng muốn thành công, đất nước muốn độc lập, nhân dân được tự
do, hạnh phúc, đồng bào ta ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành,
đòi hỏi người cán bộ phải vừa có “đức” vừa có “tài”, vừa “hồng” vừa “chuyên”,
sẵn sàng hi sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, ở mọi lúc, mọi nơi, luôn đặt lợi
ích của Đảng, của dân tộc, của nhân dân lên trên hết, trước hết.
Theo Hồ Chí Minh: Đạo đức cách mạng là nguồn gốc của người cán
thống Nho giáo phương Đông nói chung và Việt Nam nói riêng. Tuy nhiên,
mệnh đề này đã được Hồ Chí Minh sử dụng và đưa vào đó nội dung mới. Nếu
như trước kia, trung quân là trung thành với vua, vì vua là thiên tử gánh vác
mệnh trời trông coi vận nước, nước là nước của vua, thì nay phạm trù đó đã
được mang nội dung mới: trung với Đảng, trung với nước. Còn hiếu trước đây
chỉ thu hẹp trong phạm vi gia đình, là con cái phải hiếu thảo với cha mẹ, nay nội
dung đó đã được mở rộng, ý nghĩa lớn lao hơn nhiều, không chỉ bó hẹp trong
phạm vi gia đình mà với toàn dân tộc.
Như vậy, tư tưởng trung với nước, hiếu với dân của Hồ Chí Minh không
những kế thừa giá trị của chủ nghĩa yêu nước truyền thống của dân tộc, mà còn
vượt qua những hạn chế truyền thống đó. Trung với nước là trung thành với sự
nghiệp dựng nước và giữ nước. Nước ở đây là nước của dân, còn dân lại là chủ
nhân của đất nước. Hiếu với dân là thương dân, là phục vụ hết lòng để được dân
18
tin yêu, quý mến. Hiếu với dân trong đó có cha mẹ mình, phải biết phấn đấu hi
sinh, đem lại độc lập, tự do dân chủ, hạnh phúc cho dân, sống cuộc sống của dân,
nói tiếng nói của dân. Hiếu với dân là mỗi cán bộ, đảng viên phải biết tin vào dân,
dựa vào dân, gần gũi, giúp đỡ dân, lo cho cuộc sống của dân ngày càng tốt hơn.
Người nhấn mạnh: “Việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho
dân thì phải hết sức tránh” [41, tr. 47].
Chính quyền phải có trách nhiệm lo cho dân: “Làm cho dân có ăn, làm
cho dân có mặc, làm cho dân có chỗ ở, làm cho dân có học hành”.
Hiếu với dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh là mỗi cán bộ dù ở bất cứ cương
vị gì, giữ trọng trách gì cũng phải xuất phát từ dân, thực hành dân chủ, “làm sao
cho nhân dân biết hưởng quyền dân chủ, biết dùng quyền dân chủ của mình,
dám nói, dám làm” [49, t.r 223].
Hồ Chí Minh dạy rằng, Đảng và Chính phủ trước hết là người lãnh đạo,
và là công bộc của nhân dân chứ không phải là “quan cách mạng”, không phải
với người. Điều đó đòi hỏi mọi người phải luôn luôn chặt chẽ, nghiêm khắc với
bản thân mình, rộng rãi, độ lượng với người khác, phải biết cách nâng con
người lên chứ không phải là hạ thấp, càng không phải là vùi dập con người.
Tình yêu thương con người của Hồ Chí Minh còn được thể hiện ở sự bao
dung đối với con người có sai lầm, khuyết điểm, nhưng đã nhận rõ sai lầm,
khuyết điểm và đang cố gắng sữa chữa. Người ví rằng, năm ngón tay có ngón
dài ngón ngắn, nhưng dù ngắn hay dài đều ở nơi bàn tay, vì thế "máu chảy ruột
mềm", dù dòng máu đó là máu của người Việt Nam hay máu của những thanh
niên Pháp đổ ra vì cuộc chiến tranh phi nghĩa.
Yêu thương con người còn được thể hiện bằng lẻ sống: sống có tình, có
nghĩa. Hồ Chí Minh trước lúc đi xa còn dặn lại cán bộ, đảng viên phải có tình
đồng chí, yêu thương lẫn nhau. Tình yêu thương được thể hiện trên nguyên tắc
phê bình và tự phê bình một cách chân thành, nghiêm túc, giữa những người có
cùng lý tưởng, cùng phấn đấu cho một sự nghiệp. Nó hoàn toàn xa lạ với thái độ
dĩ hòa vi quý, bao che khuyết điểm cho nhau. Nó càng xa lạ với thái độ yêu nên
20
tốt, ghén nên xấu, bè cánh là nguy cơ đưa đến những tổn thất cho Đảng, cho
cách mạng. Hồ Chí Minh nói: "nhân dân ta từ lâu đã sống với nhau có tình có
nghĩa như thế. Từ khi có Đảng lãnh đạo và giáo dục, tình nghĩa ấy càng cao đẹp
hơn, trở thành tình nghĩa đồng bào, đồng chí, tình nghĩa năm châu bốn biển một
nhà. Hiểu chủ nghĩa Mác - Lênin là phải sống với nhau có tình có nghĩa. Nếu
thuộc bao nhiêu sách mà sống không có tình có nghĩa thì sao gọi là hiểu chủ
nghĩa Mác - Lênin được” [49, tr.554].
Ba là, cận, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư: đây là phẩm chất đạo đức
gắn liền với hoạt động hàng ngày của mỗi người, vì vậy, Hồ Chí Minh đã đề cập
đến phẩm chất này nhiều nhất, thường xuyên nhất, từ Đường cách mệnh cho đến
bản Di chúc cuối cùng.
Hồ Chí Minh đã sử dụng những khái niệm: cần, kiệm, liêm, chính, chí
Người cán bộ phải chí công vô tư: Ðem lòng chí công vô tư mà đối với
người, với việc”, “khi làm bất cứ việc gì cũng đừng nghĩ đến mình trước, khi
hưởng thụ thì mình nên đi sau”, “phải lo trước thiện hạ, vui sau thiên hạ”.
Đối lập với chí công vô tư là dĩ công vi tư, đó là điều mà đạo đức mới đòi
hỏi phải chống lại. Chí công vô tư về thực chất là sự thể hiện của các đức tính:
cần, kiệm, liêm, chính. Chỉ có người cán bộ nào thực sự cần, kiệm, liêm, chính
mới chí công vô tư; ngược lại, đã chí công vô tư một lòng vì nước, vì dân, vì
Đảng thì nhất định sẽ thực hiện cần, kiệm, liêm, chính và có nhiều tính tốt khác.
Theo Hồ Chí Minh, đã chí công vô tư thì khuyết điểm ngày càng ít mà những
tính tốt ngày càng thêm.
Bồi dưỡng phẩm chất cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư sẽ làm cho
con người vững vàng trước mọi thử thách: “giàu sang không thể quyến rũ,
nghèo khó không thể chuyển lay, uy vũ không thể khuất phục”, và có thể: “trợn
mắt coi khinh ngàn lực sĩ, cúi đầu làm ngựa đám nhi đồng”.
Đạo đức được xác định là yêu cầu đầu tiên, quan trọng nhất, là gốc của
người cán bộ cách mạng, nhưng Hồ Chí Minh cũng không bao giờ xem nhẹ tài
năng. Người yêu cầu người cán bộ phải vừa có đức, vừa có tài. Người luôn nhấn
mạnh đến năng lực lãnh đạo và thực hành công việc của người cán bộ. Theo Hồ
23
Chí Minh, cán bộ tốt nhất thiết phải là người có đủ phẩm chất và năng lực, mà
những phẩm chất và năng lực đó phải biểu hiện được bằng những việc làm cụ thể,
hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Hồ Chí Minh không viết riêng một bài nào
dành cho tiêu chuẩn tài năng của người cán bộ, song tất cả các bài viết liên quan
đến cán bộ của người đều toát lên các yêu cầu cán bộ phải có năng lực, Đảng phải
có ý thức quý trọng và bồi dưỡng nhân tài.
Trước hết là tư tưởng quý trọng người hiền tài: “Chiêu hiền đãi sĩ”
được thể hiện rất rõ trong tư tưởng Hồ Chí Minh. Ngay từ khi chuẩn bị giành
chính quyền và nhất là trong những ngày đầu cách mạng còn non trẻ, Hồ Chí
việc quan trọng và rất cần thiết” [49, tr. 498].
Rõ ràng, các tiêu chuẩn mà Hồ Chí Minh nêu ra về đức - tài của người cán
bộ cách mạng là yêu cầu cụ thể đối với mỗi người cán bộ, chứ không phải chỉ là
điều mong muốn, là lời nói suông. Đức - tài là hai nhân tố làm cho cán bộ nói
riêng, con người nói chung trở nên hữu ích đối với xã hội, không thể tách rời cũng
không thể tuyệt đối hóa mặt này mà phủ nhận hay xem nhẹ mặt kia.
Tóm lại, những quan điểm của Hồ Chí Minh về người cán bộ cách mạng
cho đến tận hôm nay vẫn còn nguyên giá trị và sức sống trong thực tiễn. Nó càng
có ý nghĩa trong sự nghiệp đổi mới đất nước, mà trước hết là sự vận dụng tư
tưởng của Người để đổi mới công tác tổ chức cán bộ trong giao đoạn hiện nay.
Tuy nhiên cần phải nói răng, đổi mới cán bộ là công việc hết sức hệ trọng,
đặc biệt là đổi mới cán bộ lãnh đạo, bởi nó liên quan trực tiếp đến hiệu quả hoạt
động của cả bộ máy dưới quyền. Do đó, phải cân nhắc, xem xét phẩm chất đạo
đức và năng lực cán bộ được đề bạt một cách nghiêm túc, khách quan theo tiêu
chuẩn đức - tài mà Hồ Chí Minh đã nêu ra. Nếu không, sẽ rơi vào tình trạng “ô
dù”, cục bộ bè phái, hoặc dùng người tài không xứng với chức vụ được giao.
1.2.2. Người cán bộ phải có phương pháp lãnh đạo và phong cách công
tác tốt
Phương pháp lãnh đạo và phong cách công tác hay nói theo cách mà Hồ
Chí Minh thường dùng chính là cách lãnh đạo và tác phong làm việc. Từ lâu
Copyright: Tài liệu đại học ©