LỜI CAM ĐOAN
Em xin cam đoan báo cáo thực tập này là công trình nghiên cứu của
em. Tất cả các số liệu cùng kết quả trong bài báo cáo là hoàn toàn trung
thực và xuất phát từ tình hình thực tế của đơn vị thực tập.

Sinh viên thực hiện
Bùi Thị Hồng Thắm

1


DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

Từ viết tắt
ASXH
BHTN
BHXH
BHYT
CNVC
DN
DNNN
DS-PHSK
ĐSCB
ĐSND
HCSN
HĐLĐ
HĐND
HTX
KBNN
KCB
NLĐ

Tiền lương, tiền công
Tai nạn lao động- Bệnh nghề nghiệp
Ủy ban nhân dân

2


DANH MỤC BẢNG BIỂU

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU
Chính sách BHXH là một trong những chính sách lớn của Đảng và
Nhà nước ta, thể hiện đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp
luật của Nhà nước với mục tiêu vì con người, bảo đảm tiến bộ công bằng
xã hội. Mục đích của Chính sách BHXH là bảo đảm sự thay thế hoặc bù
3


đắp một phần thu nhập cho người lao động khi họ gặp rủi ro ốm đau, bệnh
tật hay tuổi già, góp phần đảm bảo an toàn đời sống của người lao động và
gia đình họ đồng thời giữ ổn định xã hội.
Từ khi BHXH Việt Nam được thành lập, đặc biệt sau khi Luật
BHXH được ban hành, tình hình thực hiện các chế độ, chính sách và quy
định của pháp luật về BHXH đã có nhiều chuyển biến tích cực và đạt được
những thành tựu quan trọng. Các chế độ bảo hiểm đã được mở rộng và linh
hoạt hơn với nhiều loại hình đa dạng từ BHXH bắt buộc, BHXH tự
nguyện, BHTN, BHYT…phạm vi đối tượng cũng đã gia tăng đáng kể; cơ
chế quản lý quỹ bảo hiểm cũng có những đổi mới từng bước được hoàn
thiện hơn.

THỰC HIỆN BẢO HIỂM XÃ HỘI Ở BẢO HIỂM XÃ
HỘI THỊ XÃ CẨM PHẢ.
1. ĐẶC ĐIỂM, TÌNH HÌNH CHUNG Ở BHXH THỊ XÃ CẨM PHẢ
TỈNH QUẢNG NINH.

5


1.1. Điều kiện tự nhiên, dân số và kinh tế xã hội ở thị xã Cẩm Phả tỉnh
Quảng Ninh.
1.1.1. Điều kiện tự nhiên.
Cẩm Phả là một thị xã thuộc tỉnh Quảng Ninh, ở vùng Đông Bắc Bộ
Việt Nam. Đây là đơn vị hành chính đông dân thứ 2 của Quảng Ninh sau
Hạ Long. Là một trong bốn đô thị lớn, một trong ba trung tâm công nghiệp
chính của của Quảng Ninh. Năm 2012, Cẩm Phả sẽ trở thành thành phố
đồng thời được nâng cấp thành thành đô thị loại 2.
Cẩm Phả cách Hà Nội hơn 200 km về phía đông bắc và cạnh thành
phố Hạ Long. Phía bắc giáp huyện Ba Chẽ, đông giáp huyện Vân Đồn, tây
giáp huyện Hoành Bồ, phía nam là biển Đông.
Thị xã Cẩm Phả có diện tích tự nhiên 48.623ha. Địa hình chủ yếu là
đồi núi (núi non chiếm 55,4% diện tích). Nhưng do có Quốc lộ 18 từ thành
phố Hạ Long qua đèo Bụt chạy suốt lòng thị xã đến cực đông là cầu Ba
Chẽ và đường nội thị kéo dài từ Phường Cẩm Thịnh tới phường Cẩm Đông
là tuyến đường song song trục giao thông chính của Cẩm Phả, lại thêm
tuyến xe buýt 01 chạy xuyên suốt thị xã nên giao thông tại thị xã Cẩm Phả
khá thuận tiện, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác thu cũng như chi trả
các chế độ BHXH trên địa bàn.
1.1.2. Dân số.
Cẩm Phả có 176.005 người (theo số liệu ngày 30/7/2010) với mật độ
dân cư: 517 người/km². Hầu hết là người Kinh (95,2%), còn lại đáng kể là

Ngày mới thành lập, BHXH thị xã phải làm việc trong điều kiện cơ
sở vật chất kỹ thuật thiếu thốn, lạc hậu. Hơn nữa, đội ngũ cán bộ còn mới,
kinh nghiệm chưa nhiều, gặp nhiều áp lực trong công việc. Nhưng được sự
quan tâm, chỉ đạo sát sao của BHXH tỉnh Quảng Ninh, sự giúp đỡ của các
phòng ban chuyên môn, cấp ủy Đảng, chính quyền và các ban ngành, các
cơ sở địa phương, cán bộ, công chức BHXH thị xã Cẩm Phả đã mạnh dạn
vừa làm vừa hoàn thiện mọi mặt hoạt động và kịp thời đề xuất, bổ sung
chính sách, chế độ. Trải qua 16 năm xây dưng và trưởng thành, đến nay,
BHXH thị xã Cẩm Phả đã đạt được những thành tích đáng ghi nhận về
chăm lo, bảo đảm quyền và lợi ích cho các đối tượng tham gia BHXH,
BHYT trên địa bàn.
1.2.2. Hệ thống tổ chức bộ máy của BHXH thị xã Cẩm Phả.
Cơ quan BHXH thị xã Cẩm Phả là đơn vị sự nghiệp cấp huyện, thực
hiện nhiệm vụ chuyên môn theo phân cấp của ngành, đặt dưới sự chỉ đạo
trực tiếp của BHXH tỉnh, chịu sự lãnh đạo của Đảng bộ thị xã Cẩm Phả.
SƠ ĐỒ HỆ THỐNG TỔ CHỨC BỘ MÁY

Phó giám đốc

7


Giám đốc
Bộ
phận
thu

Bộ
phận
chính

- Bộ phận thu: chịu trách nhiệm về thu BHXH, BHYT; kiểm tra, đôn
đốc công tác thu BHXH ở các đơn vị tham gia; giải đáp các thắc mắc trong
công tác thu.
- Bộ phận chính sách: chịu trách nhiệm giải thích, hướng dẫn, giải
quyết các vấn đề về chính sách BHXH.
- Bộ phận giám định BHYT: Chịu trách nhiệm theo dõi công tác
KCB tại các trung tâm y tế và bệnh viện đa khoa trên địa bàn thị xã; kiểm
tra thủ tục giấy tờ, phiếu KCB và khám điều trị tại bệnh viện.
- Bộ phận kế toán: chịu trách nhiệm quản lý và cấp phát kinh phí để
chi trả cho đối tượng hưởng các chế độ trợ cấp BHXH, kinh phí chi cho
hoạt động quản lý bộ máy, mua sắm trang thiết bị và các nguồn kinh phí
khác.
- Bộ phận cấp sổ thẻ: chịu trách nhiệm về việc cấp và quản lý sổ
BHXH, thẻ BHYT cho các đối tượng, đảm bảo đúng đối tượng và kịp thời.
- Bộ phận một cửa: Tiếp nhận hồ sơ của các đơn vị, cá nhân đăng ký
tham gia và hưởng BHXH; hướng dẫn, giải thích cho tổ chức, cá nhân khi
đến giao dịch về hồ sơ, thủ tục đăng ký tham gia và hưởng các chế độ
BHXH.
1.2.3. Chức năng, nhiệm vụ của cơ quan BHXH thị xã Cẩm Phả.
1.2.3.1. Chức năng.
BHXH thị xã Cẩm Phả là cơ quan trực thuộc BHXH tỉnh Quảng
Ninh, nằm trong hệ thống BHXH Việt Nam.
8


BHXH thị xã Cẩm Phả có chức năng giúp giám đốc BHXH tỉnh
Quảng Ninh tổ chức thực hiện các chính sách, chế độ BHXH, BHYT; quản
lý thu, chi BHXH, BHYT trên địa bàn thị xã theo phân cấp quản lý của
BHXH Việt Nam và quy định của pháp luật.
BHXH thị xã chịu sự quản lý trực tiếp, toàn diện của giám đốc


9


- Kiểm tra, giải quyết các kiến nghị, khiếu nại, tố cáo về việc thực hiện
chế độ, chính sách BHXH, BHYT đối với các tổ chức, cá nhân tham gia bảo
hiểm;
- Tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch cải cách hành chính theo
chỉ đạo, hướng dẫn của BHXH tỉnh; tổ chức bộ phận tiếp nhận, trả kết quả
giải quyết chế độ BHXH, BHYT theo cơ chế “một cửa” tại cơ quan BHXH
thị xã;
- Tổ chức hướng dẫn nghiệp vụ BHXH, BHYT cho các tổ chức, cá
nhân tham gia BHXH;
- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan nhà nước, các tổ chức chính trị xã
hội ở thị xã, với các tổ chức, cá nhân tham gia BHXH, BHYT để giải quyết
các vấn đề có lien quan đến việc thực hiện các chế độ BHXH, BHYT;
- Cung cấp đầy đủ và kịp thời thông tin việc đóng, quyền được hưởng
các chế độ bảo hiểm, thủ tục thực hiện khi tổ chức, cá nhân tham gia bảo
hiểm hoặc tổ chức công đoàn yêu cầu;
- Thực hiện việc báo cáo theo định kỳ về thu, chi và các hoạt động về
BHXH với BHXH tỉnh.
1.2.4. Đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức.
Đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức của BHXH thị xã Cẩm Phả có
22 đồng chí, nhìn chung còn tương đối trẻ, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn
cao. Tất cả đều có trình độ ngoại ngữ, có khả năng sử dụng vi tính thành thạo.
Trong đó có 6 nam, 16 nữ, có 18 đồng chí là Đảng viên.
Đặc biệt, trong năm 2010, 100% cán bộ BHXH thị xã Cẩm Phả hoàn
thành tốt nhiệm vụ, được công nhận danh hiệu lao động tiên tiến và tập thể
đạt tập thể lao động xuất sắc.
Đội ngũ cán bộ công chức, viên chức BHXH thị xã Cẩm Phả luôn

nhận thức của người dân cũng dần cao lên, ngoài việc đảm bảo cuộc sống
hàng ngày cho bản thân và gia đình, họ còn mong muốn có khoản trợ giúp
khi không may gặp các rủi ro xã hội. Đó là một trong những yếu tố tác
động tích cực làm tăng thu BHXH.
- Chính sách BHXH được tuyên truyền sâu rộng đã thực sự đi vào
cuộc sống của đa số NSDLĐ và NLĐ.
- Công tác cải cách hành chính được đẩy mạnh tạo sự thuận lợi cho
tổ chức, cá nhân đến liên hệ công tác.
- Đội ngũ cán bộ làm công tác BHXH ngày được tăng cường trình
độ chuyên môn nghiệp vụ được tập huấn bồi dưỡng thường xuyên nên dần
được đáp ứng yêu cầu thuộc nhiệm vụ, đã có nhiều đóng góp, sáng kiến
kinh nghiệm để thực hiện tốt hơn công tác BHXH trên địa bàn, cơ sở vật
chất ngày càng được trang bị đầy đủ hiện đại đáp ứng tốt nhiệm vụ. Các
cán bộ trong BHXH huyện luôn nỗ lực cố gắng trong việc vận động,
hướng dẫn, đôn đốc các đơn vị sử dụng lao động tham gia BHXH.
1.3.2. Khó khăn.
- Mặc dù BHXH thị xã Cẩm Phả có một đội ngũ cán bộ có trình độ
chuyên môn cao, nhiệt huyết trong công việc, nhưng do sự phát triến của
BHXH, số đối tượng tham gia BHXH ngày càng đông, khối lượng công
việc ngày càng nhiều, tạo nhiều áp lực trong công tác bảo hiểm.

11


- Một số tổ chức, cơ sở Đảng, chính quyền, đoàn thể nhận thức chưa
đầy đủ về chính sách BHXH, chưa xác định đúng trách nhiệm của đơn vị
trong việc lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện chế độ BHXH.
- Hoạt động tuyên truyền vẫn được tiếp tục và đẩy mạnh, song một
bộ phận nhỏ người dân vẫn còn rất mơ hồ về công tác BHXH, BHYT, ảnh
hưởng đến việc thực hiện thành công chính sách lớn của Đảng và Nhà

Khối ngoài công lập
25
421
6
Khối phường xã
16
280
7
Đại biểu HĐND
13
40
8
Chất độc hóa học
1
220
9
Người có công
2
1.252
10
Cựu chiến binh
1
464
Tổng
355
10.839
(Nguồn: BHXH thị xã Cẩm Phả)
2.2. Công tác cấp sổ BHXH, thẻ BHYT.
Trong năm 2010 đã xét duyệt tờ khai cấp sổ BHXH cho 1.071
trường hợp, bằng 85,6% so với cùng kỳ năm 2009. Trong đó đã cấp được

thành phần kinh tế. Tính đến 31/12/2010 đã thu được 58.935.546.000
đồng, đạt 101,55% kế hoạch (kế hoạch thu: 58.035 triệu đồng). Số tiền các
đơn vị còn nợ khoảng 352 triệu đồng.
- Về BHXH tự nguyện: Tính đến 31/12/2010 có 145 người tham gia
với số tiền đã thu được là 130.479.000 đồng, đạt 119,78% kế hoạch, bằng
173,3% so với cùng kỳ năm 2009.
- Về thu BHYT tự nguyện nhân dân: Tính đến 31/12/2010 có 5.599
người tham gia với số tiền thu được là 2.072.840.000 đồng, đạt 161,56%
kế hoạch, bằng 221% so với cùng kỳ năm 2009.
- Về thu BHYT học sinh - sinh viên: Tính đến 31/12/2010 có 36.354
lượt người tham gia, bằng 141,3% so với cùng kỳ năm 2009; thu được

13


6.049.857.000 đồng, đạt 141% kế hoạch, bằng 697,9% so với cùng kỳ năm
2009.
2.4. Công tác giải quyết chính sách, chế độ BHXH.
Công tác giải quyết chính sách, chế độ được xác định là nhiệm vụ
quan trọng góp phần thực hiện sự công bằng trong quá trình thụ hưởng
chính sách BHXH - BHYT, do đó BHXH thị xã Cẩm Phả rất quan tâm đến
việc giải quyết tốt các chế độ đối với người lao động.
BHXH thị xã Cẩm Phả đã thực hiện tiếp nhận và giải quyết các chế
độ chính sách BHXH, BHYT một cách nhanh chóng, kịp thời, đúng quy
định của Nhà nước, đảm bảo quyền lợi cho NLĐ.
Kết quả cụ thể như sau:
- Tăng mới: Trong năm 2010 đã báo tăng 1.873 người, bằng 98,1 %
so với cùng kỳ năm 2009. Trong đó:
+ Nguồn NSNN đảm bảo: Hưu quân đội: 1 người
Hưu trí: 15 người

46% đối tượng hưởng thường xuyên của thị xã.
Bảng 2: Tình hình chi trả các chế độ ở BHXH thị xã Cẩm Phả năm
2010
Nguồn NSNN đảm
Nguồn quỹ BHXH đảm
bảo
bảo
Chế độ
Số
Số tiền
Số
Số tiền
người
(đồng)
người
(đồng)
(người)
(người)
TNLĐ – BNN
4.177
1.536.503.600 14.853
5.556.039.600
Hưu trí

92.858

Tử tuất

7.375


154

827.993.100

2.634

4.935.552.100

259.923.704.600
2.118.737.000

134

897.900.000

1.330

10.940.101.700

84

79.979.200

2.711

4.130.915.700

33

41.501.200

806.380.800

Thai sản

473

52.584

3.178.694.800

4

26

4.505.000

DS - PHSK

(Nguồn: BHXH thị xã Cẩm Phả)
2.6. Công tác giám định BHYT.
Tuy gặp phải nhiều khó khăn do địa bàn quản lý rộng, đối tượng
đông… nhưng do yêu cầu nhiệm vụ được giao, ngay từ đầu năm 2010,
BHXH thị xã Cẩm Phả đã ký hợp đồng với 28 cơ sở y tế trên địa bàn để
thực hiện việc KCB cho các đối tượng có thẻ BHYT.
Trong năm 2010, BHXH thị xã Cẩm Phả đã thẩm định 30.941 lượt
người điều trị nội trú, kinh phí chi KCB nội trú là 18.061.450.940 đồng,
bằng 105,8% so với cùng kỳ năm 2009; KCB ngoại trú 416.378 lượt
người, chi 25.820.606.775 đồng, bằng 136,2% so với cùng kỳ năm 2009.
Cụ thể:
- Điều trị nội trú:

chức, cá nhân về chế độ, chính sách BHXH, BHYT nhằm nâng cao hơn
nữa nhận thức của NSDLĐ và NLĐ về quyền lợi và trách nhiệm trong quá
trình tham gia.
- Duy trì thực hiện lịch làm việc với các đơn vị tham gia BHXH,
BHYT, bao gồm:
+ Lịch đối chiếu tăng giảm lao động.
+ Lịch nhận hồ sơ xét duyệt giải quyết cấp sổ BHXH, thẻ BHYT và
hồ sơ giải quyết các chế độ chính sách cho NLĐ.
+ Lịch tiếp công dân: Lịch nhận hố sơ giải quyết chế độ, lịch chi trả
1 lần, lần đầu và hàng tháng.
- Niêm yết công khai thủ tục hồ sơ, mẫu biểu đối với từng loại chế
độ.
2.8. Công tác thông tin tuyên truyền, phổ biến chính sách BHXH.
- Phối hợp tốt với các cơ quan thông tin đại chúng để tuyên truyền,
phổ biến các chính sách chế độ BHXH, BHYT. Đặc biệt tuyên truyền luật
BHXH và luật BHYT đến với mọi đối tượng, mọi người lao động và mọi
người dân trên địa bàn.
- Cung cấp số liệu để báo Quảng Ninh viết các tin bài về công tác
BHXH, thông qua báo Quảng Ninh để nhắc nhở các chủ sử dụng lao động
còn nợ chưa đóng nộp tiền BHXH cho người lao động.
- Thông qua hoạt động cộng tác viên chi trả và đại lý thu Bảo hiểm y
tế tự nguyện ở các phường xã, BHXH đã nắm bắt được tâm tư nguyện
vọng những ý kiến đề xuất của các đối tượng hưởng các chế độ chính sách
BHXH, BHYT. Còn đối tượng nắm bắt được các chế độ chính sách
BHXH, BHYT thông qua các cộng tác viên chi trả, đại lý thu Bảo hiểm y
tế tự nguyện và trên các kênh thông tin đại chúng.
- Bên cạnh những mặt đạt được công tác thông tin tuyên truyền ở
BHXH thị xã Cẩm Phả còn có những hạn chế như: chưa hoạt động được
17


lòng với thái độ của cán bộ BHXH và nhận thức đúng về chế độ chính sách
được hưởng. Từ đó đã tạo được niềm tin đối với các tầng lớp nhân dân trên
địa bàn thị xã.
2.11. Công tác ứng dụng công nghệ thông tin.
Trong năm 2010, BHXH thị xã Cẩm Phả đã được BHXH tỉnh cấp
bổ sung thêm 4 máy vi tính và 2 máy in, đáp ứng yêu cầu ứng dụng các
phần mềm quản lý nghiệp vụ của ngành.
18


Các phần hành nghiệp vụ đã được thực hiện trên các chương trình
phần mềm như: Quản lý thẻ BHYT; BHXH.net; Xét duyệt các chế độ
BHXH; Quản lý Quỹ BHXH; Quản lý sổ BHXH; Chương trình Tiếp nhận
và Quản lý hồ sơ tại giao dịch một cửa; phần mềm SMS; phần mềm kế
toán BHXH.
Tiến hành cài đặt mới, cập nhập phần mềm viện phí cho các cơ sở
KCB trên địa bàn.
Thực hiện in thẻ BHYT cho các đối tượng được kịp thời.
3. NHẬN XÉT CHUNG VỀ TÌNH HÌNH THỰC HIỆN BHXH Ở
NHXH THỊ XÃ CẨM PHẢ VÀ MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ.
3.1. Nhận xét chung.
3.1.1. Mặt đạt được.
- Việc cấp, ghi sổ BHXH, thẻ BHYT đã được quan tâm và tích cực
thực hiện, đảm bảo đúng đối tượng và kịp thời.
- Công tác giải quyết các chế độ BHXH ngày càng được chú trọng,
việc lập các thủ tục, hồ sơ báo tăng, báo giảm luôn được đảm bảo kịp thời.
- Công tác chi trả được đảm bảo đúng lịch cố định hàng tháng, tận
tay đối tượng và tương đối an toàn. Các điểm chi trả được chia nhỏ nên
việc chi trả cho đối tượng được thực hiện nhanh chóng, đối tượng không
phải chờ đợi lâu.

- Cần tăng cường, bám sát hơn nữa vào các văn bản quy định hiện
hành của nhà nước, của ngành BHXH, thường xuyên bồi dưỡng chuyên
môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ.
- Tăng cường hơn nữa kiểm tra việc quản lý, sử dụng lao động và
thực hiện BHXH cho NLĐ, xử lý nghiêm những chủ sử dụng lao động
không thực hiện đúng luật lao động, luật BHXH.
- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền về BHXH, đặc biệt quan tâm đến
nội dung mà lâu nay ít được đề cập đến đó là tuyên truyền về mục đích,
bản chất nhân đạo nhân văn của BHXH.

PHẦN 2: CHUYÊN ĐỀ THỰC TẬP TỐT NGHIỆP

20


CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ
BẢO HIỂM XÃ HỘI VÀ CÔNG TÁC THU BẢO HIỂM XÃ
HỘI.
1.1. Một số vấn đề chung về BHXH.
1.1.1. Khái niệm BHXH.
Để hiểu rõ khái niệm và bản chất của BHXH có nhiều cách tiếp cận
khác nhau tùy theo góc độ nghiên cứu, từ đó dẫn đến nhiều khái niệm
khác nhau về BHXH:
Theo giáo trình Kinh tế Bảo hiểm của trường đại học Kinh tế quốc
dân thì: BHXH là sự đảm bảo đời sống cho người lao động và gia đình họ
khi họ bị mất khả năng lao động hoặc mất việc làm, trên cơ sở san sẻ trách
nhiệm đóng góp vào quỹ BHXH.
Theo từ điển Bách khoa Việt Nam tập 1 có viết: “BHXH là sự thay
thế hoặc bù đắp một phần thu nhập cho người lao động khi họ bị mất
hoặc giảm thu nhập do ốm, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề

sinh sống.
1.1.2. Vai trò của BHXH.
- Đối với Người lao động:
BHXH đảm bảo thu nhập cho NLĐ và gia đình họ khi họ gặp phải
những rủi ro trong cuộc sống làm giảm hoặc mất thu nhập. Đó là điều kiện
cho NLĐ được cộng đồng tương trợ khi họ gặp phải khó khăn trong cuộc
sống. Đồng thời là cơ hội để mỗi người thực hiện trách nhiệm tương trợ
cho những thành viên khác trong xã hội. Từ đó các rủi ro trong cuộc sống
được hạn chế và khắc phục.
Đó không chỉ là nguồn hỗ trợ vật chất cần thiết mà còn là nguồn
động viên tinh thần to lớn khi NLĐ gặp phải rủi ro trong cuộc sống, làm
cho họ yên tâm trong cuộc sống lao động và sản xuất. Chính sách BHXH
đã góp phần làm cho NLĐ ngày càng yêu nghề hơn, gắn bó với công việc,
sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình, cộng đồng hơn; kích thích họ
hăng say tham gia sản xuất, gắn kết NSDLĐ với NLĐ lại gần nhau hơn.
Từ đó nâng cao năng suất lao động, tăng sản phẩm xã hội góp phần nâng
cao chính cuộc sống của những người tham gia BHXH.
- Đối với Người sử dụng lao động:
Thực tế trong lao động sản xuất, NLĐ và NSDLĐ vốn có những
mâu thuẫn nhất định về lợi ích như tiền lương-tiền công, thời hạn lao
động.... Và khi rủi ro xảy ra, nếu không có sự giúp đỡ của BHXH thì có thể
dẫn đến tranh chấp giữa NLĐ và NSDLĐ. Vì vậy, BHXH góp phần điều
hòa, hạn chế các mâu thuẫn đó; tạo ra môi trường làm việc ổn định cho
NLĐ; tạo sự ổn định cho chủ SDLĐ trong công tác quản lý. Từ đó góp
phần nâng cao hiệu quả năng suất lao động của DN.
- Đối với xã hội:
BHXH góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và công bằng xã hội.
Qũy BHXH được sử dụng để chi trả các chế độ BHXH cho NLĐ và gia
đình họ, phần nhàn rỗi được đầu tư vào các hoạt động sản xuất, kinh doanh
để bảo tồn và tăng trưởng quỹ.

- Sự đóng góp của người lao động: Hằng tháng, người lao động
đóng bằng 5% mức tiền lương, tiền công vào quỹ hưu trí và tử tuất; từ năm
2010 trở đi, cứ hai năm một lần đóng thêm 1% cho đến khi đạt mức đóng
là 8%.
- Sự đóng góp của người sử dụng lao động: Hằng tháng, người sử
dụng lao động đóng trên quỹ tiền lương, tiền công đóng bảo hiểm xã hội
của người lao động:
+ 3% vào quỹ ốm đau và thai sản; trong đó người sử dụng lao động
giữ lại 2% để trả kịp thời cho người lao động đủ điều kiện hưởng chế độ và
thực hiện quyết toán hằng quý với tổ chức bảo hiểm xã hội;
+ 1% vào quỹ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;
23


+ 11% vào quỹ hưu trí và tử tuất; từ năm 2010 trở đi, cứ hai năm
một lần đóng thêm 1% cho đến khi đạt mức đóng là 14%.
- Sự đóng góp hỗ trợ của Nhà nước:
+ Đóng góp 1% cho BHTN;
+ Bù thiếu nếu quỹ bị thâm hụt;
+ Trực tiếp chi trả cho những người về hưu trước năm 1995;
+ Mua BHYT cho người nghèo, người có công với cách mạng, trẻ
em mồ côi…
- Tiền sinh lời của hoạt động đầu tư quỹ: Quỹ BHXH có thể được
đầu tư dưới các hình thức như mua trái phiếu, tín phiếu, công trái của Nhà
nước, của Ngân hàng thương mại Nhà nước; cho Ngân hàng thương mại
Nhà nước vay, đầu tư các công trình kinh tế trọng điểm Quốc gia và các
hình thức đầu tư khác do Chính phủ qui định.
- Các nguồn thu hợp pháp khác: tiền phạt chậm đóng BHXH, tiền tài
trợ, viện trợ của các tổ chức trong và ngoài nước…
1.2.3. Mục đích sử dụng quỹ BHXH.

phép những đối tượng tự nguyện tham gia được lựa chọn mức đóng và
phương thức đóng phù hợp với thu nhập của mình. Trên cơ sở đó hình
thành một quỹ tiền tệ tập trung nhằm mục đích bảo đảm cho việc chi trả
các chế độ BHXH và hoạt động của tổ chức sự nghiệp BHXH.
Thu BHXH thực chất là quá trình phân phối lại một phần thu nhập
của các đối tượng tham gia BHXH, phân phối và phân phối lại một phần
của cải của xã hội dưới dạng giá trị, nhằm giải quyết hài hoà các mặt lợi
ích kinh tế, góp phần đảm bảo sự công bằng xã hội.
1.3.2. Vai trò của công tác thu BHXH.
Quỹ BHXH hiện đang được thực hiện nhằm đạt mục tiêu là một quỹ
độc lập với NSNN, nhằm đảm bảo về tài chính để chi trả các chế độ
BHXH cho NLĐ. Vì thế, công tác thu BHXH ngày càng trở thành khâu
quan trọng và quyết định đến sự tồn tại và phát triển của việc thực hiện
chính sách BHXH. Công tác thu BHXH có những vai trò chủ yếu sau:
- Đảm bảo nguồn tài chính quỹ BHXH: Thu các khoản đóng góp
BHXH là hoạt động của các cơ quan BHXH từ Trung ương đến địa
phương cùng với sự phối kết hợp của các ban ngành chức năng trên cơ sở
quy định của pháp luật về thực hiện chính sách BHXH nhằm tạo ra nguồn
tài chính tập trung từ việc đóng góp của các bên tham gia BHXH. Đồng
thời tránh được tình trạng nợ đọng BHXH từ các cơ quan đơn vị, từ người
tham gia BHXH. Qua đó, đảm bảo sự công bằng trong việc thực hiện và
triển khai chính sách BHXH nói chung và giữa những người tham gia
BHXH nói riêng.
- Đảm bảo sự tập trung, thống nhất của quỹ BHXH: Công tác thu
BHXH vừa đảm bảo cho quỹ được tập trung về một mối, vừa đóng vai trò
như một công cụ thanh kiểm tra số lượng người tham gia BHXH biến đổi ở
từng khối lao động, cơ quan, đơn vị ở từng địa phương hoặc trên phạm vi
toàn quốc đảm bảo độ chính xác trong ghi chép kết quả đóng BHXH của
từng cơ quan, đơn vị cũng như của từng NLĐ.
- Đảm bảo quyền lợi NLĐ: Hoạt động thu BHXH là hoạt động liên