LỜI MỞ ĐẦU
Hoàn thiện các quy định về XPVPHC, trong đó có các quy định về
thẩm quyền và thủ tục XPVPHC là nhu cầu cấp thiết hiện nay vì vi phạm hành
chính xảy ra rất phổ biến, gây nhiều tác hại về kinh tế – xã hội. Việc xử lý đúng
đắn các vi phạm hành chính phụ thuộc vào nhiều yếu tố, một trong các yếu tố
đó là những quy định về thẩm quyền và thủ tục xử phạt vi phạm hành
chính.Nhà nước ta đã qui định trong các văn bản pháp luật về vi phạm hành
chính như Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính năm 2002 (sửa đổi, bổ sung năm
2007, 2008), và các nghị định quy đinh về xử phạt vi phạm hành chính. Vậy
những qui định về thẩm quyền và thủ tục xử phạt hành chính được qui định
trong các văn bản có hợp lý không? Để tìm hiểu rõ về vấn đề này, em xin chọn
đề bài số 5: “Đánh giá tính hợp lý của pháp luật về thẩm quyền và thủ tục
xử phạt vi phạm hành chính” làm đề bài cho bài tập lớn học kỳ.


Bài Tập Học Kỳ – Luật Hành Chính
Lớp N07_TL2 – Nhóm 03

GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I/ Vi phạm hành chính và xử lí vi phạm hành chính
1.Vi phạm hành chính
Trong Điều 1 pháp lệnh xử phạt vi phạm hành chính ngày 30/11/1989 và tại khoản
2 Điều 1 Pháp lệnh xứ lí vi phạm hành chính năm 2002 về xử lý vi phạm hành
chính đã thống nhất về những dâu hiệu cơ bản của vi phạm hành chính.Qua đó ta
có thể định nghĩa về vi phạm hành chính như sau: “...Vi phạm hành chính là hành
vi do cá nhân, tổ chức thực hiện với lỗi cố ý hoặc vô ý, vi phạm các quy định của
pháp luật về quản lý Nhà nước mà không phải là tội phạm và theo quy định của
pháp luật bị xử phạt hành chính”
2.Xử lí vi phạm hành chính
Xử phạt vi phạm hành chính( XPVPHC) hiện nay được qui định tại Điều 2 Pháp
lệnh xử lý vi phạm hành chính năm 2002 (sửa đổi, bổ sung năm 2007 và 2008)

khoản 4 Điều 31 Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính năm 2002( sửa đổi, bổ sung
2008) có quy định về thẩm quyền xử phạt của trưởng công an cấp huyện như sau:
“…4. Trưởng Công an cấp huyện có quyền:
a) Phạt cảnh cáo;
b) Phạt tiền đến 10.000.000 đồng;
c) Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề thuộc thẩm quyền;
d) Tịch thu tang vật, phương tiện được sử dụng để vi phạm hành chính;
đ) Áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả quy định tại các điểm a, b và d
khoản 3 Điều 12 của Pháp lệnh này...”
2. Đánh giá tính hợp lý của pháp luật về thẩm quyền XPVPPLHC
Việc hoàn thiện các quy định về XPVPHC là đòi hỏi cấp thiết trong tình hình hiện
nay nhằm đảm bảo việc xử phạt đúng đắn. Các quy định về XPVPHC phải được
thực thi nghiêm chỉnh từ phía các cơ quan có thẩm quyền XPVPHC, trong đó việc
xác định thẩm quyền và thủ tục xử phạt có ý nghĩa rất quan trọng.Để đánh giá tình
hợp lý, ta phải xem xét dưới hai góc độ: những ưu điểm và nhược điểm trong quy
định của pháp luật về thẩm quyền XPVPHC, cụ thể như sau:
3

Đỗ Thị Trang - 342561


Bài Tập Học Kỳ – Luật Hành Chính
Lớp N07_TL2 – Nhóm 03

2.1, Ưu điểm.
● Trong Pháp lệnh về xử phạt vi phạm hành chính thì thẩm quyền XPVPHC thể
hiện tập trung đầy đủ, rõ ràng, là căn cứ quan trọng tạo tiền đề thuận lợi cho các
quy định cụ thể ở các Nghị định về XPVPHC trong các lĩnh quản lý nhà nước bảo
đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật về thẩm quyền xử phạt.
● Các chức danh có thẩm quyền xử phạt đã được quy định khá đầy đủ. Ở các cấp,

phạm hành chính gây ra trừ các chức danh có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành
chính ở cấp thấp. Điều đó góp phần quan trọng trong việc giáo dục, răn đe người
vi phạm, bảo đảm khắc phục hậu quả của vi phạm đồng thời nâng cao hiệu quả
công tác đấu tranh phòng, chống vi phạm hành chính.
2.2 Nhược điểm
● Các quy định loại này được thể hiện trong một số lượng lớn văn bản quy phạm
pháp luật khiến cho việc theo dõi để thực hiện không đơn giản. Hơn nữa, các văn
bản này do nhiều cơ quan và người có thẩm quyền ban hành vào những thời điểm
khác nhau, dưới những hình thức khác nhau, có hiệu lực pháp lý khác nhau và
phạm vi thi hành khác nhau cho nên dẫn đến hiện tượng “ dẫm chân nhau”,chồng
chéo, trùng lặp trong hệ thống.
● Các quy định hiện hành về thẩm quyền xử phạt của các chức danh với hành vi
hoặc nhóm hành vi nhất định. Điều này khiến cho chức danh có thẩm quyền xử
phạt trong những ngành có phạm vi quản lí bao gồm nhiều lĩnh vực rất lúng túng
trong việc xác định thẩm quyền trong vụ việc cụ thể. Trong cải cách bộ máy hành
chính theo hướng xây dựng các quản lý đa ngành, đa lĩnh vực thì hạn chế này càng
thể hiện rõ.
● Việc quy định thẩm quyền XPVPHC cho một số chức danh mới trong một số
luật cũng đang đặt ra một số vấn đề.Trong các luật có qui định về XPVPHC việc
trao thẩm quyền xử phạt cho một số chức danh mới chủ yếu dừng ở mức xác định
chức danh có thẩm quyền xử phạt mà chưa quy định cụ thể về hình thức xử phạt,
mức tiền phạt, các biên pháp khắc phục hậu quả mà chức danh đó có thẩm quyền
áp dụng.
● Theo quy định của Pháp lệnh, thì các chức danh có thẩm quyền xử phạt ở cấp cơ
sở hầu như không có thẩm quyền tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành
chính và áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả.

5

Đỗ Thị Trang - 342561

còn hạn chế, vấn đề về nhân lực, chất lượng nhân lực và sự trú trọng của lãnh đạo
về công tác thanh tra còn chưa cao

6

Đỗ Thị Trang - 342561


Bài Tập Học Kỳ – Luật Hành Chính
Lớp N07_TL2 – Nhóm 03

3. Một số hướng hoàn thiện các quy định của pháp luật về thẩm quyền
XPVPHC
Thứ nhất, cần quy định hợp lý hệ thống các cơ quan có thẩm quyền XPVPHC. .
Ví dụ: Bộ Thương mại chưa thành lập cơ quan thanh tra chuyên ngành thương
mại, và cơ quan quản lý thị trường được Chính phủ giao chức năng thanh tra
chuyên ngành thương mại nên cần tiếp tục giao cho cơ quan quản lý thị trường
thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính. Điều này bảo đảm cho công cuộc đấu
tranh, xử lý các hành vi buôn lậu, kinh doanh trái phép, buôn bán hàng giả,… thu
được nhiều kết quả.Thứ hai,.những quy định về các chức danh có thẩm quyền xử
phạt phải được thể hiện rõ ràng, cụ thể; bên cạnh đó, trong những trường hợp có
thể, cần áp dụng các quy định theo hướng bảo đảm khi có chức danh mới với vị trí
tương đương và phạm vi, quyền hạn, nhiệm vụ tương tự như các chức danh đang
hiện hữu thì không nhất thiết phải sửa đổi, bổ sung quy định.Ví dụ như “Cục
trưởng Cục X có thẩm quyền XPVPHC” bằng quy định “ Thủ trưởng cơ quan
quản lý chuyên ngành cáp cục có thẩm quyền XPVPHC”.Thứ ba, cần quan tâm
hơn nữa với việc giải thích thuật ngữ dể đảm bảo thống nhất trong nhận thức và
thực hiện.Xem xét tính thực tiễn của mỗi quy định xem những ý kiến, thắc mắc
của người dân để kịp thời xử lí
III. Thủ tục xử phạt vi phạm hành chính

 Xem xét, quyết định xử phạt: Đối với vụ vi phạm không thuộc thẩm quyền
thì người lập biên bản chuyển biên bản đó cho người có thẩm quyền để quyết định
xử phạt.
 Thi hành quyết định xử phạt: Quá thời hạn quy định mà cá nhân, tổ chức
không tự nguyện thi hành thì bị cưỡng chế thi hành.
Ngoài ra, tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể, người có thẩm quyền xử
phạt có thể áp dụng các biện pháp ngăn chặn và đảm bảo xử phạt theo quy định tại
Chương V Pháp lệnh, xử lý tang vật, phương tiện vi phạm hành chính, giải quyết
khiếu nại, tố cáo (nếu có) hoặc tổ chức cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt
bằng các biện pháp được quy định tại Điều 66 Pháp lệnh nếu cá nhân, tổ chức bị
xử phạt không tự nguyện thi hành quyết định xử phạt trong thời hạn do Pháp lệnh
quy định.

8

Đỗ Thị Trang - 342561


Bài Tập Học Kỳ – Luật Hành Chính
Lớp N07_TL2 – Nhóm 03

2. Đánh giá tính hợp lý của pháp luật về thủ tục xử phạt vi phạm hành chính
2.1 Ưu điểm
- Về thủ tục đơn giản :
● Mức tiền xử phạt theo thủ tục đơn giản đã được nâng từ 20.000 đồng
(Pháp lệnh XLVPHC năm 1995) lên 200.000 đồng (Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung
năm 2008). Việc nâng mức tiền phạt theo thủ tục đơn giản là cần thiết để khắc
phục tình trạng vụ việc vi phạm phải dồn lên cấp trên giải quyết.
● Thông thường thủ tục đơn giản được áp dụng đối với vi phạm nhỏ, rõ
ràng, không có tình tiết phức tạp, cần phải xác minh thêm như vượt đèn đỏ, an toàn

chức
● Việc xử lí tang vật, phương tiện bị tịch thu: Theo Điều 61 pháp lệnh
XLVPHC năm 2002 đã đảm bảo tính công khai, khách quan, chính xác trong khi
xử lí tang vật, phương tiện vi phạm bị tịch thu.
● Cưỡng chế thi hành quyết định XPVPHC: Các biện pháp cưỡng chế cũng
như thẩm quyền ra quyết định cưỡng chế cũng được quy định cụ thể và rõ ràng tại
Điều 66 và Điều 67 pháp lệnh XLVPHC nhưng trong thực tế áp dụng còn gặp
nhiều khó khăn và vướng mắc.
2.2. Hạn chế
- Về thủ tục đơn giản:
● Mức phạt tiền được quy định tại pháp lệnh sửa đổi bổ sung năm 2008 vẫn
còn thấp, nhiều vụ việc vi phạm chưa thể xử phạt theo thủ tục này.
- Về thủ tục xử phạt có lập biên bản:
● Một số quy định của Nghị định số 134/2003/NĐ-CP (hướng dẫn thi hành
pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính năm 2002) và mẫu biên bản để xử phạt (ban
hành kèm theo nghị định) lại quá dài, mất nhiều thời gian, ảnh hưởng đến kết quả
xử lý vi phạm. Trong nhiều trường hợp, người có trách nhiệm xử lý đã chuyển vụ
việc về giải quyết theo thủ tục đơn giản với mức phạt thấp hơn nhiều để tránh thủ
tục lập biên bản, dẫn đến lọt nhiều hành vi vi phạm không được xử lý thỏa đáng
● Một khó khăn khi thực thi Điều 56 pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính
chưa quy định cụ thể thủ trưởng trực tiếp có quyền ra hạn thêm thời hạn ban hành
quyết định xử phạt vi phạm.
● Vấn đề về giá trị tang vật, phương tiện vi phạm để chuyển cho cơ quan tài
chính cấp huyện hoặc trung tâm bán đầu giá cấp tỉnh và trong một số trường hợp

10

Đỗ Thị Trang - 342561



11

Đỗ Thị Trang - 342561


Bài Tập Học Kỳ – Luật Hành Chính
Lớp N07_TL2 – Nhóm 03

nhỏ khung phạt tiền để tránh tình trạng: Các vi phạm hành chính có tính chất, mức
độ như nhau nhưng người có thẩm quyền áp dụng các mức phạt rất khác nhau.Thứ
ba, kiến nghị của một số cơ quan có thẩm quyền xử phạt về sự cần thiết tổ chức
lực lượng chuyên trách để cưỡng chế thi hành quyết định XPVPHC. Để không
tăng thêm tổ chức, có thể xem xét, cân nhắc giao thêm nhiệm vụ này cho cơ quan
thi hành án dân sự cấp tỉnh và cấp huyện. Ngoài ra, cần quy định rõ việc quyết
định XPVPHC theo hướng người có quyền cho phép ra hạn là Thủ trưởng trực tiếp
của người xin ra hạn, trường hợp chủ tịch UBND cấp tỉnh xin ra hạn thì Bộ trưởng
quản lý ngành sẽ là người gia hạn không nhất thiết phải chuyên xin Thủ tướng
chính phủ để xin gia hạn.

12

Đỗ Thị Trang - 342561