Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

MỤC LỤC
Theo quy định tại Điều 7: Nghĩa vụ của hợp tác xã thì HTX có nghĩa vụ Nộp thuế
và thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác theo quy định của pháp luật. ......................8

LỜI NÓI ĐẦU
Hiện nay ở các nước phát triển, thuế thu nhập doanh nghiệp giữ vai
trò đặc biệt quan trọng trong việc đảm bảo ổn định nguồn thu ngân sách
Nhà nước và thực hiện phân phối thu nhập. Mức thuế cao hay thấp áp
dụng cho các chủ thể thuộc đối tượng nộp thuế thu nhập doanh nghiệp là
khác nhau, điều đó phụ thuộc vào quan điểm điều tiết thu nhập và mục
tiêu đặt ra trong phân phối thu nhập của từng quốc gia trong từng giai
đoạn lịch sử nhất định. Để hiểu rõ hơn về loại thuế thu nhập này sau đây
em xin trình bày đề tài “Bình luận các quy định về đối tượng nộp thuế
thu nhập doanh nghiệp theo luật thuế thu nhập doanh nghiệp; ý kiến
pháp lý nhằm thực hiện tốt pháp luật thuế thu nhập doanh nghiệp”

NỘI DUNG
I. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ THU VỀ THUẾ THU NHẬP
DOANH NGHIÊP.
1. Khái niệm thuế thu nhập doanh nghiệp.
Hiện nay ở Việt Nam có rất nhiều quan điểm khác nhau về thuế thu
nhập doanh nghiệp. Theo Giáo trình Thuế Đại học Luật Hà Nội: “ Thuế
thu nhập doanh nghiệp là loại thuế trực thu, đánh vào cơ sở kinh doanh

1


Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính

đầu và phân phối lại thu nhập quốc dân.
2. Vai trò của thuế thu nhập doanh nghiệp trong nền kinh tế thị
trường.
Với vai trò là công cụ hữu hiệu trong điều hành kinh tế Nhà nước,
Thuế thu nhập doanh nghiệp có vai trò cực kỳ quan trọng để Nhà nước sử
dụng điều hòa và phát triển nền kinh tế, thực hiện các mục tiêu do Đảng
đặt ra.
- Thuế thu nhập doanh nghiệp là công cụ quan trọng để Nhà nước
thực hiện chức năng tái phân phối thu nhập, đảm bảo công bằng xã hội.
1

Giáo trình Thuế, Trường Đại học Luật Hà Nội, NXB Công an nhân dân, năm 2008, Tr193.

2


Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

Trong điều kiện nền kinh tế thị trường ở nước ta, tất cả các thành
phần kinh tế đều có quyền tự do kinh doanh và bình đằng trên cơ sở pháp
luật. Các doanh nghiệp với lực lượng lao động có tay nghề cao, năng lực
tài chính mạnh thì doanh nghiệp đó sẽ có ưu thế và có cơ hội để nhận
được thu nhập cao; ngược lại các doanh nghiệp với năng lực tài chính, lực
lượng lao động bị hạn chế sẽ nhận được thu nhập thấp, thậm chí không có
thu nhập. Ðể hạn chế nhược điểm đó, Nhà nước sử dụng thuế thu nhập
doanh nghiệp làm công cụ điều tiết thu nhập của các chủ thể có thu nhập
cao, đảm bảo yêu cầu đóng góp của các chủ thể kinh doanh vào ngân sách
Nhà nước được công bằng, hợp lý.
- Thuế thu nhập doanh nghiệp là nguồn thu quan trọng của ngân

THU NHẬP DOANH NGHIỆP THEO LUẬT THUẾ TNDN 2008.
Điều 2 Luật thuế thu nhập doanh nghiệp 2008 quy định: “Người
nộp thuế thu nhập doanh nghiệp là tổ chức hoạt động sản xuất, kinh
doanh hàng hoá, dịch vụ có thu nhập chịu thuế theo quy định của Luật
này (sau đây gọi là doanh nghiệp), bao gồm:
a) Doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật
Việt Nam ;
b) Doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật nước
ngoài (sau đây gọi là doanh nghiệp nước ngoài) có cơ sở thường trú hoặc
không có cơ sở thường trú tại Việt Nam ;
c) Tổ chức được thành lập theo Luật hợp tác xã;
d) Đơn vị sự nghiệp được thành lập theo quy định của pháp luật
Việt Nam ;
đ) Tổ chức khác có hoạt động sản xuất, kinh doanh có thu nhập.”

2

Khóa luận tốt nghiệp, Trường Đại học Luật Hà Nội, Những Điểm mới của Luật thuế thu nhập doanh
nghiệp năm 2008 và biện pháp áp dụng, tr 9, 10

4


Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

Theo quy định của pháp luật hiện hành, đối tượng nộp thuế thu
nhập doanh nghiệp được quy định như sau:
Thứ nhất: Doanh nghiệp được thành lập theo quy định của
pháp luật Việt Nam.

Lớp N05-TL3

sẽ sử dụng để đầu tư trở lại cho các doanh nghiệp để hoạt động ngày càng
hiệu quả hơn, hoặc đầu tư phát triển kinh tế, thực hiện các chính sách an
sinh xã hội. Biện pháp khấu trừ thu nhập đối với các doanh nghiệp thông
qua sắc thuế về thu nhập doanh nghiệp là thông lệ trên thế giới và doanh
nghiệp đương nhiên phải thực hiện.
Thứ hai: Doanh nghiệp được thành lập theo quy định của pháp
luật nước ngoài (sau đây gọi là doanh nghiệp nước ngoài) có cơ sở
thường trú hoặc không có cơ sở thường trú tại Việt Nam.
Việc quy định đối tượng nộp thuế thu nhập doanh nghiệp có sự
phân biệt giữa doanh nghiệp nước ngoài có cơ sở thường trú hay không
thường trú tại Việt Nam. Trong đó pháp luật quy định đối tượng cư trú là:
các tổ chức kinh doanh được coi là đối tượng cư trú theo các tiêu chuẩn là
hoặc thành lập hoặc đăng ký kinh doanh tại Việt Nam hoặc có trụ sở đặt
tại Việt Nam đóng vai trò thực tế điều hành hoạt động sản xuất kinh
doanh tại Việt Nam mang lại thu nhập, bao gồm: Chi nhánh, văn phòng
điều hành, nhà máy, công xưởng, phương tiện vận tại, hầm mỏ, khí hoặc
địa điểm xây dựng khai thác tài nguyên thiên nhiên tại việt Nam; Địa
điểm xây dựng, công trình xây dựng, lắp đặt, lắp ráp; cơ sở cung cấp dịch
vụ, bao gồm dịch vụ tư vấn thông qua người làm công hay một tổ chức, cá
nhân khác; đại lí cho doanh nghiệp nước ngoài; đại diện tại Việt Nam
trong trường hợp là đại diện có thẩm quyền ký kết hợp đồng đứng tên
doanh nghiệp nước ngoài nhưng thường xuyên thực hiện giao hành hóa
hoặc cung ứng dịch vụ tại Việt Nam.
Doanh nghiệp nước ngoài có cơ sở thường trú có nghĩa vụ nộp thuế
thu nhập doanh nghiệp đối với các khoản thu nhập liên quan đến hoạt
động của cơ sở thường trú mà không phân biệt thu nhập chịu thuế đó phát

6



Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

Theo quy định tại Điều 7: Nghĩa vụ của hợp tác xã thì HTX có
nghĩa vụ Nộp thuế và thực hiện các nghĩa vụ tài chính khác theo quy định
của pháp luật.
Thứ 4: Đơn vị sự nghiệp được thành lập theo quy định của
pháp luật Việt Nam: Gồm Tổ chức kinh tế của tố chức chính trị, chính
trị - xã hội, tổ chức xã hội – nghề nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân; cơ
quan hành chính, đơn vị sự nghiệp có tổ chức sản xuất, kinh doanh hàng
hóa dịch vụ.
Thứ 5: Tổ chức khác có hoạt động sản xuất, kinh doanh có thu
nhập. Đây là một quy định mở của pháp luật, dự liệu cho tương lai trong
thời kỳ hội nhập kinh tế quốc tế.
Luật thuế TNDN năm 2008 áp dụng cho mọi thành phần kinh tế
(trừ đối tượng là cá nhân) nên đã góp phần xóa bỏ sự phân biệt đối xử
giữa các thành phần kinh tế (cả trong và ngoài nước) từng bước đảm bảo
sự bình đẳng, công bằng xã hội, thúc đẩy sụ cạnh tranh lành mạnh giũa
các thành phần kinh tế.
Ngoài ra, việc quy định nhu vậy cũng đã tận thu thuế của các tổ
chức có hoạt động sản xuất, kinh doanh từ đó tạo nguồn thu cho ngân
sách Nhà nước tránh thất thoát thu thuế.
III. Ý KIẾN PHÁP LÝ NHẰM THỰC HIỆN TỐT PHÁP
LUẬT THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP.
Hiện nay việc thực hiện pháp luật thuế thu nhập doanh nghiệp vẫn
còn nhiều bất cập như: Ý thức chấp hành của chủ thể nộp thuế chưa tốt .
Khó khăn trong việc xử lý hành vi chốn thuế, gian lận thuế, Trong công
tác thu nộp thuế thu nhập doanh nghiệp... Sau đây là một số ý kiến pháp

quan thuế trực tiếp quản lý khi đăng ký tài khoản. Cụ thể các ngân hàng
phải có trách nhiệm thông báo danh sách những doanh nghiệp, cá nhân
thuộc thẩm quyền quản lý trực tiếp của cơ quan thuế có tài khoản tại ngân

9


Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

hàng và chi tiết số dư tài khoản của những đối tượng này nhằm tạo điều
kiện truy thu thuế. Cùng với đó, cơ quan thuế cũng phải có trách nhiệm
giữ bí mật những thông tin này đối với các đối tượng khác có liên
quan,đảm bảo nguyên tắc bảo mật thông tin cho khách hàng khi gửi tiền
tại ngân hàng. Ngoài ra phải ban hành quy chế thanh toán giữa các doanh
nghiệp, hạn chế sử dụng tiền mặt để thanh toán, quy chế để ngân hàng và
cơ quan thuế phối hợp trong việc kiểm soát nguồn gốc các hoạt động
thanh toán khoanrthu chi qua các hệ thống ngân hàng.
3. Tăng cường các chế tài đối với hành vi vi phạm.
Để các doanh nghiệp tự giác chấp hành pháp luật thuế thu nhập là
rất khó. Hiện tượng vi phạm xảy ra rất phổ biến vì thế tăng cường chế tài
đối với hành vi vi phạm là để buộc các doanh nghiệp tự giác chấp hành,
đảm bảo tính răn đe. Mức xử phạt cả về hành chính lẫn hình sự như hiện
nay đều không đạt yêu cầu phòng ngừa và trừng phạt. Vì vậy nên xem xét
để nâng mức xử phạt hành chính cao nhất không cho tội chốn thuế không
phải là 7 năm tù. Có chế tài nghiêm khác phải kết hợp với thái độ kiên
quyết xử lý các hành vi vi phạm mới có thể nâng cao hiệu qủa thi hành
pháp luật.
4. Hoạt động tuyên truyền pháp luật; biểu dương, khuyến
khích đối với các cá nhân, tổ chức thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế.

hóa kế toán viên tại cơ sở kinh doanh bất kể quy mô nào... Chúng ta nên xem xét
với việc thực hiện cấp chứng chỉ hành nghề cho kế toán viên thông qua các kỳ kế
toán chuyên môn.
Thứ hai, có thể cho phép một cách rộng rãi các doanh nghiệp tự in và
tự chịu trách nhiệm về hóa đơn của mình. Bộ tài chính đã thí điểm cho một số
doanh nghiệp tự in hóa đơn và kết quả thu được là rất tốt. Vì vậy, Bộ nên cho
3

Nguyễn Hải Linh (2011) Hoàn thiện pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp, Luận văn thạc sỹ luật

học, Tr 61-64.

11


Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

phép làm thật mà không cần phải thí điểm nữa. Một khi doanh nghiệp đã tự in
được hóa đơn thì cũng sẽ quản lý được hóa đơn của mình chặt chẽ hơn, giúp hạn
chế được tình trạng mua – bán hóa đơn giá trị gia tăng rất phổ biến hiện nay và
làm giảm những hành vi trốn thuế, gian lận thuế của các doanh nghiệp.

KẾT LUẬN:
Trong thời kì kinh tế hội nhập như hiện nay, với việc Đảng và nhà nước ta
đã xác đinh chúng ta sẽ hội nhập cùng thế gưới, mở cửa nền kinh tế, chính vì thế
bên cạnh những mặt tích cực mà nền kinh tế thị trường, sự hội nhập mang lại thì
cũng để lại cho chúng ta rất nhiều bài toán khó mà chưa có lời giải về các quy
định pháp luật của mình. Sự vận động, thay đổi của nền kinh tế là khôn lường, chỉ
một tác động nhỏ ngoài thị trường thế giưới cũng có thể khiến một nền kinh tế


8.

Ong Thị Ngân (2009) những điểm mới của Luật thuế thu nhập

doanh nghiệp năm 2008 và biệp pháp áp dụng, khóa luận tốt nghiệp,
Hà Nội.
12


Bài tập học kỳ Môn Luật Tài chính
Lớp N05-TL3

9.

Nguyễn Hải Linh (2011) Hoàn thiện pháp luật về thuế thu nhập

doanh nghiệp, Luận văn thạc sỹ luật học, Hà Nội.
10.

Thông tư số 130/2008/ TT-BTC.


13