Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
MỤC LỤC
I. Lời mở đầu ........................................................................................... 1
II. Nội dung tình huống ............................................................................ 4
1. Mô tả tình huống .................................................................................. 4
2. Mục tiêu xử lý tình huống .................................................................... 7
3. Phân tích nguyên nhân ......................................................................... 8
4. Phân tích, lựa chọn phương án giải quyết ........................................... 11
5. Tổ chức thực hiện phương án ............................................................. 13
III. Kết luận ............................................................................................ 18
Một số kiến nghị, đề xuất ...................................................................... 18
Tài liệu tham khảo.................................................................................. 21
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
I. Lời nói đầu
Trong cuộc sống khi gặp những khó khăn, phiền muộn nhưng chưa tìm ra
một lối thoát. Niềm hy vọng lúc này của nhiều người chính là sự tin tưởng vào
một thế lực siêu phàm nào đó để an ủi bản thân và vượt qua nỗi sợ hãi. Người ta
gọi đó là tín ngưỡng. Vì vậy có thể nói tín ngưỡng chính là niềm tin, sự tin
tưởng vào một đấng siêu nhiên nhất định nào đó.
Còn tôn giáo là hình thái ý thức xã hội, ra đời và phát triển từ hàng ngàn
năm nay. Quá trình tồn tại và phát triển của tôn giáo ảnh hưởng khá sâu sắc đến
đời sống chính trị, văn hoá, xã hội, đến tâm lý, lối sống, phong tục, tập quán của
nhiều dân tộc, quốc gia.
Tôn giáo, tín ngưỡng là công cụ, phương tiện, ngoài việc nhằm hướng dẫn
con người tìm về sự giải thoát tâm linh, còn nhằm mục tiêu dẫn dắt con người
thành sự kiện quan trọng không chỉ của riêng đồng bào tôn giáo mà còn là ngày
hội chung của toàn dân, lôi cuốn hàng vạn người tham gia.
Tuy nhiên, hiện nay bên cạnh những ý nghĩa tốt đẹp mà tín ngưỡng, tôn
giáo mang lại cho con người, đã có không ít người lợi dụng niềm tin, sự thiếu
hiểu biết của một bộ phận nhân dân để hành nghề mê tín dị đoan nhằm trục lợi
bất chính, gây ảnh hưởng xấu đến thuần phong mỹ tục của dân tộc, sức khoẻ của
con người.
Thực tế đó cho thấy vấn đề quản lý nhà nước về tôn giáo là một yêu cầu
khách quan, cần thiết, bởi chỉ có được quản lý thì hoạt động tôn giáo mới thực
sự diễn ra bình thường, quan hệ giữa các tôn giáo, giữa các tín đồ mới thực sự
bình đẳng, quyền tự do theo hoặc không theo tôn giáo nào của công dân mới
được đảm bảo và tôn giáo không bị lợi dụng để nhằm mục đích chính trị hay
trục lợi cá nhân.
Với tất cả những ý nghĩa trên, là một người công tác trong lĩnh vực văn
hoá, tôi quan tâm và chọn đề tài “Xử lý tình huống vi phạm hành chính trong
lĩnh vực hành nghề mê tín dị đoan ảnh hưởng đến môi trường văn hóa trên địa
bàn xã Liên Châu, huyện Thanh Oai, Thành phố Hà Nội” làm bài tiểu luận tình
huống cuối khóa lớp chuyên viên K2A – 2015 trường Đào tạo cán bộ Lê Hồng
Phong.
Để hoàn thành đề tài này, tôi đã sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp phân tích, tổng hợp;
- Phương pháp quan sát;
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
2
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
Theo địa chỉ được cung cấp, 18h một ngày cuối tháng 8 năm 2011 trong
vai một người đi tìm “Thánh bà” để chữa bệnh cho người thân, chúng tôi sắm
một cái lễ, cùng hương hoa để vào nhà bà Nguyễn Thị Đoan.
Điện thờ của bà Đoan là một ngôi nhà khang trang nằm ở vị trí khá đắc
địa, được xây dựng trong một diện tích tương đối rộng, phía trước có nhiều
chum chậu chồng cây cảnh… Một khoảng sân rộng dành để xe cho con nhang,
đệ tử. Tôi liếc qua vào tầng 1, trong nhà đồ đạc bày biện gọn gàng, nhìn vào thì
đây là một nhà có điều kiện. Lên đến cầu thang có một người đàn bà chờ sẵn. Bà
ta dẫn chúng tôi lên tầng 2, nơi mà “thánh bà” lập điện thờ và hành lễ cho đám
con nhang, đệ tử. Bên trong có khoảng gần ba chục người đang quỳ, lầm rầm
đọc kinh.
20 giờ 10 phút chúng tôi được mời vào một không gian có ánh sáng mờ
mờ ảo ảo. Phòng khám chữa bệnh của thánh bà được bố trí tại phòng khách với
rất nhiều trang thờ. Tại đây nhiều bệnh nhân bị cuốn vào thế giới tâm linh trong
bầu không khí nghi ngút khói nhang. Trên trang thờ chủ nhân trưng bày hình,
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
4
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
tượng các vị quan âm bồ tát, thánh thần, các bà trợ mạng… Bên dưới là một bàn
thờ nhỏ với lư đồng, bát nhang khói toả nghi ngút. Tại đây, thánh bà sắp xếp trái
cây bánh kẹo của con nhang, đệ tử. Khi chúng tôi có ý định muốn gặp “Thánh
bà” để chữa bệnh, người đàn bà dẫn chúng tôi lên chỉ bảo rất tận tình “ Nếu
người nhà cô bị bệnh thì nhanh làm lễ quy”. “Quy là thế nào ạ?” – tôi lí nhí hỏi.
“Thủ tục đơn giản lắm, cô chỉ cần đặt một lễ hương hoa là sẽ được “quy”, nhưng
sau khi “quy” xong thì phải cảm ơn thánh thì người nhà mới khỏi bệnh được”.
bằng cả một mùa vụ thu hoạch của người dân quanh vùng. Sự làm ăn khấm khá
của “Thánh bà” khiến những người hàng xóm cũng ngạc nhiên bởi mấy năm
trước, nhà bà Đoan thuộc diện hộ nghèo. Nay, nhờ “Thánh nhập”, cả gia đình đã
bỏ ruộng, không còn vất vả bầm dập với cuộc sống.
Một thực tế dễ nhận thấy là phương pháp chữa bệnh của bà Đoan không
chỉ không có căn cứ khoa học mà còn rất nguy hiểm cho bệnh nhân. Mỗi bệnh
nhân đều được chữa trị bằng cách thức kỳ lạ (phun nước, uống nước bùa, lấy
đinh, móc câu…) từ chỗ đau của bệnh nhân. Đáng ngại nhất là bà Đoan thường
dùng một vật nhọn (không rõ là thứ gì) chích lấy máu từ chỗ đau của bệnh nhân.
Ai đảm bảo rằng vật nhọn này đã được bà xử lý, tiệt trùng hay thay mới đối với
từng nạn nhân? Sẽ ra sao nếu những bệnh nhân mắc phải những căn bệnh truyền
nhiễm? Thêm vào đó các thứ nước, thuốc mà bà Đoan chỉ định cho bệnh nhân
uống có được kiểm nghiệm và được phép lưu hành.
Trong quá trình hoạt động mê tín dị đoan của bà Đoan thường xảy ra tình
trạng mất an ninh trật tự, gây nhiều bức xúc cho người dân xung quanh. Ngày
21/4/2011 ông Nguyễn Văn B thuộc thôn X, xã Liên Châu huyện Thanh Oai, Hà
Nội đã có đơn khiếu nại phản ánh về những biểu hiện thiếu lành mạnh tại cơ sở
này như: hoạt động mê tín dị đoan, bói toán đồng cốt, tụ tập đông người, làm
mất an ninh trật tự ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của người dân xung quanh
và phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá ”.
Thực hiện chỉ đạo của UBND huyện Thanh Oai, Đội kiểm tra liên ngành
đã triển khai kế hoạch, tiến hành khảo sát, kiểm tra. Xác định nội dung đơn
khiếu nại, tố cáo là có cơ sở. Vào lúc 9h00 ngày 22/11/2011, Đội kiểm tra liên
ngành huyện Thanh Oai đã phối hợp với xã Liên Châu tiến hành tổ chức kiểm
tra tại đây. Qua kiểm tra, đội đã phát hiện nhiều sai phạm của Bà Nguyễn Thị
Đoan và tiến hành lập biên bản vi phạm hành chính đối với cơ sở này.
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
6
- Đối với bà Nguyễn Thị Đoan:
Nâng cao ý thức của cá nhân bà Nguyễn Thị Đoan trong việc chấp hành
các quy định của Đảng, Nhà nước, pháp luật về tự do tín ngưỡng, cũng như chấp
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
7
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
hành tốt các quy định của y tế về hành nghề khám chữa bệnh. Chấp hành và
thực hiện tốt nghĩa vụ công dân, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hoá dân tộc,
xoá bỏ tư tương mê tín dị đoan, đồng bóng, bói toán, bảo đảm trật tự an toàn xã
hội trên địa bàn đang sinh sống.
3. Phân tích nguyên nhân, hậu quả
Phân tích nguyên nhân, hậu quả của tình huống căn cứ vào các văn bản
pháp luật của nhà nước đó là:
- Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
- Pháp lệnh tín ngưỡng tôn giáo số 21/2004/PL-UBTVQH/QH11 ngày
18/6/2004 của Uỷ ban thường vụ quốc hội quy định về hoạt động tín ngưỡng tôn
giáo;
- Nghị định số 92/2012/NĐ-CP ngày 08/11/2012 của Chính phủ quy định
chi tiết và biện pháp thi hành Pháp lệnh tín ngưỡng, tôn giáo;
- Quyết định số 1119/QĐ – BNV ngày 10/10/2013 của Bộ Nội vụ về việc
công bố thủ tục hành chính trong lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo;
- Nghị định số 176/2013/NĐ-CP ngày 14/11/2013 của Chính phủ quy
định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế;
- Nghị định số 158/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ quy
định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hoá, thể thao, du lịch và
Công tác kiểm tra, nhắc nhở, giáo dục về tự do tín ngưỡng của cơ quan
chức năng có nơi, có lúc chưa kiên quyết, triệt để, đôi lúc còn “nhẹ tay”, nên các
thầy bói toán, đồng bóng “ỷ lại” vẫn ngang nhiên hoạt động và bất chấp dư luận
xã hội.
- Đối với chính quyền địa phương:
Công tác quản lý kiểm tra, nắm bắt địa bàn của Công an khu vực và xã
thiếu sâu sát, chưa hướng dẫn, giáo dục, nhắc nhở kịp thời để người dân nhận
thức được trách nhiệm của mình trong việc chấp hành đường lối, chủ trương,
chính sách của nhà nước về tự do tín ngưỡng, từ đó làm ảnh hưởng đến đời sống
sinh hoạt của người dân xung quanh và phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng
đời sống văn hoá”.
- Đối với bà Nguyễn Thị Đoan:
Do không hiểu biết triệt để về chủ trương, đường lối chính sách của Đảng,
nhà nước về tín ngưỡng tôn giáo. Đồng thời vì lòng tham, mong muốn trục lợi
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
9
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
cá nhân nên bà Đoan đã lợi dung lòng tin, sự thiếu hiểu biết của một bộ phận
nhân dân để thực hiện những hành vi trái pháp luật về tín ngưỡng tôn giáo.
3.2. Hậu quả:
- Về phương diện đời sống tinh thần xã hội:
Tự do tín ngưỡng, tôn giáo là một quyền nhân thân cơ bản của công dân
cũng được đề cập trong Bộ luật dân sự, được bảo vệ bằng pháp luật và được cụ
thể hoá trong các văn bản quy phạm pháp luật ngày càng ở mức độ cao hơn,
Đoan không những gây thiệt hại về sức khỏe mà còn gây thiệt hại về kinh tế cho
người bị hại “tiền mất tật mang”.
- Về lĩnh vực tín ngưỡng, mê tín
Hoạt động mê tín di đoan của bà Nguyễn Thị Đoan để lại những hậu quả
khôn lường. Sẽ ra sao nếu những bệnh nhân này tiếp tục đến và chữa bệnh theo
phương pháp ma quái, kỳ lạ này. Bên cạnh vấn đề tiền bạc, sức khoẻ thì mối
quan hệ trong gia đình, làng xóm đang đứng trước nguy cơ tan vỡ. Nhiều gia
đình đã từ mặt nhau vì cho rằng người này ám hại người kia. Điều này vô hình
gây hậu quả rất nghiêm trọng trong việc bảo vệ, vun đắp tình đoàn kết anh em,
làng xóm. Bà Đoan đang chữa bệnh cứu người hay chỉ làm trò mê tín dị đoan
nhằm mụ mị những người thiếu hiểu biết để trục lợi.
- Về lĩnh vực an ninh trật tự:
Rõ ràng hoạt động mê tín dị đoan của bà Đoan đã gây ra tình trạng mất an
ninh trật tự, gây nhiều bức xúc và làm ảnh hưởng đến đời sống sinh hoạt của
người dân xung quanh và phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn
hoá”.
4. Phân tích, lựa chọn phương án giải quyết tình huống
Sau khi kiểm tra và ghi nhận lỗi vi phạm tại nhà bà Nguyễn Thị Đoan, căn
cứ theo các văn bản quy phạm pháp luật được quy định từng lĩnh vực ngành
nghề. Đội kiểm tra liên ngành xây dựng 3 phương án như sau:
4.1.Phương án 1: (phương án lựa chọn trong xử lý tình huống)
Đội kiểm tra liên ngành mời bà Nguyễn Thị Đoan. Xét thấy Bà Nguyễn
Thị Đoan đã vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hoá, y tế, an ninh trật tự gây
ảnh hưởng xấu đến thuần phong mỹ tục, sức khoẻ của người dân và an ninh trật
tự xã hội trên địa bàn. Đội kiểm tra xử lý hình thức chế tài theo mức bình quân
(lấy mức phạt cao nhất cộng mức phạt thấp nhất chia đôi), tức là nhắc nhở và
phạt tiền đối với bà Đoan đối với mỗi hành vi vi phạm
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
11
+ Việc xử phạt có tính chất cảnh cáo.
- Nhược điểm:
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
12
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
+ Hành vi vi phạm của bà Đoan là trái với các quy định của pháp luật về
tự do tín ngưỡng tôn giáo, gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khoẻ và trật tự an
toàn xã hội. Nếu chỉ nhắc nhở và phạt tiền ở mức thấp nhất thì cơ sở hoạt động
của bà Đoan vẫn tồn tại. Điều này không đáp ứng được đề nghị của nhân dân,
gây sự thiếu tin tưởng vào các cơ quan có thẩm quyền. Bà Đoan chỉ nộp phạt vi
phạm hành chính theo mức phạt thấp nhất thì không có tính răn đe tạo tiền lệ
cho người dân coi thường hiệu lực quản lý của chính quyền, coi thường kỷ
cương phép nước.
4.4. Lựa chọn phương án tối ưu:
Hành vi lợi dụng tín ngưỡng tôn giáo của bà Nguyễn Thị Đoan để tổ chức
các hoạt động xem bói, lên đồng, chữa bệnh đã vi phạm các quy định của Nhà
nước về tín ngưỡng, tôn giáo, y tế; đơn khiếu nại tố cáo của nhân dân thôn X là
chính đáng. Do đó giải pháp lựa chọn là phải dựa vào các phương án mà các cơ
quan nhà nước có thẩm quyền xem xét và phù hợp với hoàn cảnh lịch sử, xã hội.
Để giải quyết triệt để, qua 3 phương án trên, chúng ta nhận thấy mỗi
phương án có ưu điểm và nhược điểm riêng. Tuy nhiên, ở phương án 1 và 3 chỉ
có nhắc nhở ,cảnh cáo và phạt tiền. Còn phương án 2, ngoài việc nhắc nhở, phạt
tiền còn buộc bà Đoan phải chấm dứt các hoạt động mê tín dị đoan và dẹp bỏ cơ
sở hoạt động mê tín dị đoan tại thôn X xã Liên Châu huyện Thanh Oai. Phương
sở của bà Đoan phát hiện hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực tín ngưỡng,
tôn giáo ảnh hưởng đến môi trường văn hóa và phong trào “Toàn dân đoàn kết
xây dựng đời sống văn hóa”, đội kiểm tra liên ngành đã tiến hành lập biên bản vi
phạm. (tháng 11/2011).
6. Mời bà Nguyễn Thị Đoan đến văn phòng Đội kiểm tra liên ngành làm
việc để xác định lỗi vi phạm, lắng nghe ý kiến bà Nguyễn Thị Đoan trình bày và
bổ sung giấy tờ liên quan (nếu có)
7. Đội kiểm tra liên ngành lập báo cáo đề xuất UBND huyện Thanh Oai ra
quyết định xử phạt đối với bà Nguyễn Thị Đoan.
8. Căn cứ vào đề xuất của Đội kiểm tra liên ngành, huyện Thanh Oai ban
hành Quyết định xử phạt hành chính đối với bà Đoan.
9. Triển khai quyết định xử phạt hành chính, phối hợp với chính quyền địa
phương theo dõi quá trình chấp hành quyết định của bà Đoan.
5.2. Kết quả giải quyết
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
14
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
UBND huyện Thanh Oai ra quyết định xử phạt bà Nguyễn Thị Đoan như
sau:
- Phạt tiền từ 3.000.000đ – 5.000.000đ đối với hành vi lợi dụng hoạt động
lên đồng, xem bói, gọi hồn, xin xăm, xóc thẻ, yểm bùa, phù chú, truyền bá sấm
trạng và các hình thức tương tự khác để trục lợi, vi phạm vào điều 15, khoản 3
Nghị định 158/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 quy định xử phạt vi phạm hành
chính trong lĩnh vực văn hoá, thể thao, du lịch và quảng cáo.
Nguyễn Thị Đoan chấm dứt ngay cơ sở hành nghề mê tín dị đoan, khám chữa
bệnh trái phép. Đội kiểm tra liên ngành có trách nhiệm kiểm tra, đôn đốc, nhắc
nhở cơ sở chấp hành.
Những thuận lợi và khó khăn trong quá trình xử lý vi phạm của bà Đoan:
* Thuận lợi
Chính sách tôn giáo của Đảng và nhà nước Việt Nam được xây dựng trên
quan điểm cơ bản của học thuyết Mác – Lê Nin và tư tưởng Hồ Chí Minh về tín
ngưỡng, tôn giáo và căn cứ vào đặc điểm tín ngưỡng, tôn giáo ở Việt Nam.
Tư tưởng nhất quán, xuyên suốt của Đảng và Nhà nước Việt Nam là tôn
trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân; đoàn kết tôn giáo, hoà hợp
dân tộc. Tinh thần đó được Đảng và Nhà nước Việt Nam thể hiện bằng hệ thống chính
sách phù hợp với từng giai đoạn cách mạng và đã có từ khi mới thành lập Đảng.
Trong những năm qua công tác tôn giáo luôn được Đảng và Nhà nước
quan tâm, bên cạnh việc ban hành các văn bản quản lý nhà nước về tôn giáo,
công tác tuyên truyền cũng thường xuyên được đẩy mạnh nhằm nâng cao ý thức
tôn trọng Hiến pháp, pháp luật, thực hiện sống tốt đời đẹp đạo trong đồng bào có
đạo. Công tác vận động đồng bào có đạo hưởng ứng tham gia các phong trào thi
đua yêu nước, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc đạt được nhiều tiến bộ.
Các ngành các cấp đã chủ động thực hiện các chủ trương, chính sách về tôn giáo
của Đảng và Nhà nước; phát triển kinh tế xã hội, giữ vững an ninh chính trị ở
vùng đồng bào tôn giáo. Công tác quản lý nhà nước về tôn giáo đạt được nhiều
kết quả tích cực, từng bước đưa các hoạt động tôn giáo đi vào nề nếp ổn định;
đồng thời đấu tranh có hiệu quả ngăn chặn hoạt động lợi dụng tôn giáo chống
phá chế độ.
* Khó khăn
Các quy định xử phạt hành chính trong lĩnh vực ngành nghề mê tín dị
đoan, chỉ có hình thức xử phạt chế tài dựa trên các nghị định liên quan, luật chưa
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
16
sức khỏe người dân.
Tăng cường quản lý nhà nước trên lĩnh vực dịch vụ văn hóa nhằm xây
dựng và giữ gìn một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc, làm
cho văn hóa thực sự là nền tảng tinh thần, là động lực thúc đẩy kinh tế, xã hội
phát triển.
Chú trọng quản lý nhà nước về y tế và chăm sóc sức khỏe nhân dân bằng
việc tăng cường đội ngũ cán bộ y bác sĩ và cơ sở khám chữa bệnh, tăng cường
công tác tuyên truyền khám chữa bệnh theo phương pháp khoa học.
Đồng thời tăng cường công tác đảm bảo an ninh trật tự, kịp thời phát hiện
những cơ sở, những đối tượng hành nghề mê tín, dị đoan, lợi dụng tín ngưỡng,
tôn giáo để vi phạm pháp luật.
Trong xu thế hội nhập những thế lực thù địch đã và đang phá hoại đất
nước ta bằng con đường “diễn biến hòa bình”, đưa văn hóa độc hại cùng lối
sống sa đọa, làm băng hoại những giá trị đạo đức, làm ảnh hưởng đến đời sống
tôn giáo tự do tín ngưỡng của nhân dân.
Chính vì vậy quản lý văn hóa, tôn giáo là nhiệm vụ quan trọng không chỉ
của ngành văn hóa, tôn giáo mà là nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân, các cấp,
các ngành và của toàn xã hội để “Xây dựng và phát triể n văn hoá , con người
Viê ̣t Nam đáp ứng yêu cầ u phát triể n bề n vững đấ t nước”
theo tinh thần Nghị
quyết Hội nghị Trung ương 9 (khóa XI).
Một số kiến nghị, đề xuất:
Qua trường hợp vi phạm của bà Đoan có thể thấy hệ thống văn bản quản
lý về các hoạt động tín ngưỡng tôn giáo vẫn còn lỏng lẻo, chưa thực sự đủ mạnh
để ngăn chặn các hành vi vi phạm, lợi dụng tín ngưỡng tôn giáo để hành nghề
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
18
phạm nhiều lần. Việc thanh tra, kiểm tra, giám sát phải được tiến hành thường
xuyên, không mang tính hình thức tạo tâm lý coi thường pháp luật của cá nhân.
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
19
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
Tuy nhiên tất cả những biện pháp trên có thể coi là những giải pháp tình
thế, chúng ta không chỉ chú trọng mặt “chống” mà cần quan tâm hơn nữa đến
mặt “xây”, vì đây là cách làm hiệu quả, là giải pháp cơ bản, bền vững nhất. Xây
dựng được môi trường văn hoá lành mạnh là chúng ta thực hiện “chống” lại
những hiện tượng phi văn hoá đang diễn ra phức tạp trong xã hội.
Học viên: Nguyễn Thị Nguyệt
20
Lớp: K2A- 2015
Trường đào tạo cán bộ Lê Hồng Phong
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
2. Pháp lệnh tín ngưỡng tôn giáo số 21/2004/PL-UBTVQH/QH11 ngày
18/6/2004 của Uỷ ban thường vụ quốc hội quy định về hoạt động tín ngưỡng tôn
giáo;