Mục lục
I. Phần mở đầu
1. Lý do chọn đề tài .............................................................................................2
2. Mục đích nghiên cứu....................................................... 3
3. Đối tượng nghiên cứu..................................................................................... 3
4. Phương pháp nghiên cứu............................................................................... 3
5. Phạm vi nghiên cứu........................................... 3
II. Phần nội dung
1. Cơ sở lí luận.................................................................................................... 4
2. Thực trạng vấn đề.......................................................................................... 5
3. Các biện pháp giải quyết vấn đề................................................................... 7
4. Kết quả đạt được...........................................................................................14
III. Phần kết luận, kiến nghị
1. Kết luận......................................................................................................... 15
2. Kiến nghị, đề xuất......................................................................................... 16
1
ĐỀ TÀI
MỘT VÀI BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ TỔ CHỨC TRÒ
CHƠI TRONG MÔN THỂ DỤC Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC
Phần 1: PHẦN MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài:
Hiện nay giáo dục đang là “Quốc sách hàng đầu” được Nhà nước chú trọng
đến, giáo dục không chỉ là đưa những kiến thức xã hội, khoa học tự nhiên đến với
học sinh mà nó còn hội tụ đủ các yếu tố “ chân, thiện, mỹ”. Đặc biệt là đối với sức
khỏe.
Giáo dục thể chất cho trẻ là một nhiệm vụ vô cùng quan trọng mà cả xã hội
đều quan tâm bởi vì “ Trẻ em hôm nay là thế giới ngày mai” để ngày mai thế giới
có những nhân tài tốt, xã hội có những công dân tốt, con người có sức khỏe tốt thì
sinh.
Góp phần bảo vệ và tăng cường sức khoẻ cho học sinh, phát triển các tố chất về
thể lực, tiếp tục hình thành thói quen thường xuyên luyện tập thể dục, thể thao.
Trang bị cho học sinh một số hiểu biết những kỹ năng cơ bản về đội hình đội
ngũ, về thể dục rèn luyện tư thế và kỹ năng vận động cơ bản cần thiết thường gặp
trong đời sống hàng ngày như: Đi, chạy, nhảy, ném, mang, vác … Phù hợp với khả
năng, đặc điểm tâm sinh lí của lứa tuổi.
Giáo dục và rèn luyện cho học sinh có được nề nếp luyện tập thể dục thể thao,
có được ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân và nếp sống vui tươi, lành mạnh, có tính tự
giác, kỷ luật cao trong luyện tập. Giáo dục thể chất trong trường học còn góp phần
bồi dưỡng nhân tài thể dục thể thao cho đất nước.
1.3. Đối tượng nghiên cứu:
- Đối tượng: Học sinh từ “ Lớp 1 đến lớp 5”. Năm học 2013-2014
- Thời gian xây dựng đề cương: Ngày 10 tháng 6 năm 2013
- Địa điểm: Trường tiểu học EaBông - xã EaBông - Krông Ana - Đắk Lắk.
1.4. Phương pháp nghiên cứu:
a. Cơ sở lý luận:
Tham khảo sách, báo và thu thập tài liệu có liên quan như 100 trò chơi vận
động cho học sinh tiểu học, phương pháp tổ chức trò chơi cho học sinh...
b. Cơ sở thực tiến:
- Phương pháp làm mẫu.
- Phương pháp quan sát.
- Phương pháp rèn luyện thực hành.
- Phương pháp đàm thoại: trao đổi với đồng nghiệp, dự giờ thăm lớp.
- Phương pháp trò chơi vận động.
1.5. Phạm vi nghiên cứu:
3
- Biết cách chơi và tham gia chơi một cách khéo léo và chủ động.
- Biết vận dụng và tự tổ chức được các trò chơi đơn giản đã học vào trong sinh
hoạt hàng ngày ở trường cũng như ở nhà.
Về thái độ hành vi:
- Tích cực trong giờ học thể dục và tham gia các hoạt động thể dục thể thao.
4
- Có hành vi đúng với các bạn trong học tập, trong trò chơi vận động.
- Có tác phong nhanh nhẹn, kỷ luật.
- Có tinh thần đoàn kết, hợp tác với nhau trong khi chơi.
2.2. Thực trạng vấn đề:
a. Thuận lợi - Khó khăn
Thuận lợi: Được sự quan tâm và hỗ trợ từ phía lãnh đạo nhà trường đã cung
cấp, trang thiết bị đồ dùng dạy học kịp thời từ đó giáo viên giảng dạy cũng như
truyền tải nội dung đến với học sinh một cách dễ hiểu nhất.
Giáo viên được tập huấn thay sách, được hướng dẫn cách xây dựng thiết kế bài
học theo hướng mới phân chia hoạt động cụ thể, rõ ràng, có chỉ dẫn các phương
pháp dạy học theo từng chủ đề.
Học sinh luôn say mê, học hỏi, luôn có nhu cầu được hoạt động do đặc điểm
tâm sinh lý lứa tuổi thời kỳ này trẻ rất hiếu động.
Khó khăn: Bên cạnh những thuận lợi trên thì cũng tồn tại không ít những khó
khăn. Đối với một trường vùng sâu, vùng xa như trường tiểu học Ea Bông gặp rất
nhiều khó khăn cụ thể nào là điều kiện kinh tế gia đình, nào là phong tục tập quán,
nào là thói quen, sở thích chưa phù hợp với thời kì công nghiệp hóa – hiện đại hóa
đất nước trong giai đoạn hiện nay. Tỷ lệ học sinh là người dân tộc thiểu số chiếm
76.2%, số học sinh người Kinh thì cũng do đặc thù ở xa trung tâm văn hóa nên các
em cũng chưa được tiếp cận nhiều với công nghệ thông tin, không được giao lưu
với bạn bè ở địa bàn thuận lợi nên các em còn rụt rè, nhút nhát, giao tiếp, ứng xử
- Có sự quan tâm của lãnh đạo nhà trường và sự giúp đỡ của đồng nghiệp.
* Nguyên nhân hạn chế
- Bản thân còn thiếu kinh nghiệm với cách thức tổ chức hoạt động tích cực cho
học sinh lĩnh hội kiến thức.
- Trang thiết bị và đồ dùng dạy học còn thiếu.
- Các em đến trường muộn nên có một số em đi học không đúng độ tuổi dẫn
đến tự ti, mặc cảm và xấu hổ nên một số trò chơi không phù hợp với lứa tuổi các
em.
e. Phân tích, đánh giá các vấn đề thực trạng mà đề tài đã đặt ra:
- Qua thực nghiệm nghiên cứu và vận dụng vào chương trình giảng dạy, những
thành công và hạn chế khi áp dụng đề tài đã và chưa đạt được trên, tôi thiết nghĩ
làm sao để nền kinh tế ngày một phát triển đi lên, làm sao để dân trí dân tộc ngày
càng cao để những thế hệ con em học sinh học tập ngày càng tốt hơn đó là một vấn
để nan giải mà toàn Đảng, toàn dân, toàn xã hội đang cùng nỗ lực, cố gắng, trong
đó vai trò của ngành giáo dục là vô cùng quan trọng nhằm giúp các em hoàn
thiện mình, không những về trí tuệ mà cả về thể chất, xứng đáng là
những chủ nhân tương lai của đất nước .
6
- Để đạt được những vấn đề đặt ra , trước hết đất nước ta phải có một cơ chế
mở cửa quan tâm đầu tư hơn vào vùng sâu vùng xa, vùng dân tộc ít người về kinh
tế về văn hóa xã hội để nông thôn thành thị có sự cân bằng hóa.
- Có chính sách tuyên truyền sâu rộng có hiệu quả đến mọi người dân để nhân
dân tin tưởng vào đường lối chính sách của Đảng và pháp luật của nhà nước.
2.3. Các biện pháp giải quyết vấn đề:
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp:
- Ôn luyện và biết tổ chức các trò chơi đơn giản đã học ở các lớp trước, bước
- Tổ chức trò chơi:
Tùy theo tính chất, nội dung trò chơi mà tổ chức đội hình trò chơi khác nhau:
Hình vuông, hình tròn, hình chữ nhật, hàng ngang, hàng dọc..v..v.. ở mỗi đội làm
sao cho tất cả học sinh đều quan sát được diễn biến trò chơi, đến lượt mình chơi
không bị cản trở, được đảm bảo an toàn. Tập hợp học sinh phân chia các đội nhóm
với số lượng đều nhau, phân công nhiệm vụ cho mỗi học sinh…sao cho tất cả học
sinh đều tham gia vui chơi hợp lý và có hiệu quả tốt.
Tổ chức trò chơi theo hình thức cùng thi đua với nhau để đạt hiệu quả cao,
những trò chơi sau khi đã chơi nhiều lần có thể tăng thêm yêu cầu như: thay đổi
nhịp, tăng phạm vi hoạt động, khoảng cách, thời gian…làm cho tăng tính hấp dẫn,
kích thích các em hưng phấn.
- Điều khiển trò chơi:
Tổ chức cho học sinh chơi cần chu đáo, kiểm soát được lượng vận động, tránh
những hoạt động hoặc bài tập thiếu tính giáo dục, ưu tiên sử dụng những trò chơi
vận động phát huy được kinh nghiệm và hiểu biết của các em.
Giáo viên nên là người điều khiển trò chơi để tạo niềm tin và tâm lý tốt cho học
sinh. Giáo viên như một trọng tài công bằng, tránh thiên lệch. Giáo viên có thể
dùng lời nói, tiếng vỗ tay, tiếng còi hay ký hiệu để tạo cho học sinh có sự tập trung
chú ý. Những trò chơi có sự giám sát của học sinh nên chọn em có uy tín, trung
thực.
- Đánh giá và tổng kết trò chơi:
Kết thúc trò chơi căn cứ kết quả thống kê mà giáo viên nắm bắt được, kết hợp
với ý kiến của học sinh để giải thích và công bố kết quả một cách chính xác song
cũng cần phải tế nhị, hấp dẫn, tránh sự chênh lệch làm giảm ý nghĩa giáo dục của
trò chơi. Do đó phải biết động viên khích lệ các em để các em thắng cuộc không
8
kiêu căng, tự mãn càng phấn khởi và cố gắng hơn, ngược lại các em thua cuộc vẫn
* Lớp 5:
+ Chạy tiếp sức theo vòng tròn.
11
+ Hoàng Anh – Hoàng Yến:
+ Mèo đuổi chuột:
Ngoài những trò chơi giảng dạy theo chương trình học thì tôi cũng đã mạnh
dạn áp dụng một số trò chơi cho học sinh dân tộc ở trường tiểu học Eabông :
Ví dụ 1: Ghép vần:
a. Phạm vi áp dụng: Lớp 1, lớp 2.
b. Mục đích:
- Rèn luyện khả năng nghe, suy đoán và ghép vần của học sinh, phân biệt được
chữ cái với từ ngữ. Tạo không khí vui vẻ, nhạy bén thoải mái để học tập, sinh hoạt.
c. Chuẩn bị: sắp xếp đội hình thành một vòng tròn lớn, người quản trò đứng ở
giữa để giám sát.
d. Cách chơi: Ghép các chữ trước thành những từ có nghĩa
Hướng dẫn: Quản trò chỉ bất cứ bạn nào trong tập thể chơi, bạn đó nói một chữ
cái. Bạn bên cạnh nói một chữ cái (quy định theo vòng ngược hoặc cùng chiều kim
đồng hồ). Bạn tiếp theo nếu thấy hai chữ cái đó có thể ghép lại có thể ghép thành
một từ thì đọc từ đó, nếu không thì tiếp tục đọc một chữ cái khác bạn bên cạnh
nghe và làm như bạn trên. Trò chơi cứ thế diễn ra:
Ví dụ:
Bạn 1
bạn 2
bạn 3 bạn 4 bạn 5
lần chạy.
d. Cách chơi: Khi giáo viên gọi số nào đó ( ví dụ: 10 : 2 = 5) thì số đó ( Số 5)
của 3 đội nhanh chóng tách khỏi hàng chạy nhanh về trước vòng qua cờ về đích, ai
về trước không phạm quy, người đó thắng đội đó được 1 điểm, trò chơi tiếp tục
như vậy với các phép tính khác nhau, đội nào được nhiều điểm nhất thì đội đó
thắng cuộc.
Ví dụ: khẩu lệnh của giáo viên:
10 : 2 = 5 hoặc 2 x 2 = 4… thì số 5 ( hoặc số 4…) của mỗi đội nhanh chóng tách
khỏi hàng chạy nhanh về trước vòng qua cờ về đích, ai về trước người đó thắng
cuộc.
c. Điều kiện thực hiện giải pháp, biện pháp:
- Xây dựng các biện pháp giải pháp mới.
- Nắm rõ tình hình của từng đối tượng từng lớp học và mức độ nhận biết của
học sinh trong mỗi trò chơi.
13
- Áp dụng các biện pháp trực quan sinh động đồ dùng dạy học đầy đủ, đẹp mắt
để lôi cuốn học sinh.
- Sân chơi phải sạch sẽ thoáng mát, an toàn trong khi chơi.
- Luôn đổi mới phương pháp tổ chức trò chơi, người thầy vừa là người tổ chức
trò chơi vừa là trọng tài và đóng vai trò là một GV dẫn dắt một cách dí dỏm tạo
được không khí sôi nổi khi chơi.
d. Mối quan hệ giữa các giải pháp, biện pháp:
- Các biện pháp giải pháp áp dụng trong quá trình dạy học có mỗi quan hệ chặt
chẽ với nhau tác động qua lại lẫn nhau.
- Giảng dạy trò chơi mới phải tuân thủ theo nguyên tắc dạy học, phải lôi cuốn
học sinh. Trong khi chơi vừa thoải mái về tinh thần, vừa tiếp thu được bài tốt vừa
35
45
50
77,8%
75%
76,9%
15
Chưa tích
cực
10
15
22,2%
25%
23,1
%
Tích cực
20,6%
65
283
75,7
%
17
24,3%
63
tháng
03/2014
Chưa tích
cực
93,3%
88,3%
92,3%
90%
98,5%
Về xúc cảm, tình cảm: Học sinh luôn hăng hái, thoải mái thông qua các hoạt
động nhóm, tập thể,…
Về vị trí: Học sinh tập trung vào vấn đề và nhận thức tốt về vấn đề.
Học sinh tập trung ý chí khoảng 80% chơi đúng luật 90% mức độ hồn nhiên
90%.
Sau đây là một số kinh nghiệm cũng được coi là một phần quan trọng của kết
quả mà tôi nhận thức được:
* Đối với các trò chơi mới học, thì giáo viên nên thực hiện đúng theo các bước
là:
+ Nêu tên trò chơi.
+ Giải thích, cách chơi, luật chơi.
+ Làm mẫu động tác.
+ Sau đó tổ chức chơi thử rút kinh nghiệm, chơi chính thức.
+ Thưởng phạt.
- Đối với lớp 1 giáo viên nên trực tiếp tổ chức trò chơi cho học sinh chơi vì ở
lứa tuổi này học sinh còn nhỏ tính tự giác chưa cao. Sau một vài lần như vậy để
cho cán sự lớp tự tổ chức trò chơi, giáo viên quan sát chung cả lớp.
- Đối với từng vùng miền khác nhau ta có thể kết hợp tổ chức các trò chơi dân
gian mà các em thường chơi hằng ngày, vừa dễ chơi vừa quen thuộc đối với các
em.
Phần 3: PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận:
- Việc nâng cao chất lượng dạy và học là một yêu cầu thường xuyên và đồng
thời là một đòi hỏi thiết yếu của xã hội.
- Việc nghiên cứu đưa trò chơi vào giảng dạy trong môn thể dục nhằm nâng
cao sức khoẻ, phát triển các tố chất vận động là vô cùng cần thiết. Giảng dạy phần
15
an toàn, thường xuyên tổ chức các phong trào thể dục thể thao, cho các em giao
lưu tham gia các hoạt động ngoại khóa giữa các lớp, các khối, các trường với nhau
giúp cho các em tự tin, mạnh dạn hơn.
16
Đối với lãnh đạo cấp trên cần phải tạo điều kiện mở các lớp tập huấn, bồi
dưỡng cho giáo viên dạy thể dục nhằm nâng cao trình độ, kiến thức chuyên môn.
Có chế độ bồi dưỡng ngoài giờ, hoạt động ngoại khóa để giáo viên giảng dạy cho
các em được tốt hơn.
Với hoạt động giảng dạy của bộ môn chỉ có 1/1 thành viên chuyên trách. Vì
vậy tôi luôn mong được sự quan tâm đóng góp ý kiến của ban giám hiệu, tổ chuyên
môn, hội đồng giáo dục ..v..v.. giúp đỡ tôi hoàn thành tốt và ngày càng nâng cao
chất lượng bộ môn.
Trên đây là một số kinh nghiệm của tôi đưa ra còn nhiều hạn chế mong được
các cấp lãnh đạo bổ sung và góp ý. Tôi xin chân thành cảm ơn./.
EaBông, ngày 10 tháng 01 năm 2015
Người viết
Dương Đình Nguyên
17
NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG CHẤM CẤP TRƯỜNG.
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
.......................................................................................................................................................
........................................................................................................................................................