BỘ TƯ PHÁP
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

BÀI TẬP HỌC KÌ
Môn: Xây dựng văn bản pháp luật
ĐỀ SỐ 7
THỰC TRẠNG BAN HÀNH VĂN BẢN QUY PHẠM PHÁP LUẬT
CỦA ỦY BAN NHÂN DÂN CÁC CẤP HIỆN NAY. NGUYÊN
NHÂN VÀ GIẢI PHÁP

SINH VIÊN
LỚP
MSSV

: NGUYỄN THỊ NGỌC TÚ
: N 06 – NHÓM 2
: 340451


Hà Nội, 2011

I – MỞ ĐẦU
Trong những năm qua, việc ban hành VBQPPL của UBND các cấp đã được
thực hiện tương đối có hiệu quả. Đa số các VBQPPL do UBND ban hành đã đáp
ứng được những yêu cầu đặt ra ở từng địa phương, góp phần không nhỏ vào thành
tựu về mọi mặt của cả nước nói chung, của địa phương nói riêng. Tuy nhiên, bên
cạnh những kết quả đã đạt được việc ban hành VBQPPL của UBND còn nhiều bất
cập, hạn chế, làm giảm hiệu quả hoạt động của chính quyền địa phương trong việc
bảo đảm thi hành hiến pháp và pháp luật ở địa phương.
II – NỘI DUNG
1.Thực trạng ban hành VBQPPL của UBND

trình tự bắt buộc trong quá trình soạn thảo văn bản. Thực tế có những địa phương
đã làm rất tốt công tác này.
- Hiện nay, ở hầu hết các tỉnh, thành phố đã thành lập trung tâm công báo để
thực hiện chức năng công báo các VBQPPL do địa phương mình ban hành. Tính từ
khi được thành lập (5/2006) đến nay, các địa phương đã công bố được hơn 11.000
VBQPPL trên công báo cấp tỉnh, phát hành rộng rãi đến các cơ quan, tổ chức, cá
nhân trên địa bàn tỉnh. Công báo điện tử đang từng bước được nghiên cứu, triển
khai cả về mặt cơ sở pháp lý cũng như xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật nhằm sớm
đưa vào sử dụng, khai thác, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lý.
- Nhiều địa phương đã coi trọng công tác kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa
VBQPPL thành một hoạt động thường xuyên (Nghệ An, Hòa Bình, Bà Rịa-Vũng

3


Tàu, Hưng Yên, Bến Tre, Cao Bằng, Quảng Nam…), và xác định đây là một hoạt
động rất quan trọng gắn liền với công tác xây dựng văn bản và thực hiện pháp luật.
Qua thực hiện công tác này, ở một số địa phương đã phát hiện kịp thời những văn
bản có mâu thuẫn, chồng chéo, hết hiệu lực để trình cấp có thẩm quyền xem xét sử
đổi, bổ sung hay bãi bỏ.
1.2 Những tồn tại, thiếu sót trong hoạt động ban hành VBQPPL của
UBND hiện nay
- Ở một số địa phương vẫn còn tình trạng ban hành văn bản có tính quy phạm
dưới hình thức không do luật quy định như: công văn, thông báo, kết luận…Đây là
tồn tại khá phổ biến trong hoạt động ban hành VBQPPL của UBND các cấp ở tất
cả các địa phương trong nhiều năm qua.
- Việc sử dụng căn cứ pháp luật để ban hành VBQPPL đôi khi còn rất tùy tiện
như: văn bản ban hành không có căn cứ pháp lý, hoặc căn cứ vào công văn, thông
báo, kết luận miệng của lãnh đạo (như ở tỉnh Lai Châu), căn cứ không chính xác
hoặc thậm chí căn cứ vào văn bản đac hết hiệu lực để ban hành văn bản mới. Ở

về quản lý đất, rừng, tài nguyên…Nhiều VBQPPL có nội dung không hợp pháp
(trái với nội dung Luật, Pháp lệnh, văn bản của cơ quan Nhà nước cấp trên) và
không hợp lý, không khả thi (đưa ra những chủ trương, chính sách không sát với
thực tế, điều kiện hoàn cảnh cụ thể của địa phương.
- Việc quản lý, lưu trữ VBQPPL còn thiếu đồng bộ, chặt chẽ, chưa đảm bảo
tính khoa học, nhất là các huyện, xã. Công tác hệ thống hóa văn bản mới dừng lại
chủ yếu ở cấp tỉnh.
Công tác rà soát, hệ thống hóa văn bản tuy được tiến hành theo định kí nhưng
việc in ấn, xuất bản tập hệ thống VBQPPL đang còn hiệu lực để áp dụng thống
nhất hầu như chưa được thực hiện ở đa số địa phương. Cá biệt do không nắm được
kết quả rà soát, xử lý văn bản quy phạm của UBND cấp tỉnh, vẫn còn tình trạng cơ

5


quan quản lý áp dụng văn bản đã bị bãi bỏ hoặc hết hiệu lực, gây ảnh hưởng không
tốt đến việc quản lý Nhà nước trong phạm vi địa phương.
- Năng lực cán bộ chính quyền địa phương chưa phù hợp với nhiệm vụ ban
hành VBQPPL. Điều này hạn chế hiệu quả đầu tư thời gian, công sức, trí tuệ vào
hoạt động ban hành VBQPPL của UBND.
- Việc ban hành VBQPPL của UBND bộc lộ tính không thống nhất,thiếu khả
thi, không đúng theo quy định của pháp luật. Tính không thống nhất trong việc ban
hành VBQPPL của UBND thể hiện không những trong trình tự ban hành văn bản
thiếu chặt chẽ, khoa học và hợp lý mà còn trong việc ban hành văn bản không đúng
hình thức theo quy định của pháp luật. Ngoài ra còn có nhiều VBQPPL của UBND
được ban hành song thiếu tính khả thi, không phù hợp với tình hình kinh tế địa
phương.
2. Nguyên nhân
- Vì sự phát triển nhanh và khong ngừng của các quan hệ kinh tế, xã hội nên
mặc dù đã có Luật Ban hành VBQPPL của HĐND và UBND năm 2004, nhưng

bản và rà soát, kiểm tra văn bản.
- Nhiều địa phương, đội ngũ cán bộ làm công tác Tư pháp còn quá mỏng,
chưa đủ sức đảm đương trách nhiệm được giao. Trình độ soạn thảo văn bản ở các
cấp chính quyền còn yếu về nghiệp vụ, không thường xuyên được tập huấn về
nghiệp vụ soạn thảo và xử lí văn bản. Do đó, có nhiều sai sót trong công tác soạn
thảo, ban hành, kiểm tra và xử lí VBQPPL có thể dễ dàng nhận thấy là do trình độ
non yếu của cán bộ làm công tác nghiệp vụ.
3.Các giải pháp hoàn thiện hoạt động ban hành VBQPPL của UBND
3.1 Nâng cao chất lượng xây dựng VBQPPL của UBND

7


-

Trên cơ sở xác định đúng vị trí, vai trò của UBND, kiện toàn về cơ cấu tổ

chức của UBND. Cùng với xu thế phát triển và hội nhập như hiện nay, vai trò của
UBND ngày càng được coi trọng. Vì vậy Quốc hội cần có những quy định sửa đổi,
bổ sung một số điều trong Luật Ban hành VBQPPL của HĐND và UBND năm
2004.
Ngoài ra cần quy định cụ thể yêu cầu đối với các chủ trương, biện pháp đặc
thù không được trái với VBQPPL của các cơ quan Nhà nước cấp trên. Quy định
này rất khó thực hiên bởi thiếu tính nhất quán, thiếu thống nhất của hệ thống
VBQPPL, do đó nen quy định cụ thể như: các Quyết định, Chỉ thị của UBND đặt
ra các chủ trương, biện pháp đặc thù không được trái với các Quyết định, Chỉ thị
của cơ quan hành chính Nhà nước cấp trên trực tiếp, và phải được UBND cấp này
phê chuẩn, Quy định như vậy vừa tạo điều kiện thuận lợi cho việc thẩm tra, thẩm
định dự thảo văn bản, kiểm tra, giám sát văn bản vừa bảo đảm tính hợp hiến, hợp
pháp của các chủ trương, biện pháp đặc thù đó.

3.2. Đổi mới công tác đào tạo và bồi dướng đội ngũ cán bộ của UBND
Để cải cách đội ngũ cán bộ UBND các cấp nhằm đưa các hoạt động của
UBND trở nên hiệu quả cần thực hiện những yêu cầu sau:
-

Thường xuyên đào tạo, bồi dướng kiến thức chuyện môn, nghiệp vụ, nhất

là kiến thức về pháp luật, về quản lí Nhà nước một cách cơ bnar, có hệ thống cho
độ ngũ cán bộ công chức của UBND theo các chức danh tương ứng phù hợp với
nội dung, yêu cầu công việc được đảm nhiệm.
-

Thực hiện tốt chế độ bầu, tuyển chọn, bổ nhiệm, bãi nhiệm đối với cán

bộ, công chức có phẩm chất chính trị vững vàng, trong sạch, tận tụy với công việc
được giao, gỏi về chuyên môn nghiệp vụ.
-

Xây dựng hệ thống tiêu chuẩn cán bộ các cấp để lực chọn đội ngũ cán bộ

có đủ năng lực đảm đương chức năng, nhiệm vụ được giao.
-

Xây dựng chiến lược đào tạo cán bộ UBND các cấp phù hợp với đặc

điểm, điều kiện từng vùng, từng địa phương
3.3 Tăng cường kiểm tra và xử lí VBQPPL do UBND ban hành
- Trước hết cơ quan ban hành VBQPPL phải tự kiểm tra các văn bản đã ban
hành và việc ban hành văn bản của cơ quan, đơn vị dưới cấp dể kịp thời xử lí văn
bản trái pháp luật.

với những người làm công tác này.
- Chi ngân sách phải xuất phát từ chất lượng của mỗi dự thảo để đảm bảo tiết
kiệm, chấm dứt được tình trạng sao chép nội dung của văn bản khác và còn góp
10


phần làm giảm bớt nhãng quy định chồng chéo, trùng lặp nhau trong hệ thống văn
bản quy phạm của UBND hiện nay.
- Tăng mức đầu tư cho hoạt động khảo sát, dự báo và nghiên cứu khoa học về
những vấn đề liên quan đến công tác soạn thảo, ban hành VBQPPL của UBND các
cấp và ở từng địa phương cụ thể.
- Việc chi ngân sách cần xuất phát từ tầm quan trọng, tính cấp bách của vấn đề
phát sinh đòi hỏi được giải quyết, trán tình trạng chi ngân sách không hợp lí.
- Cần ưu tiên đầu tư để mưa sắm tài liệu, các trang thiết bị hiện đại cần thiết
phục vụ cho công tác soạn thảo, in ấn văn bản; tăng kinh phí cho các hoạt động
khảo sát, thống kê, tổng hợp, rà soát, xử lí văn bản của UBND các cấp.
III – KẾT LUẬN
Từ thực trạng trên về việc ban hành VBQPPL của UBND các cấp hiện nay, các cá
nhân, cơ quan có thẩm quyền cần thực hiện những giải pháp nhằm phát huy thành
tựu, giải quyết hạn chế, khắc phục những thiếu sót để ngày càng hoàn thiện hơn
công tác ban hành VBQPPL của UBND, góp phần nâng cao hiệu quả quản lí của
hệ thống các cơ quan chính quyền địa phương nói chung và UBND các cấp nói
riêng.

11


MỤC LỤC
Trang
I – MỞ ĐẦU

6

3.2. Đổi mới công tác đào tạo và bồi dướng đội ngũ cán bộ của UBND

8

3.3 Tăng cường kiểm tra và xử lí VBQPPL do UBND ban hành

8

3.4 Tạo ra nhận thức đúng đắn về vai trò của Chỉ thị, nhanh chóng

8

giảm bớt và tiến tới chấm dứt tình trạng sử dụng Chỉ thị thay cho
Quyết định
3.5 Tăng lức đầu tư ngân sách cho công tác ban hành VBQPPL

9

của UBND các cấp
III – KẾT LUẬN

10

12


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.