BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP. HCM
KHOA KẾ TOÁN – TÀI CHÍNH – NGÂN HÀNG

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH CHO VAY TIÊU DÙNG
TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN SÀI
GÒN - HÀ NỘI – CHI NHÁNH SÀI GÒN

Ngành:

TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

Chuyên ngành: TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG

Giảng viên hướng dẫn: ThS. Võ Tƣờng Oanh
Sinh viên thực hiện:

Trần Ngọc Bích Trâm

MSSV: 1154021054

Lớp: 11DTNH09

TP. Hồ Chí Minh, 2015


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là đề tài nghiên cứu của tôi. Những kết quả và các số liệu trong báo
cáo thực tập tốt nghiệp được thực hiện tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội – Chi


iii


CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
---------

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƢỚNG DẪN
Họ và tên: TRẤN NGỌC BÍCH TRÂM
MSSV: 1154021054
Lớp: 11DTNH09
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................
............................................................................................................................

DN

Doanh nghiệp

KH

Khách hàng

CVTD

Cho vay tiêu dùng

CV

Cho vay

TSĐB

Tài sản đảm bảo

CM NLTC

Chứng minh năng lực tài chính

TGTT

Tiền gửi thanh toán

GTCG


v


DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1 Tình hình hoạt động kinh doanh tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai đoạn 20122014 ................................................................................................................................ 21
Bảng 2.2: Tình hình dư nợ cho vay tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai đoạn 2012-2014
........................................................................................................................................ 42
Bảng 2.3: Doanh số cho vay tiêu dùng theo thời hạn tại SHB – chi nhánh Sài Gòn giai
đoạn 2012-2014 .............................................................................................................. 44
Bảng 2.4: Doanh số cho vay tiêu dùng theo sản phẩm tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai
đoạn 2012-2014 .............................................................................................................. 45
Bảng 2.5: Doanh số cho vay tiêu dùng theo hình thức đảm bảo tại SHB – Chi nhánh Sài
Gòn giai đoạn 2012-2014 ................................................................................................ 46
Bảng 2.6: Doanh số thu nợ cho vay tiêu dùng theo thời hạn của SHB – Chi nhánh Sài
Gòn giai đoạn 2012-2014 ................................................................................................ 47
Bảng 2.7: Doanh số thu nợ cho vay tiêu dùng theo sản phẩm của SHB – Chi nhánh Sài
Gòn giai đoạn 2012-2014 ................................................................................................ 49
Bảng 2.8: Doanh số thu nợ theo hình thức đảm bảo tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai
đoạn 2012-2014 .............................................................................................................. 50
Bảng 2.9: Dư nợ cho vay tiêu dùng theo sản phẩm tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai
đoạn 2012-2014 ............................................................................................................. 51
Bảng 2.10: Dư nợ cho vay tiêu dùng theo sản phẩm tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai
đoạn 2012-2014 .............................................................................................................. 52
Bảng 2.11: Dư nợ cho vay tiêu dùng theo hình thức đảm bảo tại SHB – Chi nhánh Sài
Gòn giai đoạn 2012-2014 ................................................................................................ 53
Bảng 2.12: Tình hình nợ quá hạn cho vay tiêu dùng tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn giai
đoạn 2012-2014 ............................................................................................................. 54

vi


1.1.3 Phân loại tín dụng ............................................................................................. 4
1.1.3.1 Căn cứ vào mục đích tín dụng ...................................................................... 4
1.1.3.2 Căn cứ vào thời hạn...................................................................................... 5
1.1.3.3 Căn cứ vào mức độ tín nhiệm của khách hàng ............................................. 5
1.1.3.4 Căn cứ vào phương thức cho vay ................................................................. 6
1.1.4 Các hình thức của tín dụng ngân hàng thương mại ........................................... 8
1.1.4.1 Cho vay ........................................................................................................ 8
1.1.4.2 Bảo lãnh ....................................................................................................... 8
1.1.4.3 Bao thanh toán ............................................................................................. 8
1.1.4.4 Chiết khấu .................................................................................................... 9
1.2 Tổng quan về cho vay tiêu dùng của ngân hàng thương mại.................................. 10
1.2.1 Khái niệm về cho vay tiêu dùng ........................................................................ 10
1.2.2 Đặc điểm của cho vay tiêu dùng ....................................................................... 10
1.2.3 Vai trò của cho vay tiêu dùng ........................................................................... 11
1.2.3.1 Đối với nền kinh tế ....................................................................................... 11
1.2.3.2 Đối với ngân hàng thương mại ..................................................................... 11
ix


1.2.3.3 Đối với người tiêu dùng ............................................................................... 12
1.2.4 Phân loại cho vay tiêu dùng .............................................................................. 12
1.2.4.1 Căn cứ vào mục đích vay ............................................................................. 12
1.2.4.2 Căn cứ vào phương thức cho vay ................................................................. 12
1.2.4.3 Căn cứ vào phương thức hoàn trả................................................................. 12
1.3.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động cho vay tiêu dùng .................................. 13
1.3.5.1 Các yếu tố khách quan ................................................................................. 13
1.3.5.2 Các yếu tố chủ quan ..................................................................................... 14
1.3.6 Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả hoạt động cho vay tiêu dùng ............................. 14
1.3.6.1 Dư nợ trên tổng nguồn vốn .......................................................................... 14
1.3.6.2 Dư nợ cho vay tiêu dùng trên tổng dư nợ cho vay........................................ 14

2012-2014 ....................................................................................................................... 54
2.2.7 Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả cho vay tiêu dùng tại SHB – Chi nhánh Sài Gòn
giai đoạn 2012-2014 ....................................................................................................... 55
2.2.7.1 Dư nợ cho vay tiêu dùng trên tổng nguồn vốn huy động.............................. 55
2.2.7.2 Dư nợ cho vay tiêu dùng trên tổng dư nợ cho vay........................................ 56
2.2.7.3 Vòng quay vốn ............................................................................................. 57
2.2.7.4 Hệ số thu nợ ................................................................................................. 57
2.2.8 Đánh giá tình hình cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng SHB – Chi nhánh Sài Gòn
giai đoạn 2012-2014 ....................................................................................................... 58
xi


2.2.8.1 Những kết quả đạt được ............................................................................... 58
2.2.8.2 Những hạn chế và nguyên nhân ................................................................... 59
KẾT LUẬN CHƢƠNG 2.............................................................................................. 61
CHƢƠNG 3: GIẢI PHÁP MỞ RỘNG HOẠT ĐỘNG CHO VAY TIÊU DÙNG TẠI
NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN – HÀ NỘI – CHI NHÁNH SÀI GÒN ................... 62
3.1 Định hướng phát triển cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội –
Chi nhánh Sài Gòn .......................................................................................................... 62
3.2 Một số giải pháp mở rộng hoạt động cho vay tiêu dùng tại SHB Chi nhánh Sài Gòn
........................................................................................................................................ 62
3.3 Một số kiến nghị với Ngân hàng ............................................................................ 65
KẾT LUẬN CHƢƠNG 3.............................................................................................. 69
KẾT LUẬN.................................................................................................................... 70
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................................ 71

xii


LỜI MỞ ĐẦU



3. Phạm vi nghiên cứu
Các sản phẩm cho vay tiêu dùng, quy định và quy trình cho vay tiêu dùng tại Ngân
hàng Thương mại Cổ phần Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Sài Gòn giai đoạn 2012-2014.
4. Phƣơng pháp nghiên cứu
Thu thập số liệu, tổng hợp và phân tích số liệu đã thu thập được.
Tham khảo sách báo, tài liệu có liên quan đến đề tài.
Dùng các phương pháp thống kê, tổng hợp, phân tích, so sánh… để xử lý số liệu thu
thập được, kết hợp hình vẽ, biểu đồ để minh họa.
5. Kết cấu đề tài
Khóa luận được chia làm 3 chương, bao gồm:
Chương 1: Cơ sở lý luận về cho vay tiêu dùng của ngân hàng thương mại.
Chương 2: Thực trạng tình hình cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng Thương mại Cổ
phần Sài Gòn – Hà Nội – Chi nhánh Sài Gòn .
Chương 3: Nhận xét và giải pháp phát triển hoạt động cho vay tiêu dùng tại Ngân
hàng Thương mại Cổ phần Sài Gòn – Hà Nội – Chi nhánh Sài Gòn.

2


CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHO VAY TIÊU DÙNG CỦA NGÂN HÀNG
THƢƠNG MẠI
1.1 Tổng quan về tín dụng ngân hàng thƣơng mại
1.1.1 Khái niệm về tín dụng ngân hàng thƣơng mại
Theo điều 4 Nghị định số 49/2000/NĐ-CP ngày 12/09/2000 của Chính phủ về tổ
chức và hoạt động của NHTM: “Ngân hàng thương mại được cấp tín dụng cho tổ chức,
cá nhân dưới các hình thức cho vay, chiết khấu thương phiếu và giấy tờ có giá khác, bảo
lãnh, cho thuê tài chính và các hình thức khác theo quy định của Ngân hàng Nhà nước.”
Theo điều 4 khoản 3 Luật các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 của Quốc hội:

lợi nhất, tín dụng ngân hàng cũng giúp cho các ngành kinh tế then chốt có lượng vốn đủ
lớn để áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật hiện đại đẩy nhanh tốc độ phát triển.
Vì nguyên tắc có hoàn trả cả vốn và lãi của tín dụng ngân hàng nên nó góp phần tác
động tới các đơn vị sử dụng nguồn vốn vay ngân hàng có hiệu quả. Tín dụng ngân hàng
cũng thúc đẩy sự mở rộng và phát triển ngành ngoại thương và góp phần bình ổn giá cả
trong nền kinh tế. Một vai trò quan trọng nữa của tín dụng ngân hàng là “tạo tiền trong
nền kinh tế” thông qua bội số tiền gửi.
1.1.3 Phân loại tín dụng
1.1.3.1 Căn cứ vào mục đích tín dụng
Theo điều 5 Nghị định 49/2000/NĐ-CP ngày 12/09/2000 của Chính phủ về Tổ chức
và hoạt động của ngân hàng thương mại: “Ngân hàng thương mại được cho các tổ chức,
cá nhân vay vốn dưới các hình thức:
Cho vay ngắn hạn nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, đời
sống.
Cho vay trung, dài hạn để thực hiện các dự án đầu tư phát triển sản xuất, kinh
doanh, dịch vụ, đời sống.
Theo TS. Nguyễn Minh Kiều (2011): “ Theo tiêu thức này tín dụng ngân hàng có thể
phân chia thành các loại sau:
 Cho vay phục vụ sản xuất kinh doanh công thương nghiệp
4


 Cho vay tiêu dùng cá nhân
 Cho vay bất động sản
 Cho vay nông nghiệp (Theo Nghị định 41/2010/NĐ-CP ngày 12/04/2010 của
Chính phủ về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn).
 Cho vay kinh doanh xuất nhập khẩu” (Theo Nghị định 75/2011/NĐ-CP ngày
30/08/2011 của Chính phủ về tín dụng đầu tư và tín dụng xuất nhập khẩu của nhà
nước).
 Cho vay để kinh doanh: Đây là hình thức cho vay mà trong đó các bên đã có cam

 Bảo đảm bằng tài sản hình thành từ vốn vay.
 Các biện pháp bảo đảm tiền vay trong trường hợp cho vay không có bảo đảm bằng
tài sản:
 Tổ chức tín dụng chủ động lựa chọn khách hàng vay để cho vay không có bảo
đảm bằng tài sản;
 Tổ chức tín dụng nhà nước được cho vay không có bảo đảm bằng tài sản theo chỉ
định của Chính phủ;
 Tổ chức tín dụng cho cá nhân, hộ gia đình nghèo vay vốn có bảo lãnh bằng tín
chấp của tổ chức đoàn thể chính trị xã hội.
Theo TS. Nguyễn Minh Kiều (2011) cho rằng:
 “Cho vay không có bảo đảm: Là loại cho vay không có tài sản thế chấp, cầm cố
hoặc bảo lãnh của người khác mà chỉ dựa vào uy tín của bản thân khách hàng vay
vốn để quyết định cho vay.
 Cho vay có bảo đảm: Là loại cho vay dựa trên cơ sở các bảo đảm cho tiền vay
như thế chấp, cầm cố, hoặc bảo lãnh của một bên thứ ba nào khác.”

Cho vay tín chấp: là hình thức cho vay mà việc cho vay vốn dựa trên uy tín của người
vay để đảm bảo việc hoàn trả nợ. Loại tín dụng này áp dụng trong trường hợp nếu giữa
người cho vay và người đi vay có quan hệ thân tín, hoặc người đi vay là người có uy tín
rất lớn và được mọi người công nhận.
Cho vay thế chấp: là hình thức cho vay mà việc hoàn trả nợ được đảm bảo không chỉ
bởi uy tín của người vay mà còn được đảm bảo bằng các tài sản của người đi vay hoặc
người bảo lãnh của người đi vay.
1.1.3.4 Căn cứ vào phƣơng thức cho vay

6


Theo điều 16 Quyết định số 1627/2001/QĐ-NHNN ngày 31/12/2001 của Thống đốc
Ngân hàng Nhà nước về Quy chế cho vay của tổ chức tín dụng đối với khách hàng có



khách hàng phù hợp với các quy định của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước về hoạt
động thanh toán qua các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán.
 Các phương thức cho vay khác mà pháp luật không cấm, phù hợp với quy định tại
Quy chế này và điều kiện hoạt động kinh doanh của tô chức tín dụng và đặc điểm của
khách hàng vay.
1.1.4 Các hình thức của tín dụng ngân hàng thƣơng mại
1.1.4.1 Cho vay
Theo Điều 3 Quyết định số 1627/2001/QĐ-NHNN ngày 31/12/2001 của Thống đốc
Ngân hàng Nhà nước: “ Cho vay là một hình thức cấp tín dụng, theo đó tổ chức tín dụng
giao cho khách hàng sử dụng một khoản tiền để sử dụng vào mục đích và thời gian nhất
định theo thỏa thuận với nguyên tắc có hoàn trả cả gốc và lãi.”
Cho vay có thể xem là một sự chuyển nhượng tạm thời một lượng giá trị từ người sở
hữu (NHTM) sang người sử dụng (người vay), sau một thời gian nhất định lại quay về
với lượng giá trị lớn hơn lượng giá trị ban đầu.
1.1.4.2 Bảo lãnh
Theo Điều 3 Thông tư số 28/2012/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước ngày
03/10/2012 về Quy định về bảo lãnh ngân hàng: “Bảo lãnh ngân hàng (sau đây gọi là
bảo lãnh) là hình thức cấp tín dụng, theo đó bên bảo lãnh cam kết nhận bảo lãnh sẽ thực
hiện nghĩa vụ tài chính thay cho bên được bảo lãnh khi bên được bảo lãnh không thực
hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ đã cam kết với bên nhận bảo lãnh; bên được
bảo lãnh phải nhận nợ và hoàn trả cho bên bảo lãnh theo thỏa thuận.”
NHTM được bảo lãnh vay vốn, bảo lãnh thanh toán, bảo lãnh thực hiện hợp đồng,
bảo lãnh đấu thầu và các hình thức bảo lãnh ngân hàng khác bằng uy tín và bằng khả
năng tài chính của mình đối với người nhận bảo lãnh, Mức bảo lãnh đối với một khách
hàng và tổng mức bảo lãnh của một NHTM không được vượt quá tỷ lệ so với vốn tự có
của NHTM.
1.1.4.3 Bao thanh toán


“Chiết khấu chứng từ thanh toán theo hình thức tín dụng chứng từ: Để đáp ứng nhu cầu
vốn, nhà xuất khẩu sau khi giao hàng xong có thể thương lượng với ngân hàng để ngân

9


hàng thực hiện chiết khấu bộ chứng từ hoặc ứng trước tiền trước khi bộ chứng từ được
thanh toán”.
1.2 Tổng quan về cho vay tiêu dùng của NHTM
1.2.1 Khái niệm về cho vay tiêu dùng
Cho vay tiêu dùng là một trong những nghiệp vụ của ngân hàng thương mại. Cho vay
tiêu dùng là một khái niệm chỉ mối quan hệ về kinh tế trong đó ngân hàng chuyển cho
khách hàng quyền sử dụng một lượng giá trị (tiền) với những điều kiện mà hai bên đã
thỏa thuận nhằm giúp người tiêu dùng có thể sử dụng hàng hóa, dịch vụ trước khi họ có
khả năng chi trả. Hoặc có thể hiểu cho vay tiêu dùng là hình thức cấp tín dụng của ngân
hàng để tài trợ cho các khoản chi tiêu, tiêu dùng của khách hàng là cá nhân hoặc hộ gia
đình.
1.2.2 Đặc điểm của cho vay tiêu dùng
 Quy mô của từng hợp đồng cho vay thường nhỏ, dẫn đến chi phí tổ chức cho vay
cao, vì vậy lã suất cho vay tiêu dùng thường cao hơn so với lãi suất của các loại cho vay
trong lĩnh vực khác
 Nhu cầu vay tiêu dùng của khách hành thường phải phụ thuộc vào chu kỳ kinh tế.
Khi nền kinh tế thịnh vượng, đời sống của người dân được nâng cao thì nhu cầu vay tiêu
dùng lại càng cao. Vào các dịp lễ tết, nhu cầu mua sắm nhiều thì số lượng các khoản vay
cũng tăng lên.
 Nhu cầu vay tiêu dùng của khách hàng phụ thuộc chặt chẽ vào mức thu nhập và
trình độ học vấn. Những người có thu nhập khá và tương đối đều sẽ tìm đến cho vay tiêu
dùng bởi họ có khả năng trả nợ được.
 Khách hàng vay tiêu dùng thường là các cá nhân nên việc chứng minh tài chính
thường rất khó. Nếu như các doanh nghiệp có bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh

quan hệ với khách hàng. Bằng cách nâng cao và mở rộng mạng lưới, đa dạng hóa sản
phẩm, nâng cao chất lượng dịch vụ cho vay tiêu dùng, số lượng khách hàng đến với ngân
hàng sẽ ngày càng nhiều hơn và uy tín cũng như hình ảnh của ngân hàng sẽ ngày càng
đẹp hơn trong mắt khách hàng.
Cho vay tiêu dùng cũng là công cụ marketing rất hiệu quả, nhiều người sẽ biết đến
ngân hàng. Tạo điều kiện mở rộng và đa dạng hóa kinh doanh, từ đó nâng cao thu nhập
cho ngân hàng.

11


1.2.3.3 Đối với ngƣời tiêu dùng
Nhờ có cho vay tiêu dùng mà người tiêu dùng sẽ được hưởng những điều kiện sống
tốt hơn, được hưởng những tiện ích trước khi tích lũy đủ tiền và đặc biệt quan trọng hơn
nó rất cần cho những trường hợp khi các cá nhân có chi tiêu đột xuất, cấp bách như nhu
cầu cho tiêu cho y tế và giáo dục.
1.2.4 Phân loại cho vay tiêu dùng
1.2.4.1 Căn cứ vào mục đích vay
 Cho vay tiêu dùng cư trú: là các khoản cho vay nhằm tài trợ cho nhu cầu mua sắm,
xây dựng và sửa chữa nhà ở của khách hàng là cá nhân hoặc hộ gia đình. Đặc điểm của
các khoản CVTD cư trú là có giá trị lớn, thời hạn khá dài, đem lại nguồn thu tương đối
ổn định cho ngân hàng. Rủi ro của khoản cho vay này chịu ảnh hưởng bởi những biến
động của thị trường bất động sản do tài sản đảm bảo cho khoản vay thường là tài sản hình
thành từ vốn vay.
 Cho vay tiêu dùng phi cư trú: là các khoản cho vay nhằm tài trợ cho việc trang
trải các chi phí mua sắm xe cộ, đồ dùng gia đình, chi phí học hành, giải trí, du lịch… của
khách hàng cá nhân, hộ gia đình. Các khoản CVTD này thường nhỏ lẻ và thời hạn vay
ngắn hơn so với CVTD cư trú.
1.2.4.2 Căn cứ vào phƣơng thức cho vay
 Cho vay tiêu dùng gián tiếp: là hình thức cho vay trong đó ngân hàng mua các