ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
-----------------------

ĐÀM YẾN NHI

CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN CÁC KHU CÔNG
NGHIỆP Ở TỈNH QUẢNG NGÃI

LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ CHÍNH TRỊ

Hà Nội – 2015


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
----------------------ĐÀM YẾN NHI

CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN CÁC KHU CÔNG
NGHIỆP Ở TỈNH QUẢNG NGÃI
Chuyên ngành: Kinh tế chính trị
Mã số: 60 31 01 01
LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ CHÍNH TRỊ
CHƢƠNG TRÌNH ĐỊNH HƢỚNG NGHIÊN CỨU
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. LÊ THỊ HỒNG ĐIỆP
XÁC NHẬN CỦA
CÁN BỘ HƢỚNG DẪN

XÁC NHẬN CỦA CHỦ TỊCH HĐ
CHẤM LUẬN VĂN




MỤC LỤC
Danh mục các ký hiệu viết tắt ................................................................................................. i
Danh mục các bảng ................................................................................................................ii
Danh mục các biểu đồ ...........................................................................................................iii
PHẦN MỞ ĐẦU ................................................................................................................... 1
Chƣơng 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC
TIỄN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN KHU CÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN CẤP
TỈNH ...................................................................................................................................... 5
1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu ..................................................................................... 5
1.1.1. Các công trình nghiên cứu ....................................................................................... 5
1.1.2. Khoảng trống nghiên cứu ...................................................................................... 12
1.2. Cơ sở lý luận về chính sách phát triển khu công nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh ............. 13
1.2.1. Chính sách phát triển khu công nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh ................................ 13
1.2.1.1. Các khái niệm ................................................................................................... 13
1.2.1.2. Nội dung chính sách phát triển khu công nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh ........... 18
1.2.2. Tổ chức thực hiện chính sách phát triển khu công nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh... 23
1.2.2.1. Khái niệm và vai trò của tổ chức thực hiện chính sách phát triển khu công
nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh ......................................................................................... 23
1.2.2.2. Quá trình tổ chức thực hiện chính sách phát triển khu công nghiệp trên địa
bàn cấp tỉnh ................................................................................................................... 25
1.2.2.3. Những điều kiện để tổ chức thực hiện chính sách phát triển khu công nghiệp
trên địa bàn cấp tỉnh thành công .................................................................................. 28
1.2.2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến tổ chức thực hiện chính sách phát triển khu công
nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh ......................................................................................... 29
1.2.2.5. Các tiêu chí cơ bản đánh giá tổ chức thực hiện chính sách phát triển khu công
nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh ......................................................................................... 32
1.3. Kinh nghiệm của một số địa phƣơng trong nƣớc về chính sách phát triển khu công
nghiệp và những bài học vận dụng cho tỉnh Quảng Ngãi .................................................... 34

3.3.2. Đánh giá tính khả thi của chính sách ..................................................................... 70
3.3.3. Đánh giá tính phù hợp của chính sách ................................................................... 70
3.3.4. Đánh giá tính công bằng của chính sách ............................................................... 71
3.3.5. Đánh giá tính bền vững của chính sách ................................................................. 72
Chƣơng 4: ĐỊNH HƢỚNG VÀ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CHÍNH SÁCH VÀ
THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN CÁC KHU CÔNG NGHIỆP TỈNH QUẢNG
NGÃI TRONG THỜI GIAN TỚI ....................................................................................... 74
4.1. Định hƣớng phát triển các khu công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi ..................................... 74
4.1.1. Định hƣớng phát triển các khu công nghiệp đến năm 2020 .................................. 75
4.1.2. Mục tiêu, nhiệm vụ trọng tâm phát triển công nghiệp tại các khu công nghiệp đến
năm 2020 .......................................................................................................................... 76
4.2. Giải pháp nhằm hoàn thiện việc tổ chức thực hiện chính sách phát triển các khu công
nghiệp tỉnh Quảng Ngãi trong thời gian tới ......................................................................... 79
4.2.1. Giải pháp hoàn thiện việc tổ chức thực hiện chính sách về đầu tƣ phát triển khu
công nghiệp ...................................................................................................................... 79
4.2.2. Giải pháp hoàn thiện việc tổ chức thực hiện chính sách về môi trƣờng ở các khu
công nghiệp ...................................................................................................................... 82
4.2.3. Giải pháp hoàn thiện việc tổ chức thực hiện chính sách về nguồn lao động và cải
thiện đời sống cho ngƣời lao động trong các khu công nghiệp ........................................ 84
4.2.4. Giải pháp hoàn thiện việc tổ chức thực hiện chính sách về cơ chế quản lý nhà
nƣớc trong các khu công nghiệp ....................................................................................... 85
4.3. Giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách phát triển các khu công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi
trong thời gian tới ................................................................................................................ 89
KẾT LUẬN.......................................................................................................................... 91
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................. 93


DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT
STT


CNH

6

DN

Doanh nghiệp

7

FDI

Đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài

8

GDP

Tổng sản phẩm quốc nội

9

HĐH

Hiện đại hóa

10

KCN


16

VAT

Thuế giá trị gia tăng

17

XHCN

Công nghiệp hóa

Ủy ban nhân dân

Xã hội chủ nghĩa

i


DANH MỤC CÁC BẢNG
STT

BẢNG

1

Bảng 3.1

2


10

Bảng 3.10

11

Bảng 3.11

12

Bảng 3.12

13

Bảng 3.13

14

Bảng 4.1

NỘI DUNG
TRANG
Diện tích đất và vốn đầu tƣ các KCN tính đến
50
tháng 6/2015
Thu hút đầu tƣ tại các KCN giai đoạn 2010 53
2014
Tổng sản phẩm trong các KCN
54
Các sản phẩm CN chủ yếu tại các KCN (2010 –

KCN Quảng Ngãi giai đoạn 2016 - 2020

ii


DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
STT
1

BIỂU
Biểu đồ
3.1

NỘI DUNG
Số lƣợng dự án và vốn đầu tƣ tại các KCN qua các
giai đoạn

iii

TRANG
52


PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Trong xu thế hội nhập và toàn cầu hóa hiện nay, mỗi quốc gia phải không
ngừng đổi mới, thúc đẩy sự phát triển kinh tế của mình theo kịp và chủ động hội
nhập với nền kinh tế thế giới. Để phát triển đất nƣớc và đạt đƣợc mục tiêu xây dựng
nền kinh tế thị trƣờng theo định hƣớng XHCN đòi hỏi Đảng và Nhà nƣớc phải có
chiến lƣợc và chính sách kinh tế phù hợp, thực hiện từng bƣớc CNH – HĐH đất

nghiệp là chính, việc phát triển CN trong đó xây dựng các KCN, KKT,…đƣợc xem
nhƣ là khâu đột phá để chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh theo hƣớng CN – dịch
vụ - nông nghiệp đúng đắn của cả nƣớc. Muốn nhƣ vậy thì tỉnh Quảng Ngãi phải có
chiến lƣợc phát triển các KCN và quan trọng là xây dựng chính sách phát triển các
KCN phù hợp để có thể thúc đẩy CN phát triển và phát triển kinh tế xã hội. Do vậy
thời gian qua, tỉnh Quảng Ngãi đã ban hành và triển khai thực hiện các chính sách
phát triển các KCN của trung ƣơng và địa phƣơng, đem lại nhiều điều kiện thuận lợi
trong thu hút đầu tƣ, chuyển đổi cơ cấu kinh tế, giải quyết việc làm,… cho tỉnh. Tuy
nhiên, bên cạnh những thành tựu đó, thì còn rất nhiều bất cập bộc lộ về cả công tác
tổ chức thực hiện các chính sách cũng nhƣ hoạch định, ban hành các chính sách.
Trên thực tế, đa số các chính sách đƣợc ban hành tƣơng đối đầy đủ, cụ thể nhƣng
việc tổ chức thực hiện còn bộc lộ nhiều hạn chế, yếu kém nhƣ thực thi chậm, kế
hoạch triển khai thực hiện chính sách còn chung chung, chƣa giải quyết hết các vấn
đề mà chính sách đề ra nên phát triển các KCN chƣa đạt đƣợc hiệu quả cao và chƣa
tƣơng ứng với tiềm năng của tỉnh nhà. Mặt khác, việc ban hành các chính sách còn
thiếu tính toàn diện và chiều sâu nhƣ: chính sách thu hút đầu tƣ chủ yếu còn dựa
vào việc ƣu đãi về thuê đất, thuế DN chứ chƣa chú ý đến việc nâng cao chất lƣợng
hạ tầng và dịch vụ KCN; các chính sách bảo vệ môi trƣờng còn chủ yếu tập trung ở
việc thu các loại lệ phí chứ chƣa tập trung xây dựng các nhà máy xử lý chất thải để
giải quyết gốc rễ ô nhiễm môi trƣờng; còn thiếu nhiều chính sách cải thiện đời sống
ngƣời lao động về mặt y tế, văn hóa, tinh thần,...
Với sự quan trọng và cần thiết của chính sách phát triển các KCN tại địa
phƣơng và thực trạng chính sách phát triển các KCN của tỉnh Quảng Ngãi nhƣ vậy,
tôi thấy cần thiết phải nghiên cứu đề tài: “Chính sách phát triển các khu công
2


nghiệp ở tỉnh Quảng Ngãi” đầy đủ hơn về cả mặt lý luận lẫn thực tiễn, để góp
phần đề xuất những giải pháp hoàn thiện những chính sách phát triển các KCN trên
địa bàn tỉnh trong thời gian tới.

- Về không gian: các KCN thuộc BQL các KCN tỉnh Quảng Ngãi quản lý
(không bao gồm KKT Dung Quất mang tính đặc thù riêng và các cụm CN trên địa
bàn tỉnh).
- Về thời gian: các chính sách từ khi triển khai xây dựng và phát triển các
KCN tại tỉnh Quảng Ngãi đến nay, số liệu thống kê phân tích tập trung từ năm 2005
đến nay.
- Về nội dung: chính sách phát triển các KCN tỉnh Quảng Ngãi bao gồm
nhiều nội dung cụ thể nhƣ: nghị sự chính sách, xây dựng chính sách, quyết định và
ban hành chính sách, tổ chức thực hiện chính sách, đánh giá chính sách. Với luận
văn này, nội dung nghiên cứu mà học viên hƣớng đến giới hạn ở nội dung khái quát
các chính sách các KCN và tập trung chủ yếu nội dung tổ chức thực hiện các chính
sách phát triển các KCN ở tỉnh Quảng Ngãi.
4. Kết cấu của luận văn
Ngoài Phần Mở đầu, Kết luận và Danh mục tài liệu tham khảo, phần nội
dung chính của luận văn đƣợc kết cấu thành 4 chƣơng.
Chƣơng 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn về chính sách
phát triển khu công nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh
Chƣơng 2. Phƣơng pháp và thiết kế nghiên cứu
Chƣơng 3. Thực trạng chính sách phát triển các khu công nghiệp ở Quảng Ngãi
Chƣơng 4. Định hƣớng và giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách và thực hiện chính
sách phát triển các khu công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi trong thời gian tới.

4


CHƢƠNG 1
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ
THỰC TIỄN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN KHU CÔNG NGHIỆP
TRÊN ĐỊA BÀN CẤP TỈNH
1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu

rút ra đƣợc một số nội dung lý luận cũng nhƣ nhận định liên quan đến vấn đề
nghiên cứu của luận văn.
 Nhằm phục vụ mục đích có đƣợc cái nhìn tổng quát và đầy đủ liên quan
đến cơ sở lý luận về KCN, các vai trò, tác động ảnh hƣởng của nó đến kinh tế cũng
nhƣ đời sống xã hội, và thực trạng phát triển KCN ở VN hiện nay cũng nhƣ phƣơng
hƣớng phát triển trong thời gian tới, học viên có tham khảo một số tài liệu sau:
Khu chế xuất, khu công nghiệp, khu kinh tế ở Việt Nam (2012) PGS.TS Đan
Đức Hiệp, nhà xuất bản chính trị quốc gia – sự thật, Hà Nội. Cuốn sách đã hệ thống
hóa khái niệm, vai trò, tiêu chí, lịch sử hình thành và phát triển các KCX, KCN,
KKT, cung cấp một cách có hệ thống về sự hình thành, phát triển mô hình KCX,
KCN, KKT của một số quốc gia trên thế giới. Tác giả đã phân tích thực trạng hình
thành và phát triển KCX, KCN, KKT khi thực hiện chủ trƣơng đổi mới của Đảng và
Nhà nƣớc ta với những kết quả đạt đƣợc; những tồn tại, hạn chế, nguyên nhân và
thách thức. Qua phân tích tình hình thực tế và tổng kết các kinh nghiệm trong phát
triển KCX, KCN, KKT, tác giả đã đƣa ra những giải pháp nhằm đẩy mạnh phát
triển KCX, KCN, KKT trong thời gian tới. Đặc biệt, tác giả cho rằng với các KCN
cần đa dạng hóa tính chất hoạt động hƣớng vào các khu công nghệ cao, chuyên sâu,
CN hỗ trợ (phụ trợ).
Tác động của khu công nghiệp đối với sự phát triển kinh tế - xã hội ở tỉnh
Hải Dương (2012) Nguyễn Thị Huyền Trang, luận văn thạc sĩ, Trung tâm Đào tạo,
bồi dƣỡng giảng viên Lý luận chính trị. Luận văn phân tích cơ sở lý luận, thực tiễn
về tác động của các KCN với quá trình phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn một
tỉnh. Đánh giá thực trạng tác động của các KCN đối với sự phát triển kinh tế - xã
hội ở tỉnh Hải Dƣơng 1997 đến 2010. Đề xuất phƣơng hƣớng và giải pháp nhằm
phát huy tốt mặt tích cực và ngăn ngừa, hạn chế những tác động tiêu cực có thể xảy
ra trong quá trình phát triển các KCN này. Trong đó, nâng cao chất lƣợng thẩm định
6


dự án đầu tƣ vào KCN, tăng cƣờng hiệu quả quản lý của các cấp chính quyền và cải


lành mạnh về thu hút đầu tƣ giữa các địa phƣơng, vấn đề ô nhiễm môi trƣờng không
đƣợc quản lý tại các KCN,… các tác giả đề xuất các khuyến nghị về thay đổi chính
sách nhằm đảm bảo cho sự phát triển các KCN bền vững.
Nghiên cứu các nhân tố tác động đến thu hút đầu tư vào các khu công nghiệp
ở miền Trung, Nguyễn Phúc Nguyên, tạp chí Kinh tế và phát triển, Số 192, tháng 6
năm 2013. Tác giả nhận định thu hút đầu tƣ vào các KCN là yếu tố quyết định
nhằm thúc đầy sự phát triển kinh tế theo con đƣờng CNH - HĐH mà Đảng ta đã lựa
chọn. Tuy nhiên, hầu hết các nghiên cứu lẫn chính sách mới chỉ đứng dƣới góc độ
chính sách của Nhà nƣớc, bài báo này đi sâu phân tích các nhân tố tác động đến đầu
tƣ vào các KCN dƣới góc nhìn của DN. Lấy ý tƣởng từ phân tích hành vi đầu tƣ, bài
báo sử dụng mô hình IVprobit để kiểm định các giả thuyết nêu ra. Lợi ích kỳ vọng
từ đầu tƣ, ảnh hƣởng của chính sách đến thu hút đầu tƣ và sự phát triển của ngành
CN hỗ trợ là các nhân tố chính làm nảy sinh ý định đầu tƣ của các DN. Bài báo
cũng nêu bật hiện trạng về hành vi đãi ngộ của cơ quan hữu quan đối với các thành
phần kinh tế. Bài báo rất hữu ích cho cả những ngƣời thực thi chính sách lẫn các
DN.
Vai trò nhà nước đối với phát triển các khu công nghiệp Việt Nam: Thực
trạng và giải pháp đến năm 2020, Lê Ngọc Thông, tạp chí Kinh tế và phát triển, số
190 (II), tháng 04 năm 2013.Tác giả nhận định, phát triển các KCN ở Việt Nam là
vấn đề đƣợc cả xã hội quan tâm các KCN Việt Nam đã phát triển mạnh và trở thành
yếu tố quan trọng cho sự phát triển nền kinh tế quốc dân trong tiến trình hội nhập
kinh tế thế giới. Tuy nhiên, trong quá trình đó đã bộc lộ rất nhiều khuyết tật, hạn
chế. Trƣớc hết là các hạn chế liên quan tới việc thực hiện vai trò của nhà nƣớc. Bài
viết khảo sát đánh giá thực trạng thực hiện vai trò nhà nƣớc đối với phát triển các
KCN, tìm ra những thành công và hạn chế. Từ đó, đề xuất một số giải phát phát huy
vai trò của Nhà nƣớc trong lĩnh vực này
Liên kết phát triển khu công nghiệp 7 tỉnh Duyên hải miền Trung: Định
hướng và giải pháp, Nguyễn Đình Hiền, tạp chí Kinh tế và phát triển, số 189 (II),
tháng 03 năm 2013. Tác giả cho rằng liên kết kinh tế đang trở thành một xu thế

tỉnh Bắc Ninh với hai nhóm giải pháp chủ yếu đó là tăng cƣờng chức năng, vai trò

9


quản lý của nhà nƣớc; và đổi mới hoàn thiện quy trình hoạch định, tổ chức thực
hiện và phân tích chính sách.
Phát triển các khu công nghiệp vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ theo hướng
bền vững (2010), Vũ Thành Hƣởng, luận án tiến sĩ, trƣờng đại học Kinh tế quốc
dân. Luận án đã hệ thống hóa các văn bản chính sách về phát triển các KCN, nhất là
các quy định có tác động trực tiếp, gián tiếp đến phát triển bền vững các KCN để
đánh giá, nhận định về các tác động của chính sách. Đặc biệt, tác giả dùng một số
phƣơng pháp nghiên cứu nhƣ so sánh chuỗi và so sánh chéo, điều tra khảo sát thực
tế, phƣơng pháp chuyên gia – phỏng vấn sâu… để đánh giá thực trạng phát triển
bền vững các KCN vùng kinh tế trọng điểm một các chi tiết và toàn diện. Từ đó,
luận án đƣa ra một số giải pháp phát triển các KCN vùng kinh tế trọng điểm Bắc bộ
đến năm 2020 theo hƣớng bền vững.
Một số mô hình công nghiệp hóa trên thế giới và Việt Nam (2011), PGS.TS
Mai Thị Thanh Xuân, nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội. Cuốn sách cung cấp
những kiến thức cơ bản và hệ thống, có tính học thuật về CNH và phác họa mô hình
CNH mới của Việt Nam cho thời kỳ 2011-2020. Đặc biệt, dựa vào các mô hình
CNH của một số quốc gia tiêu biểu trong cuốn sách này, giúp học viên có những
tổng kết về kinh nghiệm chính sách phát triển các KCNtrong quá trình CNH ở một
số quốc gia tiêu biểu trên thế giới.
Công tác hoạch định chính sách phát triển khu công nghiệp của Đài Loan và
một vài kinh nghiệm cho Việt Nam, Lê Tuấn Dũng, tạp chí Công nghiệp, tháng
12/2006. Thông qua việc nghiên cứu kinh nghiệm nƣớc ngoài về các mặt: định
hƣớng phát triển, thu hút đầu tƣ,… tác giả đã đề ra một số giải pháp phát triển KCN
Việt Nam, trong đó, nhấn mạnh vai trò của khu vực tƣ nhân trong việc thu hút các
tập đoàn kinh tế lớn trên thế giới đầu tƣ vào các KCN.

quan trọng, quyết định khả năng thu hút đầu tƣ và sự phát triển của các KCN.
Những năm qua, nhiều tỉnh, thành phố đã có sự quan tâm nhất định tới việc nghiên
cứu và phát triển loại hình dịch vụ này, Bắc Ninh là một trong số đó. Bài viết nhằm
mục đích đánh giá loại hình dịch vụ này trong KCN tỉnh Bắc Ninh dựa trên nhận
định từ: ngƣời cung cấp dịch vụ, ngƣời sử dụng dịch vụ và cơ quan, ban ngành có
liên quan. Nghiên cứu tập trung vào 4 loại dịch vụ kỹ thuật trong KCN bao gồm:
11


dịch vụ cung cấp điện, dịch vụ cung cấp nƣớc sạch, dịch vụ xử lý chất thải, dịch vụ
cho thuê kho bãi. Từ nhận định các bên về các dịch vụ này, bài nghiên cứu đƣa ra
các kết luận và hƣớng phát triển cho các dịch vụ này trong khu KCN tỉnh Bắc Ninh.
Về lĩnh vực môi trƣờng, tác giả Trần Ngọc Hƣng đã có nhiều bài viết đề xuất
các giải pháp nhằm đảm bảo vấn đề môi trƣờng cho phát triển bền vững các KCN
nhƣ: Bảo vệ môi trường và xử lý nước thải trong khu công nghiệp ở các tỉnh phía
Bắc, báo Nhân dân, ngày 10/08/2006; Hoạt động bảo vệ môi trường và xử lý chất
thải trong khu công nghiệp vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, tạp chí Bảo vệ môi
trƣờng, tháng 6/2006.
Để có cái nhìn tổng quát về các chính sách pháp luật về KCN Việt Nam hiện
nay, cũng nhƣ tham khảo về một số giải pháp cho việc hoàn thiện các chính sách
KCN trong đầu tƣ hay tổ chức quản lý nhà nƣớc, học viên có tham khảo một số đề
tài nhƣ: Hoàn thiện chính sách cơ chế quản lý Nhà nước đối với các khu công
nghiệp ở Việt Nam hiện nay (qua thực tiễn khu công nghiệp các tỉnh phía Bắc)
(2007) Lê Hồng Yến, luận án tiến sĩ, trƣờng đại học Thƣơng mại; Hoàn thiện hoạch
định chính sách đầu tư và phát triển khu công nghiệp ở Việt Nam giai đoạn hiện
nay (2009) Lê Tuấn Dũng, luận án tiến sĩ, trƣờng đại học Thƣơng mại; Pháp luật về
khu công nghiệp Việt Nam trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế (2009) Cấn Văn
Minh, luận án tiến sĩ, trƣờng đại học Luật Hà Nội.
Ngoài ra, đề tài còn sử dụng các tài liệu khác nhƣ: luật đầu tƣ Việt Nam; luật
DN Việt Nam; luật nhà ở Việt Nam, luật lao động Việt Nam; luật bảo vệ môi

Thomas R.Dye (1972, trang 185) đƣa ra định nghĩa về chính sách công nhƣ
sau: “Chính sách công là bất kỳ những gì nhà nƣớc lựa chọn làm hoặc không làm”.
Định nghĩa này tƣơng đối đơn giản và chƣa phân định rõ ràng hoạt động nào đƣợc
coi là chính sách trong vô số hoạt động của nhà nƣớc. Tuy nhiên, từ định nghĩa này
có thể thấy đƣợc: chủ thể ban hành chính sách công là nhà nƣớc và chính sách công
bao gồm sự lựa chọn cơ bản của nhà nƣớc về việc làm hoặc không làm gì.
William Jenkins (1978, trang 145) cụ thể hơn về chính sách công với định
nghĩa: “Chính sách công là một tập hợp các quyết định liên quan với nhau đƣợc ban
hành bởi một hoặc một nhóm các nhà hoạt động chính trị liên quan đến lựa chọn
13


các mục tiêu và các phƣơng tiện để đạt đƣợc mục tiêu trong một tình huống xác
định thuộc phạm vi thẩm quyền”. Trong định nghĩa này, W.Jenkins cho rằng việc
hoạch định chính sách công là một quá trình chứ không đơn giản là một sự lựa chọn
và mỗi chính sách bao gồm tập hợp các quyết định chứ không phải chỉ là một quyết
định đơn lẻ. Đồng thời định nghĩa này còn cung cấp cách thức đánh giá chính sách
thông qua sự phù hợp trong lựa chọn mục tiêu và phƣơng tiện để đạt đƣợc mục tiêu
chính sách đó.
James Anderson (1984, trang 211) đƣa ra định nghĩa: “Chính sách công là
một đƣờng lối hành động có mục đích đƣợc ban hành bởi một hoặc một tập hợp các
nhà hoạt động để giải quyết một vấn đề phát sinh hoặc vấn đề quan tâm”. Ở định
nghĩa này, J.Anderson đã bổ sung cho hai định nghĩa trƣớc ở chỗ chính sách không
đơn thuần chỉ là kết quả của nhiều quyết định mà còn là kết quả của nhiều quyết
định đƣợc nhiều chủ thể và các bộ phận khác nhau trong nhà nƣớc ban hành. Đồng
thời nó cũng cho thấy chính sách sẽ ra đời khi có sự tồn tại của một vấn đề phát
sinh hoặc mối quan tâm đòi hỏi phải hành động.
B.Guy Peter (1990, trang 102) thì định nghĩa: “Chính sách công là toàn bộ
các hoạt động của nhà nƣớc có ảnh hƣởng một cách trực tiếp hay gián tiếp đến cuộc
sống của mọi ngƣời dân”. Quan niệm này đã nhấn mạnh tác động của chính sách

khai mô hình KCN ở các nƣớc này cho thấy, phát triển các KCN là một giải pháp
tối ƣu để chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thúc đẩy sự phát triển CN quốc gia. Các nƣớc
NICs cũng nhƣ các nƣớc đang phát triển ở Đông Nam Á hiện nay đã triển khai việc
xây dựng các KCN đều gặt hái đƣợc những thành công đáng kể.
Mở rộng và hợp tác kinh tế đối ngoại giữ vai trò quan trọng đối với các nƣớc
đang phát triển nói chung và Việt Nam nói riêng. Hiện nay chúng ta đang ở trong
giai đoạn CNH -HĐH đất nƣớc, các nguồn lực cần thiết cho đầu tƣ phát triển là rất
hạn chế. Chính vì vậy mở rộng hợp tác với nƣớc ngoài tạo cơ hội cho chúng ta thu
hút vốn đầu tƣ nƣớc ngoài. Tuy nhiên vấn đề đặt ra đối với các nhà đầu tƣ nƣớc
ngoài là cần có môi trƣờng đầu tƣ hấp dẫn để tạo động lực thu hút các nhà đầu tƣ.
Trong điều kiện đất nƣớc còn nhiều khó khăn thì chúng ta không thể cùng một lúc
tạo ra môi trƣờng thuận lợi ở trên toàn quốc, nên việc tạo ra các khu vực có diện
tích nhỏ(KCN, KCX) để có điều kiện tập trung tạo điều kiện tốt nhất cho các nhà
15


đầu tƣ, tạo khả năng thu hút vốn đầu tƣ nƣớc ngoài. Bên cạnh đó việc hình thành
các KCN, KCX cũng là cơ hội để phát huy cao nhất sức mạnh nội lực của đất nƣớc
trong quá trình CNH – HĐH đất nƣớc. Do vậy, việc ra đời các KCN ở nƣớc ta là
một tất yếu khách quan.
Có nhiều khái niệm về KCN trên thế giới, tuy nhiên theo Nghị Định của
Chính phủ số 29/2008/NĐ-CP ngày 14/03/2008 quy định về KCN, KCX và KKT
thì khái niệm về KCN đƣợc hiểu nhƣ sau:
Khu công nghiệp là khu chuyên sản xuất hàng công nghiệp và thực hiện các
dịch vụ cho sản xuất công nghiệp, có ranh giới địa lý xác định, được thành lập theo
điều kiện, trình tự và thủ tục quy định của Chính phủ.
 Phát triển khu công nghiệp
Trên thực tế, KCN là công cụ khá hữu hiệu để một đất nƣớc khởi động sự
phát triển các lĩnh vực CN hƣớng về xuất khẩu, thay thế nhập khẩu và sử dụng
nhiều lao động trong nƣớc, thu hút vốn đầu tƣ, công nghệ, kinh nghiệm quản lý tiên