Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

GIÁO VIÊN CHỦ NHIỆM VỚI CÔNG TÁC GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC
HỌC SINH
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1. Cơ sở lý luận.
Giáo viên chủ nhiệm lớp là người chịu trách nhiệm thực hiện mọi quyết
định quản lý của hiệu trưởng đối với lớp và các thành viên trong lớp. Giáo viên
chủ nhiệm lớp là người vạch kế hoạch, tổ chức cho lớp mình thực hiện các chủ
đề theo kế hoạch và theo dõi, đánh giá việc thực hiện của các học sinh. Giáo
viên chủ nhiệm lớp phải biết phối hợp với các giáo viên bộ môn, chỉ huy quản
lý học sinh trong lớp học tập, lao động, công tác. Chủ nhiệm cũng là người phối
hợp với các tổ chức, đoàn thể trong trường trong đó quan hệ nhiều ở cấp THPT
là đoàn trường, chi đoàn giáo viên, Hội cha mẹ học sinh, để làm tốt công tác
dạy- học- giáo dục học sinh trong lớp phụ trách.
Vậy mà, trong thực tế có những quan niệm sai lầm trong nhận thức về chức
vụ giáo viên chủ nhiệm lớp chưa tương xứng với tầm quan trọng của chức vụ
này chưa đúng với các văn bản luật cũng như các văn bản quản lí giáo dục quy
định và thậm chí có cả những phương pháp giáo dục lỗi thời…Ở đâu đó, còn tồn
tại chuyện học sinh đánh thầy cô giáo chủ nhiệm của mình; giáo viên chủ nhiệm
lớp nóng nảy, thô bạo đã mắc phải những sai lầm nghiêm trọng như đuổi hàng
chục học sinh ra khỏi gìơ học, rút dép đánh học trò trong lớp, cho cán bộ lớp
dùng roi đánh bạn học hàng giờ, bắt học trò liếm ghế, bắt học sinh đi bằng đầu
gối 100 vòng quanh lớp, bắt viết 100 bản tự kiểm điểm v.v... Ngược lại có
những giáo viên chủ nhiệm lớp quá dễ dãi, buông lỏng quản lý, thiếu trách
nhiệm với lớp, với chức năng đã được giao, để cho học sinh tự do hư đốn v.v...
Ngày nay, với sự nhận thức về quản lý giáo dục, có thể coi giáo viên chủ
nhiệm như một nhà quản lý giáo dục. Giáo viên chủ nhiệm có những vai trò sau
đây:
- Người lãnh đạo lớp học: Giáo viên chủ nhiệm nhận lệnh từ Hiệu trưởng

dẫn đến tình trạng nhiều giáo viên trẻ lúng túng với công tác này.
Cùng chung với thực trạng trên, Trường THPT Thuận Thành số 1 cũng
có rất nhiều giáo viên trẻ, mới ra trường, những giáo viên mới ra trường có lợi
thế trong việc làm tốt công tác chủ nhiệm bởi họ có tinh thần nhiệt huyết, cách
nói chuyện mới mẻ nên dễ gần gũi với học sinh. Nhưng cái mới đó lại dẫn đến
nhiều bất cập trong công tác chủ nhiệm. Trong khi đó, những giáo viên lâu năm

2


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

là người dạn dày kinh nghiệm nhưng vì một vài lý do về tuổi tác, tình trạng sức
khoẻ... nên họ không tham gia vào công tác chủ nhiệm.
3. Đặc điểm lớp 10A12.
Đầu năm học 2010, tôi được BGH Trường THPT Thuận Thành số 1 phân
công chủ nhiệm lớp 10A12. Đây là một lớp đại trà với sĩ số 42 học sinh.
Lớp

HẠNH KIỂM

HỌC LỰC

10A12
Sĩ số

Tốt

Khá


15

27

0

0

- Về giới tính, lớp tôi có 23 học sinh nam và 19 học sinh nữ. Đặc biệt lớp
tôi có 13 học sinh có hoàn cảnh gia đình rất khó khăn...
Từ đặc điểm chung của lớp 10A12, tôi thấy được những thuận lợi và khó
khăn trong công tác chủ nhiệm sau:
+ Thuận lợi:
- Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của BGH Trường THPT Thuận Thành
số 1 và các tổ chức đoàn thể trong trường.
- Đa số học sinh có ý thức học tập và rèn luyện đạo đức.
- Học sinh trong lớp đoàn kết và có ý thức xây dựng tập thể.
- Đa số phụ huynh học sinh quan tâm đến việc học tập của con em mình.
+ Bên cạnh những thuận lợi, trong công tác chủ nhiệm tôi còn gặp một số
khó khăn sau:
- Một số học sinh phải sống với ông bà, thiếu thốn tình cảm của bố mẹ do
bố mẹ đi làm ăn xa hoặc ly dị (chỉ ở với mẹ hoặc bố, cha mẹ làm ăn xa, mồ côi).
- Một số học sinh có hoàn cảnh gia đình khó khăn thuộc diện xóa đói
giảm nghèo.
- Sự định hướng học tập từ phía gia đình còn hạn chế.
Căn cứ vào đặc điểm chung và những khó khăn thuận lợi trên của lớp chủ
nhiệm,

3

1. Phương pháp nghiên cứu lý luận:
+ Thu thập những thông tin lý luận về vai trò của người GVCN lớp trong
công tác giáo dục đạo đức học sinh trên các tập san giáo dục, các bài tham luận
trên Internet và tư liệu khác.

4


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

2. Phương pháp quan sát:
+ Quan sát hoạt động học và sinh hoạt tập thể của học sinh lớp 10A12.
3. Phương pháp điều tra:
+ Trò chuyện, trao đổi với các giáo viên bộ môn, cán bộ lớp, hội cha mẹ
học sinh(CMHS), bạn bè thân thiết và hàng xóm của học sinh .
4.Phương pháp tổng kết kinh nghiệm:
+ Tham khảo những bản báo cáo , tổng kết hàng năm của nhà trường.
+ Tham khảo kinh nghiệm của các thầy cô đi trước và giáo viên trường
bạn.
+ Tham khảo những kinh nghiệm của các giáo viên chủ nhiệm lớp khác
trong trường mình.
5. Phương pháp thử nghiệm:
+ Thử áp dụng các giải pháp vào công tác giáo dục đạo đức học sinh ở
lớp 10A12 trường THPT Thuận Thành số 1 năm học 2011.
6. Thời gian thực hiện.
-

Bắt đầu : 15/ 08 / 2011


-Nhận xét, đánh giá học sinh cuối kỳ và cuối năm học, đề nghị khen thưởng
và kỷ luật học sinh, đề nghị danh sách học sinh được lên lớp thẳng, phải kiểm
tra lại, phải rèn luyện thêm về hạnh kiểm trong kỳ nghỉ hè, phải ở lại lớp, hoàn
chỉnh việc ghi vào sổ điểm và học bạ học sinh.
- Báo cáo thường kỳ hoặc đột xuất về tình hình của lớp với Hiệu trưởng.
Nhưng thực tế có nhiều GVCN lớp đặc biệt là chủ nhiệm trẻ chưa biết mình có
một quyền hạn nên chưa ai dám làm là đi dự giờ các giáo viên bộ môn trong lớp
khi mình thấy cần. GVCN được xếp loại học sinh, được thi hành kỉ luật học sinh
theo quy định, được hưởng giờ công tác theo định mức quy định, có các loại sổ
sách làm việc pháp quy trong hệ thống sổ sách của nhà trường. Từ đó nếu có
nhiều chủ nhiệm lớp trong trường có năng lực và bản lĩnh thì công cuộc giáo
dục sẽ đạt được nhiều thành tựu đáng kể.
II. NHỮNG PHÂM CHẤT CẦN CÓ CỦA MỘT GVCN.
1. Tố chất để làm nên một GVCN lớp tốt.
Vì giáo viên chủ nhiệm là cán bộ quản lý lớp cho nên người dạy giỏi và
người chủ nhiệm giỏi không nhất thiết là một. Có đồng thuận, có lệch pha trong
thực tế là bình thường. Tố chất quan trọng của giáo viên chủ nhiệm là tố chất
của một con người hành động. Cũng như hiệu trưởng, chủ nhiệm lớp phải
nghiêm túc và cần một bộ óc kế hoạch hoá. Đối tượng quản lý trường học, lớp
học là con người phải giáo hoá do đó không thể có một chương trình cài đặt sẵn.
Phải lao vào làm. Thấy đúng thì tổng kết và áp dụng tiếp, thấy sai phải điều
chỉnh kế hoạch kịp thời hoặc huỷ bỏ theo quy trình: xây dựng kế hoạch - thực

6


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

hiện kế hoạch - kiểm tra kế hoạch - tổng kết và vạch kế hoạch mới. Rất cần ở



Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

người bạn mà các em có thể tin tưởng, nhờ cậy được. Qua đó, các em sẽ biết
sống nhẫn nại, kiên trì và giàu lòng nhân ái. “ Giáo viên phải chú ý cả tài, cả
đức, tài là văn hoá chuyên môn, đức là chính trị. Muốn cho học sinh có đức thì
giáo viên phải có đức.. Cho nên thầy giáo cô giáo phải gương mẫu, nhất là đối
với trẻ con”.( Trích lời Bác Hồ dạy về rèn luyện đạo đức cách mạng, đạo đức
công dân).
III.NHIỆM VỤ CỦA NGƯỜI GVCN LỚP TRONG VIỆC KẾT
HỢP GIỮA NHÀ TRƯỜNG -GIA ĐÌNH- XÃ HỘI ĐỂ GIÁO DỤC ĐẠO
ĐỨC VÀ HÌNH THÀNH NHÂN CÁCH CHO HỌC SINH.
Như chúng ta đã biết, Nhà trường, gia đình và xã hội đóng một vai trò
khá quan trọng trong quá trình giáo dục phẩm chất, đạo đức, lối sống cho học
sinh bởi lẽ những phẩm chất chính trị, đạo đức và lối sống của học sinh được
hình thành và phat triển trong chính những không gian này.
Tuy nhiên Nhà trường, gia đình và xã hội lại có vai trò giáo dục khác
nhau trong sự hình thành và phát triển phẩm chất shính trị, đạo đức và lối sống
của học sinh. Trong tam giác giáo dục đó, Nhà trường được xem là yếu tố trung
tâm, chủ động, định hướng trong việc phối kết hợp với gia đình và xã hội. Nhà
trường có thể nói là môi trường giáo dục toàn diện nhất, là cơ quan nhà nước
thực hiện chức năng giáo dục chuyên nghiệp nhất nên Nhà trường là lực lượng
giáo dục hiệu quả nhất, hội tụ đủ những yếu tố để huy động sức mạnh giáo dục
từ phía gia đình và xã hội.
Mặc dù vậy nhưng hiện nay những vấn nan của xã hội như: ma tuý, cờ
bạc, mại dâm, rượu chè... đang xâm nhập vào trường học và ảnh hưởng nghiêm
trọng đến đạo đức, nhân cách của học sinh. Bên cạnh đó, còn tồn tại một thực
trạng đó là tỉ lệ những cặp vợ chồng ly hôn ngày một gia tăng. Điều đó cũng ảnh

Việc đầu tiên tôi làm trong buổi tập trung đầu tiên đó là tiến hành làm lý
lịch học sinh theo mẫu:
- Họ và tên:.............................Sinh ngày......tháng......năm........Nơi sinh............
-Họ tên cha:....................Nghề nghiệp...................
-Họ tên mẹ:......................Nghề nghiệp...................
-Hoàn cảnh gia đình................................................................................................
-Năngkhiếu.....................Sở thích............................................................................
-Thànhtích đạt được năm trước:.............................................................................
-Những môn học yêu thích:.....................................................................................
- Nguyện vọng.........................................................................................................

9


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

Thông qua phiếu điều tra thông tin cá nhân, tôi đã nắm được đặc điểm về
hoàn cảnh gia đình, tâm lý, năng lực, sở trường và nguyện vọng của học sinh lớp
mình. Từ đó tôi đã hình thành các biện pháp quản lý giáo dục đạo đức học sinh.
b.Làm danh bạ điện thoại lớp 10A12.
Chúng ta đang sống trong thời đại của công nghệ thông tin, con người
cần phải cập nhật thông tin hàng ngày, hàng giờ và người giáo viên chủ nhiệm
cũng rất cần cập nhật thông tin về học sinh lớp mình. Do vậy, song song với
việc làm cuốn sơ yếu lý lịch về học sinh, tôi làm một cuốn danh bạ điện thoại
của lớp chủ nhiệm để thuận tiện trong việc trao đổi thông tin với học sinh, với
cha mẹ các em khi cần thiết. Và tôi phô tô cho Hội trưởng hội phụ huynh một
cuốn, mỗi thành viên trong lớp một cuốn.
Có trong tay cuốn danh bạ điện thoại của lớp tôi rất thuận lợi trong quản
lý học sinh và là kênh thông tin giữa Nhà trường và gia đình học sinh.

toàn bộ các hoạt động của lớp và từng thành viên trong lớp, cụ thể:
+ Tổ chức, quản lý lớp thực hiện các nhiệm vụ học tập, rèn luyện theo
quy định của Bộ Giáo dục và Ðào tạo, Sở GD & ĐT và Nhà trường;
+ Theo dõi, đôn đốc lớp chấp hành đầy đủ và nghiêm chỉnh quy chế, quy
định, nội quy về học tập và sinh hoạt của Bộ Giáo dục và Ðào tạo, Sở GD & ĐT
và Nhà trường. Xây dựng và thực hiện nề nếp tự quản trong học sinh;
+ Tổ chức, động viên giúp đỡ những học sinh gặp khó khăn trong học tập,
rèn luyện và đời sống;
+ Chịu sự điều hành, quản lý của trực tiếp của GVCN lớp;
+ Chủ trì các cuộc họp lớp để đánh giá kết quả học tập, rèn luyện, bình
xét sau các đợt thi đua, đề nghị thi đua khen thưởng đối với tập thể và cá nhân
học sinh trong lớp.
* Lớp phó: Vũ KHắc Thắng
* Thư kí lớp: Nguyễn Thị Linh
- Nhiệm vụ của lớp phó và thư kí lớp:
+ Ðôn đốc học sinh đi học đầy đủ, đúng giờ, đảm bảo học tập nghiêm túc;
+ Thực hiện và duy trì sinh hoạt 15 phút đầu giờ theo chủ đề lớp đã chọn.
+ Ðiểm danh, ghi sổ đầu bài đầy đủ, kịp thời.
+ Lập danh sách học thuộc diện đối tượng ưu tiên, hoàn cảnh khó khăn,
báo cáo với giáo viên chủ nhiệm;
11


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

+ Tổ chức và quản lý học sinh thực hiện lao động XHCN và các hoạt
động liên quan đến sinh hoạt đời sống vật chất và tinh thần của lớp;
+ Tổ chức động viên, thăm hỏi những học sinh có hoàn cảnh khó khăn,
ốm đau, tai nạn...

- Danh sách các thầy cô giáo bộ môn( họ tên, địa chỉ, số điện thoại, những
thay đổi nếu có).
- Bên cạnh đó, cần theo dõi học sinh vi phạm. Ghi rõ:
+ Họ và tên học sinh vi phạm.
+ Lỗi học sinh vi phạm, biện pháp xử lý.
+ Số lần vi phạm. Hiệu quả sau mỗi lần xử lý.
+ Mức độ vi phạm dẫn đến mức độ xử lý.
+ Cam kết giữa học sinh- phụ huynh học sinh- cô giáo chủ nhiệm.( Có ý
kiến và chữ ký của phụ huynh học sinh).
+ Kẻ thêm bảng danh sách học sinh ở phía sau sổ theo dõi hạnh kiểm
hàng tuần (A+, A, B, C,D).
Có thể nói có cuốn sổ chủ nhiệm trong tay, tôi rất thuận lợi trong việc
giám sát và xếp loại học sinh vào cuối kì và cuối năm.
b. Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm.
Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm là một nội dung trong việc lập sổ chủ
nhiệm và khi kế hoạch chủ nhiệm tôi đã dựa vào các cơ sở chủ yếu như sau:
- Các mục tiêu, nhiệm vụ và kế hoạch công tác giáo dục của trường, của
Đoàn thanh niên.
- Đặc điểm tình hình của lớp, số lượng, mặt mạnh, mặt yếu, thuận lợi, khó
khăn, học sinh có năng khiếu về các lĩnh vực, học sinh cá biệt.....
-Đặc điểm gia đình học sinh.
- Sau khi nắm chắc các cơ sở trên, tôi lập kế hoạch hoạt động cho năm
học, cơ cấu lớp, mục tiêu phấn đấu( học tập, nề nếp, các phong trào khác), biện
pháp thực hiện.
- Từ kế hoạch cả năm, tôi lần lượt xây dựng kế hoạch cho từng tháng,
tuần rồi thông báo, triển khai kịp thời đến học sinh để các em chủ động hơn
trong học tập và thi đua.
5. Xây dựng tiêu chí đánh giá, xếp loại hạnh kiểm học sinh.

13

với đồng nghiệp, tìm hiểu tài liệu, tôi đã tìm ra những biện pháp tối ưu để giáo
dục đạo đức cho học sinh lớp 10A12 do tôi chủ nhiệm và tôi đã thu được một số
thành công nhất định. Sau đây là những biện pháp mà tôi đã áp dụng.

14


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

1. Giáo dục đạo đức học sinh trong giờ sinh hoạt lớp.
a. Tổ chức tiết sinh hoạt chủ nhiệm hàng tuần.
Mỗi tuần tôi có ít nhất một tiết sinh hoạt với lớp chủ nhiệm, đây chính
là cơ hội để tôi gặp gỡ, trao đổi, lắng nghe học sinh, đồng thời đây cũng chính là
cơ hội để tôi giáo dục đạo đức cho các em. Tôi để cho lớp trưởng tổ chức giờ
sinh hoạt theo đúng tuần tự sau:
+ Hoạt động 1: Tự kiểm điểm.
- Người tốt- Việc tốt: Tốt mặt nao? Mức độ và hình thức khen thưởng.
- Người vi phạm khuyết điểm: hành vi vi phạm như thế nào? Mức độ và
hình thức kỷ luật.
+ Hoạt động 2: Theo dõi tình hình chung của cả lớp.
- Tổ trưởng thu sổ liên lạc, theo dõi nộp lại cho giáo viên chủ nhiệm( có
chữ kí của phụ huynh học sinh).
- Lớp trưởng tổng hợp các mặt nêu trước lớp: Về học tập( lớp phó học tập
báo cáo), về chuyên cần( lớp trưởng báo cáo), vệ sinh( lớp phó lao động báo
cáo), công khai tài chính ( thủ quỹ lớp báo cáo), văn- thể mĩ( Lớp phó phụ trách
văn thể báo cáo).
Thư kí lớp là người ghi biên bản các cuộc họp hàng tuần.
- Lớp trưởng thông qua bảng xếp loại thi đua giữa các tổ, cá nhân, thông
báo trước lớp.

bị mù, mẹ bị liệt, cả nhà phụ thuộc vào người cậu ruột, nhưng bạn vẫn cố gắng
học tập, nhiều năm liền là học sinh giỏi và là học sinh tiêu biểu của trường
THPT Châu Văn Liêm.
- Em Nguyễn Thị Lệ Trinh- học sinh lớp 12 Trường THPT Trung An- Thốt
Nốt cũng có hoàn rất khó khăn nhưng đã vượt qua và thi đậu hai trường đại học
với điểm rất cao....
Qua những câu chuyện người thật, việc thật đó, tôi đã giúp các em tự rút
ra bài học về lòng nhân ái, về ý chí. Nghị lực vươn lên trong cuộc sống.
2.Giáo dục đạo đức cho học sinh thông qua các hoạt động ngoại khoá.
Các hoạt động văn hoá, văn nghệ, TDTT( các hoạt động phong trào) là
những hoạt động được thực hiện ngoài thời gian học tập, nhằm lôi cuốn đông
đảo học sinh tham gia để mở rộng hiểu biết, tạo không khí vui tươi lành mạnh,
tạo cơ hội để học sinh rèn luyện thói quen sống trong cộng đồng và phát huy tối
đa năng lực, sở thích của từng cá nhân. Hoạt động phong trào là một mặt trong
hoạt động giáo dục cơ bản được thực hiện một cách có mục đích, có kế hoạch,

16


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

có tổ chức nhằm góp phần hình thành nhân cáh học sinh theo mục tiêu đào tạo,
đáp ứng nhu cầu đa dạng của xã hội. Hoạt động phong trào do nhà trường quản
lí và chỉ đạo, với sự tham gia của các lực lượng xã hội. Nó được tiến hành xen
kẽ hoặc tiếp nối hoạt động dạy học trong phạm vi nhà trường hoặc trong đời
sống xã hội. Hoạt động này diễn ra trong suốt năm học và cả thời gian nghỉ hè
để khép kín quá trình đào tạo, làm cho quá trình này được thực hiện mọi lúc,
mọi nơi. Hoạt động phong trào là tổ chức cuộc sống của thanh thiếu niên để giáo
dục, là cuộc sống thực của họ về học tập, lao động, vui chơi....Giáo dục ngoài

muốn điều gì ở người giáo viên chủ nhiệm? Chính vì thế, giáo viên chủ nhiệm
phải thật sự quan tâm, phối hợp chặt chẽ với phụ huynh để cùng nhau tìm ra
phương pháp hiệu quả nhất nhằm hạn chế những tiêu cực làm sa sút về nhân
cách đạo đức con người mà trong đó có con em chúng ta.
+ Tôi đến thăm gia đình các em thường xuyên vi phạm kỷ luật để có thể
nắm bắt tình hình một cách chính xác nhất.
4. Phối hợp với giáo viên bộ môn để giáo dục đạo đức cho học sinh.
Đầu năm học, BGH trường THPT Thuận Thành 1 đã quán triệt trên hội
đồng là giáo viên có trách nhiệm giáo dục đạo đức cho học sinh là nhiệm vụ của
mọi thành viên trong nhà trường, giáo dục đạo đức cho học sinh là một quá trình
thường xuyên, liên tục, diễn ra ở mọi lúc, mọi nơi. Một giờ dạy trên lớp không
chỉ đơn thuần là truyền đạt kiến thức khoa học cho học sinh mà còn giáo dục
cho các em những hành vi, cử chỉ, tình cảm, nhân sinh quan, thế giới quan khoa
học. Giáo viên bộ môn cần phải chú ý đến liên hệ giáo dục đạo đức học sinh
thông qua bài học, tiết học. Thường xuyên nhắc nhở, uốn nắn những sai phạm
của học sinh trong giờ học. Vì thế việc phối hợp với giáo viên bộ môn là hết sức
quan trọng và cần thiết vì giáo viên bộ môn cũng nắm, hiểu sâu sắc hơn về đối
tượng học sinh của mình để có cách cư xử khéo léo, có phương pháp giảng dạy
thích hợp cho lớp nhằm đạt hiệu quả cao trong tiết dạy của mình. Thấy được
những thuận lợi đó, tôi thường xuyên trao đổi với giáo viên bộ môn để hiểu rõ
về học sinh trong lớp chủ nhiệm để kịp thời động viên, khích lệ những ưu điểm,
những tiến bộ cũng như nhắc nhở những sai phạm của các em một cách kịp thời.
Từ đó góp phần giáo dục và hình thành nhân cách cho học sinh.
5. Phối hợp với tổ chức Công đoàn, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh để giáo
dục đạo đức cho học sinh.

18


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT

Xuân Đức trong đó có một học sinh cá biệt về lối sống còn một về học tập.Sau

19


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

một thời gian tìm hiểu những biểu hiện của những học sinh trên, tôi đã có
những biên pháp cụ thể sau.
1- Tìm hiểu nguyên nhân:
+ Lâu nay, chỉ thường nghe cụm từ “học sinh cá biệt” - ám chỉ những
học sinh có vẻ khác thường, khó dạy, thậm chí hư hỏng. Trong trường, học sinh
dạng cá biệt về đạo đức thường quậy phá, đánh lộn, trộm cắp, nổi bật vai trò thủ
lĩnh, lập băng nhóm... nhẹ hơn một chút là dạng nữa về học tập, học sinh không
học bài, làm bài, học sinh chậm hiểu và rất mau quên... Và học sinh bị gọi "cá
biệt" là học sinh có khiếm khuyết về tâm lý, do học sinh bị ảnh hưởng từ trong
gia đình của các em, đa số chúng ta khi thấy hành động khác thường, không
ngoan của học sinh thì cho là cá biệt và xử lý trên hành động do các em gây ra
mà quên là cần phải tìm cho ra nguyên nhân. Đôi khi sự cá biệt của những học
sinh ấy lại do từ cha mẹ chúng ( cuộc sống vợ chồng không hoà thuận, từ đó có
ảnh hưởng đến đặc điểm tâm sinh lý của các em đó là em Nguyễn Xuân Đức).
+ Không phải tự nhiên mà trẻ trở thành "cá biệt", đó là hậu quả của các
vết thương tâm lý mà vô tình người lớn chúng ta đã gieo vào đầu óc non nớt của
trẻ lúc sống trong môi trường gia đình cũng như ở trường học.
+ Gia đình khó khăn; một số học sinh bị bệnh và điều đáng lưu tâm là
một số học sinh ham chơi, học kém, chán học, bỏ học, có lối sống xa đoạ, em
Nguyễn Văn Vinh.
2 -Giải pháp:
-Trước hết, chúng ta hãy thương yêu , cố gắng để giúp học sinh vượt qua

+ Đưa các em vào hoạt động tập thể thực tiễn như hoạt động tập thể trong
và ngoài nhà trường, vui chơi, thăm quan du lịch… qua đó hiểu thêm học sinh ,
gắn bó học sinh với tập thể, xoá đi những thiếu sót.
+ Khuyến khích khen chê đúng mục đích, đúng việc, đúng lúc, tế nhị mà
hiệu quả.
+ Xây dựng nếp sống văn minh, văn hoá thanh lịch, xây dựng tình thương
yêu đoàn kết.
+ Nhà trường, các đoàn thể, các ngành các gia đình cùng tổ chức giáo dục
đạo đức cho học sinh.
+ Đầu tư cho con em học tập, vui chơi thoả đáng.
+ Không nên chỉ mời CMHS khi thấy cần thiết hay xảy ra sự cố trong
trường học, lớp học mà nên xem việc gặp gỡ, trao đổi với CMHS là chuyện bình
thường.

21


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

3. Luôn làm mới tiêt dạy của mình.
Trong giáo dục học sinh cá biệt còn có một yêu cầu quan trọng nữa đó
là giáo viên phải luôn luôn cải tiến, đổi mới phương pháp dạy. Tiết sau mới hơn
tiết trước. Sau một tiết học, học sinh học được nhiều tri thức bổ ích tạo nên sự
đam mê học hỏi, khám phá tự tin, khẳng định mình. Giáo dục học sinh cá biệt là
một nghệ thuật, nghệ thuật dạy trẻ. Khi đứng trên bục giảng tôi phải đóng nhiều
vai; tác giả kịch bản, đạo diễn, diễn viên, cả khán giả- tức là học sinh ngồi nghe
giảng trên lớp. Làm thầy, nhưng phải hiểu trò đang nghĩ gì, làm gì trong giờ học.
Bài giảng là ‘món ăn’, nếu nhàm chán, học trò sẽ bỏ ăn, bỏ học.
4. Phải biết tác động vào động cơ học tập và biết động viên kịp thời,

a. Tổ chức nhiều trò chơi khác nhau cho các em trong giờ sinh hoạt theo
nội dung mà tôi chuẩn bị trước: Ai nhanh trí? Ai giỏi đoán các ô chữ?.....
b. Tôi đưa ra các tình huống xảy ra trong lớp, trường, ngoài xã hội để các
em trao đổi, thảo luận, đưa ra ý kiến đúng sai trước những tình huống đó. Một số
tình huống như: Trên đường đi học về, em gặp một cuộc cãi cọ của học sinh
trong trường mà có thể dẫn đến đánh nhau em sẽ xử trí ra sao?......
Từ đó, tôi đã giáo dục được những kỹ năng sống cho các em như sau:
 Kỹ năng tự phục vụ bản thân.
 Kỹ năng xác lập mục tiêu cuộc đời.
 Kỹ năng quản lý thời gian cụ thể.
 Kỹ năng điều chỉnh và quản lí cảm xúc.
 Kỹ năng tự nhận thức và đánh giá bản thân.
 Kỹ năng giao tiếp và ứng xử.
 Kỹ năng hợp tác và chia sẻ.
 Kỹ năng tự tin trước đám đông.
 Kỹ năng đối diện và ứng phó với khó khăn trong cuộc sống.
 Kỹ năng đánh giá người khác.
Bên cạnh giáo dục kỹ năng sống vào giờ sinh hoạt, tôi còn phối hợp với
giáo viên bộ môn lồng ghép nội dung này vào những giờ dạy nhằm giúp các em
hoàn thiện nhân cách và có thêm kỹ năng sống cho bản thân. Và tôi luôn phải
ghi nhớ một điều rằng; muốn giáo dục kĩ năng sống tốt cho học sinh thì bản thân
tôi phải là tấm gương sáng.
V. Kết quả
Sau khi thực hiện những biện pháp trên với lớp 10A12, qua một học năm
học 2010 lớp đã đạt được nhiều kết quả khả quan.
23


Giáo viên chủ nhiệm với công tác giáo dục đạo đức học sinh lớp 10A12 - Trường THPT
Thuận Thành số 1.Niên khóa 2010-2012.

42

30

12

0

0

0

02

21

19

0

0

- Việc phân công nhiệm vụ rõ ràng cho từng HS trong Ban cán sự lớp đã
đem lại hiệu quả trong việc quản lí nề nếp và chất lượng học tập. Các em thực
hiện nhiệm vụ đầy đủ với tinh thần trách nhiệm cao. Có những trường hợp
GVCN không cần có mặt nhưng các em vẫn quản lí lớp tốt. Đây là một trong
những nhân tố quyết định thành tích lớp 10A12 đạt được.
Cùng với việc duy trì nề nếp sinh hoạt đã giúp học sinh chủ động trong
học tập.
- Lập sơ đồ lớp như trên đã đưa lại hiệu quả rõ rệt trong học tập của học

phong trào khác, những hoạt động khác, và đặc biệt cần phối hợp chặt chẽ giữa
nhà trường với Chi Hội CMHS, được sự quan tâm lãnh đạo của cấp uỷ, chính
quyền, các đoàn thể và nhân dân địa phương để tạo sức mạnh đồng bộ, toàn xã
hội cùng giáo dục thế hệ trẻ đồng thời giữ vững được hướng đi đúng .
Sự thành công trong công tác chủ nhiệm lớp, một nhân tố quan trọng mà
chúng ta nên thận trọng cân nhắc khi quyết định lựa chọn, đó chính là “lớp
truởng”.
Muốn làm tốt được những điều trên đòi hỏi người GVCN lớp phải là người
có uy tín, toàn diện, có năng lực thực sự để chỉ đạo, dám nghĩ, dám làm đi trước,
đề xuất được các vấn đề giá trị, tập hợp được sức mạnh tổng hợp, vai trò con
chim đầu đàn là yếu tố có phần lớn lao, tạo nên sự thành công hay thất bại ở mỗi
học sinh, mỗi lớp học, mỗi trường học…
Sau một thời gian thực hiện và áp dụng SKKN này tôi nhận thấy một vấn
đề cần phải nghiên cứu, đó là: “Vai trò giáo viên chủ nhiệm lớp trong việc nâng
cao chất lượng học tập của học sinh đầu cấp THPT”.
I. Kiến nghị
Đây là lần đầu tiên tôi viết SKKN về công tác chủ nhiệm, thật sự khó khăn
đối với giáo viên có tuổi đời, tuổi nghề chưa nhiều trong công tác chủ nhiệm,
nhưng lại là một điều hay bởi qua đó tôi đã trưởng thành hơn trong nghề nghiệp.
Bởi vậy, năm học sau, tôi xin đề nghị, thầy hiệu trưởng nên chỉ đạo, khuyến
khích mỗi giáo viên nên có SKKN( không nhất thiết 1SKKN/1GV).

25