BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

MỤC LỤC
Lời mở đầu
A. Tổng Quan Về Cơ Sở Thực Hành
I.
Một Số Khái Quát Về Khu Phố 6,Phường Trung Mỹ Tây.
1. Vị Trí Địa Lý Và Điều Kiện Tự Nhiên
2. Tình Hình Kinh Tế, Chính Trị Văn Hóa
2.1.
Kinh Tế
2.2.
Chính Trị
2.3.
Văn Hóa
2.4.
Giáo Dục, Y Tế
2.5.
An Ninh Trật Tự
II.
Một Số Đặc Điểm Chung Về Khu Phố 6, Phường Trung Mỹ Tây, Quận 12
1. Lược Sử Hình Thành
2. Tình Hình Kinh Tế,Xã Hội
3. Cơ Cấu Tổ Chức Nhân Sự
B. Tiến Trình Công Tác Xã Hội Cá Nhân (Đề Tài: Công Tác Xã Hội Với Người Cao

Tuổi)
III.
Một Vài Khái Niệm Về Người Cao Tuổi
1. Khái Niệm
2. Đặc điểm tâm sinh lý của người cao tuổi


2
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

sẵn sàng khi ra trường đi làm và trong suốt quá trình học tập của mình trong thời gian
tới.
Thứ hai, tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu trường Đại học Lao động – Xã
hội (CSII) cùng toàn thể thầy, cô giáo trong khoa Công tác xã hội, đặc biệt là cô Thạc sĩ
Trịnh Thị Thương đã tạo điều kiện cũng như giúp đỡ cho tôi về mọi mặt để có được nền
tảng vững chắc, những kỹ năng chuyên môn giúp ích cho công việc sau này.
Tuy nhiên, do thời gian thực hành ngắn và bản thân còn nhiều hạn chế trong quá
trình thực hành và vận dụng kiến thức vào hỗ trợ thân chủ cho nên kết quả hỗ trợ cho
thân chủ chưa cao như mong đợi. Do vậy, rất mong ban điều hành khu phố và quý thầy
cô thông cảm và đóng góp ý kiến để giúp tôi hoàn thiện kiến thức hơn.
Một lần nữa, tôi xin chân thành đồng cảm ơn hai đơn vị khu phố 6, Phường Trung
Mỹ Tây và trường Đại học Lao động – Xã hội (CSII) đã tạo điều kiện để tôi hoàn thành
tốt đợt thực hành này.
Xin kính chúc các thầy, cô và các bác các chú sức khỏe, hạnh phúc và công tác tốt.!
TRÂN TRỌNG!
TP.HCM, Ngày…tháng 06 năm 2015.

Sinh viên

DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH


dịp Tết năm 2015.
4
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

2. Tình hình kinh tế, chính trị, văn hóa
2.1.
Chính trị

Tình hình chính trị trên khu phố tương đối ổn định, người dân trong khu phố cũng
tham gia các hoạt động không chỉ của riêng khu phố 6 mà còn tham gia các hoạt động
của cả phường, và có một số thành phần người dân trong khu phố tham gia vào bộ máy
chính quyền của địa phương. Khu phố 6 gần với Trung đoàn Gia Định nên thuận lợi cho
việc giao lưu với các chiến sĩ nơi đây, bên cạnh đó trong địa bàn của phường Trung Mỹ
Tây còn có các đơn vị quân đội khác.
2.2.

Tình hình kinh tế

Hoạt động kinh tế đa dạng gồm các hoạt động như: buôn bán, chăn nuôi, dịch vụ,
công nhân, và các nghề khác,… các hộ dân chủ yếu trong khu phố làm nghề may thủ
công nghiệp. Bên cạnh đó có các xí nghiệp may nằm trên địa bàn khu phố và nằm trong
phường tạo nhiều điều kiện về việc làm cho người dân ở trong khu phố hay dân ở nơi
khác tới sinh sống. Hệ thống cơ sở hạ tầng trong khu phố cũng được quan tâm phát triển,
giao thông đi lại cơ bản đáp ứng được nhu cầu của người dân với các tuyến đường đã
được rải nhựa, còn các hẻm thì làm đường bê – tông hóa. Hệ thống nhà cửa, cầu cống

đội ngũ bác sĩ, y tá tận tâm, nhiệt tình. Những bác sĩ tư nhân thường làm ở bệnh viện lớn
có phòng mạch riêng, có kinh nghiệm trong việc khám chữa bệnh.
2.5.

An ninh trật tự

An ninh trật tự trên khu phố 6 được đảm bảo, các tệ nạn xã hội có xu hướng giảm,
chính quyền nơi đây cũng đã có những biện pháp tích cực trong việc tuyên truyền người
dân về phòng chống các tệ nạn xã hội, trộm cướp, chủ động trong việc bảo vệ tài sản
riêng của gia đình mình.

II.

MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM CHUNG VỀ KHU PHỐ 6, PHƯỜNG TRUNG MỸ
TÂY, QUẬN 12

1. Lược sử hình thành

Phường Trung Mỹ Tây được thành lập theo Nghị định số 03/NĐ-CP ngày 06/01/1997
của Chính phủ. Ngày 01 tháng 04 năm 1997 chính thức đi vào hoạt động trên cơ sở được
tách ra từ xã Trung Chánh, huyện Hóc Môn và trên cơ sở tách toàn bộ diện tích - dân số
của 5 xã An Phú Đông, Đông Hưng Thuận, Tân Thới Hiệp, Tân Thới Nhất, Thạnh Lộc và
một phần hai xã Tân Chánh Hiệp, Trung Mỹ Tây của huyện Hóc Môn. Hiện tại quận 12
gồm có 11 phường: An Phú Đông, Đông Hưng Thuận, Tân Thới Hiệp, Tân Thới Nhất,
6
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG



7

SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN
-

Cựu chiến binh
Chi hội phụ nữ
Đoàn thanh niên
Hội người cao tuổi

BAN MẶT TRẬN
-

Đoàn Xuân Thanh : trưởng ban công tác mặt trận
Nguyễn Thọ Bình : Phó ban công tác mặt trận khu phố

Thành viên
-

Phạm Huy Càng : bí thư chi bộ
Nguyễn Thị Huyền : chi hội trưởng hội phụ nữ
Nguyễn Thị Thu Trang : bí thư đoàn
Phạm Ngọc Long : chi hội trưởng hội người cao tuổi
Nguyễn Thị Yến : tổ trưởng tổ 20


việc suy giảm các chức năng của cơ thể.
Về mặt pháp luật: Luật Người cao tuổi Việt Nam năm 2010 quy định: Người cao
tuổi là “Tất cả các công dân Việt Nam từ 60 tuổi trở lên”.
Theo WHO: Người cao tuổi phải từ 70 tuổi trở lên.
Một số nước phát triển như Đức, Hoa Kỳ… lại quy định người cao tuổi là những
người từ 65 tuổi trở lên. Quy định ở mỗi nước có sự khác biệt là do sự khác nhau về lứa
tuổi có các biểu hiện về già của người dân ở các nước đó khác nhau. Những nước có hệ
thống y tế, chăm sóc sức khỏe tốt thì tuổi thọ và sức khỏe của người dân cũng được nâng
cao. Do đó, các biểu hiện của tuổi già thường đến muộn hơn. Vì vậy, quy định về tuổi của
các nước đó cũng khác nhau.
Theo quan điểm của Công tác xã hội: Với đặc thù là một nghề trợ giúp xã hội, công
tác xã hội nhìn nhận về người cao tuổi như sau: Người cao tuổi với những thay đổi về
tâm sinh lý, lao động – thu nhập, quan hệ xã hội sẽ gặp nhiều khó khăn, vấn đề trong
cuộc sống. Do đó, người cao tuổi là một đối tượng yếu thế, đối tượng cần sự trợ giúp của
công tác xã hội.
2. Đặc điểm tâm sinh lý của người cao tuổi
2.1.

Đặc điểm sinh lý
a. Quá trình lão hóa
9
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

Lão hóa là quá trình tất yếu của cơ thể sống. Lão hóa có thể đến sớm hay muộn tùy
thuộc vào cơ thể từng người. Khi tuổi già các đáp ứng kém nhanh nhạy, khả năng tự điều

hạ thấp sẽ rủi ro nghiêm trọng cho sức khoẻ của họ. Họ cũng phải chịu đựng những khó
khăn tương tự khi trong trường hợp cần thiết phải tiếp cận với nhiệt độ cao.

-

Khả năng tình dục giảm: Do sự thay đổi của nội tiết tố, ham muốn tình dục ở người cao
tuổi cũng giảm rõ rệt. Ở người già xương và khớp không còn linh hoạt, mềm dẻo, các cơ
đều yếu đi dẫn đến mọi cử động đều chậm chạp, vụng về. Người già hay bị mệt mỏi, mọi

hành vi, cử chỉ yêu đương gặp khó khăn
b. Các bệnh thường gặp ở người cao tuổi
Người cao tuổi thường mắc các bệnh về:
10
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

2.2.

-

Các bệnh tim mạch và huyết áp: Cao huyết áp, nhồi máu cơ tim, suy tim, loạn nhịp tim…
Các bệnh về xương khớp: Thoái hóa khớp, loãng xương, bệnh gút…
Các bệnh về hô hấp: Cảm sốt, viêm họng – mũi, cúm, viêm phế quản, viêm phổi, ung thư

-



11
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

không là người vô dụng. Họ rất muốn được nhiều người quan tâm, lo lắng cho mình và
ngược lại. Họ sợ sự cô đơn, sợ phải ở nhà một mình.
- Cảm nhận thấy bất lực và tủi thân: Đa số người cao tuổi nếu còn sức khỏe vẫn
còn có thể giúp con cháu một vài việc vặt trong nhà, tự đi lại phục vụ mình, hoặc có thể
tham gia được các sinh hoạt giải trí, cộng đồng. Nhưng cũng có một số người cao tuổi do
tuổi tác đã cao, sức khỏe giảm sút nên sinh hoạt phần lớn phụ thuộc vào con cháu. Do
vậy dễ nảy sinh tâm trạng chản nản, buồn phiền, hay tự dằn vặt mình. Người cao tuổi mà
tuổi càng cao thì sức khỏe lại càng giảm sút, đi lại chậm chạp, không còn khả năng lao
động, quan niệm sống khác với thế hệ sau... nên chỉ một thái độ hay một câu nói thiếu tế
nhị có thể làm cho họ tự ái, tủi thân cho rằng mình già rồi nên bị con cháu coi thường.
- Nói nhiều hoặc trầm cảm: Vì muốn truyền đạt kinh nghiệm sống cho con cháu,
muốn con cháu sống theo khuôn phép đạo đức thế hệ mình nên họ hay bắt lỗi, nói nhiều
và có khi còn làm cho người khác khó chịu. Với một bộ phận người cao tuổi bảo thủ và
khó thích ứng với sự thay đổi, cộng với sự giảm sút của sức khỏe, khả năng thực hiện
công việc hạn chế, nếu thời trẻ có những ước mơ không thực hiện được, hoặc không thỏa
đáng, không hài lòng... có thể xuất hiện triệu chứng của bệnh trầm cảm. Họ trở thành
những người trái tính, hay ghen tỵ, can thiệp sâu vào cuộc sống riêng tư của con cháu vì
họ cho rằng mình có quyền đó.
- Sợ phải đối mặt với cái chết: Sinh – tử là quy luật của tự nhiên, dù vậy người cao
tuổi vẫn sợ phải đối mặt với cái chết. Cũng có những trường hợp các cụ bàn việc hậu sự
cho mình, viết di chúc cho con cháu... có những cụ không chấp nhận, lảng tránh điều đó

những người dân ở đây thông qua việc thu thập thông tin về cộng đồng.
Hoàn Cảnh Tiếp Nhận Thân Chủ
Sau khi được sự cho phép và đồng ý của lãnh đạo khu phố, sinh viên thực hành đã
tiến hành gặp gỡ thân chủ và thông qua các cuộc vấn đàm và trò chuyện với thân chủ
sinh viên đã có được những thông tin về thân chủ cũng như hoàn cảnh gia đình. Sinh
viên thực hành tóm tắt lại hoàn cảnh của thân chủ như sau:

Bà N.T.T, 65 tuổi, địa chỉ khu phố 6, phường Trung Mỹ Tây, quận 12.
Bà hiện đang sống với gia đình con trai cả và hai đứa cháu nội,chồng mất, có hai
người con cùng đã có nhà và gia đình. Bà là người sống vui vẻ, trước khi chồng bà mất,
bà thường tham gia các hoạt động xã hội và hội phụ nữ, hội người cao tuổi, hội mẹ. Sau
năm 2012 , bà thường bị đau nhức khớp, chân tay ,đau thận nhưng bà không nói cho con
13
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

cháu biết làm bệnh càng ngày càng nặng hơn. Bà ít tham gia các hoạt động hơn, thường
sinh hoạt trong nhà, ít tiếp xúc với hàng xóm. Từ đó bà ít chia sẻ cảm xúc, nhưng rất
quan tâm đến người thân. Sợ làm phiền con cháu.

1. Tiếp Cận Đối Tượng

Đó là ngày thứ hai khi nhóm tôi tiếp xúc với người dân ở cộng đồng, sau khi được
bác Thỉ giới thiệu để lấy ý kiến của người dân về tình hình chung của cộng đồng. Tôi
được tiếp xúc với bà T.
Phúc trình lần 1.

của cháu đang thực hành
môn Phát triển cộng đồng
và Công tác xã hội cá
Hợp tác.
14
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

nhân. Hôm nay cháu đến
tìm hiểu thông tin về cộng
đồng, về những nhu cầu
của người dân mong bà
giúp đỡ cháu ạ!
Phản hồi
Bà : Ừ! Bà thì có thể giúp
được gì?

Kĩ năng đặt câu hỏi

Sv : Dạ bà giúp cháu trả
lời một số câu hỏi ạ?
Bà : Cháu cứ hỏi đi.
Sv: Bà ơi tên bà là gì ạ?
Bà: Bà tên T cháu à!
Sv: Bà cho cháu hỏi tuổi
bà được không ạ?



BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

mới ghé nhà!

Chia sẻ thông tin

Sv : Vậy nguồn chi tiêu
của bà từ đâu ạ ?
Bà : Con bà lo cho bà mọi
thứ.

Phản hồi
Thực hiện kỹ năng
quan sát, đặt câu
hỏi.

Sv : Bà sống ở khu phố
này lâu chưa ạ?
Bà : Cũng lâu rồi cháu.
Sv: BÀ ở đây lâu vậy thì bà
cảm thấy ở khu phố mình
có những gì khó khăn
không ạ?

Đặt câu hỏi

Bà: cũng có cháu à, như
bà già rồi muốn có nơi


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

những vấn đề gì bất cập
ạ?
Bà : Thì đấy! Môi trường
có vài chỗ còn rác thải,
đường bị ngập nước vào
mùa mưa, còn những thứ
khác thì tốt.

Cám ơn thân chủ vì
đã hợp tác và hẹn
gặp lại thân chủ vào
hôm sau.
Trả lời nhiệt tình

Sv: Dạ! Vậy bà có mong
muốn cải thiện điều gì ở
tổ mình không ạ?
Bà : Có chứ, mong muốn
làm khu vui chơi, nạo vét
cống, xử lý những tụ điểm
còn rác thải..
Sv :dạ! Cháu cám ơn bà
rất nhiều đã giúp đỡ
chúng cháu hiểu hơn về
tổ dân phố mình, cháu
không làm phiền bà nữa
ạ! Cháu chào bà và chúc

2. Thu thập thông tin

Phúc trính lần 2
Lần gặp đầu tiên gặp mục đích là từ việc lấy thông tin về cộng động, chưa hướng
nhiều đến việc lấy thông tin cá nhân. Vì còn ngại và lúng túng trung việc đặt câu hỏi vậy
nên việc xác định vấn đề của thân chủ còn gặp khó khăn, thu thập thông tin liên quan đến
các vấn đề cũng như sự tác động đến thân chủ giúp chúng ta có thể xác định được vấn đề
cũng như nguyên nhân dẫn đến vấn đề của thân chủ.
Cuộc gặp gỡ diễn ra tại nhà bà T
Thân chủ: bà T
Người thực hiện: Dương Thị Hồng Hạnh
Địa điểm thục hiện: tại nhà bà T.
Thời gian thực hiện: 15/04/2015
Mục đích: trò chuyện với thân chủ để xác định vấn đề cần giúp đỡ của thân chủ để
tiến hành cùng thân chủ lập kế hoạch và định hướng cho thân chủ thực hiện.

18
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

Nội dung cuộc vấn đàm

Thái độ của thân
chủ

Sv: Bà ơi! Bà có nhà

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

Sv: Dạ cháu hỏi bác
trưởng khu phố đó ạ.
Cháu có thể giúp bà làm
việc ạ.
Bà : Bà đang nấu cơm
đợi con dâu rước mấy
đứa cháu về ăn cơm.
Sv: Vậy cháu vào bà nấu
được không ạ?
Bà : Mà có chuyện gì thì
cháu cứ hỏi, hôm trước
vấn đề về tổ dân phố bà
nói hết rồi mà.
SV : Dạ, hôm trước cháu
thực hành môn phát
triển cộng đồng, hôm
nay cháu đến làm tiếp
môn công tác xã hội cá
nhân ạ!
Bà : à vậy à!
Sv: Bà cho cháu vào với
ạ! Cháu không làm phiền
bà đâu ạ!
Bà : ừ vậy cháu vào đi.
Sv: Cháu cám ơn bà ạ!

Đề nghị giúp đỡ
Quan tâm, tạo
bầu không khí
thân thiện
Khai thác sự đồng
thuận về sở thích
để dễ gần gũi với
thân chủ hơn.

Trò chuyện

Đặt câu hỏi
Xoa bóp tay

20
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

Sv: vậy con dâu bà có
phụ giúp bà không ạ?
Phản hồi.
Bà : nó may cả ngày nên
Quan tâm, hỏi
bà không muốn làm
han
phiền nó. Nó còn đón

cá nhân ạ!
Bà : Ừ! Mà bà thì giúp
được gì cho cháu?
Sv : Bà nói chuyện với
cháu là giúp cháu rồi ạ!
Bà : Bà cũng thấy mấy

Đặt câu hỏi
Tay đấm lưng

Hồi tưởng.
Khai thác thông
tin.

Phản hồi

Quan sát, đặt câu
hỏi
Đồng cảm

Thân thiện hơn.

21
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN


thuốc làm bà sọ. ( xoa
khớp tay)
Sv: vậy sao được ạ!bà bị
đau thì bà phải để anh
chị đưa bà đi khám chứ
ạ.
Bà: ôi dời! bệnh người
già mà cháu khám cũng
sao mà hết được mà
cơm chín rồi.

Quan tâm
Buồn, giọng trầm
xuống.

Quan sát,

Tâm sự
Thể hiện cảm
xúc , mặt hơi Nghe chăm chú.
buồn, suy tư
Quan tâm
Thấu cảm
Đôn hậu, vui vẻ
.

Đặt câu hỏi
Hẹn gặp trong
thời gian tới


cũng bận việc mất.
Sv : Cháu đến chơi với bà
như vậy bà có vui không
ạ?
Bà : Vui chứ! Có cháu trò
chuyện nãy giờ, bà cũng
đỡ.
Sv : Dạ! Vậy sau này cháu
sẽ đến thăm bà nữa nhé!
Bà : Ừ! Lúc nào, cháu có
thời gian thì sang đây
chơi!
Sv : Dạ! Chắc bà cũng
mệt rồi, hôm nay nói
chuyện đến đây thôi bà
nhé! Bà nghỉ ngơi đi ạ!
Bà : Ừ! Vậy cháu về cẩn
thận nhé! Hôm nào ghé
chơi.
Sv : Dạ! Cháu chào bà ạ!

23
SVTH: DƯƠNG THỊ HỒNG HẠNH

GVHD: TH.S TRỊNH THỊ THƯƠNG


BÁO CÁO THỰC HÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI CÁ NHÂN

Lượng giá: Qua buổi nói chuyện đã tạo lập được mối quan hệ khá gần gũi và tin


Theo như kế hoạch đã
được hẹn với bà T. Khi
tôi đến tôi thấy bà đang
ngồi đọc báo.
SV: cháu chào bà, bà
đang đọc báo ạ?
Thân chủ: à chào cháu,
vào nhà đi. Bà đang xem Thân thiện
bữa nay có tin tức gì
không?
SV: dạ vâng ạ. Hôm nay
bà cảm thấy thế nào ạ!
Thân Chủ: vẫn như mọi
ngày thôi cháu.lưng bà
hơi đau.
SV: vậy bà ngồi nghỉ đi ạ!
Thân chủ: ừ bà không
sao đâu. Cháu ngồi đi.
Mà môn học của cháu
sao rồi?
SV: hi. Bữa nay cháu tới
đế xin bà thêm một số
thông tin đây ạ!
Thân chủ: ừ có gì cháu
cứ hỏi bà giúp cho.
SV: cháu cảm ơn bà đã
hợp tác nhiệt tình ạ! Vậy
bà ơi hai người con trai Thái độ vui vẻ hợp
của bà năm nay bao tác