BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH
HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
BÁO CHÍ KIÊN GIANG TUYÊN TRUYỀN THỰC HIỆN
NHIỆM VỤ CHÍNH TRỊ CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
(Khảo sát Báo Kiên Giang và Đài Phát thanh - Truyền hình
Kiên Giang năm 2014)
LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC
CẦN THƠ - 2015
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH
HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN
BÁO CHÍ KIÊN GIANG TUYÊN TRUYỀN THỰC HIỆN
NHIỆM VỤ CHÍNH TRỊ CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH
TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
(Khảo sát Báo Kiên Giang và Đài Phát thanh - Truyền hình
Kiên Giang năm 2014)
Ngành
Giang đã giúp đỡ, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong quá trình thực hiện và
hoàn thiện luận văn.
Trân trọng cảm ơn!
MỤC LỤC
Trang
MỞ ĐẦU
1
Chương 1: LÝ LUẬN VỀ BÁO CHÍ TUYÊN TRUYỀN THỰC HIỆN
NHIỆM VỤ CHÍNH TRỊ CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH
1.1. Báo chí và vai trò, nhiệm vụ của báo chí cách mạng
1.2. Nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh và nội dung báo chí Kiên
Giang tuyên truyền thực hiện nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh
1.3. Những yêu cầu đối với báo chí trong tuyên truyền thực hiện
nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh
10
10
20
29
Chương 2: THỰC TRẠNG BÁO CHÍ KIÊN GIANG TUYÊN
TRUYỀN THỰC HIỆN NHIỆM VỤ CHÍNH TRỊ CỦA
ĐẢNG BỘ TỈNH
39
93
KẾT LUẬN
TÀI LIỆU THAM KHẢO
99
103
PHỤ LỤC
109
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
GS
:
Giáo sư
Nxb
:
Nhà xuất bản
PGS
:
Những người làm báo Kiên Giang luôn vững vàng về tư tưởng, chính trị và
chấp hành nghiêm những quy định đạo đức của người làm báo, không bị chi
phối bởi mặt trái của cơ chế thị trường, đã viết nhiều tác phẩm có giá trị về tư
tưởng, thể hiện nội dung sinh động đời sống kinh tế, văn hóa - xã hội, quốc
phòng - an ninh; thông tin, tuyên truyền kịp thời, có định hướng về chủ
trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và nhiệm vụ
chính trị của Đảng bộ địa phương. Qua đó, góp phần tạo sự đồng thuận xã
hội, đóng góp quan trọng vào sự phát triển chung của tỉnh nhà…
Tuy nhiên, bên cạnh những tiến bộ, ưu điểm, báo chí Kiên Giang đến
nay chưa khắc phục được những hạn chế mà Tỉnh ủy đã chỉ ra cách đây nhiều
năm: Một bộ phận người làm báo còn chậm đổi mới. Chưa có nhiều bài báo
phê phán thói hư tật xấu, tiêu cực, tham nhũng, lãng phí; chưa kịp thời phản
bác những khuynh hướng lệch lạc, không lành mạnh trong đời sống xã hội và
âm mưu, hoạt động “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch. Đội ngũ cán
bộ, phóng viên kế cận và tâm huyết với nghề nghiệp còn hụt hẫng; trình độ
chuyên môn, tính nhạy bén chính trị của người làm báo tuy có nâng lên, nhưng
chưa đáp ứng tốt yêu cầu ngày càng cao của công chúng. Việc thông tin, tuyên
truyền đôi lúc còn tản mạn, chưa tập trung làm nổi bật những vấn đề có tính
chiến lược của tỉnh, từ đó ảnh hưởng phần nào đến sự đồng thuận, ủng hộ thực
hiện của các tầng lớp nhân dân, hay nói cách khác, sản phẩm báo chí chưa
thật sự phong phú, thiếu tính hấp dẫn, thu hút người đọc, người xem...
2
Đất nước ta đang bước vào thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại
hóa, chủ động, tích cực hội nhập quốc tế trong bối cảnh thế giới đầy biến
động, tiềm ẩn nhiều bất trắc khó lường. Những yếu tố tiêu cực của hội nhập
quốc tế, đặc biệt là những diễn biến phức tạp của tình hình khu vực và thế
giới cùng với những khó khăn trước mắt về kinh tế - xã hội trong nước, đã và
đang tác động mạnh mẽ đến các mặt đời sống xã hội. Âm mưu, hoạt động
trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn. Tiếp tục đổi mới về hình thức, nâng cao
chất lượng tin, bài; thông tin phải nhanh nhạy, chính xác, hiệu quả; phản ánh
kịp thời những tâm tư, nguyện vọng của nhân dân; phải tìm tòi, phát hiện, ủng
hộ, cổ vũ cái mới, cái đúng, cái tiến bộ…” (Trích phát biểu của đồng chí
Đặng Tuyết Em - Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Kiên Giang tại Đại hội Hội
Nhà báo tỉnh lần thứ VI, nhiệm kỳ 2015-2020, ngày 12-6-2015).
Vì vậy, nhiệm vụ đổi mới công tác báo chí, nâng cao vai trò, chất lượng
hoạt động của báo chí Kiên Giang đang là vấn đề bức thiết, đòi hỏi tỉnh Kiên
Giang và các cơ quan báo chí của tỉnh thực thi nhiều biện pháp hiệu quả hơn.
Từ thực tế hoạt động báo chí ở cơ sở và là người đang làm nhiệm vụ
quản lý nhà nước về báo chí của tỉnh, tác giả xin chọn đề tài “Báo chí Kiên
Giang tuyên truyền thực hiện nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh trong
giai đoạn hiện nay”, nhằm góp phần làm rõ hơn về mặt lý luận và thực tiễn
đối với vai trò, hoạt động báo chí ở tỉnh Kiên Giang; đồng thời cũng mong
muốn được góp một phần nhỏ vào việc xây dựng nền báo chí đất nước trong
thời kỳ mới.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng ta luôn coi trọng công
tác tuyên truyền, báo chí, coi báo chí là công cụ sắc bén trong công tác tư
tưởng của Đảng, là lực lượng xung kích trên mặt trận tư tưởng, văn hóa. Bởi,
báo chí là một bộ phận cấu thành quan trọng trong toàn bộ công tác tư tưởng,
văn hóa của Ðảng; là ngọn cờ, công cụ sắc bén, hiệu quả để xây dựng, bồi đắp
nền tảng tư tưởng chính trị của Ðảng; tuyên truyền chủ nghĩa Mác - Lênin, tư
4
tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, nghị quyết của Ðảng, chính sách, pháp luật
của Nhà nước; động viên, cổ vũ nhân dân thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược
là xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Trước tình hình
mới, hoạt động báo chí đòi hỏi cần có nhiều đổi mới, phát triển mạnh mẽ hơn
năng, nhiệm vụ của mình trong bối cảnh bùng nổ các phương tiện truyền
thông và toàn cầu hóa truyền thông đại chúng, trong đó có báo chí.
- Luận văn “Báo Đảng các tỉnh miền đông Nam Bộ” của tác giả Hồ Thị
Hiến bảo vệ tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền năm 2009. Nội dung luận
văn phân tích, đánh giá thực trạng về chất lượng của một số tờ báo Đảng ở
miền đông Nam Bộ. Đây là một tài liệu có nhiều thông tin bổ ích đối với vấn
đề nghiên cứu của tác giả. Nhiều kiến thức, bài học tác giả có thể vận dụng
vào công trình nghiên cứu của mình, bởi báo chí Kiên Giang cũng nằm trong
hệ thống báo Đảng, phải tuân thủ các nguyên tắc của báo Đảng.
- Luận án tiến sỹ của nghiên cứu sinh Nguyễn Bá Sinh với đề tài “Tính
hấp dẫn của báo Đảng ở nước ta trong giai đoạn hiện nay” bảo vệ tại Học viện
Báo chí và Tuyên truyền năm 2013. Đây là công trình nghiên cứu quan trọng
góp phần giải quyết vấn đề thực tiễn đang đặt ra đối với hệ thống báo Đảng là
thông tin còn nghèo nàn, chưa hấp dẫn nên khó thu phục công chúng, có nguy
cơ công chúng xa dần báo Đảng. Vì vậy, một vấn đề quan trọng để báo Đảng
thực hiện tốt vai trò, chức năng, nhiệm vụ của mình, đảm bảo hiệu quả cao là
phải nâng cao tính hấp dẫn của thông tin cả về nội dung và hình thức. Một số
giải pháp tác giả luận án đề xuất là tài liệu tham khảo có giá trị đối với tác giả
luận văn.
- Công trình nghiên cứu khoa học cấp Bộ “Đổi mới, nâng cao chất lượng
các ấn phẩm báo Nhân Dân” do Nhà báo, Ủy viên Ban Chấp hành Trung
ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân Thuận Hữu chủ nhiệm đề tài và
bảo vệ thành công năm 2014. Đây là một công trình nghiên cứu có giá trị đối
6
với Báo Nhân Dân nói riêng và hệ thống báo Đảng nói chung. Công trình nghiên
cứu khá toàn diện đối với đổi mới cả về nội dung, hình thức, tố chức sản xuất để
nâng cao chất lượng, hiệu quả của sản phẩm báo chí. Tác giả luận văn đã tiếp thu
được một số kiến thức để vận dụng vào công trình nghiên cứu của mình.
nội dung của báo chí địa phương tuyên truyền thực hiện nhiệm vụ chính trị
của Đảng bộ tỉnh; những yêu cầu đối với báo chí tuyên truyền thực hiện
nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh (tính chiến đấu của báo chí cách mạng,
đáp ứng nhu cầu công chúng, chất lượng thông tin, hiệu quả tuyên truyền của
báo chí)…
- Đánh giá thực trạng công tác báo chí tuyên truyền thực hiện nhiệm vụ
chính trị của Đảng bộ tỉnh trong thời gian khảo sát.
- Phân tích nguyên nhân thành công, hạn chế liên quan đến chất lượng,
hiệu quả tuyên truyền.
- Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả của báo
chí Kiên Giang tuyên truyền thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ
tỉnh trong thời gian tới.
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là chất lượng, hiệu quả tuyên truyền
thực hiện nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh của báo chí Kiên Giang.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
Khảo sát hoạt động Báo Kiên Giang và Đài PT-TH Kiên Giang; thời
gian khảo sát trong năm 2014.
5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
5.1. Cơ sở lý luận
Luận văn vận dụng những nguyên lý của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư
tưởng Hồ Chí Minh; quan điểm, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật
của Nhà nước và của tỉnh Kiên Giang về vai trò, nhiệm vụ, chức năng của báo
chí cách mạng; dựa trên lý thuyết truyền thông; lý luận báo chí; tâm lý học
báo chí; xã hội học báo chí...
8
5.2. Phương pháp nghiên cứu
9
bộ tỉnh; đồng thời qua đó khẳng định để thực hiện tốt vai trò, nhiệm vụ tuyên
truyền của mình, các tác phẩm báo chí, các sản phẩm báo chí (tờ báo, chương
trình phát thanh, truyền hình...) phải đảm bảo các nguyên tắc của báo chí cách
mạng, thông tin phải thời sự, thiết thực và hấp dẫn.
Về mặt thực tiễn: Luận văn đi sâu khảo sát tình hình hoạt động báo chí
ở địa phương nhằm góp phần cung cấp cho các cơ quan báo chí và Đảng bộ
tỉnh Kiên Giang một cái nhìn tổng thể về thực trạng công tác tuyên truyền của
báo chí thực hiện nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh hiện nay. Từ đó, luận
văn đưa ra một số khuyến nghị, giải pháp giúp các cơ quan báo chí địa
phương và Đảng bộ tỉnh chỉ đạo tăng cường nâng cao nhận thức của các cấp,
các ngành, địa phương về vai trò, nhiệm vụ của báo chí, đẩy mạnh phát triển
công tác báo chí của tỉnh, đặc biệt trong tuyên truyền thực hiện có hiệu quả
nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh trong thời gian tới.
Luận văn có thể là tài liệu tham khảo cho các cơ quan báo chí, các nhà
báo trong hệ thống báo Đảng cả nước để thực hiện tốt hơn nhiệm vụ của
mình. Luận văn còn là tài liệu tham khảo cho các cơ sở đào tạo nhà báo, sinh
viên báo chí và những ai quan tâm đến vấn đề nghiên cứu của đề tài.
7. Kết cấu luận văn
Ngoài lời mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận
văn được kết cấu 3 chương:
Chương 1: Lý luận về báo chí tuyên truyền thực hiện nhiệm vụ chính trị
của Đảng bộ tỉnh
Chương 2: Thực trạng báo chí Kiên Giang tuyên truyền thực hiện nhiệm
vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh
Chương 3: Giải pháp nâng cao chất lượng báo chí Kiên Giang tuyên
truyền thực hiện nhiệm vụ chính trị của Đảng bộ tỉnh trong giai đoạn hiện nay
10
ương 5 (khóa X) về công tác tư tưởng, lý luận, báo chí trước yêu cầu mới, nhấn
mạnh hơn:
Báo chí là tiếng nói của Đảng, Nhà nước, của tổ chức chính trị - xã
hội và là diễn đàn của nhân dân, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp của
Đảng, sự quản lý của Nhà nước và hoạt động trong khuôn khổ pháp
luật; phải bảo đảm tính tư tưởng, tính chân thật, tính nhân dân, tính
chiến đấu và tính đa dạng của hoạt động báo chí [22].
Trong quyển sách tham khảo “Lãnh đạo và quản lý hoạt động báo chí ở
Việt Nam hiện nay”, tác giả quan niệm:
Tiếp cận từ các sản phẩm báo chí, có ý kiến cho rằng báo chí là
những tư liệu sinh hoạt tinh thần, dùng để thông tin và nói rõ cho
đối tượng nhất định về những tình hình thời sự đang diễn ra… Tiếp
cận từ góc độ chức năng, người ta cho rằng báo chí là phương tiện
thông tin thời sự, cung cấp thông tin hàng ngày cho công chúng xã
hội. Theo nghĩa hẹp, báo chí bao gồm: Báo, tạp chí, các bản tin và
các sản phẩm in ấn xuất bản định kỳ. Theo nghĩa rộng, báo chí bao
gồm các sản phẩm của các loại hình báo chí như: Báo in, báo phát
thanh, báo truyền hình, báo mạng điện tử… [12, tr.8].
PGS,TS. Nguyễn Văn Dững lý giải:
Bản chất của báo chí truyền thông - là hoạt động thông tin - giao
tiếp xã hội trên quy mô rộng lớn, là công cụ và phương thức liên kết
xã hội hữu hiệu nhất, là công cụ và phương thức can thiệp xã hội
hữu hiệu nhất trong mối quan hệ với công chúng và dư luận xã hội,
với nhân dân và với các nhóm lợi ích, với các nước trong khu vực
và quốc tế… [18, tr.61].
12
Từ những quan niệm trên, theo tác giả luận văn, có thể hiểu: Báo chí là
phương tiện truyền thông đại chúng truyền tải thông tin về các sự kiện, sự
chí. Thực hiện chức năng thông tin, báo chí phải đảm bảo tính chân thực, độ
nhanh nhạy, kịp thời… Thông tin báo chí phải đảm bảo tính thời sự, diễn tả
những điểm nóng, những vấn đề nổi cộm nhất trong đời sống.
Chức năng tư tưởng là chức năng xuyên suốt, thể hiện tính mục đích của
báo chí. Với chức năng này, theo quan điểm của Đảng ta, báo chí là công cụ, phương
tiện quan trọng dùng để truyền bá hệ tư tưởng của Đảng, giáo dục lý luận Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và làm cho hệ tư tưởng - lý luận này trở thành
chủ đạo, chiếm ưu thế trong đời sống tinh thần, tư tưởng của đông đảo nhân
dân. Báo chí là một binh chủng xung kích, đi đầu trong công tác tư tưởng của
Đảng. Nhiệm vụ đầu tiên trong hoạt động tư tưởng của báo chí là nâng cao
tính tự giác của quần chúng. Hoạt động giáo dục tư tưởng của báo chí dựa
trên sự tác động của tính thuyết phục bằng việc thông tin sự kiện, hiện tượng,
quá trình của đời sống xã hội một cách trung thực và khách quan.
Chức năng khai sáng - giải trí được hiểu, báo chí không chỉ là kênh
thông tin - truyền thông quan trọng cung cấp thông tin, kiến thức, mà còn là
diễn đàn trao đổi, chia sẻ kỹ năng và kinh nghiệm phong phú nhằm nâng cao
trình độ dân trí, đáp ứng nhu cầu phát triển bền vững. Văn hóa là hiện tượng
xã hội đặc biệt. Hệ thống giá trị văn hóa được tồn tại, phát triển trong quá
trình giao lưu và truyền tải từ người này sang người khác, từ cộng đồng này
sang cộng đồng khác và từ thế hệ này đến thế hệ khác. Báo chí là kênh quan
trọng cung cấp thông tin, kiến thức, giáo dục, giao lưu, truyền tải, tiếp biến
văn hóa có hiệu quả nhất. Giải trí là nhu cầu ngày càng đòi hỏi cao trong điều
kiện kinh tế thị trường. Đó là quá trình báo chí tham gia và tạo điều kiện giúp
công chúng sử dụng thời gian rỗi hợp lý, đáp ứng nhu cầu cân bằng trạng thái
tâm lý để tái sản xuất sức lao động. Trên các loại hình báo chí và các dạng
thức truyền thông hiện đại ngày càng có nhiều phương thức giải trí thú vị, hữu
14
ích, nhất là truyền hình, phát thanh, báo mạng điện tử và mạng xã hội. Giải trí
cũng là cách thức phổ biến, bảo vệ hệ giá trị văn hóa.
học kỹ thuật và công nghệ, đời sống vật chất, tinh thần của xã hội có
những bước phát triển to lớn và nhanh chóng. Trong điều kiện ấy,
quy mô, phạm vi, hình thức hoạt động của báo chí ngày càng mở
rộng, thu hút sự quan tâm, chú ý của đại bộ phận xã hội, trở thành
một phương tiện có sức mạnh, được sử dụng vào các mục đích rất
khác nhau như: Nhân đạo, kinh doanh, kinh tế, chính trị, quân sự…
Không có một đảng chính trị, một tổ chức, lực lượng kinh tế - xã hội
nào không sử dụng báo chí như một phương tiện thực hiện các mục
tiêu, nhiệm vụ của mình [54, tr.11].
1.1.3. Nhiệm vụ tuyên truyền của báo chí cách mạng
Báo chí cách mạng Việt Nam từ khi ra đời đến nay luôn song hành cùng
với sự phát triển của Đảng, của dân tộc, đã làm tốt chức năng của báo chí vô
sản đó là “tuyên truyền, cổ động và tổ chức tập thể”: Hoạt động thông tin tuyên truyền là hoạt động cốt lõi và xuyên suốt của báo chí cách mạng Việt
Nam.
Theo GS,TS. Tạ Ngọc Tấn:
Tuyên truyền là hoạt động nhằm truyền bá trong quần chúng nhân
dân những tư tưởng nền tảng, những quan điểm chính yếu của hệ tư
tưởng của chế độ nhằm hình thành một bức tranh đặc trưng về thế
giới và lịch sử vận động của xã hội. Tuyên truyền được hiểu là toàn
bộ các hình thức hoạt động của công tác tư tưởng, vận động quần
chúng nhân dân. Ở nghĩa hẹp hơn, tất cả các hoạt động nhằm truyền
bá một tri thức, một ý niệm cụ thể nào đó đều được coi là tuyên
truyền [54, tr.103].
Về công tác tuyên truyền của báo chí, Ăng-ghen nhấn mạnh: “Báo chí
cần phải bảo vệ và giải thích rõ yêu cầu của Đảng, thể hiện rõ những ý kiến,
quan điểm của Đảng, đồng thời báo chí phải đấu tranh với kẻ thù của Đảng,
bác bỏ ý kiến tham vọng của chúng”; “Báo Đảng là người phát ngôn của
16
17
dân chúng hiểu rõ, vì sao phải trường kỳ kháng chiến, vì sao kháng
chiến nhất định thắng lợi. 3. Giải thích chính sách của Chính phủ
cho dân chúng rõ. Bày tỏ nguyên vọng của dân chúng cho Chính
phủ biết. 4. Cổ động dân chúng, huấn luyện dân chúng, bày cho dân
chúng tổ chức lực lượng của mình. 5. Kêu gọi toàn dân đoàn kết,
hăng hái kháng chiến, tin tưởng về sự thắng lợi [40, tr.180].
Huấn luyện, giáo dục: Cùng với nhiệm vụ tuyên truyền, cổ động, Bác
Hồ còn coi báo chí như là một diễn đàn để huấn luyện và giáo dục về chính
trị, nghiệp vụ và đạo đức. Bác nói:
Tờ báo của Đảng có nhiệm vụ làm cho tư tưởng và hành động thông
suốt, thống nhất và yêu cầu: Trong báo Đảng có những mục giải
thích về: Lý luận Mác - Lênin. Tình hình thế giới và trong nước.
Đường lối, chính sách đối nội và đối ngoại của Đảng và Chính phủ.
Đời sống và ý nguyện của nhân dân. Những kinh nghiệm tốt và xấu
của các ngành, các địa phương [40, tr.298].
Người còn chỉ ra phương hướng của việc giáo dục lý luận trên báo, nêu
rõ phương châm giáo dục lý luận chính trị, học đi đôi với hành, lý luận liên
hệ với thực tiễn, học để làm việc, làm người, làm cán bộ, phụng sự đoàn
thể, nhân dân, Tổ quốc và nhân loại. Về giáo dục đạo đức, Bác chủ trương
phải kết hợp xây và chống. Xây tích cực, chống quyết liệt, nhưng xây vẫn
là chính, với chủ nghĩa nhân văn, Bác tin vào con người, tin vào những
điều tốt đẹp và cao cả của con người. Bác mong muốn công tác giáo dục
làm cho cái tốt của con người nảy nở như hoa mùa xuân, làm át đi cái ác,
cái xấu trong mỗi con người.
Tổ chức và lãnh đạo: Nói về vai trò tổ chức của báo chí, Lênin từng
nhấn mạnh vai trò của tờ báo không phải chỉ đóng khung ở chỗ phổ biến tư
tưởng, giáo dục chính trị tư tưởng và thu hút bạn đồng minh chính trị, tờ báo
không chỉ là người tuyên truyền tập thể và cổ động tập thể mà còn là người tổ
19
mạnh rằng, các báo chí phải khuyến khích những người tốt, việc tốt và thẳng
thắn phê bình những điều xấu như: Lười biếng, tham ô, lãng phí, quan liêu.
Trải qua nhiều biến cố thăng trầm của lịch sử dân tộc, báo chí cách mạng
Việt Nam đã thực hiện tốt chức năng cơ bản của mình trong công tác tuyên
truyền, cổ vũ, góp phần vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc và xây
dựng đất nước. Nhờ làm tốt công tác tuyên truyền mà trong tất cả các phong
trào thi đua ái quốc đâu đâu cũng có những gương điển hình tiên tiến, những
mô hình, cách làm hay trong lao động, sản xuất. Khó có thể liệt kê hết các bài
báo, các chương trình phát thanh, truyền hình mà hiệu quả của nó có sức lan
tỏa mạnh mẽ, có tác dụng cổ vũ, lôi kéo mọi tầng lớp nhân dân tham gia các
phong trào. Trong kháng chiến, báo chí tuyên truyền, cổ vũ các phong trào thi
đua ái quốc, đã động viên, thu hút hàng triệu triệu người hăng hái tham gia
giết giặc lập công, tham gia sản xuất, thực hành tiết kiệm, tiêu biểu như phong
trào: “Diệt giặc đói, diệt giặc dốt, diệt giặc ngoại xâm”, “Bình dân học vụ”,
“Hũ gạo kháng chiến”… Trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền
Bắc và đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước còn có các
phong trào lớn như: “Mỗi người làm việc bằng hai vì miền Nam ruột thịt”,
“Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược”, Phất cao
ngọn cờ “Sóng Duyên Hải” trong công nhân, “Gió Đại Phong” trong nông
dân, “Thanh niên 3 sẵn sàng” trong thanh niên, “Phụ nữ 3 đảm đang” trong
phụ nữ…
Sau khi đất nước thống nhất, cả nước bước vào giai đoạn xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc, hơn lúc nào hết, hoạt động thông tin, tuyên truyền của báo
chí cách mạng càng có điều kiện để phát triển. Báo chí tích cực tuyên truyền,
cổ vũ các phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hoá”, “Ngày
vì người nghèo”, “Nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi”, “Uống nước nhớ
nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa”, “hiến máu cứu người”, “Chung sức xây dựng