Phòng GD&ĐT TP Huế
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TRƯỜNG MẦM NON II
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Huế, ngày 19 tháng 5 năm 2015
BÁO CÁO
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đề nghị công nhân danh hiệu: Chiến sĩ thi đua cấp Cơ sở
- Họ và tên: Phạm Thị Hương Lan
Giới tính: Nữ
- Đơn vị công tác: Trường Mầm non II
- Trình độ chuyên môn: Đại học Mầm non
- Tên sáng kiến: “Một số giải pháp giáo dục ý thức bảo vệ môi trường
cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi”
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Ngày nay, cùng với sự phát triển đi lên công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
nước, thì việc “trồng người” đang trở thành một nhiệm vụ quan trọng trong toàn
xã hội. Như bác Hồ từng nói “vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm
trồng người”. Việc giáo dục, nuôi dạy thế hệ trẻ là vấn đề được quan tâm ngay
từ ở tuổi mầm non.
Để đảm bảo con người sống trong môi trường xanh-sạch-đẹp thì việc giáo
dục cho trẻ ý thức bảo vệ môi trường được hình thành từ rất sớm, từ ở tuổi mầm
non nhằm giúp trẻ có được tư duy ý thức trong việc bảo vệ môi trường sống của
chúng ta. Đồng thời, giúp trẻ nhận thức được nếp sống lành mạnh, môi trường
sạch, biết yêu quý vạn vật để phát triển toàn diện về cơ thể, trí tuệ của trẻ.
toàn xã hội. Vì vậy, việc tuyên truyền giáo dục môi trường nâng cao nhận thức
và trách nhiệm bảo vệ môi trường trong hệ thống giáo dục ngay từ lúc tuổi thơ
để trẻ hiểu và nhận thức về môi trường là hướng giải quyết đúng đắn.
Trong suốt quá trình tôi giảng dạy vừa qua, tôi nhận thấy được rằng: Hiện
nay, số lượng trẻ mầm non có nhận thức bảo vệ môi trường chưa cao. Do đó, tôi
đã áp dụng đề tài này trong quá trình giảng dạy, tổ chức hướng dẫn tổng vệ sinh
tại lớp học như cho các em lao động nhặt rác sân trường, tham gia phong trào
làm cho quê hương sạch hơn... ở một số môn học cũng được lồng ghép chủ đề
môi trường vào giảng dạy, góp phần làm sạch hơn môi trường của chúng ta.
2
2.2. Thực trạng của vấn đề:
Khi thực hiện đề tài này tôi đã gặp phải những thuận lợi và khó khăn sau
2.2.1. Thuận lợi
- Trường đã làm tốt trong việc phối kết hợp giữa gia đình, nhà trường và xã
hội nâng cao chất lượng giáo dục bảo vệ môi trường cho trẻ.
- Giáo viên dạy cùng lớp nhiệt tình, có ý thức trách nhiệm cao, có kinh
nghiệm trong việc giáo dục trẻ bảo vệ môi trường.
- Bản thân luôn nhiệt tình, yêu nghề, mến trẻ, ham học hỏi nâng cao chuyên
môn, nghiệp vụ. Tìm tòi và tự làm một số đồ dùng, đồ chơi để phục vụ tiết dạy
được tốt hơn.
- Trẻ chăm chỉ học tập theo hướng dẫn của giáo viên, đồng thời có ý thức
trong học tập.
- Nhận được sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình của Phòng Giáo dục, Ban
Giám hiệu nhà trường cùng với phụ huynh. Trường học được xây rộng rãi ,
thoáng mát, lớp tôi được đầu tư trang thiết bị kĩ thuật hiện đại như: đàn, tivi…
nhiều giá góc đồ chơi đẹp.
2.2.2. Khó khăn
Bên cạnh những thuận lợi thì còn gặp phải những khó khăn:
rác, vứt rác.
- Hoạt động ngoài trời: Xem tranh ảnh đoạn băng tình huống về việc giữ
gìn vệ sinh cảnh quan của trường, trò chuyện với trẻ về cách xử lý tình huống
của trẻ. Nhặt rác trong sân trường, và nhặt lá cây rụng bỏ vào thùng rác.
- Hoạt động chiều: Trò chuyện về sự cần thiết của việc rửa tay, rửa mặt.
Những thời điểm cần rửa tay, rửa mặt (trước khi ăn, sau khi ăn, sau khi đi vệ
sinh, sau khi hoạt động ngoài trời và khi tay bẩn).
- Ngoài ra giáo viên cần hướng dẫn trẻ tiết kiệm trong tiêu dùng, sinh hoạt,
giữ gìn đồ dùng, đồ chơi trong lớp học.
• Chủ đề : Gia đình
- Hoạt động ngoài trời: Cô và trẻ cùng trò chuyện về công việc của trẻ ở
nhà. Cô giáo dục biết giúp đỡ bố mẹ sắp xếp, dọn dẹp nhà cửa, dạy trẻ biết chăm
sóc cây hoa có trong nhà mình (như tưới nước, nhặt lá vàng, nhặt rác…)
4
• Chủ đề “Thế giới động vật”
- Hoạt động học: Tìm hiểu về sự phát triển của cây xanh và các loại hoa.
Ích lợi của cây xanh và giáo dục trẻ chăm sóc cây xanh để bảo vệ môi
trường. Cô giáo có thể đàm thoại: cây xanh để làm gì? Cây xanh có ích lợi như
thế nào ?
- Hoạt động góc thiên nhiên: Cô giáo giáo dục trẻ chăm sóc cây cảnh, tưới
nước cho cây, nhặt lá vàng, lá rụng.
- Góc tạo hình: Sử dụng các loại lá cây trẻ nhặt được kết thành những đồ
chơi dân gian mà trẻ yêu thích (con trâu, chong chóng, diều,…). Tạo sự mới lạ
trong các hoạt động gây sự hứng thú cho trẻ.
- Hoạt động ngoài trời: Quan sát cây cảnh có trong sân trường và ích lợi
của các loại cây. Trò chuyện và quan sát sự trưởng thành của chúng. Thực hành
trồng cây và theo dõi sự phát triển của cây theo các điều kiện môi trường.
- Hoạt động chiều: Xem băng hình, hình ảnh và đưa ra nhận xét một số
hành vi đúng sai của con người đối với môi trường.
• Chủ đề: Quê hương đất nước
- Hoạt động học: Giới thiệu về lễ hội ở địa phương và các trò chơi dân
gian. Cô giáo dục trẻ khi đến lễ hội không được vứt rác bừa bãi, bẻ cây, hoa và
những đồ trang trí trong lễ hội, biết bảo vệ giữ gìn cảnh quan ở đó.
- Hoạt động chiều: Giáo dục trẻ biết bảo vệ môi trường nơi trẻ sống.
- Hoạt động ngoài trời: Tìm hiểu về tác hại của khói thuốc lá đối với sức
khỏe con người và môi trường. Trò chuyện về các danh lam thắng cảnh và
những điều nên làm để giữ gìn cảnh quan ở những địa danh đó.
6
2.3.2. Biện pháp 2: Bồi dưỡng ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ
a. Cho trẻ khám phá, trải nghiệm.
Thông qua từng chủ đề, từng bài dạy và từng hoạt động, tôi cho trẻ khám phá,
trải nghiệm để hiểu rõ ích lợi của môi trường đối với sức khỏe con người. Nếu phá
hoại môi trường (làm bẩn nguồn nước, làm ô nhiễm không khí, chặt phá rừng, săn
bắt thú rừng sẽ làm cạn kiệt rừng gây lũ lụt ) không khí, nguồn nước ô nhiễm sẽ
đem đến bệnh tật, môi trường sống quanh mình không vệ sinh sạch sẽ ( bị nhiễm
bẩn do rác, chất thải ) sẽ làm ảnh hưởng đến sức khỏe con người.
Giáo dục cho trẻ biết: Cây trồng đem lại nguồn không khí trong lành cho
chúng ta - rau màu, cây ăn quả đem đến nguồn thực phẩm nuôi sống con người.
Vì vậy cần có hoạt động giữ gìn môi trường sống xanh, sạch, đẹp, và phải được
thể hiện bằng hành động.
Tôi cho trẻ biết rằng, với các cháu hoạt động bảo vệ môi trường cụ thể là giữ
gìn thân thể sạch sẽ, giữ gìn trường, lớp sạch bằng cách không xã rác ra sàn lớp,
sân trường; các giấy gói phải được bỏ vào thùng rác (khi ăn xong) quét nhà sạch sẽ,
Khi giao việc cho cháu tôi lưu ý nói rõ nội dung công việc trẻ làm và ý
nghĩa công việc. Hướng dẫn trẻ tỉ mỹ cách làm; nếu trẻ chưa biết nhắc nhở trẻ
làm chu đáo, cẩn thận hoàn thành công việc cô giao. Khi trẻ làm tôi quan tâm
động viên nhắc nhở trẻ, khi trẻ làm xong tôi nhận xét công việc và thái độ thực
hiện của trẻ.
Cách làm cụ thể của một số công việc:
- Trực nhật giờ học: Cháu biết cách kê bàn theo gợi ý của cô, chia và thu
dọn đồ dùng trong giờ học.
8
- Trực nhật giờ ăn: Hai cháu khiêng một bàn đặt nhẹ nhàng ngay ngắn
theo đúng chỗ quy định của cô. Cháu trực nhật ở từng bàn đặt dĩa dựng cơm rơi
vãi, khăn lau, chia thìa dĩa, nhắc nhở bạn cất chén nhẹ nhàng. Sau khi các bạn ăn
xong cháu biết gấp khăn, lau bàn ...
- Lau, sắp xếp bàn ghế: Tôi đàm thoại cùng cháu để biết vì sao phải lau,
xếp lại bàn ghế, xếp như thế nào và những thứ cần thiết để lau ... sau đó tôi
hướng dẫn cách làm cho trẻ.
- Rửa, lau chùi đồ chơi: Vào ngày cuối của mỗi tuần thường có kế hoạch
lau chùi đồ chơi. Tôi giải thích cho cháu hiểu muốn có đồ chơi được đẹp, bền
lâu cần phải lau chùi sạch sẽ, hằng tuần phải rửa sạch. Đàm thoại cùng với cháu
để cháu biết nội dung công việc rửa đồ chơi gồm những việc gì, cần những
dụng cụ gì để lau chùi. Tôi phân công hoặc gợi ý cho trẻ tự phân công: cháu rửa
đồ chơi, cháu lau khô, cháu sắp xếp.
- Tưới, chăm sóc cây: Hướng dẫn trẻ cách gieo hạt, trồng cây để tạo môi
trường xanh, sạch, đẹp cho lớp. Cháu biết nhặt bỏ lá vàng, sâu; tưới cây ở trước
và ở sau lớp học, cô hướng dẫn cách hứng nước vào bình và tưới. Đàm thoại
cùng cháu để biết cây xanh rất có ích cho con người, làm giảm ô nhiễm môi
trường, giảm bụi, cây kiểng để trang trí tạo cảnh đẹp.
b. Giáo dục lao động sinh hoạt tập thể thông qua các hoạt động:
d. Tổ chức cho trẻ thi đua:
Đối với trẻ hình thức thi đua là niềm động viên khuyến khích rất lớn, giúp
trẻ thêm say sưa làm việc tốt hứng thú, hiệu quả giáo dục càng lớn. Bất cứ làm
một việc gì cô chỉ cần nêu ý định thi đua nhau, các cháu sẽ nỗ lực hết mình
Chỉ một lời khuyến khích động viên nhẹ nhàng của cô, chỉ là hình thức thi
đua ngộ nghĩnh sẽ giúp trẻ rất nhiều trong các hoạt động, trẻ sẽ tự giác, ý thức
giữ gìn bảo vệ môi trường.
Qua biện pháp này tôi thấy các cháu tiến bộ rõ rệt. Hầu như cháu nào cũng
muốn được cô khen
2.3.4. Biện pháp 4: Qua hoạt động tạo hình để Giáo dục Bảo vệ môi trường
cho trẻ
Với đặc điểm tâm lý trẻ “ Chơi mà học, học bằng chơi “ do đó giáo dục trẻ
thông qua hoạt động vui chơi là hình thức giáo dục hiệu quả nhất.
10
Vì vậy, Tôi đã nghiên cứu sáng tạo các mẫu đồ chơi nhằm giáo dục hoạt
động bảo vệ môi trường: bình tưới, máy hút bụi, chổi quét, xuổng xúc rác, bàn
chà, thùng rác ... để trẻ hoạt động trong trò chơi phản ánh sinh hoạt nhằm thực
hành những trò chơi bảo vệ môi trường.
Nhờ những trò chơi này trẻ thích thú tham gia các hoạt động cụ thể:
- Giờ chơi: Góc chơi bán hàng, sau khi bán xong trẻ dùng các chổi nhỏ,
xuổng xúc rác để quét dọn gian hàng của mình rồi dùng xuổng xúc rác đổ rác
vào thùng ...
- Trong hoạt động ngoài trời: Trẻ dùng các bình tưới nước cho các luống
rau, có trẻ nhổ cỏ…tạo sự hứng thú cho trẻ trong các hoạt động và là dịp để
củng cố kiến thức đẫ được truyền đạt.
2.3.5. Biện pháp 5: Phối hợp giáo dục giữa gia đình và nhà trường
Để trẻ có ý thức bảo vệ môi trường thì người lớn chúng ta phải tạo ra sự
giúp trẻ hào hứng với những món đồ chơi mới lạ.
- Trẻ có hiểu biết về môi trường sống của con người, về mối quan hệ giữa
con người với động vật, thực vật. Các nguồn tài nguyên như nước, đất, không
khí. Có kiến thức đơn giản về một số ngành nghề ở địa phương, đồng thời trẻ
nói được những điều nên làm và không nên làm của con người có ảnh hưởng tới
môi trường sống.
Đối với cô
- Với vai trò là một người giáo viên, tôi luôn tìm hiểu, vận dụng những kiến
thức về bảo vệ môi trường trong việc giảng dạy, nhằm hướng cho trẻ hình thành
ý thức, thái độ của mình ngay từ đầu.
12
- Luôn tìm tòi và khám phá các cách sử dụng và tái chế các nguyên vật liệu
cũ để làm thành các công cụ dạy học và các đồ dùng, đồ chơi.
- Tôi luôn có nhiều cách dạy lồng ghép, sáng tạo để tạo cho trẻ hứng thú
trong bài học của mình, nhằm giúp trẻ có nhận thức sâu sắc và nhớ lâu.
Đối với phụ huynh.
- Phụ huynh quan tâm hơn đến công tác này và hỗ trợ nhiệt tình các loại
nguyên vật liệu phế thải cho Giáo viên ở lớp để tạo điều kiện cho trẻ có nhiều đồ
chơi mới hơn.
- Luôn phối hợp với giáo việc, nhắc nhở giáo dục trẻ ở nhà phải biết giữ
gìn có ý thức như ở lớp cô đã dạy. Phải biết tiết kiệm mọi thứ như (nước, điện )
để trẻ học tập, noi gương bố mẹ mình.
III. KẾT LUẬN:
Là một giáo viên Mầm non tôi nhận thức đúng đắn về vai trò và tầm quan
trọng của công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho trẻ. Giáo dục ý thức
bảo vệ môi trường là một việc làm hết sức cấp bách không những chỉ cho thế hệ
trẻ hôm nay mà còn cho cả thế hệ trẻ ngày mai…
- Mỗi giáo viên là một tuyên truyền viên về giáo dục bảo vệ môi trường
NỘI DUNG
TRANG
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
1
II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
2
2.1. Những vấn đề lý luận chung
2
2.2. Thực trạng của vấn đề:
3
2.2.1. Thuận lợi
3
2.2.2. Khó khăn
3
2.3. Các biện pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề:
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÀNH PHỐ HUẾ
TRƯỜNG MẦM NON II
------o0o-----
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đề nghị công nhận danh hiệu: “Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở”
ĐỀ TÀI: MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÁO DỤC Ý THỨC BẢO VỆ
MÔI TRƯỜNG CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI
Lĩnh vực: Phát triển tình cảm và quan hệ xã hội
Giáo viên thực hiện: Phạm Thị Hương Lan
Thừa Thiên Huế, 5/2015