Trường đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh
Khoa Thương mại – Du lịch – Marketing

THUYẾT TRÌNH
Những nguyên lý cơ bản của Chủ nghĩa Mác-Lênin (học phần II)
Chủ đề: Tôn giáo và những nguyên tắc cơ bản của chủ nghĩa

Mác-Lênin trong việc giải quyết vấn đề tôn giáo

GVHD:

TS. Lưu Thị Kim Hoa

SVTH:

Phạm Nguyễn Hiếu Nhân

MSSV:

33141025937

Lớp:

VB17bMR01


Tp.HCM, 20151/ TÔN GIÁO:
1.1Lịch sử hình thành tôn giáo:
- Tôn giáo hay đạo, tiếng anh: “religion” , tiếng la tinh: “legere” có nghĩa là thu lượm
thêm sức mạnh siêu nhiên.
- Những ý niệm cơ bản về tôn giáo chia thế giới thành 2 phần: thiêng liêng và trần

- Tôn giáo và Nhà Nước: Đảng và Nhà Nước đã đề ra đường lối đúng đắn coi tôn
giáo là nhu cầu sinh hoạt tinh thần của một bộ phận dân cư, từ đó thực hiejen chính sách
tự do tín ngưỡng, tôn giáo.
- Tôn giáo và dân tộc: Việt Nam là quốc gia đa dân tộc, đời sống tâm linh tôn giáo
của đồng bào phong phú, đa dạng. Lợi ích gắn liền với quốc gia dân tộc.
- Tôn giáo với văn hóa: văn hóa khác nhau làm cho tôn giáo có sắc thái khác nhau,
văn hóa là một hệ thống được tạo thành bởi các yếu tố như: ngôn ngữ, lối sống, phong tục
tập quán, tín ngưỡng,..
1.5. Bản chất của tôn giáo
Theo C.Mác: “Sự nghèo nàn của tôn giáo vừa là biểu hiện của sự nghèo nàn hiện
thực, vừa là sự phản kháng chống sự nghèo nàn hiện thực ấy. Tôn giáo là tiếng thở dài
của chúng sinh bị áp bức, là trái tim của thế giới không có trái tim … tôn giáo là thuốc
phiện của nhân dân”.

2/ NHỮNG QUAN ĐIỂM CƠ BẢN CỦA CHỦ NGHĨA MÁC-LÊNIN TRONG VIỆC GIẢI
QUYẾT VẤN ĐỀ TÔN GIÁO
2.1. Nguyên nhân tồn tại tôn giáo trong tiến trình xây dựng CNXH:
- Nguyên nhân nhận thức: ngày nay, nhân loại đã đạt được những thành tựu to lớn
về khoa học và công nghệ, giúp con người có thêm khả năng để nhận thức xã hội và làm
chủ tự nhiên. Song thế giới khách quan còn nhiều vấn đề khoa học chưa thể làm rõ. Do đó
tâm lý sợ hãi, trông chờ và tin tưởng vào thần, thánh, phật…chưa thể gạt bỏ khỏi ý thức
của con người trong xã hội.
- Nguyên nhân tâm lý: Tôn giáo là một hình thái ý thức xã hội bảo thủ nhất. Tín
ngưỡng, tôn giáo đã in sâu vào đời sống tinh thần, lối sống của một bộ phận nhân dân qua
nhiều thế hệ, trở thành một kiểu sinh hoạt văn hóa tinh thần không thể thiếu trong cuộc
sống. Mặc dù, xã hội đã có những biến đổi lớn về kinh tế, chính trị, xã hội… nhưng tín
ngưỡng, tôn giáo cũng không thay đổi ngay theo tiến độ của những biến đổi kinh tế, xã hội
mà nó phản ánh.
- Nguyên nhân chính trị xã hội: trong các nguyên tắc tôn giáo, có những điểm còn
phù hợp với chủ nghĩa xã hội, với đường lối chính sách của nhà nước xã hội chủ nghĩa,

ảnh hưởng tiêu cực của tôn giáo trong đời sống xã hội phải gắn liền với quá trình cải tạo
xã hội cũ, xây dựng xã hội mới là yêu cầu khách quan của xây dựng chủ nghĩa xã hội.
- Hai là, một khi tín ngưỡng tôn giáo còn là nhu cầu tinh thần của một bộ phận quần chúng
nhân dân, thì chính sách nhất quán của nhà nước xã hội chủ nghĩa là tôn trọng và đảm
bảo quyền tự do tín ngưỡng và quyền tự do không tín ngưỡng của công dân. Mọi công
dân theo tôn giáo hoặc không theo tôn giáo đều bình đẳng trước pháp luật, đều có nghĩa
vụ và quyền lợi như nhau. Cần phát huy những nhân tố tích cực của tôn giáo, đặc biệt là
những giá trị đạo đức, chủ nghĩa nhân đạo và tinh thần yêu nước. Nghiêm cấm mọi hành
vi xâm phạm tự do tín ngưỡng của công dân.


- Ba là, thực hiện đoàn kết giữa những người theo với những người không theo một tôn
giáo nào, đoàn kết các tôn giáo hợp pháp, chân chính, đoàn kết dân tộc xây dựng và bảo
vệ Tổ quốc. Nghiêm cấm mọi hành vi chia rẽ vì lí do tín ngưỡng tôn giáo. Thông qua quá
trình cùng nhau đoàn kết xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc, nâng cao mức sống và
trình độ kiến thức của quần chúng, những người lao động có tín ngưỡng, tôn giáo sẽ dần
dần đến với chủ nghĩa xã hội. Đương nhiên, không có nghĩa là coi nhẹ việc giáo dục chủ
nghĩa xã vô thần khoa học, thế giới quan duy vật cho toàn dân, trong đó có những tín đồ
tôn giáo.
- Bốn là, phân biệt rõ hai mặt chính trị và tư tưởng trong việc giải quyết vấn đề tôn giáo.
+ Mặt tư tưởng: thể hiện sự tín ngưỡng trong tôn giáo. Khắc phục mặt này là nhiệm
vụ thường xuyên, lâu dài, gắn liền với quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội, nâng cao đời
sống vật chất và tinh thần của đồng bào có tín ngưỡng.
+ Mặt chính trị: thể hiện sự lợi dụng tôn giáo để chống lại sự nghiệp đấu tranh cách
mạng, xây dựng chủ nghĩa xã hội của những phần tử phản động đội lốt tôn giáo. Đấu tranh
loại bỏ mặt chính trị phản động trong lĩnh vực tôn giáo là nhiệm vụ thường xuyên, đòi hỏi
phải nâng cao cảnh giác, kịp thời chống lại những âm mưu và hành động của các thế lực
thù địch lợi dụng tôn giáo chống phá sự nghiệp cách mạng của nhân dân, nhằm bảo vệ
thành quả cách mạng, xây dựng xã hội mới. Giải quyết vấn đề này phải vừa khẩn trương,
kiên quyết, vừa thận trọng, có sách lược đúng đắn.

Như vậy, quan điểm của Đảng ta về tôn giáo là rõ ràng, nhất quán, đảm bảo quyền tự
do, dân chủ. Trong khi đó, hiện nay có những cá nhân, tổ chức trong và ngoài nước vẫn
xuyên tạc chính sách tôn giáo của Đảng, Nhà nước ta, cho rằng ở Việt Nam người dân
không có quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo. Từ đó, chúng dùng nhiều thủ đoạn để kích
động đồng bào có đạo gây rối, chống phá cách mạng, rơi vào âm mưu “diễn biến hoà bình”
vô cùng thâm độc của chúng. Hoặc do nhận thức không đầy đủ, đã có một thời kỳ chúng ta
mắc phải những sai lầm nghiêm trọng trong việc đấu tranh chống tôn giáo. Chúng ta đã
quá nôn nóng, cực đoan trong ứng xử với các tôn giáo cũng như với các cơ sở thờ tự của
tôn giáo. Nhiều nhà thờ, chùa chiền, miếu mạo đã bị đập phá, các sinh hoạt tôn giáo bị
ngăn cấm, người có đạo bị kỳ thị. Quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo không được đảm bảo.
Chính sự nóng vội đó đã dẫn đến hậu quả xấu về mặt chính trị, tư tưởng, là cơ sở để các
thế lực phản động lợi dụng chống phá cách mạng nước ta.
Ngày nay, các thế lực phản động quốc tế đang lợi dụng tôn giáo để thực hiện chiến
lược “DBHB” nhằm xóa bỏ CNXH ở các nước, trong đó có Việt Nam. Để tránh khuynh
hướng nôn nóng, vội vàng khi giải quyết vấn đề nảy sinh từ tôn giáo, trước hết chúng ta
cần phải nhận thức rõ một số vấn đề sau đây:
- Thứ nhất, trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta hiện nay, những điều
kiện tồn tại của tôn giáo vẫn còn - là một tất yếu khách quan. Do đó, cần căn cứ vào từng
trường hợp cụ thể, trong những điều kiện cụ thể mà Nhà nước xã hội chủ nghĩa xác định
thái độ, cách ứng xử phù hợp.
- Thứ hai, cần phải nhận thức rõ rằng, đối tượng đấu tranh trong việc giải quyết vấn đề tôn
giáo không phải là mọi tôn giáo hay tất cả những tín đồ tôn giáo nói chung, mà chỉ là những bộ
phận người lợi dụng tôn giáo để hành nghề mê tín dị đoan hoặc chống phá cách mạng, gây rối
trật tự trị an, đi ngược lại với lợi ích của quốc gia dân tộc. Chủ nghĩa Mác - Lênin đã kịch liệt


phản đối những hành vi cực đoan, tấn công trực diện vào tôn giáo một cách thô bạo. Bản
thân tôn giáo không có tội và do đó không nên phê phán tôn giáo mà cần phê phán cái
hiện thực đã làm nảy sinh tôn giáo. Vì vậy phải động viên đồng bào có đạo góp sức lực, trí
tuệ... cho sự nghiệp đổi mới; đoàn kết rộng rãi quần chúng có tính ngưỡng cũng như không có