Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
ĐỀ TÀI
MỘT VÀI PHƯƠNG PHÁP GIÚP HỌC SINH
DÂN TỘC THIỂU SỐ TẠI CHỖ PHÁT ÂM CHUẨN TIẾNG VIỆT
I. PHẦN MỞ ĐẦU
I.1 Lý do chọn đề tài
Từ mục tiêu của giáo dục cấp Tiểu học, chúng ta thấy được mục tiêu của môn
Tiếng Việt ở Tiểu học có vai trò hết sức quan trọng là hình thành và phát triển các kĩ
năng nghe, nói, đọc, viết cho học sinh. Giúp các em sử dụng tiếng Việt có hiệu quả
trong học tập, trong giao tiếp, góp phần cùng các môn học khác phát triển năng lực
tư duy cho học sinh. Bước đầu trang bị cho các em những hiểu biết về văn học, văn
hóa và ngôn ngữ văn hóa thông qua các bài học. Từ đó hình thành cho các em nhu
cầu về thưởng thức cái đẹp, khả năng rung cảm trước cái đẹp, trước những buồn,
vui, yêu, ghét của con người. Bên cạnh đó, môn Tiếng Việt còn giúp cho các em có
những nhận thức, tình cảm, thái độ, hành vi đúng đắn của con người Việt Nam hiện
đại trong quan hệ gia đình và quan hệ xã hội.
Tiểu học là cấp học đặt cơ sở ban đầu cho việc hình thành, phát triển toàn diện
nhân cách con người. Giáo dục cấp Tiểu học là một giai đoạn giáo dục khó nhất, đặt
nền móng cho giáo dục phổ thông và cho toàn bộ hệ thống giáo dục quốc dân. Đây
là cấp học quan trọng đối với sự phát triển của trẻ em, thời gian hình thành nhân
cách và năng lực.
Nghe, nói, đọc, viết là bốn hoạt động ngôn ngữ khác nhau của con người,
trong đó đọc là một hoạt động quan trọng và có ý nghĩa đối với học sinh tiểu học và
đặc biệt là đối với học sinh dân tộc thiểu số. Đối với mỗi người, giao tiếp bằng chữ
viết chỉ được thực hiện khi bắt đầu biết đọc. Đó là yêu cầu cơ bản đầu tiên với mỗi
học sinh bước vào trường tiểu học. Đọc giúp trẻ chiếm lĩnh được ngôn ngữ để dùng
trong hoạt động học tập và giao tiếp. Nó là công cụ học tập các môn học khác. Nó
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
1
em có thói quen phát âm chuẩn, đọc đúng văn bản, giúp các em tiếp thu tri thức
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
2
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
khoa học. Nhưng trên thực tế học sinh trường tiểu học Võ Thị Sáu nói chung và lớp
3B tôi chủ nhiệm nói riêng, hiện tượng phát âm chưa chuẩn tiếng Việt vẫn còn tồn
tại. Vì vậy tôi muốn đưa ra một số biện pháp có hiệu quả trong việc sửa lỗi và rèn kỹ
năng phát âm chuẩn cho học sinh dân tộc thiểu số.
* Nhiệm vụ:
Tìm hiểu cơ sở lý luận của dạy học phát âm chuẩn tiếng Việt và thực trạng của
việc phát âm tiếng Việt cho học sinh dân tộc thiểu số ở Trường Tiểu học Võ Thị
Sáu.
Tìm hiểu thực trạng lỗi phát âm của học sinh lớp 3 dân tộc thiểu số.
Đề xuất một số biện pháp sửa lỗi phát âm tiếng Việt cho học sinh dân tộc thiểu
số.
Được chia sẻ, trao đổi kinh nghiệm với đồng nghiệp trong công tác chuyên
môn. Giúp tôi từng bước nâng cao hiệu quả trong giảng dạy phân môn Tập đọc, rèn
cho học sinh đặc biệt là học sinh dân tộc tại chỗ (Êđê) kĩ năng đọc chuẩn tiếng Việt.
Từ đó góp phần nâng cao chất lượng môn tiếng Việt.
Nhận được những lời góp ý của ban giám khảo, lãnh đạo nhà trường và từ các
bạn đồng nghiệp để tôi phát huy những mặt mạnh, điều chỉnh, khắc phục những
thiếu sót cho hoàn thiện hơn.
I.3. Đối tượng nghiên cứu
Học sinh lớp 3B trường Tiểu học Võ Thị Sáu, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk Lăk.
Từ năm học 2012 đến năm học 2015.
Giáo viên trường Tiểu học Võ Thị Sáu, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk Lăk.
không đọc chuẩn Tiếng Việt thì sẽ không hiểu được nghĩa của tiếng Việt nên các em
sẽ hiểu sai nghĩa dẫn tới các em sẽ làm sai.
Do đó, khi dạy tập đọc cho học sinh lớp 3 dân tộc thiểu số tôi cần giúp học
sinh hình thành kỹ năng và thói quen phát âm chuẩn khi đọc. Muốn vậy cần cho các
em luyện đọc nhiều. Ngoài ra trong quá trình luyện phát âm cho học sinh tôi cần
phải phát âm mẫu chuẩn theo chính âm và chuẩn chính tả để luyện phát âm cho học
sinh đạt hiệu quả. Cơ chế của việc phát âm khi đọc là cơ sở của việc dạy đọc. Tập
đọc biểu thị mối quan hệ mật thiết giữa sự vận động của thị giác với lời nói âm
thanh. Do đó, trong dạy học tập đọc tôi cần nắm được đặc điểm tâm sinh lý, ngôn
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
4
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
ngữ, tư duy cụ thể của học sinh lớp 3 để xác định cho mình những phương pháp
giảng dạy sao cho phù hợp với đối tượng học sinh.
II.2. Thực trạng
Sau ba năm giảng dạy ở lớp 3 tại trường tiểu học Võ Thị Sáu, cũng như quá
trình sống và cư trú tại địa phương tôi đã quan sát, tiếp cận với người dân địa
phương. Đồng thời qua 29 năm công tác giảng dạy ở trường tiểu học Võ Thị Sáu tôi
thấy đa số học sinh của trường thường phát âm chưa chuẩn tiếng Việt.
Để sửa lỗi phát âm và rèn kỹ năng phát âm chuẩn trong dạy học tập đọc cho
học sinh lớp 3 dân tộc thiểu số ngoài việc nắm được các lỗi mà các em thường mắc
dẫn đến việc phát âm sai, chưa chuẩn, nắm được bản chất hay nguyên nhân mắc lỗi
phát âm tôi cần hiểu được đặc điểm tâm sinh lý các em học sinh. Việc sửa lỗi phát
âm trong dạy học tập đọc cho học sinh lớp 3 dân tộc thiểu số phụ thuộc rất nhiều
vào yếu tố tâm lý của học sinh. Ở giai đoạn này các em đã có bước chuyển mới từ
hoạt động chủ đạo là vui chơi sang hoạt động chủ đạo là học tập và hầu hết các em
a.1. Thuận lợi
Trong những năm học gần đây, Phòng giáo dục và đào tạo cũng như nhà
trường đã tổ chức cho học sinh dân tộc ít người chương trình giao lưu “ Tiếng Việt
của chúng em” và tổ chức các hoạt động giáo dục khác nên đã phần nào giúp các em
tự tin hơn trong giao tiếp.
Học sinh được cấp phát đầy đủ sách.
Trong giai đoạn hiện nay, công nghệ thông tin tương đối phát triển nên ngoài
học ở trường học sinh có nhiều cơ hội tiếp xúc với các lĩnh vực thông tin khác như
xem phim, nghe đọc truyện qua Ra- đi - ô, xem các chương trình quảng cáo, du lịch
qua màn ảnh nhỏ,…
Nhiều gia đình phụ huynh học sinh đã quan tâm nhiều hơn đến việc học hành
của con em mình và mong muốn con em mình được đi học để sau này có một tương
lai tốt đẹp hơn.
Đa số học sinh hiếu học, hơn nữa lứa tuổi các em còn nhỏ dễ uốn nắn, biết
nghe lời thầy cô giáo.
a.2. Khó khăn
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
6
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
Trường Tiểu học Võ Thị Sáu có 3 phân hiệu, hai phân hiệu lẻ cách trường
chính từ 3-> 4 km nên thông tin hai chiều đôi lúc cũng còn chậm, học sinh của
trường thuộc 7 buôn và trên địa bàn của xã đặc biệt khó khăn.
- Khi ở nhà các em học sinh dân tộc thiểu số thường sử dụng tiếng mẹ đẻ để
giao tiếp nên khả năng nói tiếng phổ thông còn gặp nhiều khó khăn.
Học sinh chủ yếu là con em những gia đình làm nông nghiệp, hằng ngày bố mẹ
thường đi làm rẫy ở xa ( có khi ở rẫy mấy ngày mới về ) nên khó có thể quan tâm
tham gia nhiều lớp tập huấn, chuyên đề, hội thi giáo viên dạy giỏi cấp trường, nên
cũng đúc rút được một số kinh nghiệm trong việc giảng dạy. Đồng thời được sự
quan tâm của lãnh đạo, Công đoàn nhà trường và các đồng nghiệp nên tôi nhận thấy
dạy học sinh dân tộc thiểu số ở tiểu học phát âm chuẩn tiếng Việt phát triển toàn
diện là việc làm cần thiết. Đa số phụ huynh đã quan tâm đến việc học tập của con
em mình nên đã thường xuyên liên hệ với phụ huynh để có biện pháp dạy các em
phát âm chuẩn tiếng Việt kịp thời và hợp lí nhất.
Tuy nhiên do điều kiện kinh tế của gia đình các em còn gặp nhiều khó khăn,
lớp tôi chủ nhiệm có (51,6 % học sinh là hộ nghèo), ngoài giờ lên lớp các em còn
phải làm việc phụ giúp gia đình. Khả năng giao tiếp và sử dung tiếng Việt của các
em còn nhiều hạn chế, kĩ năng giao tiếp chưa nhuần nhuyễn, một vài phụ huynh nói
tiếng phổ thông gặp nhiều khó khăn, thậm chí có phụ huynh không biết chữ,… nên
ảnh hưởng không nhỏ đến việc dạy cho con em mình đọc và phát âm chuẩn tiếng
Việt.
d. Các nguyên nhân, các yếu tố tác động một số biện pháp giúp học sinh
dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
* Về giáo viên
Tôi luôn ý thức quan tâm, chăm chút cho học sinh trong từng tiết học, với mỗi
bài học tôi đã nghiên cứu kĩ để lựa chọn và tổ chức hình thức luyện đọc sao cho phù
hợp với từng đối tượng học sinh. Đồng thời tôi luôn luôn động viên khuyến khích,
khêu gợi cho học sinh lòng ham mê học tập, có thái độ tích cực, tự giác luyện đọc.
Tôi thường xuyên phát âm tiếng Việt thật chuẩn xác để các em nói và đọc theo.
Thường xuyên cho các em phát biểu trước lớp, trước nhóm, trước liên đội,…để từng
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
8
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
9
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
e. Phân tích, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đã đặt ra
Như chúng ta đã biết thực trạng để “Học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát
âm chuẩn tiếng Việt ” là một vấn đề nan giải của trường tiểu học Võ Thị Sáu nói
riêng và của toàn ngành giáo dục nói chung. Vậy chúng ta muốn hạn chế được vấn
đề này thì trước hết Đảng và nhà nước phải tiếp tục duy trì những chính sách thiết
thực đã và đang thực hiện cho học sinh vùng núi cao, hải đảo như NĐ 49 (74)CP,
đầu tư xây dựng thêm phòng học, các phòng chức năng cho trường tiểu học Võ Thị
Sáu nói riêng và các trường học ở vùng khó khăn trên cả nước nói chung.
Nhà trường cần chú trọng xây dựng tốt phong trào “Trường học thân thiện học
sinh tích cực”, “ Mỗi ngày đến trường là một niềm vui ”, tổ chức nhiều hoạt động
vui chơi bổ ích ngoài giờ lên lớp lành mạnh để thu hút học sinh đến trường.
Giáo dục học sinh phải biết lễ phép kính trọng các thầy cô giáo, đoàn kết, giúp
đỡ nhau trong học tập.
Giáo viên chủ động tiếp xúc, gần gũi, thực sự yêu nghề, mến trẻ phải là một
“Tấm gương sáng cho học sinh noi theo”, tôn trọng, đối xử công bằng với học sinh,
tích cực đi thực tế gia đình học sinh để nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng, điều kiện
kinh tế, hoàn cảnh gia đình của từng học sinh nhiều hơn nữa thì hiệu quả rèn cho các
em đọc đúng, chuẩn tiếng Việt ngày càng đạt kết quả cao hơn.
Tôi phải luôn luôn đổi mới phương pháp dạy học, dạy lồng ghép các hoạt động,
các trò chơi bổ ích để gây hứng thú cho các em không chán nản trong học tập, tạo
cho các em cảm giác “Mỗi ngày đến trường là một niềm vui”. Từ đó các em sẽ gây
hứng thú trong học tập và thích đến trường, đến lớp để học tập.
Trong quá trình giảng dạy hoặc tiếp xúc nói chuyện với học sinh, với đồng
nghiệp, với tất cả mọi người tôi cũng phải nói chuẩn tiếng Việt không được nói
tiếng địa phương để các em bắt chước và học theo.
Là một giáo viên tiểu học, hằng ngày trực tiếp giảng dạy cho các em tôi luôn
suy nghĩ làm cách nào để giúp các em học sinh dân tộc tại chỗ phát âm chuẩn tiếng
Việt. Bởi vì có đọc đúng các em mới viết đúng và dùng từ, đặt câu, viết văn đúng.
Đặc biệt, khi xã hội ngày càng phát triển thì nhu cầu đòi hỏi về tri thức con người
ngày càng cao, trong đó ngôn ngữ nói chuẩn và viết đúng chính tả là vô cùng cần
thiết. Mỗi tiết học, mỗi buổi học tôi phải luôn gần gũi, chỉ bảo ân cần cho các em để
các em thấy được việc học chữ, học làm người là một việc làm cần thiết nhất của
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
11
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
mỗi người học sinh. Từ đó các em sẽ tích cực, tự giác trong học tập, các em cảm
thấy thích được đi học, có động lực học tập và phấn đấu trở thành những lớp người
phát triển toàn diện, xứng đáng là chủ nhân tương lai của đất nước. Vì vậy, tôi mạnh
dạn đề ra một số biện pháp cụ thể như sau:
Biện pháp 1: Tổ chức điều tra để nắm thông tin về học sinh nhằm phân loại
đối tượng học sinhNgay từ đầu năm khi nhận lớp, tôi đã tiến hành điều tra các thông
tin về học sinh từ đó hiểu được hoàn cảnh, sở thích của các em, các em thích học
môn nào, môn nào em học giỏi nhất. Đặc biệt là về kĩ năng đọc tôi phân loại thành
các đối tượng cụ thể. Thông qua đó, tôi đã lựa chọn các biện pháp kèm cặp, bồi
dưỡng cho các em một cách hợp lí nhất.
Đối với những học sinh đã đọc tốt: Động viên, khuyến khích các em phát huy
hơn nữa thành tích học tập của mình. Đồng thời cho các em giúp đỡ, hỗ trợ thêm các
em học yếu hơn để giúp nhau cùng tiến bộ.
Đối với học sinh đọc yếu: giáo viên tìm hiểu nguyên nhân vì sao các em học
chưa tốt: vì gia đình chưa quan tâm, chưa có điều kiện và thời gian học ở nhà, …
Đối với các em này, giáo viên cần động viên các em tự giác, tích cực và chủ động
học sinh đọc lại cả câu một hoặc vài lần sau đó tuyên dương khích lệ các em. (VD)
Biện pháp 3: Rèn kỹ năng phát âm
Để việc rèn kỹ năng phát âm cho học sinh dân tộc thiểu số đạt hiệu quả, trước
hết tôi phải phát âm chuẩn về tiếng Việt, nếu tôi phát âm không chuẩn thì sẽ làm các
em phát âm sai theo tôi.
Việc sửa lỗi phát âm cho các em phải được chú trọng và thực hiện trong mọi
lúc, mọi nơi, trong tất cả các giờ học, môn học. Tôi đứng lớp phải biết tạo không khí
thân thiện trong lớp học, tạo môi trường giao tiếp thuận lợi để khuyến khích các em
phát huy khả năng sử dụng tiếng Việt trong giao tiếp. Tổ chức các hình thức dạy học
phong phú cho các em như: trò chơi, hoạt động nhóm để các em có nhiều cơ hội
được nói. Trong giờ học cần đặt những câu hỏi gợi mở, ngắn gọn, đưa ra các tình
huống giao tiếp thuận lợi giúp các em chủ động phát triển vốn ngôn ngữ tiếng Việt.
Đặc biệt tôi phải biết động viên, khuyến khích, đưa ra biện pháp hỗ trợ để các em
nói khéo léo, biết chỉnh sửa khi nghe các bạn phát âm sai hoặc dùng từ, đặt câu
chưa chuẩn.
Biện pháp 4: Hướng dẫn học sinh phát âm
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
13
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
Ở giai đoạn tiểu học, do các cơ quan cảm giác chưa phát triển hoàn thiện nên bộ
máy phát âm của các em chưa chuẩn các em thường đọc lẫn l/n, b/v, l/đ…hoặc đọc
các từ khó còn lệch lạc như khúc khuỷu, ngoằn ngoèo, đọc bỏ dấu thanh như hô
thành hố…hay những khiếm khuyết nào đấy trong bộ máy phát âm sẽ là nguyên
nhân trực tiếp gây ra lỗi phát âm.
Ví dụ người có lưỡi hơi ngắn sẽ khó phát âm chính xác các chữ như n, ch, r…
người có lưỡi dài thường phát âm không tròn vành rõ tiếng, người hở hàm ếch,
môn Tập đọc, từ đó nâng cao kĩ năng đọc cho các em.
* Trong quá trình hướng dẫn luyện đọc, nếu các em chưa thực hiện được yêu
cầu giáo viên đề ra thì giáo viên phải đưa ra biện pháp hỗ trợ các em đọc cho đúng
hoặc gần đúng theo yêu cầu và có nhận xét tuyên dương khích lệ kịp thời để các em
cố gắng học tập.
Biện pháp 5: Tăng cường các hoạt động tập thể ngoài giờ học trên lớp nhằm
tạo môi trường giao tiếp tự nhiên cho học sinh
Ngoài giờ học trên lớp, khi ra chơi hoặc ở nhà các em học sinh dân tộc tại chỗ
thường không sử dụng tiếng phổ thông trong giao tiếp mà thường sử dụng tiếng mẹ
đẻ nên cũng ảnh hưởng không nhỏ đến việc phát âm không chuẩn trong khi học. Vì
thế, tôi cần tổ chức các hoạt động tập thể, có thể tham gia chơi cùng học sinh, hướng
dẫn các em các chơi trò chơi sân trường để các em nói với nhau bằng tiếng Việt cho
chuẩn.
Ví dụ như: Tổ chức giao lưu “ Tiếng Việt của chúng em”, chơi trò chơi “ Đoán
chữ ”, thi “Đố vui để học”, trò chơi dân gian… để giúp các em luyện phát âm đúng,
nói chuẩn tiếng Việt. Tham gia biểu diễn văn nghệ, thi kể chuyện, hoạt động thể dục
thể thao.
Các buổi sinh hoạt tập thể theo chủ đề, chủ điểm tôi tổ chức cho học sinh thi
đọc thơ, kể chuyện, thi đọc diễn cảm, thi văn nghệ… trong giờ sinh hoạt tập thể để
các em nói tiếng Việt nhiều hơn thì các em sẽ phát âm chuẩn tiếng Việt.
Thông qua các hoạt động trên mà tạo ra các tình huống thực cho học sinh được
giao tiếp bằng Tiếng Việt với nhiều người, học sinh với học sinh, của nhóm này với
nhóm khác hoặc tập thể của lớp này với lớp khác dưới sự hướng dẫn tích cực của tôi
và anh Tổng phụ trách Đội. Từ các hoạt động này làm cho học sinh tự tin trong giao
tiếp và có nhiều cơ hội nói tiếng Việt thật chuẩn xác.
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
15
16
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
Biện pháp 8: Kết hợp với giáo viên Tổng phụ trách Đội và các giáo viên bộ
môn
Kết hợp với giáo viên Tổng phụ trách Đội và các giáo viên bộ môn để Tạo môi
trường Tiếng Việt thông qua các buổi sinh hoạt tập thể, phương tiện bổ trợ
Ví dụ như:
Tranh ảnh, sách báo ở thư viện.
Chương trình phát thanh, bản tin của liên đội hàng tuần.
Thông qua đồ dùng dạy học, trang trí lớp học.
Thông qua ti vi, vi tính, đài phát thanh.
Tổ chức cho các em chơi các trò chơi như: trò chơi phóng viên, đóng vai xử lí
tình huống, múa hát tập thể, chơi trò chơi “ Đoán chữ ”, thi “Đố vui để học”, trò
chơi dân gian, “ học mà chơi, chơi mà học”... Từ đó giúp các em trở nên tự tin, năng
động và sáng tạo nhằm củng cố cho học sinh về kĩ năng sống, kĩ năng đọc phát âm
chuẩn tiếng Việt. Tạo hứng thú học tập để các em cảm thấy ‘Mỗi ngày đến trường là
một ngày vui”, các em tự nhìn nhận ra những hạn chế của bản thân so với bạn bè
trong lớp, trong khối để có ý thức sửa chữa, uốn nắn. Có như vậy sẽ từng bước giúp
học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt.
c. Điều kiện thực hiện giải pháp, biện pháp
Để làm tốt việc giúp học sinh dân tộc tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt là một
việc làm khó khăn, vất vả, đòi hỏi người giáo viên phải tìm hiểu kĩ nội dung cơ bản
của chương trình, hướng dẫn cụ thể, rõ ràng cách đọc của đoạn văn, đoạn thơ cho
học sinh hiểu. Giáo viên phải đọc mẫu chuẩn, hay, có sức cuốn hút học sinh, vì
trong khâu rèn đọc thì việc đọc mẫu của giáo viên là chuẩn mực để học sinh bắt
trước và so sánh, đánh giá với giọng đọc của mình. Đồng thời, giáo viên phải nhiệt
tình, tâm huyết, coi học sinh như con em của mình. Bên cạnh đó, giáo viên cũng là
e. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu
Sau khi khảo nghiệm các giải pháp, biện pháp trên tôi đã thu được những kết
quả khả quan như học sinh tích cực tự giác hơn trong học tập cũng như các hoạt
động phong trào khác, các em đọc tốt hơn, mạnh dạn hơn trong giao tiếp. Trong giờ
Tập đọc các em say mê học và lớp học sôi nổi hơn, kĩ năng đọc được nâng cao rõ
rệt, học sinh đọc to, đúng hơn, chuẩn hơn. Có nhiều em đầu năm học đọc đánh vần,
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
18
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
đọc chậm và rất nhỏ, chưa trôi chảy sai nhiều ( dấu thanh, âm và phụ âm đầu, vần )
thì đến cuối học kì I các em đã đọc to, rõ ràng, lưu loát hơn và đọc chuẩn hơn ( dấu
thanh, âm và phụ âm đầu, vần )… Với những em học khá hơn đã đọc đúng chuẩn
âm và bước đầu đã biết ngắt nghỉ câu đúng chỗ, đọc diễn cảm được đoạn văn, bài
văn. Vì vậy số học sinh khá, giỏi được nâng cao, tỷ lệ học sinh yếu kém giảm đáng
kể. Mặc dù kết quả chưa được cao như mong muốn song đó cũng là thành công
bước đầu trong công tác dạy học của tôi.
Qua hai năm giảng dạy ở tiểu học tôi đạt được kết quả như sau:
Năm học
Lớp
Tổng số
Đầu năm
Trong năm học 2014 – 2015 tôi đã áp dụng các biện pháp trên vào giảng dạy ở
lớp 3B do tôi chủ nhiệm. Kết quả đạt được đã tăng hơn so với 2 năm học trước như
sau:
Tổng
Đầu năm
số HS
31
Cuối học kì I
Tỉ lệ
Tỉ lệ
Phát âm chuẩn
%
Phát âm chuẩn
%
8
25,8
26
III.2. Kiến nghị
a. Đối với cấp lãnh đạo
- Quan tâm hơn nữa về đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học
đáp ứng được nhu cầu học tập của học sinh trong thời kì hiện nay.
- Thường xuyên bồi dưỡng chuyên đề cho giáo viên về phát âm chuẩn tiếng
Việt, trong đó đó có phân môn Tập đọc.
- Thường xuyên tổ chức các hội thi, các trò chơi, các buổi sinh hoạt ngoại khóa,
… để giúp học sinh “ học mà chơi, chơi mà học” từ đó lĩnh hội kiến thức và rèn
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
20
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
luyện kĩ năng nói, kĩ năng phát âm chuẩn tiếng Việt một cách nhẹ nhàng, tự nhiên,
thoải mái cho các em.
- Tổ chức thường xuyên các chuyên đề phát âm chuẩn tiếng Việt từ cấp phòng,
cấp cụm, cấp trường, cấp tổ, triển khai những kinh nghiệm của giáo viên các trường
trong toàn huyện để tôi và các giáo viên học tập nâng cao chuyên môn.
b. Đối với giáo viên
- Giáo viên luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, nhiệt tình trong công tác giảng
dạy, luôn gần gũi, phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của học sinh.
- Trong quá trình giảng dạy môn Tập đọc đặc biệt về phần rèn đọc phát âm
chuẩn cho học sinh, tôi phải kiên trì nhẫn nại, phải phát âm chuẩn tiếng Việt và nhẹ
nhàng, động viên khen ngợi và đưa ra những biện pháp hỗ trợ cho học sinh kịp thời.
- Luôn đối xử công bằng, tôn trọng và lắng nghe ý kiến của học sinh.
- Không ngừng học tập nâng cao trình độ chuyên môn của bản thân, tích cực dự
giờ thăm lớp, chuyên đề học hỏi kinh nghiệm về phát âm chuẩn tiếng Việt cho học
sinh dân tộc thiểu số của đồng nghiệp, tự nghiên cứu tài liệu tìm tòi các kiến thức
Những phương án tăng cường tiếng
Tiến (1996) - NXBGD
Thạc sĩ. Lê Thị Thơm - Phó ban
3
Việt cho HSDT thiểu số tại Đăk Lăk
Dạy học Tập đọc ở tiểu học
Phương pháp dạy học tiếng Việt cho
nghiên cứu GDHSDT
Lê Phương Nga (2003) - NXBGD
Dự án phát triển GV tiểu học – Bộ
4
học sinh dân tộc cấp tiểu học
Giáo dục và Đào tạo (2006) -
Đổi mới phương pháp dạy học tiểu
NXBGD
Dự án phát triển GV tiểu học (2005)
học
Rèn kỹ năng sử dụng tiếng Việt
1.3. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu.................................................................2
1.4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu................................................................... 2
1.5. Phương pháp nghiên cứu...........................................................................3
II. PHẦN NỘI DUNG....................................................................................3
II.1.Cơ sở lí luận ..............................................................................................3
II.2. Thực trạng.................................................................................................3
a. Những thuận lợi-khó khăn............................................................................4
b. Thành công-hạn chế.....................................................................................5
c. Mặt mạnh-mặt yếu .......................................................................................5
d. Các nguyên nhân, các yếu tố tác động.........................................................6
Bùi Thị Thư Trường Tiểu học Võ Thị Sáu - Năm học 2014-2015
23
Một vài phương pháp giúp học sinh dân tộc thiểu số tại chỗ phát âm chuẩn tiếng Việt
e. Phân tích, đánh giá các vấn đề về thực trạng mà đề tài đã đặt ra…………..6
II.3. Giải pháp, biện pháp.................................................................................7
a. Mục tiêu của giải pháp, biện pháp.....................................................................7
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp.................................8
c. Điều kiện thực hiện giải pháp, biện pháp....................................… .…….12
d. Mối liên hệ giữa giải pháp, biện pháp........................................................12
e. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu...................12
II.4. Kết quả thu được qua khảo nghiệm, giá trị KH của vấn đề nghiên cứu..13
III. PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ....................................................13
III.1. Kết luận... ..............................................................................................13
III.2. Kiến nghị................................................................................................14
Tài liệu tham khảo...........................................................................................15
Mục lục............................................................................................................16
25