MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
A - ĐẶT VẤN ĐỀ:
Mục đích của quá trình dạy học ở bậc tiểu học là cung cấp trang bị cho học
sinh những kiến thức cơ bản về tự nhiên và xã hội. Mục đích đó được hình
thành thông qua việc đổi mới chương trình nội dung và phương pháp dạy học
nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho thế hệ trẻ, nhằm phát huy
tư duy sáng tạo, tính độc lập suy nghĩ của các em để đáp ứng nhu cầu phát
triển nguồn nhân lực và nhân tài cho đất nước để từng bước tiếp cận trình độ
giáo dục ở các nước phát triển trong khu vực và trên thế giới.
Giáo dục tiểu học nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu
cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mĩ và
các kĩ năng cơ bản để tiếp tục học trung học cơ sở.
Nền tảng nhân cách, kĩ năng sống, kĩ năng học tập cơ bản (nghe, nói, đọc,
viết và tính toán) của học sinh ở tiểu học và được sử dụng trong suốt cuộc đời
của mỗi con người. Học sinh tiểu học được dạy từ những thói quen nhỏ nhất
như cách cầm bút, tư thế ngồi, cách thưa gửi, đi đứng, ăn mặc cho đến các kĩ
năng tự phục vụ, kĩ năng giao tiếp, các kĩ năng học tập và khả năng tự học,
sáng tạo. Như vậy, giáo dục tiểu học là nền tảng của sự hình thành nhân cách
và sự phát triển toàn diện của con người.
Đặc biệt là môn Tiếng việt ở Tiểu học có một ý nghĩa vô cùng quan trọng
trong hệ thống giáo dục quốc dân. Vì nó có nhiệm vụ hình thành năng lực
hoạt động ngôn ngữ của học sinh nhất là vùng khó khăn, dân tộc thiểu số. Với
yêu cầu ngày càng cao của xã hội về chất lượng nhân lực để phát triển đất
nước đòi hỏi ở học sinh khả năng tiếp nhận thông tin, một lượng kiến thức, kĩ
năng rất lớn và đa dạng: kiến thức toán học, tự nhiên và xã hội, kĩ năng giao
tiếp, kĩ năng sống, Vì thế với một lượng kiến thức cơ bản nhất của chương
trình, đã được phân bổ cho nhiều phân môn khác nhau, người giáo viên là
người tổ chức hướng dẫn giúp học sinh tự học, tự hoạt động để chiếm lĩnh tri
1
lên. Mà điều tôi băn khoăn và trăn trở chính là việc dạy cho học sinh biết đọc
2
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
đúng, đọc nhanh (không ảnh hưởng phương ngữ) và đọc hiểu, giao tiếp tốt
bằng tiếng Việt là một điều rất khó khăn (đối với học sinh dân tộc Khơ – mú
ở địa bàn bản Xốp Kha, xã Yên Hoà, huyện Tương Dương, tỉnh Nghệ An).
Là giáo viên trực tiếp giảng dạy tại lớp 2C trường Tiểu học Yên Hoà I
(bản Xốp Kha, học sinh 100% là dân tộc Khơ-mú), có nhiều học sinh đọc yếu
về: chưa nhận diện được mặt chữ, đọc chậm, đọc dịch, ảnh hưởng phương
ngữ rất lớn, phát âm sai các vần khó như: ia/uyên/iên, ăt/ ăc/ ăp, các dấu
thanh sắc/ngã, nặng/hỏi, Cho nên việc các em tiếp thu, lĩnh hội các kiên
thức, kĩ năng là một điều hết sức khó khăn, nan giải. Vì thế bản thân tôi cũng
đang trăn trở với một địa bàn khó khăn như vậy, với lượng thời gian quy định
cho tiết dạy là 40 - 45phút/tiết, nhưng để trong bất kỳ tiết học nào cũng đảm
bảo được rèn cách đọc cho học sinh như: chữa lỗi phát âm, giúp các em đọc
đúng, đọc lưu loát và hiểu được văn bản để giờ dạy đạt được hiệu quả cao,
nâng cao chất lượng đọc cho học sinh vùng dân tộc thiểu số, đó là một vấn đề
nan giải.
Với mong muốn nâng cao chất lượng dạy học cho học sinh lớp 2 vùng
dân tộc thiểu số, bản thân tôi biết đã dùng biện pháp nhằm nâng cao chất
lượng dạy học phân môn tập đọc cho học sinh trong năm học 2011-2012 và
đúc kết: "Một số kinh nghiệm giúp học sinh dân tộc thiểu số học tốt phân
môn Tập đọc lớp 2 ".
B - NỘI DUNG
3
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
I - NGUYÊN NHÂN HỌC SINH CHƯA HỌC TỐT PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2:
Qua trực tiếp giảng dạy trên lớp, bản thân tôi nhận thấy một số nguyên
tình cho học sinh, nhất là học sinh yếu.
8. Giáo viên không hiểu và không giao tiếp được bằng tiếng dân tộc Khơ-
mú nên rất khó khăn trong khi dạy học, truyền đạt nội dung hay trao đổi một
vấn đề nào đó.
Cụ thể:
1. Về học sinh:
- Thực tế cho thấy chất lượng đọc của các em chưa đáp ứng được yêu cầu
của việc hình thành kỹ năng đọc. Những học sinh do mang âm hưởng của tiếng
địa phương nên phát âm còn sai lỗi chính tả. Các em còn đọc sai chính âm, đặc
biệt sai nhiều đối với phụ âm đầu như : s/x; ch/tr; d/r và các vần ia/ay, ơm/âm,
iu/ ưu; iêu/ ươu.
- Một số em còn đánh vần, đọc nhỏ, đọc lí nhí, đọc chưa đúng các tiếng có
vần khó: uyên, oan, uông, ăt/ăc/ăp, còn bỏ sót tiếng hoặc thêm tiếng; bỏ dấu
thanh hoặc thêm dấu thanh một cách tuỳ tiện.
- Do còn chưa mạnh dạn nên đọc phân biệt các lời của nhân vật trong bài
chưa đạt yêu cầu, còn đọc với giọng đều đều.
- Do các em vừa học ở lớp 1 lên, do đó kỹ năng đọc của các em còn
chậm, chưa đạt yêu cầu, một số em chưa nhận diện được mặt chữ cái vì hổng
kiến thức phần học vần ở lớp 1.
- Ở nhà các em không học bài, không ôn lại nội dung bài học ở lớp nên
cũng ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng học tập nói chung và chất lượng đọc
nói riêng.
2. Về giáo viên:
- Một số giáo viên chưa chú trọng phối hợp rèn các kỹ năng đọc dẫn
đến chưa đạt được mục tiêu dạy học như mong muốn.
- Việc phân bố thời gian trong tiết tập đọc còn chưa hợp lý, chưa nắm
được trọng tâm của tiết tập đọc.
5
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
ngứ thì mới luyện đọc được nhanh (tốc độ đọc vừa phải, đạt yêu cầu 50
tiếng/phút), không thể nói ai đó đọc hay, đọc nhanh mà trong quá trình đọc lại
phát âm chưa chuẩn, ngắt nghỉ chưa đúng chỗ. Vậy luyện đọc đúng là tiền đề
cho luyện đọc nhanh.
2. Luyện đọc hiểu:
Đọc hiểu chính là hình thành cho học sinh các kỹ năng:
- Kỹ năng nhận diện ngôn ngữ (Phát hiện từ mới và phát hiện ra cái
quan trọng trong bài đọc, nhận ra các câu khó hiểu và các câu quan trọng của
bài đọc).
- Kỹ năng làm rõ nghĩa (kỹ năng làm rõ từ, nội dung bài).
- Kỹ năng hỏi đáp để học sinh phân tích hiểu rõ nội dung bài.
Để đạt được các yêu cầu trên tôi xin mạnh dạn trình bày một số điểm
cần lưu ý trong khi dạy môn tập đọc.
a. Đọc mẫu: (Gọi là đọc giới thiệu) chính là đọc lần thứ nhất.
- Mục đích: Đưa ra mẫu đọc thành tiếng. Đây chính là cái đích mẫu
hình thành kỹ năng đọc mà học sinh cần đạt được. Đồng thời giáo viên dùng
giọng đọc mẫu để cho học sinh có biểu tượng ban đầu về nội dung văn bản.
- Khi đọc mẫu giáo viên cần chú ý: Đọc đúng, đọc chuẩn rõ ràng, trôi
chảy, diễn cảm. Tuỳ từng văn bản mà giáo viên thể hiện nét mặt, điệu bộ
khác nhau làm thế nào để hoà mình vào văn bản. Bước đọc mẫu nó rất quan
trọng vì cách tiếp xúc trực tiếp, gây ấn tượng ban đầu cho học sinh. Trong khi
đọc giáo viên cần thỉnh thoảng nhìn học sinh để tạo sự giao cảm thu hút học
sinh.
Ví dụ: Khi dạy bài "Bím tóc đuôi sam" Tiếng việt 2 tập 1.
7
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
- Khi đọc mẫu giáo viên đọc lời kể chuyện chậm rãi, giọng Hà ngây
thơ, hồn nhiên, giọng Tuấn ở cuối bài lúng túng nhưng đáng yêu "Tớ xin lỗi
vì lúc nãy kéo bím tóc của bạn".
cánh xoăn (đọc canh xoăn), mốc thếch (mộc thệch) ngó ngoáy (đọc ngo
ngoay) Khi dạy bài này giáo viên phải chú trọng bước luyện đọc câu, phải
cho các em luyện đọc cá nhân, tổ, nhóm nhiều lần về các từ khó này. Nếu
cần giáo viên phân tích một số từ cho học sinh nhận thấy, hoặc phân biệt cho
học sinh biết dấu ngã, dấu nặng mà học sinh thường đọc sai nhất là học sinh
yếu, bộ máy phát âm chưa chuẩn. Khi thấy các em đọc đúng rồi giáo viên có
thể chuyển sang các bước khác với lượng thời gian ngắn hơn, về nhà các em
có thể luyện đọc tiếp dựa trên cơ sở đã luyện đọc đúng từ ngữ.
- Khi dạy bài tập đọc "Mẹ" văn bản thơ (Tiếng việt 2 Tập 1 trang 101):
Khi dạy bài này qua bước luyện đọc câu tôi thấy học sinh phần lớn đọc đúng.
Học sinh chỉ phát hiện ra từ khó đọc: "Kẽo cà", ở bài này giáo viên có thể đi
nhanh bước luyện đọc câu mà chuyển sang bước luyện đọc đoạn, bài. Giáo viên
chú trọng luyện đọc đoạn nhiều vì trên cơ sở học sinh đã đọc đúng. Giáo viên
hướng dẫn các em đọc nhanh, chuyển sang đọc diễn cảm. Trước hết giáo viên
hướng dẫn học sinh cách ngắt nghỉ các dòng thơ, nhịp thơ và nhấn giọng một số
từ giáo viên cần giải thích cho học sinh rõ vì sao lại phải nhấn giọng các từ đó.
Ví dụ: Lặng rồi/cả tiếng con ve/
Con ve cũng mệt/vì hè nắng oi//.
Những ngôi sao/thức ngoài kia/
Chẳng bằng mẹ/đã thức vì chúng con//
Sau khi ngắt nghỉ đúng các dòng thơ giáo viên hướng dẫn học sinh đọc,
trong khi đọc học sinh tự tìm ra từ khó hiểu (từ mới) từ cần giải nghĩa, giáo
viên hướng dẫn học sinh giải nghĩa qua tranh ảnh, qua sự vật Hiểu được
cách đọc, nghĩa từ đó giúp các em luyện đọc diễn cảm.
3. Tìm hiểu nội dung bài đọc:
- Mục đích: Giúp học sinh hiểu nội dung văn bản
9
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
- Hình thức thực hiện: Giáo viên nêu câu hỏi, gợi ý dẫn dắt học sinh
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
Em Nụ ở nhà như thế nào? Gia đình bé Hoa rất thương yêu nhau.
Môi em Nụ như thế nào? Em Nụ ở nhà rất ngoan.
Gia đình bé Hoa sống như thế nào? Môi em Nụ đỏ hồng.
Bài 4: Em cảm nhận được điều gì trong cách dùng từ tả loài hoa và tả
các loài chim trong bài: “Mùa xuân đến”. Đánh dấu x vào ý trả lời đúng:
Giúp em cảm nhận được hương vị riêng của mỗi loài hoa và vẻ
riêng của mỗi loài chim.
Giúp em cảm thấy mùa xuân đến có rất nhiều loài chim bay tới.
4. Luyện đọc diễn cảm:
Đối với học sinh lớp 2 mức độ yêu cầu đọc diễn cảm chưa cao như học
sinh lớp 4, 5 nhưng đối với học sinh khá đã biết cách đọc đúng rồi, khi dạy
giáo viên cần phát huy mức độ đọc của học sinh để học sinh tự sửa chữa cách
đọc của mình chuyển sang đọc diễn cảm. Giáo viên cần chọn ra những đối
tượng đọc tốt, đọc hay để đọc mẫu cho học sinh này, đọc thầm theo dõi tập
giọng đọc của bạn hoặc của người giáo viên nhất là câu có dấu chấm hỏi, dấu
chấm cảm lời của các nhân vật cần lên giọng, hạ giọng như thế nào? Để từ
đó người đọc tìm ra cách đọc cho mình.
Ví dụ: Khi đọc bài "Quả tim khỉ" (Tiếng việt 2 Tập 2 trang 50).
- Bạn là ai? // Vì sao bạn khóc? // (Cao giọng cuối câu hỏi, thể hiện
giọng lo lắng, quan tâm).
- Tôi là cá sấu.// Tôi khóc vì chẳng ai chơi với tôi.// (Thể hiện giọng
đọc buồn tủi thân).
Phần thi đọc:
Mục đích:
Qua thi đọc rèn tư duy linh hoạt và tác phong linh hoạt, tháo vát, mạnh
dạn, tự tin cho học sinh, đồng thời giáo dục tư tưởng lành mạnh, tình cảm tốt
đẹp cho các em.
Khi dạy tổ chức thi đọc giáo viên cần chú ý:
11
12
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
- Giáo viên cho học sinh đóng vai: Một bạn đóng vai làm người dẫn
chuyện, một bạn đóng vai bác sỹ Sói mặc quần áo trắng trên đầu đội một cái
mũ (Tượng trưng bác sỹ), một bạn đóng vai ngựa giả bộ làm đau chân. Sau
đó học sinh tự nhập vai mình vào ba nhân vật để đóng vai và tuỳ từng văn
bản mà giáo viên chuẩn bị đồ dùng để cho học sinh đóng vai cho phù hợp
(Lưu ý đồ dùng chỉ tượng trưng không nhất thiết cầu kỳ).
- Tuy nhiên những học sinh yếu lần đầu đóng vai, các em còn lúng túng
đọc nhầm lẫn các vai, giáo viên cần kiên trì sửa cho các em, tuyệt đối không
được phê bình, chê trách mà luôn động viên khuyên khích các em để lần
sau các em mạnh dạn hơn, có lòng tự tin hơn trong quá trình học. Việc phân
vai trong một tiết tập đọc là một bước rất quan trọng không những phục vụ
cho giờ tập đọc mà còn làm cho cho học sinh giao tiếp tốt hơn.
- Đối với văn bản thơ: Khi dạy giáo viên cần chú ý các kiểu bài thơ
khác nhau mà tổ chức cho học sinh thi đọc dưới nhiều hình thức khác nhau.
Đây là các bài thơ yêu cầu học sinh học thuộc lòng nên giáo viên tổ chức cho
học sinh thi đọc thuộc thuộc lòng nên giáo viên tổ chức cho học sinh thi đọc
thuộc thuộc tiếp sức, trò chơi truyền điện hoặc thi thả thơ. Giáo viên viết vào
các phiếu câu thơ đầu mỗi khổ hoặc giữa khổ thơ hoặc 1-2 từ đầu mỗi dòng
thơ trong bài thơ.
* Đối với những em đọc khá, giỏi tôi đặt mức độ rèn luyện kỹ năng đọc
cao hơn đó là: Đọc to, đọc đúng, biết làm chủ “tia mắt” khi đọc để đọc
nhanh, đọc hiểu, đọc diễn cảm, biết đọc ngắt hơi sau dấu phẩy dấu hai chấm
và ngắt hơi giữa các cụm từ có câu dài, nghỉ hơi sau dấu chấm, đọc cao giọng
ở các câu có dấu chấm hỏi, dấu chấm than, biết đọc theo lối phân vai khi dạy
bài ở thể loại truyện có nhân vật.
Ví dụ: Khi luyện đọc câu dài trong bài "Phần thưởng"
* Luyện đọc đúng: Giáo viên hướng dẫn học sinh cách đọc nhấn giọng
+ Niềm vui của ông bà.
* Luyện đọc nhanh:
14
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
Biện pháp luyện đọc nhanh: Giáo viên "cầm càng" giữ nhịp cho học
sinh đọc theo mẫu, cho học sinh đọc nối tiếp luyện đọc các câu dễ bị nói lịu,
nặng phương ngữ.
* Luyện đọc diễn cảm:
Qua nội dung chính của bài đọc giáo viên đọc mẫu giúp học sinh xác
định giọng đọc chung của cả bài: nhẹ nhàng, tha thiết, vui tươi, ngợi ca, trầm
lặng, buồn thương… nhịp điệu của bài nhanh, chậm, hơi chậm… để các em
đọc hay.
* Luyện đọc cho những em hay đọc sót tiếng và lạc dòng. Giáo viên
luyện cho các em làm chủ tia mắt khi đọc. Giáo viên phải quay lại với việc
sử dụng que trỏ và thước hoặc cho học sinh đặt thước trước từng dòng để
đọc, khi học sinh làm quen và làm chủ được tia mắt rồi thì giáo viên không
dùng que chỉ và học sinh không dùng ngón tay để chỉ khi đọc nữa tránh tình
trạng đọc như đếm từng tiếng một.
* Luyện đọc chính âm cho những học sinh hay đọc sai (s/x…?/~/.)
Giáo viên cần uốn nắn ngay và cho các em đọc lại.
Ví dụ: Khi các em phát âm sai "s" thành "x" giáo viên cần hướng dẫn
học sinh "s" là đưa hàm dưới ra và cong lưỡi vào. Khi đọc sai các dấu thanh
do ảnh hưởng của địa phương, một số em đọc thanh (ngã, thành thanh sắc),
thì giáo viên cần phải hướng dẫn cách đọc thanh (ngã) là đọc cao giọng và
lấy hơi kéo dài hơn. Sau đó giáo viên đọc mẫu yêu cầu học sinh luyện đọc
nhiều lần.
Từ những giải pháp trên, tôi đã cụ thể hoá giải pháp qua bài tập đọc như
sau:
Thiết kế:
a) Giáo viên đọc mẫu bài: giọng đọc nhẹ
nhàng, thán phục vẻ đẹp của Sông Hương
b) Luyện phát âm
Hai học sinh lên bảng nối tiếp nhau
đọc bài (mỗi em đọc 2 đoạn)
- Tôm càng rất thông minh, nhanh
nhẹn. Nó dũng cảm cứu bạn và luôn
quan tâm lo lắng cho bạn.
Theo dõi và đọc thầm theo
16
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
Gọi học sinh nối tiếp nhau đọc bài
- Giáo viên lưu ý học sinh luyện đọc đúng
các từ khi mà học sinh phát âm sai.
- Giáo viên đính câu dài lên bảng:
Bao trùm lên cả bức tranh/là một màu
xanh/Có nhiều sắc độ đậm khác nhau/màu
sanh thẳm của da trời/màu xanh biếc của
cây lá/màu xanh non của những bãi ngô,
thảm cỏ in trên mặt nước//
c) Luyện đọc đoạn
* Đọc đoạn trước lớp:
Giáo viên chia bài làm 3 đoạn
Đoạn 1: Từ đầu đến mặt nước
Đoạn 2: Mỗi mùa hè tới đến dát vàng.
Đoạn 3: Phần còn lại
- GV cho HS đọc nối tiếp câu.
- GV chú ý sửa lỗi phát âm và giải nghĩa
từ.
thầm đoạn 1. Để trả lời câu hỏi.
- Tìm những từ ngữ chỉ các màu xanh khác
nhau của Sông Hương?
- Tìm từ chỉ mức độ khác nhau của màu
xanh?
- Ghi bảng: Sắc độ
Giáo viên: Cảnh Sông Hương có rất nhiều
màu xanh, sắc độ dậm nhạt khác nhau đã
tạo cho Sông Hương một nét đẹp quyến
ruc, nên thơ, thanh bình.
- Về màu hè Sông Hương có sự thay đổi
như thế nào?
Ghi bảng từ: Dải lụa đào.
-Do dâu mà hè đến Sông Hương lại chuyển
màu như một giải lụa màu hồng?
Giáo viên: Hai bên bờ này được trồng
nhiều Phượng vĩ, mùa hè đến hoa Phượng
nở đỏ rực in bóng xuống mặt nước tạo cho
Sông Hương có vẻ đẹp tác giả ví như giải
lụa màu hồng.
- Vào những đêm trăng sáng Sông Hương
có vẻ đẹp ra sao?
GB: Lung linh dát vàng
- Vì sao tác giả lại ví Sông Hương như
một đường trắng lung linh dát vàng?
thầm để trả lời câu hỏi
Bức tranh phong cảnh.
-Học sinh quan sát tranh và đọc
thầm đoạn 1để trả lời câu hỏi.
-Xanh thẳm của gia trời, xanh biếc
-Qua tìm hiểu nội dung các em thấy Sông
Hương rất đẹp trong khi đọc các em cần
lưu ý:
Đoạn 1: Khi đọc cần nhấn giọng ở những
từ gợi tả màu xanh: xanh thẳm, xanh biếc,
xanh non.
Đoạn 2: Nhấn giọng ở những từ ngữ gợi tả
sự thay đổi sắc màu của dòng sông như dải
lụa đào, lung linh dát vàng.
Đoạn 3: Nhấn giọng ở các từ: đặc ân, trong
lành, tan biến, êm đềm, ca ngợi Sông
Hương.
- Gọi học sinh đọc bài.
5. Củng cố dặn dò:
dát vàng.
… Ánh trăng vàng chiếu xuống làm
cho dòng sông ánh lên một màu
vàng lóng lánh.
Học sinh đọc thầm phần còn lại
… là một đặc ân
-Học sinh đọc chú giải nghĩa của từ
đặc ân.
Từ gần nghĩa với từ đặn ân là: ban
tặng.
… Vì Sông Hương làm cho không
khí thành phố trở nên trong lành, làm
tan biến những tiếng ồn ào của chợ
búa
-Một số học sinh đọc bài, nhận xét
T
L
%
S
L
TL
%
S
L
TL
%
S
L
T
L
%
S
L
TL
%
S
L
TL
%
S
L
TL
%
S
L
nhiên về chất lượng đọc, đọc hiểu văn bản một số ít học sinh chưa cao, nhưng
với chủ quan của bản thân tôi thì với chất lượng như hiện nay thì so với vùng
khó khăn như điểm Xốp Kha thì cũng đạt yêu cầu như mong muốn chỉ tiêu
ban đầu đề ra đầu năm học.
D - BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Trên cơ sở tìm hiểu nghiên cứu để tìm ra một số biện pháp nâng cao
chất lượng giảng dạy tập đọc và phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo
của học sinh không những giúp học sinh rèn kĩ năng: Nghe - nói - đọc - viết
mà còn tạo điều kiện cho học sinh học tốt các môn học khác. Muốn làm được
điều này đòi hỏi người giáo viên phải luôn trau dồi kinh nghiệm để nâng cao
trình độ nghiệp vụ, đáp ứng nhu cầu của người học trong thời kỳ đổi mới.
Giáo viên biết lựa chọn và áp dụng linh hoạt những biện pháp phù hợp với
từng bài để đạt kết quả cao trong giờ tập đọc. Thông qua nghiên cứu và thực
hiện sáng kiến này đã giúp tôi rút ra được những kinh nghiệm sau:
1. Bất kỳ một tiết dạy Tiếng Việt nói chung cũng như tiết tập đọc nói
riêng, chúng ta phải biết lựa chọn, sử dụng thay đổi các hình thức tổ chức
hoạt động, các phương tiện học tập, các hình thức trình bày kết quả, nhận
thức phù hợp khác nhau để tránh sự đơn điệu, nhàm chán và giúp học sinh
hứng thú tích cực tham gia hoạt động học tập.
2. Giáo viên phải nghiên cứu kỹ các tài liệu có liên quan, đọc kỹ văn
bản, cảm nhận thấu đáo nội dung trọng tâm, ý nghĩa cũng như dấu hiệu nghệ
thuật. Xác định rõ các kĩ năng trọng tâm, mục tiêu cần đạt của mỗi bài học.
3. Không nên phụ thuộc hoàn toàn vào sách giáo viên hay sử dụng
cứng nhắc hệ thống câu hỏi SGK, cũng như không máy móc thực hiện các
hình thức dạy học mà sách giáo viên đưa ra. Phải tuỳ theo đối tượng học sinh,
21
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
điều kiện dạy học để thiết kế các hoạt động luyện đọc thật thiết thực và phong
phú.
- Nắm vững và biết phân loại đối tượng học sinh để lựa chọn phương pháp
dạy học tốt nhất để nâng cao chất lượng dạy học.
4. Đối với học sinh, phụ huynh:
- Chấp hành tốt các yêu cầu, quy định của nhà trường, giáo viên chủ nhiệm
đề ra.
- Phụ huynh có trách nhiệm kết hợp cùng nhà trường, cùng giáo viên trong
việc quản lí học sinh học ở nhà; mua sắm đầy đủ các loại đồ dùng học tập cho
con em mình.
G. KẾT LUẬN
Để đạt được kết quả trên trong dạy học giáo viên phải nắm vững đặc
trưng của bộ môn, phải đổi mới cách dạy và cách học. Phải xác định rõ yêu
cầu cần đạt trong từng tiết học, từng bước thực hiện tốt yêu cầu đề ra của bộ
môn.
Mặt khác giáo viên cần chú ý khi các em đọc đúng câu, đúng chữ rồi
cần chú ý tới sắc thái, ngữ điệu khi đọc, nhất là đối với các câu đối thoại của
các nhân vật câu cảm, câu hỏi
Vì vậy, muốn giờ tập đọc đạt kết quả tốt trước khi lên lớp giáo viên
cần xác định rõ mục tiêu, phải nghiên cứu kỹ văn bản, phải nghiên cứu kỹ tác
phẩm, nắm chắc thể loại, nội dung, chủ đề chuẩn bị đồ dùng phục vụ môn
học chu đáo. Có xác định đúng mới xác định được đúng yêu cầu của tiết học,
phương pháp, hình thức lên lớp để vận dụng những biện pháp và hình thức tổ
chức linh hoạt và sáng tạo mang lại hiệu quả giờ dạy đạt kết quả.
* *
*
Trên đây chỉ là một vài kinh nghiệm nhỏ giúp học sinh lớp 2 đọc tốt
phân môn tập đọc của tôi. Vì thời gian hạn hẹp và trình độ của bản thân còn
23
MỘT SỐ KINH NGHIỆM GIÚP HỌC SINH DÂN TỘC THIỂU SỐ HỌC TỐT
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC LỚP 2
hạn chế về nhiều mặt, cho nên trong khi thực hiện và thực nghiệm sẽ không