TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUY NHƠN
KHOA ĐỊA LÍ - ĐỊA CHÍNH
MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ ĐỔI MỚI
PPDH ĐỊA LÍ ở trường THCS
THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC
Giảng viên: Th.s Lê Thị Lành
Nhóm : 4
Lớp: Sp Địa lí K35
1. Lí do đổi mới phương pháp dạy học theo định
hướng phát triển năng lực
Yêu
1.1 Xu thế đổi mới PPDH theo định hướng phát
triển năng lực
Chuyển từ định hướng nội dung dạy học sang chương
trình định hướng năng lực.
Chuyển từ dạy học truyền thống lấy GV làm trung tâm
sang PP dạy học lấy HS làm trung tâm.
1.1 Xu thế đổi mới PPDH theo định hướng
phát triển năng lực
Chuyển từ chương trình định hướng nội dung dạy học sang
chương trình định hướng năng lực.
Chương trình định hướng nội dung:
• Chú trọng việc truyền thụ hệ thống tri thức khoa học theo các
• Xem người học là chủ thể của quá trình nhận thức
• Việc quản lí chất lượng dạy học chuyển từ điều khiển “đầu
vào” sang “điều khiển đầu ra”, tức là kết quả học tập của HS.
• Không quy định những nội dung dạy học chi tiết mà quy định
kết quả đầu ra mong muốn của quá trình GD.
• Xu hướng trong thời gian tới: “Dạy học tích hợp, liên môn”
1.2 Quan điểm chỉ đạo về đổi mới phương pháp
dạy ở trường phổ thông
Luật Giáo dục số 38/ 2005/ QH11, điều 28 quy định: “PP
GD phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ
động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của
từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học,
khả năng làm việc nhóm rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến
thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm
vui hứng thú học tập cho HS”
Báo cáo chính trị Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI
Chiến lược phát triển GD giai đoạn 2011- 2020 ban hành
kèm theo Quyết định 711QĐ-TTg ngày 13/06/2012 của
Thủ tướng Chính phủ
1.2 Quan điểm chỉ đạo về đổi mới phương pháp
dạy ở trường phổ thông
Nghị quyết số 44/NQ-CP, ngày 9/06/2014 Ban hành chương trình
hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 29-NG/TW ngày
04 tháng 11 năm 2013
Nghị quết TWII khóa VIII “Đổi mới mạnh mẽ phương pháp GD và
ĐT, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện nếp tư duy và
Chiến lược phát triển GD giai đoạn 2001- 2010
Chiến lược phát triển GD giai đoạn 2009- 2020
Tạo tiền đề, cơ sở, môi trường pháp lí thuận lợi cho việc đổi
mới GDPT, đổi mới đồng bộ PPDH, kiểm tra, đánh giá theo
định hướng năng lực người học.
1.3 Thực trạng đổi mới phương pháp dạy học ở
trường phổ thông
1.3.1 Những kết quả bước đầu của việc đổi mới PPDH, kiểm tra, đánh giá
Đối với công tác quản lí
Năm 2002 bắt đầu triển khai chương trình và SGK phổ thông mới
Các cơ sở GD đã chỉ đạo các trường thực hiện các hoạt động đổi mới PPDH
phổ thông qua việc tổ chức các hội thảo, các lớp bồi dưỡng, tập huấn về
PPDH…
Triển khai việc “Đổi mới sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học”
Triển khai xây dựng mô hình trường học đổi mới đồng bộ PPDH và kiểm tra,
đánh giá kết quả học tập của HS.
1.3 Thực trạng đổi mới phương pháp dạy học ở
trường phổ thông
1.3.1 Những kết quả bước đầu của việc đổi mới PPDH,
kiểm tra, đánh giá
• Triển khai thí điểm chương trình phát triển GD nhà
trường PT theo hướng dẫn số 791/HD-BGDĐT
25/06/2013 của bộ GD & ĐT.
• Quan tâm chỉ đạo đổi mới hình thức và PP tổ chức thi,
HS còn thụ động trong việc học tập, khả năng sáng tạo và năng lực vận
dụng tri thức đã học để giải quyết các tình huống thực tiễn còn hạn chế
2 Phát triển năng lực dạy học- mục tiêu của đổi mới
PPDH
2.1 Khái niệm
Năng lực: Năng lực có nguồn gốc từ tiếng La Tinh “Competentia”
Năng lực được hiểu theo nhiều nghĩa:
Năng lực là thuộc tính tâm lí phức tạp là điểm hội tụ của nhiều yếu
tố như: Tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, kinh nghiệm, sự sẵn sàng hành
động và ý thức trách nhiệm
Hay NL là khả năng thực hiện có trách nhiệm và hiệu quả các hành
động, giải quyết các nhiệm vụ, vấn đề trong những tình huống khác
nhau thuộc các lĩnh vực nghề nghiệp, xã hội hay cá nhân trên cơ
sở hiểu biết, kỹ năng, kỹ xảo và kinh nghiệm cũng như sự sẵn sàng
hành động.
2.2 Cấu trúc của năng lực
KĨ NĂNG
KIẾN THỨC
NL
THÁI ĐỘ
Học để tự khẳng định
2.2 Cấu trúc của năng lực
Các thành phần cấu trúc của năng lực theo quan điểm của
các nhà sư phạm Đức.
NL CÁ THỂ
NL CHUYÊN MÔN
NL HÀNH ĐỘNG
NL XÃ HỘI
Nl PHƯƠNG PHÁP
2.3 Con đường hình thành và phát triển năng lực cho
học sinh
Học nội dung
chuyên môn
Học phương pháp
chiến lược
Học giao tiếp xã hội Học tự trải nghiệm
đánh giá
Các
tri
hội.
-Học cách ứng xử,
tinh
thần
trách
nhiệm, khả năng giải
quyết xung đột.
-Tự đánh giá điểm
mạnh, điểm yếu
- Xây
dựng
kế
hoạch phát triển
cá nhân.
- - Đánh giá, hình
thành các chuẩn
mực giá trị, đạo
đức và văn hóa,
lòng tự trọng
Năng lực
chuyên môn
Năng lực phương
pháp
Năng lực xã hội
Năng lực nhân
•
Năng lực hợp tác
•
Năng lực sư dụng CNTT và truyền thông
•
Năng lực sử dụng ngôn ngữ
•
Năng lực tính toán
2.4 Các năng lực cần hình thành trong
dạy học địa lí
Năng lực chuyên môn
Là khả năng thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn cũng như khả năng đánh
giá kết quả chuyên môn một cách độc lập, có phương pháp và chính xác
về chuyên môn. Nó được tiếp nhận qua việc học nội dung chuyên môn và
chủ yếu gắn với khả năng nhận thức và tâm lý vận động.
Một số năng lực chuyên môn (chuyên biệt)
•
Tư duy tổng hợp theo lãnh thỗ
•
hợp
theo
lãnh
thổ
Xác
định
được mqh
giữa VTĐL
và việc cư
trú,
sinh
sống
của
con người
ở đới lạnh
Xác
định
được mqh
giữa VTĐL,
khí
hậu,
sinh vật và
HĐ kinh tế
của
con
người đới
lạnh
tự nhiên và
các HĐ kinh
tế của con
người nơi
đây
Sử
Xác
định
dụng
được
bản đồ phương
hướng, vị
trí, giới hạn
của các đối
tượng
Mô
tả
được đặc
điểm của
sự
phân
bố,
quy
mô,
tính
chất
của
khí
Năng lực
Mức 3
Mức 4
Mức 5
Sử dụng
hình vẽ,
tranh ảnh,
mô hình,
video clip
Nhận biết
được các
đặc điểm
của
khí
hậu, cảnh
quan của
từng kiểu
môi
trường
So sánh
được
những
điểm
người nơi
đây
Sử dụng
tranh ảnh
để chứng
minh, giải
thích cho
các hiện
tượng tự
nhiên hay
KTXH của
1 lãnh thổ