I. Đặt vấn đề
1. Lý do chọn đề tài.
Đất nước chúng ta đang bước vào thời kỳ đổi mới.
Thời kỳ của nghiệp Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa đất
nước với mục tiêu “ Dân giàu - nước mạnh – xã hội
công bàng – dân chủ – văn minh”. Để đất nước vững
bước đi lên Xã hội chủ nghĩa, Đảng và nhà nước ta đã
xem “ Giáo dục là quốc sách hàng đầu” tại Nghị quyết
hội nghị lần thứ 2 Ban chấp hành trung ương Đảng khóa
VIII.
Bác Hồ đã sớm chỉ ra vai trò to lớn của việc rèn
luyện

thân

thể

là

một

trong

những

hoạt

động

cần


học này phù hợp với mọi lứa tuổi, mọi trình độ, mọi
địa bàn trên phạm vi cả nước nhằm đẩy mạnh phong trào
rèn luyện thân thể, nâng cao thể lực cho toàn nhân
dân.
Là một giỏo viờn thể chất cú tõm huyết với nghề
nghiệp, tụi mạnh dạn dưa ra một số phương phỏp và
phương án tối ưu để mang lại hiệu quả tập luyện cho
học sinh là một vấn đề cần làm, một việc làm thiết
thực. Tỡm ra được những nguyên nhân tồn tại, yếu kém,
bất hợp lý mạnh dạn nói ra để đem lại hiệu quả cũng
là việc cần làm, cần nghiờn cứu. Do vậy tôi cần trao
đổi với đồng nghiệp những tâm tư cá nhân vấn đề để
mọi người cùng nghiên cứu. Đó cũng là lý do tôi chọn
viết đề tài: “Một số bài tập phỏt triển thể lực cho
học sinh để học tốt mụn cầu lụng trong trường THPT”.
2. Phạm vi nghiờn cứu.
- Tỡm hiểu, nghiên cứu phân phối chương trỡnh, sỏch
giỏo khoa và thực tiễn dạy học mụn cầu lụng ở lớp 10
+ 11 + 12 THPT
- Vận dụng một số bài tập bổ trợ nhằm nõng cao thể
lực chuyờn mụn mụn cầu lụng.

2


- Học sinh khoỏ học 2009- 2012 Trường THPT Ba Đỡnh,
huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hoỏ.
3. Phương pháp nghiên cứu.
- Phương pháp tổng hợp phân tích tài liệu.
- Phương pháp quan sát và thực nghiệm sư phạm.

THPT .
- Nêu được những khó khăn bất cập trong giảng dạy môn
Cầu lông trong chương trỡnh Thể dục THPT
II. Nội dung
3


1. Những khó khăn.
- Khó khăn về trỡnh độ học sinh không đồng đều.
Về giới tính cũng là một vấn đề lớn trong việc học
tập và tiếp thu kỹ chiến thuật.
- Thời lượng học trên lớp ít số lần HS được tiếp
xúc, sửa sai kĩ thuật rất ớt.
- Kỹ thuật một số động tác quá khó trong khi đó
học sinh là đối tượng mới tập mới học gây ra cho học
sinh tiếp thu động tác một cách thụ động, không hứng
thú, tập luyện động tác.
- Cơ sở vật chất cũn quỏ nghốo nàn ở cỏc Trường
THPT nụng thụn: khụng đầu tư cho tập luyện, chi phí
thấp. Vợt, Cầu sử dụng đều là trang bị rẻ tiền ảnh
hưởng đến kỹ thuật động tác.
- Trong phân phối chương trỡnh thường 1 tiết Thể
dục ghép từ 02 nội dung trở lên. Phần khởi động của
giáo viên khởi động chuyên môn. Riêng phần Cầu lông
khởi động chuyên môn thường bỏ qua

không thể hiện

trên giáo án.
- Trỡnh độ kĩ thuật về môn Cầu lông giữa các thày

thỡ yờu cầu người giáo viên phải nghiờn cứu, tỡm tũi,
đầu tư vào giờ dạy một cách công phu và đưa các bài
tập mới cho các em tập luyện, tránh tập đi tập lại
một vài động tác gây nhàm chán cho các em và gây mất
hứng thú về học môn cầu lông của các em. Khi đó giờ
dạy của giáo viên mới có chất lượng cao, học sinh
tích cực tự giác hơn trong học tập cũng như trong tập
luyện. Từ đó chúng ta thực hiện được mục đích cơ bản
là giáo dục sức khoẻ cho học sinh, phát triển thể lực
chuyên môn là nền tảng cho phát triển môn thể thao
được nhiều người ưa thích có thành tích cao hơn.
3. Chọn đối tượng.
Đối tượng tụi chọn cú 6 lớp 10 với 275 em/1 năm tỷ
lệ nam nữ giữa các lớp tương đương với nhau. Thể lực
giữa các lớp lúc chọn vào là ngẫu nhiên gần như bằng

5


nhau. Được chia làm 2 nhóm; 1 nhóm làm thực nghiệm,
nhúm cũn lại để đối chứng.
- Nhúm thứ nhất: tập luyện bỡnh thường theo hướng dẫn
của Sách giáo viên bao gồm các lớp:
12A cú

48 học sinh
12 B cú 46 học sinh
12 C cú 43 học sinh.

Tổng số học sinh của nhúm thứ nhất là 137 học sinh.


Tổng số học sinh nhúm thứ hai là :
138 học sinh.
4.

Áp dụng các bài tập bổ trợ vào giờ học cầu lông

để phát triển thể lực chuyên môn.
Để góp phần nâng cao hiệu quả của tiết học cầu lông
tôi đó nghiờn cứu và vận dụng đem vào giảng dạy các
bài tập bổ trợ phát triển thể lực với thời gian từ 5
– 6 phỳt/tiết (vào phần thể lực của mỗi giáo án) liên
tục từ tiết thứ nhất cho đến tiết cuối cùng của
chương trỡnh cầu lụng.
4.1. Nhúm cỏc bài tập phỏt triển sức mạnh.
Đặc điểm thi đấu cầu lông và tập luyện cầu lông là
người chơi cầu lông luôn phải di chuyển liên tục với
tốc độ cao trong phạm vi diện tích sân của mỡnh bằng
bước chạy, bật nhảy, cùng với đó là việc kết hợp các
6


động tác đánh cầu hợp lý, nhanh, mạnh để thực hiện
được ý đồ chiến thuật,v.v…Vỡ vậy sức mạnh trong cầu
lụng được thể hiện ở các động tác xuất phát, các động
tác bật nhảy, khả năng di chuyển nhanh, và các động
tác đánh cầu,v.v…Từ đó cho ta thấy sức mạnh trong môn
cầu lông là sức mạnh tốc độ.
Năng lực làm việc biểu hiện lớn nhất trong một thời
gian ngắn nhất mang tính bột phát cho nên trong giảng

lấy đà, không được nhảy lên) đưa cầu ra sau vươn hông
và ném. Hàng đối diện nhặt cầu và ném lại tương tự.
Bài tập 2 :

Lắc cổ tay.

-Mục đích : Phát triển sức mạnh của cổ tay và độ dẻo
của cổ tay trong khi thực hiện kỷ thuật đánh cầu .
-Chuẩn bị :

Vợt cầu lụng mỗi HS một chiếc .

-Cỏch tập luyện : Tập đồng loạt hàng cách hàng 2m
Động tác 1: đưa tay cầm vợt về trước lắc cổ tay
qua trái rồi qua phải liên tục trong thời gian
1phút .
Động tác 2 : đưa tay cầm vợt

lên đầu xoay mạnh cổ

tay hết biên độ theo vũng trũn thời gian 30s rồi
đổi chiều tiếp tục 30s
Bài tập 3: Bật cóc 4 bước.
- Mục đích: Phát triển sức mạnh tốc độ của cơ chân.
- Cỏch tập: Hai tay chống hụng ngồi nhổm trờn gút
chõn, kiểng gót khi có hiệu lệnh của giáo viên người
tập bật liên tục 4 bước về phía trước với độ dài tối
đa. Nam tập 5 tổ; nữ tập 3 tổ, thời gian nghỉ giữa
các tổ là 30 giây.
- Đội hỡnh tập luyện: Tập đồng loạt ở đội hỡnh khởi

Bài tập 2: Di chuyển ngang nhặt cầu.
- Mục đích: Phỏt triển sức nhanh di chuyển ngang.
- Chuẩn bị: + Quả cầu lông: 10 đến 15 quả/ em .
+ Sân cầu lông đơn.
- Cỏch tập: Thực hiện từng hàng đứng dọc giữa sân
cầu lông đơn. Có hiệu lệnh cũi tất cả di chuyển sang
phải nhặt từng quả cầu ở đường dọc bên phải di chuyển
sang trái bỏ vào giỏ ngoài đường dọc bên trái.
- Thời gian: Nam thực hiện 3 tổ, nữ 2 tổ.Mỗi tổ 1
phỳt,nghỉ giữa cỏc tổ là 1 phỳt.
Bài tập 3: Di chuyển lờn xuống .
9


- Mục đích: Nhằm phát triển sức nhanh di chuyển tiến
và lùi cho người tập.
- Chuẩn bị: Sân cầu lông, lưới cầu lông.
- Cỏch tập: Tập từng hàng: 1/2

hàng ngang đứng

ngang ở cuối sân phải.
1/2

hàng

ngang

cũn


ra hoạt động thi đấu cầu lông được đánh theo hiệp
không bị khống chế về thời gian. Do đó thời gian cho
mỗi trận là không cố định. Vỡ vậy, sức bền trong cầu
lụng được thể hiện ở sức bền mạnh và sức bền nhanh.
Để phát triển 2 loại sức bền này chúng ta cần tập cho
học sinh tập những bài tập sau:
Bài tập 1: Bật cúc tiến, bật cúc lựi.
- Mục đích: Phát triển sức bền mạnh của cơ chân nhằm
tăng khả năng sức bền bật nhảy đập cầu.
- Cỏch thực hiện: Tập đồng loạt ở đội hỡnh 4 hàng
ngang giản cỏch 1 sải tay
Học sinh 2 tay chống hụng, ngồi nhổm lờn 2 gút chõn.
Cú hiệu lệnh học sinh bắt đầu bật lên xuống liên tục
( chú ý bật độ dài tối đa 40 cm) trong thời gian 1

10


phút/ 1 tổ. Nam 3 tổ, nữ 2 tổ. Thời gian nghỉ giữa
các tổ là 1 phút.
Bài tập 2: Di chuyển 4 gúc sõn.
- Mục đích: Phỏt triển sức bền nhanh. Sức bền di
chuyển phối hợp.
- Cỏch tập: Học sinh đứng ở góc sân phải khi có lệnh
thực hiện chạy tiến đến góc sân trên thỡ di chuyển
ngang đến góc sân trên bên trái sau đó di chuyển lùi
đến góc sân trái thỡ di chuyển ngang đến góc sân phải
và ngược lại. Tập mỗi sân 2 HS, mỗi em chạy 1 vũng
thuận, 1 vũng nghịch. Tổ chức thực hiện trờn 2 sõn.
4.4. Nhúm cỏc bài tập phỏt triển khộo lộo (Khả năng

- Khả năng nhịp điệu và thăng bằng. Khả năng này
đặc biệt cần thiết cho học sinh chúng ta. Nó thể hiện
ở việc tiếp thu hoặc hành động một kỷ thuật cầu lông
theo đặc tính nhịp điệu kỹ thuật hoặc khả năng giữ
thăng bằng trong hoặc sau khi thực hiện kỹ thuật.
Qua các quan điểm trên tôi đó đưa vào những bài tập
sau để phát triển các năng lực trên cho các em giúp
các em tiếp thu bài học được tốt hơn và phát triển
Khả năng vận động tốt hơn.
Bài tập: Di chuyển đánh cầu thấp thuận tay và trỏi
tay qua lưới vào ô.
- Mục đích: Phát triển phối hợp vận động kết hợp
đánh cầu nhẹ tay ở 2 kỹ thuật đó học, kỹ thuật thấp
thuận và trỏi tay.
- Cỏch thực hiện: 2 người ở 2 góc lưới phục vụ tung
cầu cho người

thực hiện di chuyển bỏ nhỏ qua lưới

vào vạch 1,98m. Mỗi sân thực hiện 2 người. Mỗi người
5 quả cho mỗi bên.
- Yờu cầu: Di chuyển nhanh, đánh cầu đúng vào ô.
* Trên đây là toàn bộ hệ thống các bài tập bổ trợ
phát triển thể lực chuyên môn cầu lông mà tôi đưa vào
12


giảng dạy cho học sinh trong thời gian các em học nội
dung cầu lông.
5. Kiểm tra đánh giá.

với cầu.
2. Đánh cầu qua lại 10 quả.

13


2 học sinh cùng kiểm tra vào sân. Mỗi người đứng
một bên sân cầu lông sử dụng các kỹ thuật di chuyển
đó học kết hợp đánh cầu thấp thuận tay và trái tay,
đánh cầu qua lại cho nhau trong phạm vi sân đơn. Đánh
liên tục 10 quả thỡ dừng kiểm tra.
Kết quả: tính số lần liên tục nhiều nhất
kết hợp với đánh giá về kỹ thuật và di

chuyển theo 2

mức Đạt và chưa đat .
- Đạt: Học sinh thực hiện đúng cả kỹ thuật di
chuyển và kỹ thuật đánh cầu thấp tay.
-Chưa đạt: Sai sót nhiều cả trong hai kỹ thuật
di chuyển và đánh cầu.
3. Phỏt cầu cao xa 10 quả
Người kiểm tra đứng vào ô phát cầu, phỏt vào ụ
chộo bờn sõn cũn lại 10 quả rơi đúng ô

cao sân về

sau.
Kết quả: Tính số quả rơi vào ô. Kỹ thuật được
đánh giá theo mức độ cao và điểm rơi của quả cầu theo


(Điểm dưới 5)

1

12A

48

40HS = 83,3%

8HS = 16,7%

2

12B

46

41HS = 89 %

5HS = 11%

3

12C

43

38HS = 88,3%

(Điểm5-10)

(Điểm dưới5)

40

40 em =

100 0 em = 0 %

%
2

12E

50

48 em =

96 %

2 em = 4 %

3

12G

48

47 em =

nhà và ở các câu lạc bộ cầu lông ở địa phương. Từ đó
các em phát triển tốt hơn về mặt thể chất cũng như
trỡnh độ, thể lực và kỹ thuật của môn cầu lông chuẩn
bị cho việc tiếp thu nhanh các môn học khác.
Đặc biệt các em học sinh nữ, nhiều em cũng đó rất
thớch thỳ tập luyện và đạt kết quả khá cao.
So sỏnh thành tớch kiểm tra của 2 nhúm nghiờn cứu:
Loại đạt đó tăng lên một cách rừ rệt,
III.

Kết

luận và kiến nghị
Thực tế giảng dạy cho thấy vấn đế chương trỡnh cũn là
vấn đề phải bàn, phải chỉnh sửa. Những bất cập trên
sẽ được hoá giải bằng sự nhiệt tỡnh giảng dạy của cỏc
thầy cỏc cụ. Giải quyết được những bất cập và khó
khăn. Đội ngũ Giáo viên có tâm huyết sẽ mong chờ vào
cơ chế, mong chờ vào sự đột biến trong quản lý nhà
nước để những bất cập khó khăn giảm bớt tạo thuận lợi
cho Giáo viên và Học sinh.
Và thời gian nghiên cứu và đem vào áp dụng các
bài tập bổ trợ trên vào môn học cầu lông cho các em
học sinh, tôi thấy thể lực chuyên môn của các em được
nâng lên rừ rệt. Từ đó các em năm bắt kỹ thuật được
tốt hơn. Giờ học của các em sinh động hơn, không bị
nhàm chán, gũ bú. Khi cỏc em vui chơi thể thao ( chơi
cầu lông) ở ngoài giờ học, ở nhà , ở các câu lạc bộ ở
địa phương cũng tốt hơn. Và nhất là các buổi đấu tập,
các em đó nhanh nhẹn hơn, bền bỉ hơn trong từng xéc