Mở Đầu
I.
Tính câp thiết của đề tài.
Trong điều kiện phát triển của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội
chủ nghĩa. Việt Nam, với mục tiêu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
là một trong những yếu tố hàng đầu cho sự phát triển kinh tế của quốc gia.
Phương châm phát triển nền kinh tế nhiều thành phần đã làm cho quan hệ
pháp luật về kinh tế, dân sự, hình sự…. ngày càng đa dạng, phong phú.
Kinh tế phát triển, đời sống nhân dân được cải thiện, bên cạnh sự phát triển
đó, nền kinh tế thị trưởng đã làm nảy sinh những mặt trái, đó là sự tha hóa,
biến chất về đạo đức và nhân phẩm của một số bộ phận con người, làm
phát sinh tệ nan xã hội, dẫn đến tình hình chính trị, an ninh và trật tự xã hội
đi theo khuynh hướng xấu.
Tội phạm ngày một gia tăng, tính chất, mức độ hành vi phạm tội ngày
càng nguy hiểm, tinh vi hơn, trong dó có các loại tội phạm như: tội cướp
giật tài sản, lừa đảo chiếm đoạt tài sản, lợi dụng sự tín nhiệm chiếm đoạt
tài sản, trôm cắp tài sản,… xảy ra phức tạp dưới nhiều hình thức. Nó xâm
phạm trực tiếp đến những quan hệ xã hội được pháp luật bảo hộ, đó là
quyền sở hữu của con người, sở hữu của nhà nước đã được ghi nhận tại
điều 32 Hiến Pháp 2013 nước CHXHCNVN quy định: “1. Mọi người có
quyền sở hữu về thu nhập hợp pháp, của cải để dành, nhà ở, tư liệu sinh
hoạt, tư liệu sản xuất, phần vốn góp trong doanh nghiệp hoặc trong các tổ
chức kinh tế khác quyền sở hữu tư nhân và quyền thừa kế đươc pháp luật
bảo hộ.”, đây là một quyền cơ bản gắn liền với lợi ích cá nhân của mỗi con
người, có đảm bảo được quyền này thì mới khích lệ, động viên mọi người
vận dụng hết khả năng của mình để cống hiến cho sự nghiệp phát triển đất
nước.
Nhận thấy được vai trò và tầm quan trọng của đề tài trong thực tiễn, với
những kiến thức đã tích lũy được trong quá trình học tập tại nhà trường và
thể cộng đồng. Đây là một hiện tượng xã hội tiêu cực cần sớm được ngăn
chặn. Đặc biệt, đối với tỉnh Nghệ An – một tỉnh nghèo miền trung đang
trong giai đoạn chuyển đổi cơ chế , mở cửa nền kinh tế. Do đó một số loại
tội phạm và các tệ nạn xã hội khác củng phát triển đa dạng như: ma túy,
mại dâm, trộm cướp,bảo kê.v.v..cùng với sự phát triển của các loại tội và tệ
nạn xã hội này tội “trộm cắp tài sản” củng đang có chiều hướng gia tang về
cả số lượng và các vụ củng như tính chất mức độ phạm tội. Đây là loại tội
phạm có tính chất nguy hiểm cho xã hội. Không những trực tiếp xâm hại
đến tài sản của con người mà còn làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự
chung cho xã hội và gây hoang mang trong quần chúng nhân dân.
Trước tình hình đó, đấu tranh phòng chống tội phạm là một điều hết sức
cần thiết. Để thực hiện được nhiệm vụ đó, chúng ta phải nghiên cứu, tìm
hiểu về những quy định, hình phạt đối với tội trộm cắp tài sản để có những
giải pháp đúng đắn.
II.
Mục đích và nhiệm vụ
2
Nghiên cứu đề tài để hiểu rõ nguyên nhân của trộm cắp tài sản trê địa bàn
tỉnh Nghệ An để từ đó có các biện pháp phòng ngừa, ngăn chặn. Tham
mưu cho cơ quan bảo vệ pháp luật, góp phần hoàn thiện hệ thống pháp luật
ngày càng vững mạnh.
III.
Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu của đề tài là kết hợp giữa lí luận và
3
I.
Lịch sử nghiên cứu của vấn đề
Đã có nhiều công trình nghiên cứu về trộm cắp tài sản nhưng những công
trình này trên phạm vi quốc gia, nhưng khi áp dụng tại từng địa phương lại
xảy ra nhiều bất cập, phần lớn các nghiên cứu chỉ đi sâu vào lý luận mà lơ
là thực tiễn khiến cho việc nghiên cứu thiếu khách quan.
II.
Các khái niệm cơ bản
Khái niệm tội trộm cắp tài sản: được hiểu là hành vi lén lút, bí mật chuyển
dịch một cách trái pháp luật tài sản của người khác thành của mình.
Về đối tượng trộm cắp tài sản gồm: Vật, tiền, giấy tờ có giá và các quyền
tài sản (quy định tại Điều 163 Bộ luật Dân sự năm 2005).
Tuy nhiên, thực tế thì quyền tài sản khó (hoặc không thể) là đối tượng của
tội trộm cắp tài sản (chẳng hạn như quyền sử dụng đất) vì quyền tài sản tuy
được coi là tài sản nhưng có tính đặc thù, chỉ là một quyền năng mang tính
pháp lý được Nhà nước bảo hộ, để chuyển dịch được phải thông qua cách
lén lút mà chiếm đoạt được.
Hành vi vi phạm pháp luật: Là hành vi lệch chuẩn xã hội do người có năng
lực hành vi thực hiện một cách có lỗi, xâm hại đến các quan hệ xã hội được
pháp luật xác lập và bảo vệ.
III. Các dấu hiệu cơ bản của tội trộm cắp tài sản
Tôi trộm cắp tài sản được quy định tại Điều 138.
509
483
603
Số vụ
403
435
473
414
479
Năm
2010
2011
2012
2013
2014
700
600
500
400
số vụ
300
số người phạm tội
200
100
0
ở các đường quốc lộ, khu phố sầm uất lợi dụng sơ hở của khách hàng để
thực hiện hành vi trôm cắp tài sản,chủ yếu là xe máy đắt tiền.
Nhà ga, bến xe, sân bay, chợ, quảng trường, lễ hội: bọn tội phạm thưởng
lợi dụng lúc đông người trà trộn với khách hàng rồi móc túi.
Ở các khu vực có sinh viên ở trọ thì lợi dụng sự sơ hở , chuốc hơi gây mê,
cắt khóa để trộm cắp laptop, tiền, điện thoại.
Khu vực nông thôn: tội phạm thường lợi dụng lúc đêm tối để thực hiện
hành vi trộm cắp, đối tượng mà chúng thực hiện chủ yếu là gia súc, gia
cầm, xe đạp, xe máy,…
- Thời điểm thực hiện tội phạm:
Các vụ án trộm cắp tài sản thường xảy ra vào ban đêm và số ít vào ban
ngày.
Qua công tác đấu tranh và phòng chống tội phạm cho thấy các loại tội
phạm trộm cắp vào ban đêm thì đối tương phạm tội chủ yếu là người địa
phương, do chúng thông thạo đường đi lối lại, am hiểu lối sống sinh hoạt
của người dân, nên đêm tối là thời điểm thích hợp để chúng thực hiện hành
vi nhằm che dấu bộ mặt thật của mình để tránh sự phát giác của quần
chúng.
Đối với trộm cắp tài sản xảy ra vào ban ngày, ngoài đối tượng là người
địa phương còn có đối tượng là người ở nơi khác đến. Chúng thường hoạt
động theo từng nhóm, từ 2 đối tượng trở lên, ít mang tính đơn lẻ, thường
có sự liên kết với nhau và mang theo hung khí chúng chống trả quyết liệt
khi bị phát hiện, đã có nhiều đối tượng trộm chó vì chống trả lại người dân
nên đã bị đánh chết.
- Đặc điểm của trộm cắp tài sản:
-Về giới tính:
7
Theo hồ sơ thống kê của VKSND tỉnh Nghệ An về số lượng nam,nữ trộm
0
2010
2011
2012
2013
2014
Biểu đồ thể hiện đặc điểm giới tính trong việc trộm cắp tài sản.
Nhận xét: -qua biểu đồ ta thấy tỷ lệ nữ phạm tội trộm cắp tài sản so với
nam giới hầu như không thay đổi qua các năm.
-tỷ lệ nữ phạm tội trôm cắp tài sản là rất thấp so với nam giới.
Đối với tội phạm là nữ giới, do yếu tố về kinh tế mà nảy sinh ý định trộm
cắp tài sản, đối tượng này thường lợi dụng sự thân quen, nhân lúc sơ hở,
thiếu cảnh giác của chủ tài sản để thực hiện hành vi. Đối với những trường
hợp này thường ít nghiêm trọng, chủ yếu hành vi mang tính chất đơn lẻ và
không thường xuyên.
Đối với nam giới, tội phạm bao giờ cũng mang tính chất, mức độ nguy
hiểm cao hơn, liều lĩnh, táo bạo hơn. Các đối tượng này thường không có
công ăn việc làm, lười lao động, thiếu tiền ăn chơi, hoàn cảnh ép buộc, bị
8
dụ dỗ, theo bạn bè xấu, mắc phải các tệ nạn xã hội như cờ bạc, ma túy, lô
đề, cá độ.
II.
97
80%
70%
60%
50%
dưới 18 tuổi
40%
từ 18-35 tuổi
30%
trên 35 tuổi
20%
10%
0%
2010
2011
2012
2013
2014
Biểu đồ thể hện tỷ lệ % giữa các nhóm tuổi phạm tội trộm cắp tài sản.
Nhận xét: Nhóm tuổi dưới 18 phạm tội trộm cắp tài sản chiếm tỷ lệ thấp và
Nghệ An
Căn cứ vào các dữ liệu thu thập được nhóm 9 xin được nêu ra các nguyên
nhân của tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Nghệ An với nhiều góc độ
khác nhau:
- Nguyên nhân về kinh tế-xã hội:
Bước vào giai đoạn hội nhập và phát triển đất nước, đất nước ta chuyển
sang nền kinh tế thị trường tạo điều kiện thuận lợi phát triển kinh tế xã hội
để nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân. Kéo theo hệ lụy
của sự phát triền đó là những tiềm ẩn mà nền kinh tế thị trường tạo ra đó
là sự phân hóa giàu nghèo, sự xuống cấp về đạo đức, lối sống….Chính
điều đó đã dẫn đến mâu thuẫn về lợi ích kinh tế,mâu thuẫn xã hộ tăng cao
giữa các tầng lớp dân cư. Đây chính là nguyên nhân cơ bản đẫn đến hành
vi phạm tội nói chung và hành vi trộm cắp tài sản nói riêng.
10
Đồng thời, cơ chế thị trường mở cửa phát triển cho nhiều doanh nghiệp,
sự phân hóa giàu nghèo lại càng rõ nét nhiều người làm ăn, kinh doanh
thuận lợi thu được nhiều lợi nhuận chính đáng. Nhưng ngược lại cũng có
những người bất chấp các quy định của pháp luật để thực hiện hành vi
trộm cắp tài sản để duy trì sự tồn tại hoặc để thỏa mãn những mong muốn
tức thời. Bên cạnh đó,sự xuất hiện các tệ nạn xã hội như ma túy,mại
dâm,cờ bạc…cũng ngày càng gia tăng, ảnh hưởng đến tình hình mức độ
gia tăng tội phạm nói chung và tội trộm cắp tài sản nói riêng. Để phục vụ
nhu cầu cá nhân họ sẵn sàng thực hiện hành vi phạm pháp của mình để
thỏa mãn nhu cầu đó. Kinh tế - xã hội trong những năm qua còn khó khăn;
do ảnh hưởng của mặt trái cơ chế thị trường, một bộ phận người lao động
không có việc làm, sự xuống cấp về đạo đức xã hội, chạy theo lối sống
thực dụng; một bộ phận thanh thiếu niên lười lao động, biến chất về đạo
đức xã hội.
- Nguyên nhân từ phía gia đình:
Gia đình là tế bào của xã hội là cái gốc của mỗi người. Đây là nguyên
nhân đầu tiên và chủ yếu, bởi môi trường sống trong gia đình có tác động
đầu tiên và ảnh hưởng sâu sắc tới quá trình phát triển của trẻ em.Vai trò
của gia đình trong việc giáo dục, quản lý trẻ em đặc biệt là vai trò của cha
mẹ là hết sức quan trọng. Quản lý và giáo dục của gia đình là một quá trình
liên tục và lâu dài từ khi đứa trẻ đó sinh ra cho đến khi trưởng thành đủ khả
năng về nhận thức hành vi của mình. Gia đình là cái nôi nuôi dưỡng tâm
hồn, giáo dục con cái có lối sống đạo đức, trong sáng ,lành mạnh,có ích
cho xã hội. Ngược lại, môi trường giáo dục trong gia đình không tốt sẽ là
nguyên nhân dẫn con cái đến con đường tệ nạn, suy thoái đạo đức, vi phạm
pháp luật. Những thiếu sót từ phía gia đình có thể là do:
+ Là sự lựa chọn phương pháp quản lý, giáo dục của cha mẹ không
đúng, như: thảo mãn và đáp ứng yêu cầu vật chất của con cái khi yêu cầu
đó là không chính đáng, không phù hợp với lứa tuổi hoặc điều kiện gia
đình không cho phép. Sự nuông chiều thái quá, không bắt lao động, coi nhẹ
hoặc bỏ qua lỗi lầm, bỏ qua nghĩa vụ của con cái phải làm từ đó tạo ra thói
quen, tâm lý đòi hỏi hưởng thụ, ham chơi, đua đòi, sống ích kỷ, ỷ lại vào
điều kiện của bố mẹ không chịu suy nghĩ, lười lao động. Có những gia
đình do bố mẹ thiếu sự hiểu biết nên khi thấy con có lỗi đã không biết
cách khuyên ngăn, giáo dục đúng đắn mà lại đánh đập,đe dọa điều này vô
tình làm cho trẻ trở nên hung hăng, bạo lực và mất kiểm soát hành vi. Đây
cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến nguyên nhân vi phạm pháp
luật của người chưa thành niên.
+ Gia đình thiếu trách nhiệm, không quan tâm đến việc giáo, dục quản lý
con cái, ỷ lại cho nhà trường và xã hội, như: bố mẹ lo làm ăn buôn bán, do
phải đi công tác xa thường xuyên, bố mẹ ốm đau bệnh tật không quản lý
việc học tập, sinh hoặt của con cái, bố mẹ đi làm ăn xa như xuất khẩu lao
động phải sống với ông bà, Có những trường hợp con cái bỏ học hàng
tháng, đi chơi qua đêm, nghiện hút, nghiện game, bài bạc,cá cược, lô đề,
thiếu sót trong việc quản lý văn hóa – xã hội của các cơ quan nhà nước các
tổ chức xã hội, vì vậy chúng ta chưa đánh giứa hết tính chất phức tạp,
nhiêm trọng của tình hình tội phạm để đề ra những chủ trương, biệt pháp
phòng ngừa ngăn chặn và đấu tranh phù hợp.
Hệ thống pháp luật về trẻ em và người chưa thành niên thiếu đồng bộ, việc
thi hành chưa nghiêm. Sự phối hợp hoạt động của các cơ quan bảo vệ pháp
luật còn thiếu chặt chẽ, các ngành các cấp, các chính quyền chưa coi trọng
đúng mức và chưa thực hiện đúng trách nhiệm của mình trong công tác
phòng, chống vi phạm pháp luật của người chưa thành niên, coi đó là trách
nhiệm chủ yếu của gia đình và nhà trường.
13
Vai trò của các cơ quan đoàn thể xã hội, đặc biệt là Đoàn Thanh niên
trong việc giáo dục và phòng ngừa vi phạm pháp luật của người chưa thanh
niên còn mờ nhạt. Thông thường, những người vi phạm pháp luật thuộc đối
tượng ở tổ chức nào thì ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn giao cho tổ
chức đó giáo dục, giúp đỡ và bảo vệ quyền lợi của họ. Nhưng trên thực tế
rất ít trẻ em vi phạm pháp luật được giao cho Đoàn Thanh niên quản lý,
giáo dục, nếu có thì cũng chưa được các cơ sở đoàn quan tâm đúng mức.
Sự mờ nhạt của các tổ chức Đoàn cũng như việc thiếu quan tâm của gia
đình dẫn đến nhiều thanh niên trở về từ từ các trường giáo dưỡng lại tiếp
tục đi vào con đường tái phạm. Bên cạnh đó, một bộ phận quần chúng
nhân dân còn chủ quan, thiếu cảnh giác trong việc bảo vệ tài sản, sự mất
cảnh giác của người dân, người quản lý, bảo vệ tài sản trong các cơ quan,
doanh nghiệp và các hộ gia đình như: không khóa cổ, khóa càng xe máy,
để phương tiện ở những nơi không có người trông giữ; cửa nhà khóa không
an toàn, thậm chí quên không khóa cửa nhà, cửa phòng làm việc; các cơ
quan, doanh nghiệp, trường học không có lực lượng bảo vệ chuyên trách,
bảo vệ lỏng lẻo, không lắp đặt hệ thống giám sát an ninh, hệ thống chiếu
tội trọm cắp tài sản cũng như tội phạm khác trên địa bàn tỉnh Nghệ An
những năm gần đây.Một nguyên nhân không kém phần quan trọng nữa là
sự quản lý của chính quyền địa phương chưa hiệu quả , chưa kịp thời phát
hiện ngăn chặn , xử lý những vi phạm pháp luật như : ma túy, mại dâm, cờ
bạc,bảo kê,cá độ,lô đề… Đây là những hành vi thường dẫn đến ý thức
phạm tội trộm cắp tài sản để có tiền mua ma túy sử dụng ,chơi cờ bạc .
Thêm vào đó , chính quyền địa phương còn chưa quản lý tốt các loại dịch
vụ mua bán đồ cũ , cầm đồ… ở mức độ nào đó , các cơ sở này đã tiếp tay
cho những hành vi tiêu thụ hàng hóa do phạm tội mà có.
- Nguyên nhân về chính pháp luật:
Nhà nước Việt Nam XHCN đang bước vào thời kỳ đổi mới, đánh
dấu bước phát triển về kinh tế, chính tri, văn hóa, xã hội. Tuy nhiên đây
cũng là lúc các chính sách quản lý của nhà nước thể hiện nhiều cơ hở, thiếu
sót. Cơ chế quản lý, chính sách pháp luật chưa có sự thay đổi để thích ứng
với cơ chế thị trường. Mặc dù hệ thống pháp luật đã có nhiều số lượng và
thay đổi về chất lượng nhưng chưa đáp ứng yêu cầu đấu tranh, phòng
chống tội phạm của xã hội, thiếu tính ổn định, đồng bộ. trước ngưỡng cửa
gia nhập vào nền kinh tế thế giới, chúng ta cần phải có hệ thống pháp luật
đầy đủ để điều chỉnh mọi mặt của đời sống xã hội, phục vụ cho quản lý
kinh tế và xã hội để ngăn ngừa và hạn chế các sự gia tăng của các loại tội
phạm.
Mặt khác, chính sách pháp luật của nước ta còn thiếu tính thực tế,
chưa có tính bao quát lâu dài mà chỉ thường chạy theo giải quyết các vấn
đề bức xúc trước mắt. Vai trò của các cơ quan cá nhân, tổ chức, cơ quan
hành chính có nhiệm vụ quản lý cò hạn chế, còn tình trạng đùn đẩy trách
nhiệm quản lý cho các cấp, các ngành. Công tác quản lý ở nhiều ngành,
nhiều cấp còn mang nặng tính hành chính, quan liêu xa rời với thực tiễn.
Tình trạng trên đây là một trong những nguyên nhân và điều kiện thuận lợi
cho tình trạng nói chung và tình hình tội trộm cắp tài sản nói riêng phát
triển. Việc nâng cao trách nhiệm cho cơ quan nhà nước và các tổ chức
cụ thể cũng có thể do nhiều nguyên nhân đan xen kết hợp tác động cùng
một lúc dẫn đến một người phạm tội này . Từ những ngyên nhân đó cho ta
thấy biện pháp cần khắc phục thật hiệu quả ngăn chặn mọi hành vi phạm
pháp xâm phạm đến quyền sở hữu của nhân dân.
Chương 3:
I.
Các giải pháp góp phần hoàn thiện các quy định của pháp luật
về tội trộm cắp tài sản, công tác đấu tranh phòng chống tội
trộm cắp tài sản trên địa bàn thành phố trong thời gian.
16
Trong quá trình nghiên cứu đề tài nhóm 9 có một số kiến nghị,giải
pháp trong việc hạn chế và nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng chống tội
trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Nghệ An như sau:
Trước thực trạng tội “trộm cắp tài sản” ngày càng gia tăng trên địa
bàn tỉnh Nghệ An, có nhiều diễn biến phức tạp đòi hỏi các cấp, các ngành,
các cơ quan tổ chức và nhân dân phải có những giải pháp cần thiết để
phòng chống loại tội phạm này. Tội “trộm cắp tài sản” là hiện tượng tiêu
cực trong xã hội. Nó có nguyên nhân sâu xa bắt nguồn từ nhiều yếu tố khác
nhau. Mỗi biện pháp phòng ngừa gắn liền với chức năng, vai trò của một
cơ quan nhà nước và một số tổ chức nhà nước và xà hội nhất định. Bao
gồm các biện pháp cụ thể sau:
1. Dạy nghề, hướng nghề nghiệp tạo việc làm ổn định và nâng cao
đời sống cho nhân dân
Nhằm nâng cao đời sống vật chất lẫn tinh thần cho nhân dân, khắc
phục tình trạng sa sút trong xã hội. Cuộc đấu tranh phòng chống loại tội
phạm này sẽ không đạt kết quả cao nếu không giải quyết được vấn đề kinh
tế của đất nước, đời sống của nhân dân và nhiệm vụ về văn hóa xã hội. Để
phạm.
2. Nâng cao trách nhiệm của các cơ quan bảo vệ pháp luật
Nhiệm vụ của các cơ quan chức năng là khi có tội phạm xảy ra phải
nhanh chóng điều tra phá án, bắt kẻ phạm tội, khắc phục hậu quả mà kẻ
phạm tội gây ra, xử lý nghiêm minh kẻ phạm tội để quần chúng nhân dân
tin tưởng vào pháp luật và cơ quan bảo vệ pháp luật. Trên thực tế những
năm qua các cơ quan chức năng trên địa bàn tỉnh Nghệ An đã chưa thực
hiện tốt vai trò, nhiệm vụ của mình. Quốc hội cần có những biện pháp ràng
buộc trách nhiệm hơn nữa với những cơ quan này, để họ thực hiện nghiêm
chỉnh công việc mà nhân dân giao phó.
3. Nâng cao hiệu quả hoạt động quản lý Nhà nước về trật tự, an toàn
xã hội tác
1. Công tác quản lý nhân khẩu
Trước hết cần nâng cao hiệu quả công tác quản lý Nhà nước về nhân
khẩu, cư trú, tạm trú. Các địa phương cần quy định chặt chẽ việc quản lý
đăng ký hộ khẩu, cư trú, tạm trú. Các cơ quan chức năng cần phối hợp chặt
chẽ với nhân dân phát hiện những đối tượng lang thang có biểu hiện nghi
vấn phạm tội trên địa bàn. Các đối tượng trộm cắp tài sản thường đi lang
thang vào các khu vực dân cư để tìm sự sơ hở, mất cảnh giác của người
dân mà thực hiện hành vi trộm cắp tài sản.Tại các trường Đại học, Cao
đẳng, Trung cấp…cần phải có phương pháp quản lý sinh viên không chỉ
trong giờ học mà trong những hoạt động ngoài giờ. Bên cạnh đó, tỉnh cần
tăng cường công tác quản lý cư trú đối với những người di dân, di cư từ
nơi khác đến, hạn chế tình trạng gia tăng số người phạm tội trộm cắp tài
18
sản ở các địa phương. Cơ quan chức năng cụ thể là cảnh sát khu vực có sự
phối kết hợp với các tổ chức, đoàn thể ở cơ sở, địa bàn dân cư, thắt chặt
công tác quản lý khai báo tạm trú tại các khu vực tập trung nhà nghỉ, khách
an. Do đó chính quyền địa phương cần có những chính sách cụ thể, phù
hợp, kịp thời để đảm bảo sự ổn định, an toàn cho những khu vực đó khi có
thiên tai xảy ra. Đối với những chức năng quản lý hoạt động giao thông
19
cần tăng cường kiểm tra hành chính trong việc sử dụng xe máy, giấy tờ
đăng ký xe nhằm phát hiện xe máy bị lấy trộm. Tăng cường quản lý chặt
chẽ dịch vụ cầm đồ. Hoạt động cầm đồ là một trong những hình thức tiêu
thụ tài sản bất hợp pháp. Do đó tỉnh cần quy định rõ trách nhiệm của
những cơ quan chức năng trong việc quản lý loại hình dịch vụ này, nâng
cao trách nhiệm quản lý của các ngành chủ quản, trách nhiệm quản lý hành
chính nhà nước ở các xã, phường. Những trường hợp chủ hiệu cầm đồ có
hành vi chứa chấp, tiêu thụ tài sản do phạm tội mà có cần phải có biện
pháp xử lý nghiêm khắc, cần thiết thì phải truy cứu trách nhiệm hình sự đối
với những hành vi đó để làm gương cho kẻ khác. Tăng cường hiệu lực
quản lý các nghành nghề dịch vụ để chủ động phòng ngừa những thiếu sót,
sơ hở trong việc cung cấp dịch vụ mà bọn tội phạm có thể lợi dụng. Mặt
khác, công tác quản lý phải không gây cản trở cho việc phát triển kinh tế,
không gây phiền hà cho nhân dân. Trước hết tăng cường quản lý một số
nghành và dịch vụ như: cầm đồ, bán đồ với giá rẻ mà không có giấy tờ
chứng minh ( ví dụ: bán xe máy trộm ). Đồng thời tuyên truyền giáo dục để
người hành nghề chấp hành đúng quy định pháp luật loại trừ khả năng tiêu
thụ tài sản bất hợp pháp và các vi phạm pháp luật khác của những người
hành nghề này.
Tiếp tục đổi mới và thực hiện nghiêm chỉnh cơ chế phối hợp giữa các cơ
quan bảo vệ pháp luật, nâng cao trách nhiệm, phát huy chức năng của các
cơ quan nhà nước, các đơn vị sự nghiệp, các lực lượng vũ trang, phải gắn
việc thực hiện các kế hoạch phát triển kinh tế xã hội với chương trình
phòng chống tội phạm, giữ gìn an ninh trật tự. Tập trung xây dựng lực
- Phát động toàn dân tham gia phòng ngừa, phát hiện tố giác tội phạm,
cảm hóa giáo dục, cải tạo người phạm tội tại gia đình và dân cư.
- Rà soát bổ sung và xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật của
tỉnh về phòng chống tội phạm, tăng cương tuyên truyền giáo dục
pháp luật và trách nhiệm công dân về bảo vệ an ninh trật tự.
- Đấu tranh phòng chống các loại tội phạm có tổ chức, tội phạm nguy
hiểm.
- Đấu tranh phòng chống các tội phạm trong lứa tuổi vị thành niên.
3. Các cấp, các nghành cần phải phân công trách nhiệm trong công tác
phòng chống loại tội phạm này. Trong đó:
a. Công an tỉnh: là cơ quan đầu mối chủ trì, trực tiếp phối hợp với các Sở,
Ban, Nghành liên quan trong công tác phòng chống tội trộm cắp tài sản
trên địa bàn tỉnh Nghệ An, nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước về an
ninh trật tự, củng cố các lực lượng nghiệp vụ trực tiếp đến phòng ngừa
và đấu tranh chống tội phạm, nhất là các lực lượng ở các huyện ,các cơ
sở, các ban bảo vệ dân phố, bảo vệ chuyên trách ở các cơ quan, xí
nghiệp; đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo vệ an ninh tổ quốc, tấn
công trấn áp các tội phạm; kịp thời phát hiện, phòng ngừa và đấu tranh
phòng chống tội trộm cắp tài sản. Phối hợp với các nghành Kiểm sát,
Tòa án tiến hành điều tra, truy tố, xét xử kịp thời các đối tượng phạm
tội; nghiên cứu, dự báo tình hình, diễn biến đối với tội trộm cắp tài sản,
đề ra các chủ trương, chính sách, biện pháp đấu tranh phù hợp.
21
b. Thanh tra tỉnh: có trách nhiệm tổ chức công tác điều tra, kiểm tra,
phòng ngừa và ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật; phối hợp với
cơ quan bảo vệ pháp luật tổ chức thanh tra, kiểm tra hoạt động tuân theo
pháp luật, góp phần phòng ngừa, đấu tranh chống các loại tội phạm.
c. Sở văn hóa thông tin: có nhiệm vụ phối hợp với các cơ quan thông tin
Viện kiểm sát nhân dân là một trong cơ quan bảo vệ pháp luật của
nhà nước, có chức năng thực hành quyền công tố,kiểm sát các hoạt động
tuân theo pháp luật,giám sát các hoạt động tư pháp nhằm góp phần bảo
đảm cho pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất. Viện kiểm
sát nhân dân có vị trí và vai trò quan trọng trong công tác đấu tranh phòng
chống tội phạm.
Để phòng ngừa tội phạm có hiệu quả, đòi hỏi Viện kiểm sát phải
thực hiện một cách chính xác và đầy đủ chức năng, nhiệm vụ của mình
trong tố tụng hình sự. Vì vậy, nếu xem dưới góc độ vai trò, trách nhiệm
pháp lý thì hoạt động phòng ngừa tội phạm của Viện kiểm sát nhân dân về
cơ bản phải thực hiện theo hai hướng chủ yếu: Một là, thông qua công tác
phòng chống để thực hiện chức năng; hai là phối hợp thực hiện các nhiệm
vụ phòng ngừa với các chủ thể khác.
Ở hướng hoạt động phòng ngừa tội phạm thông qua công tác để thực
hiện chức năng thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp.
Viện kiểm sát nhân dân trực tiếp áp dụng các biện pháp pháp lý có tác
dụng quan trọng góp phần tích cực vào việc ngăn chặn tội phạm, hạn chế
hậu quả thiệt hại do tội phạm gây ra, kiềm chế, đẩy lùi và từng bước làm
giảm tội phạm, khắc phục những nguyên nhân và điều kiện của từng loại
tội phạm cũng như tình hình tội phạm trộm cắp tài sản trong xã hội.
Cùng với các biện pháp tác động trực tiếp nhằm đảm bảo cho quá trình
khởi tố, điều tra phát hiện và xử lý tội phạm được nhanh chóng, chính xác,
kịp thời theo quyền năng và nghĩa vụ tố tụng. Viện kiểm sát nhân dân còn
gián tiếp tác động để áp dụng các biện pháp phòng ngừa tội phạm thông
qua việc thực hiện các quyền yêu cầu, kiến nghị, kháng nghị của mình.
Thực tế hiện nay có một số người bị án phạt tù giam vẫn tiếp tục trốn tránh
thi hành án, nhũng người bị án phạt tù nhưng cho hưởng án treo và những
người bị án cải tạo không giam giữ hiện cũng chưa có một quy chế quản lý
ngừa bấy lâu nay ít được chú trọng. Ai cũng biết rằng chúng ta không thể
đấu tranh phòng chống tội phạm có hiệu quả nếu không tìm ra các nguyên
nhân và điều kiện của tình hình tội phạm để có biện pháp tác động phù
hợp.
h. Tòa án nhân dân
Thông qua hoạt động xét xử các vụ án hình sự, các vụ án trộm cắp tài
sản, Tòa án các cấp kịp thời phát hiện sớm những sơ hở mất cảnh giác của
nhân dân và sở hở trong công tác quản lý nhà nước, cũng như phương thức
thủ đoạn mới của tội phạm. Từ đó phối hợp với các cơ quan chức năng
trong phòng ngừa tội phạm. Thông qua các vụ án được xét xử lưu động.
Tòa án tuyên truyền ý thức cảnh giác, nâng cao hiểu biết pháp luật trong
nhân dân. Việc tăng cường hoạt động xét xử lưu động các vụ án hình sự ở
các địa bàn dân cư sẽ thu hút sự quan tâm của nhân dân, trên cơ sở đó làm
tốt nhiệm vụ tuyên truyền giáo dục pháp luật rộng rãi trong nhân dân.
Trong quá trình xét xử các vụ án, Tòa án nhân dân các cấp cần phải
đảm bảo sự công minh của pháp luật. Việc áp dụng cụ thể mức hình phạt
phải phù hợp với tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi, mục
24
đích phạm tội cũng như tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ của bị cáo. Tòa án
cần tăng cường hoạt động xét xử lưu động, đáp ứng yêu cầu của công tác
đấu tranh chống tội phạm, tránh tình trạng để án tồn đọng, giải quyết kéo
dài.Nâng cao trình độ của các thẩm phán,các thẩm phán phải là những
người giỏi thực sự và tâm huyết với nghề có đạo đức tốt,có chế độ đãi ngộ
tốt để họ yên tâm công tác và chấm dứt được việc chạy án vẫn đang âm
thầm xảy ra.
4. Hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến tội trộm cắp tài
sản
Theo quy định Điều 328 Bộ luật hình sự thì dấu hiệu định lượng tài