GIÁOăD CăVÀă ÀOăT O
TR
NGă I H CăTH NGăLONG
--------------------------------------B

HoƠngăTh T HoƠi

TÀI
HOÀNăTHI N H TH NGăTHANHăTOÁNăKHỌNGăDỐNGăTI N M T
VÀăT NGăC
NG KI MăSOÁTăCHIăNGỂNăSÁCHăNHÀăN
C
QUA KHO B CăNHÀăN Că ANăPH
NG

LU NăV NăTH CăS KINHăDOANHăVÀăQU NăLụ

Hà N i – N m 2015


GIÁOăD CăVÀă ÀOăT O
TR
NGă I H CăTH NGăLONG
--------------------------------------B

HoƠngăTh T HoƠi
TÀI
HOÀNăTHI N H TH NGăTHANHăTOÁNăKHỌNGăDỐNGăTI N M T
VÀăT NGăC
NG KI MăSOÁTăCHIăNGỂNăSÁCHăNHÀăN
C

ng ki măsoátăchiăngơnăsáchănhƠăn

c qua kho

ng” là công trình nghiên c u c a riêng tôi.

Các s li u, k t qu nêu trong lu n v n là trung th c và ch a t ng
đ

c ai công b trong b t k công trình nào.
Hà N i, ngày tháng n m 2015
Tác gi

Hoàng Th T Hoài


L I C Mă N
Tr

c h t, em xin bày t lòng c m n sâu s c t i PGS.TS Nguy n Th

ông, cô giáo đư tr c ti p h

ng d n, t n tình giúp đ t o m i đi u ki n đ

em hoàn thành lu n v n.
Em xin chân thành c m n các th y giáo, cô giáo Khoa Qu n lỦ Kinh
t , các th y cô phòng qu n lỦ sau đ i h c tr

ng


VI T T T

DANH M C B NG BI U,ăS ă
M

U ....................................................................................................................1

CH

NGă 1: C ă S

Lụă LU N V

THANHă TOÁNă KHỌNGă DỐNGă TI N

M Tă VÀă KI Mă SOÁTă CHIă NGỂNă SÁCHă NHÀă N
NHÀăN

C QUA KHO B C

C ...............................................................................................................6

1.1 T NG QUAN V H TH NG KHO B CăNHÀăN
1.1.1 Ch c n ng cua kho bac nha n

c ................................................................6

1.1.2 Hê thông quan ly cua Kho bac nha n
1.1.3 Vai tro c a kho b c nhà n


NGă2: TH C TR NGăTHANHăTOÁNăKHỌNGăDỐNGăTI N M T .38

VÀăKI MăSOÁTăCHIăNGỂNăSÁCHăNHÀăN
KHO B CăNHÀăN
2.1 T
2.1.1

Că ANăPH

CH C HO Tă

C QUA...................................38

NG ............................................................38

NG C AăKBNNă ANăPH

c đi m t nhiên huy n an Ph

NG .........................38

ng .....................................................38

2.1.2 C c u t ch c, qu n lỦ ho t đ ng t i Kho b c nhà n

c an Ph

ng ...39



ng............................................................................................56

2.3.2 Th c tr ng quy trình và n i dung ki m soát chi thanh toán không dùng
ti n m t qua KBNN an Ph

ng .......................................................................57

2.4ă ÁNHă GIÁă TH C TR NGă THANHă TOÁNă KHỌNGă DỐNGă TI N
M TăVÀăKI MăSOÁTăCHIăNGỂNăSÁCHăNHÀăN
PH

CăQUAăăKBNNă ANă

NG..............................................................................................................71

2.4.1 Nh ng k t qu đ t đ

c ............................................................................71

2.4.2 Nh ng t n t i và nguyên nhân ..................................................................73
CH

NGă 3: HOANă THIểNă Hểă THỌNGă THANHă TOÁNă KHỌNGă DỐNGă

TI N M Tă VÀă T NGă C
N

CăQUAăKBNNă ANăPH
3.1ă


Thang Long University Libraty


3.3 KI N NGH

I U KI Nă

TH C HI N GI IăPHÁPăHOÀNăTHI N

THANHă TOÁNă KHỌNGă DỐNGă TI N M Tă VÀă T NGă C
SOÁTăCHI NSNN QUA KBNNă ANăPH
3.3.1 Ki n ngh v i nhà n

NG KI M

NG ...........................................101

c và Chính Ph ...................................................101

3.3.2 Ki n ngh v i Kho b c nhà n

c và Kho b c nhà n

3.3.3 Ki n ngh v i chính quy n đ a ph

c Hà N i .............104

ng ...................................................105


: L nh thanh toán

LCN

: L nh chuy n n

LCC

: L nh chuy n có

NSNN

: Ngân sách nhà n

TT T

: Thanh toán đi n t

c

ng

c

TTLKB : Thanh toán liên kho b c
TTSP T : Thanh toán song ph
TTV

: Thanh toán viên


ng qua h th ng

LKB giai đo n 2012-2014 .........................................................................................50
B ng 2.5: Tình hình ho t đ ng tài kho n thanh toán ngân hàng qua ngân hàng nông
nghi p và phát tri n nông thôn Vi t Nam chi nhánh

an Ph

ng giai đo n 2012-

2014 ...........................................................................................................................54
B ng 2.6: Các kho n chi th

ng xuyên đ

c ki m soát chi thanh toán không dùng

ti n m t giai đo n 2012-2014 ....................................................................................57
B ng 2.7: Các kho n chi thanh toán v n đ u t XDCB đ

c ki m soát chi thanh

toán không dùng ti n m t giai đo n 2012-2014 .......................................................67
B ng 2.8: K t qu ki m soát chi qua KBNN an Ph
S đ 1.1: C c u t ch c h th ng Kho b c nhà n

ng giai đo n 2012-2014 .....71
c ..............................................7

S đ 1.2: Quy trình chi tr , thanh toán chi NSNN theo hình th c rút d toán .......13


ang trên đà phát tri n

và h i nh p cùng n n kinh t th gi i, Vi t Nam đòi h i ph i có m t h th ng
thanh toán hi n đ i, phát tri n đ b t nh p đ

c vào xu th chung c a toàn

c u. Không riêng h th ng ngân hàng, các t ch c tín dung, các b ngành,
Kho b c nhà n
Ph
đ t ng c

c c ng đang h

ng t i hình thành kho b c đi n t n m 2020.

ng th c thanh toán đi n t hình thành và phát tri n nhanh chóng,
ng qu n lỦ ngân qu ngân sách nhà n

c và t ng c

ng thanh

toán không dùng ti n m t trong n n kinh t , B Tài Chính và th t

ng chính

ph đư ban hành các Nghi đ nh, Thông t v vi c thanh toán dùng ti n m t
nh : Thông t


ng ki m soát các kho n thu, chi

c không dùng ti n m t qua kho b c nhà n

chi ch t ch các kho n chi ngân sách nhà n
nhà n

c. Thanh toán đi n t đóng vai trò

c. Ki m soát

c luôn là m i qua tâm c a

ng,

c, các c p, các ngành, góp ph n quan tr ng trong vi c giám sát s

phân ph i và s d ng ngu n l c tài chính c a đ t n

c m t cách đúng m c

đích, có hi u qu , đ ng th i là m t biên pháp h u hi u th c hành ti t ki m,
ch ng lưng phí.
1

Thang Long University Libraty


Trong nh ng n m qua, thanh toán không dùng ti n m t qua Kho b c

c nói chung và Kho b c nhà n

c

ng nói riêng, vì v y tác gi đư ch n đ tài: ắHoan thiên hê thông

thanh toán không dùng ti n m t và t ng c

ng kiêm soat chi ngân sách

nhà n

ng” làm đ tài cho lu n v n

c qua Kho b c nhà n

c

an Ph

cao h c c a mình.
2. T ngăquanănghiênăc uăđ tƠi
Vi c hoàn thi n h th ng thanh toán không dùng ti n m t và t ng
c

ng ki m soát chi NSNN không dùng ti n m t là m t v n đ quan tr ng và

c p thi t trong giai đo n n n kinh t th tr

ng phát tri n công ngh khoa h c


gi Sông Trà ngày 20/07/2015
tài T ng c
b c nhà n

ng công tác ki m soát chi ngân sách nhà n

c huy n M Hào c a tác gi Nguy n Ph

ng Tr

c qua Kho

ng

tài Hoàn thi n công tác ki m soát chi ngân sách nhà n
b c nhà n

c qua Kho

c Tây H c a tác gi V V n Hi u

Các bài vi t và lu n v n trên đi n h nh cho các công trình nghiên c u
hoàn thi n h th ng thanh toán không dùng ti n m t và t ng c

ng ki m soát

chi NSNN qua KBNN là nghiên c u lỦ thuy t, k t h p v i nghiên c u th c
tr ng t i KBNN và đ a ra các gi i pháp ch y u. Các gi i pháp ch y u ch
m i d ng

an Ph

c không dùng ti n m t qua KBNN

ng đ đ a ra nh ng đánh giá k t qu và h n ch ; T đó đ xu t các

gi i pháp có ki n ngh v đi u ki n th c hiên gi i pháp t

ng ng nh m hoan

thiên hê thông thanh toán không dùng ti n m t và t ng c
ngân sách nhà n

c không dùng ti n m t qua KBNN an Ph

ng ki m soát chi
ng.

3

Thang Long University Libraty


4.ă

ngăvƠăph măviănghiênăc uăđ tƠi

it
it



ng pháp th ng kê, ph

ng pháp ti p c n h th ng. G n v i đ i t

đ tài, t li u th c t đ
KBNN an Ph

c s d ng trong lu n v n bao
ng pháp xư

ng nghiên c u c a

c thu th p qua kh o sát, ph ng v n và quan sát t i

ng.

6. K t qu nghiênăc uăđ tƠi
Qua nghiên c u h th ng thanh toán không dùng ti n m t và ki m soát
chi NSNN không dùng ti n m t qua KBNN

an Ph

ng cho th y nh ng u

đi m, t n t i c ng nh nguyên nhân c a thanh toán không dùng ti n m t c a
huy n

an Ph



ng 2: Th c tr ng thanh toán không dùng ti n m t và ki m soát chi

ngân sách nhà n
Ch

c qua kho b c nhà n

c qua kho b c nhà n

c an Ph

ng.

ng 3: Hoàn thi n h th ng thanh toán không dùng ti n m t và t ng

ng ki m soát chi ngân sách nhà n

c qua kho b c nhà n

c an Ph

ng.

5

Thang Long University Libraty


CH


ng đ n đ a ph

ng. Bên c nh đó, các

chính sách tài chính, đ c bi t là s ra đ i c a các lu t thu m i và ch đ
qu n lỦ tài chính c a các đ n v , đòi h i ph i thành l p h th ng thu nhà n

c

và ph i có m t h th ng qu n lỦ qu NSNN, qu n lỦ qu tài chính, tài s n c a
nhà n

c m i cho phù h p, nh m nâng cao ch t l

ng qu n lỦ, đi u hành

NSNN, nâng cao hi u l c, trách nhi m, quy n h n c a h th ng tài chính nhà
n

c. Do v y, s ra đ i c a h th ng kho b c nhà n

c (KBNN) là m t đòi

h i t t y u trong công cu c đ i m i c ch qu n lỦ tài chính c a đ t n
đáp ng đ

cđ

c tình hình và yêu c u công tác tài chính, ti n t , tín d ng.


cho đ u t phát tri n thông qua hình th c phát hành trái phi u Chính ph
theo quy đ nh c a pháp lu t.

6


1.1.2 HêăthôngăquanălyăcuaăKhoăbacănhaăn
Kho b c nhà n
đ a ph

cđ

c
ng đ n

c t ch c thành h th ng d c t Trung

ng theo đ n v hành chính, đ m b o nguyên t c t p trung, th ng nh t.
KHO B CăNHÀăN

C

V K toán

V T ng

V ki m

V Huy


b

Qu n tr

V H p tác

V Kho Qu

c

qu c t

ng

T p chí qu n lỦ

giao

Nghi p v

ngân qu qu c

d ch

Kho b c

gia

Kho b cănhƠăn


NSNN

Phòng Tin

Phòng T

H c

ch c cán b

Phòng tài v

Phòng Hành
chính- Qu n
tr

Kho b cănhƠăn

c

Huy n

T T ng h p

T K toán

T Kho qu

– hành chính


ng Chính

Ph xem xét, quy t đ nh các d lu t, d th o v l nh v c qu n lỦ KBNN;
Chi n l

c, quy ho ch, ch

ng trình m c tiêu qu c gia, đ án quan tr ng v

qu n lỦ NSNN và các qu khác c a nhà n

c; D th o thông t , các v n b n

khác l nh v c qu n lỦ KBNN; K ho ch ho t đ ng hàng n m c a KBNN.
- T ch c th c hi n các v n b n, tuyên truy n, ph bi n, giáo d c lu t
v l nh v c qu n lỦ c a KBNN.
- Qu n lỦ qu ngân sách nhà n
khác đ

c, qu tài chính nhà n

c và các qu

c giao theo quy đ nh c a lu t.

- KBNN đ

c phép trích tài kho n c a các t ch c, cá nhân m t i


nhi m v và quy n h n sau:
- KBNN t nh ch đ o, h

ng d n và ki m tra các KBNN huy n th c

hi n các ho t đ ng nghi p v theo ch đ quy đ nh và h

ng d n c a KBNN.

- T p trung các kho n thu NSNN trên đ a bàn, h ch toán, k toán các
kho n thu cho các c p ngân sách.
- Th c hi n chi NSNN, ki m soát thanh toán, chi tr các kho n chi
NSNN trên đ a bàn theo quy đinh c a pháp lu t.
- T ch c huy đ ng v n theo quy t đ nh c a B tr
h

ng B tài chính và

ng d n c a KBNN.
- Qu n lỦ, đi u hòa t n ngân qu KBNN theo h
ng t n ngân KBNN cho ngân sách đ a ph

ng d n; th c hi n t m

ng theo quy đ nh c a B tài chính.

- Qu n lỦ qu ngân sách t nh, qu d tr tài chính và các qu khác đ
giao qu n lỦ; qu n lỦ các kho n t m thu, t m gi , t ch thu, kỦ c

c

- Qu n lỦ qu NS huy n và các qu tài chính khác đ
các kho n t m thu, t m gi , t ch thu, kỦ c
đ nh c a c quan nhà n

c giao; qu n lỦ

c, kỦ qu , th ch p theo quy t

c có th m quy n; qu n lỦ ti n, n ch đ c bi t, tài

s n, các lo i ch ng ch có giá c a nhà n

c và c a các đ n v , cá nhân g i t i

KBNN huy n.
- Th c hi n công tác phát hành, thanh toán trái phi u Chính ph theo
quy đ nh.
- Qu n lỦ ngân qu KBNN huy n theo ch đ quy đ nh.
- Th c hi n các bi n pháp b o đ m an toàn kho, qu t i KBNN huy n.
- M tài kho n, ki m soát tài kho n và th c hi n thanh toán b ng ti n
m t, b ng chuy n kho n đ i v i các c qua, đ n v , cá nhân có quan h giao
d ch v i KBNN huy n.
- M , qu n lỦ tài kho n ti n g i c a KBNN huy n t i ngân hàng th

ng

m i trên đ a bàn đ th c hi n thanh toán, giao d ch theo ch đ quy đ nh.
- T ch c thanh toán, đ i chi u, quy t toán thanh toán liên kho b c t i
KBNN huy n.
- T ch c th c hi n công tác k toán nhà n

- Th c hi n các nhi m v khác do Giám đ c KBNN t nh giao.
1.1.3 Vaiătroăc aăkhoăb cănhƠ n

cătrongăvi căqu nălỦăchiăNSNN

Qu n lỦ chi NSNN là quá trình nhà n
quan, s d ng h th ng các ph

c v n d ng các quy lu t khách

ng pháp tác đ ng, đi u ch nh đ n các ho t

đ ng chi NSNN nh hình thành, t p trung, phân ph i và s d ng các ngu n
tài chính nh m ph c v cho vi c th c hi n các ch c n ng, nhi m v c a mình.
M c tiêu c b n c a qu n lỦ chi NSNN là không đ ngu n v n c a nhà
n

c b th t thoát, lưng phí ho c s d ng sai m c đích; c n nâng cao hi u qu

s d ng các ngu n v n, gi i quy t hài hòa m i quan h v l i ích kinh t gi a
m t bên là nhà n

c v i m t bên là các ch th s d ng v n NSNN.

Kho b c nhà n

c có vai trò là ng

i giúp vi c giúp nhà n



i chi tr chuy n vào tài kho n c a ng

i th h

ng

ho c b ng cách bù tr l n nhau thông qua vai trò trung gian c a các t ch c

11

Thang Long University Libraty


cung ng d ch v thanh toán.
Cùng v i s phát tri n khoa h c công ngh , KBNN c ng ti p c n v i
h th ng thanh toán không dùng ti n m t thông qua các hình th c chi tr ,
ph

ng th c thanh toán các kho n chi NSNN k t h p v i h th ng thanh toán

trung gian là ngân hàng th
toán cho đ n v h
1.2.1 Các ph

ng m i và các t ch c tín d ng đ chi tr , thanh

ng có giao d ch v i đ n v m tài kho n t i KBNN.

ngăth căthanhătoánăkhôngădùngăti năm t qua KBNN


ng xuyên và các đ i t

ng xuyên có
c ngân sách

ng khác theo h

ng d n

c có th m quy n.

- Các kho n chi NSNN b ng hình th c rút d toán là các kho n chi
thanh toán cá nhân nh : l

ng, ph c p, h c b ng …; các kho n chi nh m

duy trì ho t đ ng c a đ n v nh : chi thanh toán d ch v công c ng, chi
chuyên môn… và các kho n chi khác.
- Quá trình chi tr , thanh toán b ng hình th c rút d toán theo quy
trình sau:

12


nv,
B ph n KSC
Chuy n tr )

B1


c 4: KBNN khi nh n đ

c ch ng t thì ki m tra, ki m

soát đ m b o đúng theo ch đ thì th c hi n chi tr cho ng
ng

i th h

ng và

i cung c p hàng hoá, d ch v ho c chi tr qua đ n v s d ng ngân sách.
Chi tr NSNN b ng hình th c l nh chi ti n:
- Các nhi m v đ

c chi tr b ng l nh chi ti n là các kho n chi cho các

đ n v , các t ch c kinh t , xư h i không quan h th
nhà n

c; Chi tr n n

sách c p d

ng xuyên v i ngân sách

c ngoài; Chi b sung t ngân sách c p trên cho ngân

i; Và m t s kho n chi khác theo quy t đinh c a th tr

K toán tr

ng

K toán viên

B2

B3

Giám đ c

B4

VSDNS

S đ 1.̀: Quy trình chi tr theo hình th c lênh chi ti n

1.2.1.2. Ph

ng th c chi tr các kho n chi ngân sách nhà n

c không

dùng ti n m t
Vi c chi tr các kho n chi ngân sách nhà n

c c a VSDNS đ

hi n theo nguyên t c thanh toán tr c ti p t KBNN cho ng


ng h p kho n

c ch a có đ hoá đ n, ch ng t theo quy

đ nh do công vi c ch a hoàn thành.

14


- Các kho n t m ng b ng chuy n kho n bao g m: các kho n chi
chuyên môn, nghi p v và chi khác (Chi mua v t t v n phòng, Chi h i ngh ,
Chi thuê m

n …)

i v i nh ng kho n thanh toán theo h p đ ng, m c t m ng theo quy

-

đ nh đư kỦ k t c a VSDNS nhà n
không t i đa không v

c và nhà cung c p hàng hoá, d ch v nh ng

t quá 30% d toán b trí cho kho n mua s m đó

- V trình t , th t c t m ng:
+ VSDNS g i KBNN h s , tài li u liên quan đ n t ng kho n chi t m
ng theo quy đ nh kèm theo gi y rút d toán ngân sách nhà n

đ n KBNN đ thanh toán; N u s đ ngh thanh toán nh h n s t m ng thì

15

Thang Long University Libraty


VSDNS l p gi y đ ngh thanh toán t m ng g i KBNN làm th t c chuy n
t t m ng sang thanh toán, s chênh l ch s đ

c theo dõi đ thu h i ho c

thanh toán vào tháng sau, k sau.
+ T t các các kho n đư t m ng đ chi theo d toán NSNN đ n h t
31/12 hàng n m ch a đ h s , th t c thanh toán đ

c x lỦ theo quy đ nh.

Chi tr thanh toán tr c ti p:
Thanh toán tr c ti p là ph
VSDNS ho c cho ng

ng th c chi tr ngân sách tr c ti p cho

i cung c p hàng hoá d ch v khi công vi c đư hoàn

thành, có đ cách h s ch ng t thanh toán tr c ti p theo quy đ nh và các
kho n chi ngân sách đáp ng đ y đ các đi u ki n chi ngân sách theo quy đ nh.
-N i dung chi thanh toán tr c ti p g m: Các kho n chi thanh toán cho
cá nhân, chi cho chuyên môn nghi p v và chi khác.


hình th c t m c p kinh phí hay chi ng tr
c p thi t.

16

c n m sau cho các nhi m v chi