TRƯỜNG ĐẠI HỌC CẦN THƠ
KHOA KINH TẾ-QUẢN TRỊ KINH DOANH
LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH
CÔNG TY NÔNG SẢN XUẤT KHẨU CẦN THƠ
Giáo viên hướng dẫn: Sinh viên thực hiện:
TRƯƠNG CHÍ HẢI ĐẶNG THỊ NGỌC LAN
Mã số SV: B040010
Lớp: KT - TH – K29


nghiệm nên trong quá trình xây dựng chuyên đề, chắc chắn không thể tránh khỏi
những hạn chế, thiếu sót. Rất mong nhận được sự quan tâm đóng góp của Quý Thầy cô
và bè bạn để đề tài được hòan thiện hơn
Kính chúc sức khỏe Quý Thầy cô, Ban Giám đốc và các cô chú ở Công ty Nông
Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ. Em xin chân thành cám ơn!
Cần Thơ, tháng 5 năm 2009
Sinh viên thực hiện ĐẶNG THỊ NGỌC LAN

www.kinhtehoc.net

Trang ii

LỜI CAM ĐOAN
-------  -------
Tôi cam đoan rằng đề tài này do tôi tự thực hiện, các số liệu thu thậpvà kết quả
phân tích trong đề tài này là trung thực, đề tài này không trùng khớpvới bất kỳ đề tài
nghiên cứu khoa học nào.
Cần Thơ, tháng 5 năm 2009
Sinh viên thực hiện ĐẶNG THỊ NGỌC LAN
www.kinhtehoc.net

Trang iii

NHẬN XÉT CỦA CƠ QUAN THỰC TẬP

...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................
...........................................................................................................................................

www.kinhtehoc.net

Trang v
MỤC LỤC
-------  -------

Trang
Chương 1: GIỚI THIỆU

1.1 ĐẶT VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1
1.1.1 Sự cần thiết nghiên cứu 1
1.1.2 Căn cứ khoa học và thực tiễn 2
1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 2
1.2.1 Mục tiêu chung 2
1.2.2 Mục tiêu cụ thể 2
1.3 CÂU HỎI NGHIÊN CỨU 3
1.4 PHẠM VI NGHIEN CỨU 3
1.3.1 Phạm vi không gian 3
1.3.2 Phạm vi thời gian 3
1.3.3 Đối tượng nghiên cứu 3
1.5 LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU 3

3.1. LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN 17
3.1.1 Lịch sử hình thành 17
3.1.2 Quá trình phát triển của công ty 17
www.kinhtehoc.net

Trang vi
3.2 CHỨC NĂNG VÀ NHIỆM VỤ CỦA CÔNG TY 19
3.2.1 Chức năng của công ty 19
3.2.2 Nhiệm vụ của công ty 19
3.3. CƠ CẤU BỘ MÁY TỔ CHỨC CỦA CÔNG TY 20
3.3.1. Sơ đồ cơ cấu tổ chức 20
3.3.2 Chức năng của các phòng ban, bộ phận 20
3.4. KHÁI QUÁT KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÔNG TY
22
3.5. THUẬN LỢI – KHÓ KHĂN – PHƯƠNG HƯƠNG PHÁT TRIỂN 23
3.5.1. Thuận lợi 23
3.5.2. Khó khăn – Tồn tại 24
3.5.3. Phương hướng phát triển 24
Chương 4: PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH CÔNG TY NÔNG
SẢN THỰC PHẨM XUẤT KHẨU CẦN THƠ

4.1 ĐÁNH GIÁ KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH 26
4.1.1 Đánh giá khái quát sự biến động về tài sản 26
4.1.2 Đánh giá khái quát tình hình huy động vốn 28
4.1.3 Đánh giá khái quát mức độ độc lập tài chính
29
4.2 PHÂN TÍCH BIẾN ĐỘNG CỦA TỪNG KHOẢN MỤC 31
4.2.1 Phân tích tình hình phân bổ tài sản 31
4.2.1.1 Tài sản ngắn hạn 33
4.2.1.2. Tài sản dài hạn 37


www.kinhtehoc.net

Trang vii
DANH MỤC BẢNG
-------  ------- Trang
Bảng 1: LỢI NHUẬN QUA 3 NĂM 22
Bảng 2: BẢNG PHÂN TÍCH BIẾN ĐỘNG VỀ TÀI SẢN 26
Bảng 3: BẢNG PHÂN TÍCH BIẾN ĐỘNG VỀ NGUỒN VỐN 28
Bảng 4: BẢNG PHÂN TÍCH HỆ SỐ TÀI TRỢ - TỰ TÀI TRỢ 29
Bảng 5: BẢNG PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH PHÂN BỔ TÀI SẢN 32
Bảng 6: BẢNG PHÂN TÍCH KHOẢN PHẢI THU NGẮN HẠN 35
Bảng 7: BẢNG PHÂN TÍCH HÀNG TỒN KHO 36
Bảng 8: BẢNG PHÂN TÍCH KHOẢN PHẢI THU DÀI HẠN 38
Bảng 9: KẾT CÂU TÀI SẢN CỐ ĐỊNH 38
Bảng 10: CÁC KHOẢN ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH DÀI HẠN 39
Bảng 11: BẢNG PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH PHÂN BỔ NGUỒN VỐN 42
Bảng 12: BẢNG KÊ NGUỒN VỐN VÀ SỬ DỤNG VỐN 45
Bảng 13: PHÂN TÍCH NGUỒN VỐN VÀ SỬ DỤNG VỐN 46
Bảng 14: BẢNG PHÂN TÍCH KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH 46
Bảng 15: BẢNG PHÂN TÍCH DOANH THU THUẦN 49
Bảng 16: BẢNG PHÂN TÍCH GIÁ VỐN HÀNG BÁN 50
Bảng 17: BẢNG PHÂN TÍCH MỨC ĐỘ SỬ DỤNG CHI PHÍ 52
Bảng 18: BẢNG LƯU CHUYỂN TIỀN TỆ 54
Bảng 19: NỢ PHẢI THU – NỢ PHẢI TRẢ 57
Bảng 20: PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH CÔNG NỢ 59
Bảng 21: PHÂN TÍCH KHẢ NĂNG THANH TOÁN 60

Trang ix
TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Nguyễn Hải Sản. Quản trị tài chính doanh nghiệp, NXB Thống kê.1999.
2. Nguyễn Tấn Bình. Kế toán quản trị., NXB Đại học Quốc gia TP. HCM.2003.
3. Nguyễn Năng Phúc. Giáo trình Phân tích báo cáo tài chính, NXB Đại học
Quốc Kinh tế Quốc Dân.2008.
4. Nguyễn Thanh Nguyệt; Trần Ái Kết. Quản trị tài chính, Tủ sách trường Đại
học Cần Thơ.1999.
5. Nguyễn Trọng Cơ; Ngô Thế Chi. Hướng dẫn thực hành: kế toán và phân tích
tài chính doanh nghiệp, NXB Thống kê.2001. www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
1
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

Chương 1
GIỚI THIỆU

1.1. ĐẶT VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
1.1.1 Sự cần thiết nghiên cứu
Trong nền kinh tế hiện đại, các doanh nghiệp không chỉ có cơ hội mà còn phải
đối mặt với những khó khăn, thử thách và phải chấp nhận quy luật đào thải của thị
trường. Trước thử thách đó đòi hỏi doanh nghiệp ngày càng phải nâng cao hiệu quả
hoạt động kinh doanh, hiệu quả sử dụng vốn, quản lý và sử dụng tốt nguồn tài nguyên

doanh nghiệp trong thời gian em thực tập tại công ty. Qua quá trình nghiên cứu sẽ giúp
cho em có cái nhìn hệ thống hơn về hoạt động sản xuất kinh doanh của một doanh
nghiệp và đồng thời học hỏi thêm, mở rộng thêm kiến thức về nội dung, phương pháp
phân tích tình hình tài chính thực tế của doanh nghiệp. Điều này sẽ hỗ trợ cho việc học
tập hiện tại và tích lũy kiến thức làm hành trang cho công việc trong tương lai.
1.1.2 Căn cứ khoa học và thực tiễn
Đề tài được thực hiện căn cứ vào lý thuyết về phân tích hoạt động kinh tế, quản
trị tài chính, tài chính doanh nghiệp, kế toán quản trị.
Dựa trên nguồn thông tin do doanh nghiệp cung cấp kết hợp với các số liệu từ
các báo cáo tài chính của đơn vị như bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả hoạt động
kinh doanh, báo cáo lưu chuyển tiền tệ của công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu
Cần Thơ trong 3 năm (2006 – 2007 – 2008).
1.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
1.2.1 Mục tiêu chung
Tìm hiểu tình hình hoạt động kinh doanh của Công ty qua 3 năm 2006 - 2007 -
2008 và thông qua các báo cáo tài chính, các chỉ số tài chính để làm rõ xu hướng, tốc
độ phát triển của công ty từ đó đề xuất những biện pháp nhằm cải thiện t ình hình, nâng
cao hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty.
1.2.2 Mục tiêu cụ thể
- Đánh giá khái quát tình hình tài chính (dựa trên bảng cân đối kế toán và kết quả
hoạt động kinh doanh, báo cáo lưu chuyển tiền tệ).
- Phân tích cấu trúc tình hình tài chính và tình hình đảm bảo vốn cho hoạt động
sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
- Phân tích tình hình và khả năng thanh toán .
- Phân tích hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
- Phân tích hiệu quả sử dụng vốn.
- Phân tích khả năng sinh lời của tài sản.
- Dự báo các chỉ tiêu tài chính chủ yếu của doanh nghiệp.
- Từ những phân tích trên đề xuất các biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng
tài chính.

báo cáo tài chính, giữa các báo cáo tài chính với nhau.
1.5 LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
Nguyễn Thi Oanh (2007), Phân tích tình hình tài chính tại Công ty Cổ phần
Đầu tư Xây dựng số 10,(luận văn tốt nghiệp). Kết quả nghiên cứu:
- Phân tích tình hình tài chính thông qua bảng cân đối kế toán gồm: cơ cấu tài
sản, cơ cấu nguồn vốn, mối quan hệ giữa tài sản và nguồn vốn từ năm 2004 đến năm
2006.
www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
4
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

- Phân tích tình hình tài chính thông qua bảng báo cáo kết quả hoạt động kinh
doanh gồm: doanh thu, chi phí, lợi nhuận và các chỉ số tài chính từ năm 2004 đến năm
2006.
- Đề tài sử dụng: phương pháp so sánh, phân tích theo chiều dọc và theo chiều
ngang của báo cáo tài chính.
Nguyễn Hải Bình (2008), Phân tích kết quả hoạt động kinh doanh tại Công ty
Cổ phần Thủy hải sản Minh Phú, (luận văn tốt nghiệp). Kết quả nghiên cứu:
- Đề tài phân tích tình hình tiêu thụ theo từng mặt hàng, theo từng thị trường.
- Phân tích doanh thu, lợi nhuận, tỷ số tài chính, phân tích theo ma trận SWOT.
- Đề tài sử dụng: Phương pháp so sánh, phương pháp liên hoàn và phương pháp
ma trận SWOT.
Để đánh giá thực trạng tài chính và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp một
cách sâu sắc, toàn diện và khách quan ta sẽ đi sâu vào phân tích hệ thống các chỉ tiêu
thông tin kế toán đã được trình bày trên từng báo cáo tài chính, phân tích mối liên hệ
giữa các chỉ tiêu. Từ đó có thể đề xuất một số ý kiến cho hoạt động sau này của doanh

Phân tích tình hình tài chính nhằm đánh giá tình hình tài chính, khả năng tạo
ra dòng tiền mặt, khả năng sinh lời, khả năng thanh toán và mức lợi nhuận tối đa. Từ
đó mỗi đối tượng quan tâm sẽ có những quyết định, biện pháp phù hợp cho mục đích
của mình.
2.1.1.4 Nhiệm vụ
Cung cấp kịp thời, đầy đủ và trung thực các thông tin tài chính cần thiết cho
chủ doanh nghiệp, nhà đầu tư, nhà cho vay, nhà cung cấp, khách hàng ...
Cung cấp những thông tin về tình hình sử dụng vốn, khả năng huy động
nguồn vốn, khả năng sinh lợi và kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.
Cung cấp những thông tin về tình hình công nợ, khả năng thu hồi các khoản
www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
6
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

phải thu, khả năng thanh toán các khoản phải trả cũng như những nhân tố ảnh hưởng
tới hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
2.1.2 Đối tượng sử dụng để phân tích tình hình tài chính
2.1.2.1 Các chỉ tiêu phân tích cấu trúc tài chính và tình hình đầu tư
a. Phân tích cơ cấu tài sản
b. Phân tích cơ cấu nguồn vốn

=
(lần)
Tỷ trọng của từng bộ phận
nguồn vốn chiếm trong
tổng nguồn vốn
Giá trị từng bộ phận nguồn vốn
Tổng nguồn vốn
=
(%)
Tỷ trọng của từng bộ
phận tài sản chiếm
trong tổng tài sản
Giá trị từng bộ phận tài sản
Tổng tài sản
=
(%)
www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
7
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

hiện ở số tiền và tài sản mà doanh nghiệp hiện có, có thể dùng để trang trải các khoản
công nợ của doanh nghiệp.
a. Các chỉ tiêu về tình hình công nợ
Chỉ tiêu này bao gồm các chỉ tiêu liên quan đến các khoản phải thu, phải trả của
doanh nghiệp. Đây là nhóm chỉ tiêu được sự quan tâm của các nhà quản trị, chủ sở hữu
và đặc biệt là các nhà cho vay.


Vòng luân chuyển
khoản phải thu

Doanh thu thuần
Khoản phải thu bình quân
=
(vòng)
Hệ số khái
quát
=
Tổng các khoản phải thu
Tổng các khoản phải trả
(%)
www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
8
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

b. Các tỷ số về khả năng thanh toán
* Hệ số khả năng thanh toán tổng hợp (K):
- K ≥ 1: doanh nghiệp có khả năng thanh toán, trang trãi hết công nợ, tình hình
tài chính ổn định hoặc khả quan.
- K < 1: doanh nghiệp không có khả năng thanh toán, trang trãi hết công nợ, tình

(lần)
Tỷ số thanh toán
ngắn hạn
Tài sản lưu động
Nợ ngắn hạn
=
(lần)
www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
9
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

* Tỷ số thanh toán bằng tiền mặt:
Tỷ số thanh toán bằng tiền mặt thể hiện mối quan hệ so sánh giữa vốn bằng tiền
và các khoản nợ ngắn hạn. Xác định bằng công thức: * Tỷ số thanh toán lãi nợ vay:
Đây là chỉ tiêu phản ánh độ an toàn, khả năng thanh toán tiền lãi vay của doanh
nghiệp, chỉ tiêu này càng cao khả năng sinh lợi của vốn càng tốt, đó là sự hấp dẫn của
nhà đầu tư. Công thức tính:

Lãi nợ vay
=
(lần)
Tỷ số thanh toán
bằng tiền
Vốn bằng tiền
Nợ ngắn hạn
=
(lần)
Tỷ số thanh toán
nhanh (lần)
Nợ ngắn hạn
Tài sản lưu động - Hàng tồn kho
=
(lần)
www.kinhtehoc.net

Phân tích tình hình tài chính Công ty Nông Sản Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ

GVHD: Trương Chí Hải
10
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

2.1.2.4 Các chỉ tiêu phân tích hiệu quả kinh doanh
a). Hiệu quả sử dụng tài sản
* Số vòng quay của tài sản


của tài sản
Tổng doanh thu thuần
Tổng tài sản
=
Sức sinh lời
của TSCĐ
Lợi nhuận sau thuế
Tài sản cố định
=
Số vòng quay
của TSCĐ
Tổng số doanh thu thuần
Tài sản cố định
=
Số vòng
quay HTK
Giá vốn hàng bán
Hàng tồn kho
=
(vòng)
(vòng)
(vòng)
(lần)
(lần)
Suất hao phí của TS
so với DT thuần
Tổng tài sản
Doanh thu thuần
=
(lần)

Đây là chỉ tiêu cho biết, một đồng vốn chủ sở hữu tạo ra được bao nhiêu đồng
lợi nhuận sau thuế.
Ta có thể phân tích các nhân tố
* Số vòng quay của vốn chủ sở hữu
Chỉ tiêu này càng cao chứng tỏ sự vận động của vốn chủ sở hữu nhanh, góp
phần nâng cao lợi nhuận và hiệu quả hoạt động kinh doanh.
* Hiệu quả sử dụng vốn chủ sở hữu với đòn cân tài chính
Suất hao phí của TS
so với LN sau thuế
Tổng tài sản
Lợi nhuận sau thuế
=
(lần)
Sức sinh lời của
nguồn vốn
Lợi nhuận kế toán trước thuế + Chi phí lãi vay
Tổng nguồn vốn
=
(lần)
Sức sinh lời của vốn
chủ sở hữu
Lợi nhuận sau thuế
Vốn chủ sở hữu
=
(lần)
Số vòng quay của
vốn chủ sở hữu

* Tỷ suất lợi nhuận so với chi phí bán hàng
Chỉ tiêu này càng lớn chứng tỏ doanh nghiệp tiết kiệm được chi phí bán hàng.
* Tỷ suất lợi nhuận so với chi phí quản lý doanh nghiệp
Chỉ tiêu này càng lớn chứng tỏ công ty thực hiện tiết kiệm tốt chi phí quản lý.
* Tỷ suất lợi nhuận kế toán trước thuế so với tổng chi phí
Chỉ số đòn
cân tài chính

Tỷ suất lợi nhuận so với vốn chủ sở hữu
Tỷ suất lợi nhuận so với tài sản
=

Sức sinh lời của vốn chủ sở hữu

Sức sinh lời của tài sản

=
(lần)
Tỷ suất lợi nhuận so
với giá vốn hàng bán


13
SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

Chỉ tiêu này càng lớn chứng tỏ mức lợi nhuận trong chi phí càng lớn, doanh
nghiệp tiết kiệm được các khoản chi phí chi ra trong kỳ.
2.1.2.5 Các chỉ tiêu phân tích khả năng sinh lời
Khả năng sinh lời là kết quả cuối cùng của một loạt các chính sách và quyết
định của công ty. Được xác định bằng sự chênh lệch giữa giá trị mà công ty thực hiện
được trong kỳ và toàn bộ cho phí bỏ ra tương ứng tạo nên giá trị đó. Với những tỷ số
về khả năng sinh lời sẽ cho ta biết được kết quả tổng hợp từ hoạt động quản trị tài sản,
nguồn vốn cũng như quản trị nợ của công ty.
a. Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu:
Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu được tính bằng cách chia lợi nhuận sau thuế
cho doanh thu thuần đạt được trong tất cả các hoạt động. Công thức tính:
Tỷ suất này phản ánh mức độ sinh lời của doanh thu thuần hay nói cách khác là
trong tổng doanh số bán ra của công ty có bao nhiêu % lợi nhuận.
b. Tỷ suất lợi nhuận trên tài sản (ROA):
Chỉ tiêu này đo lường khả năng sinh lời ròng của tài sản, được xác định bằng
mối quan hệ giữa lợi nhuận sau thuế với tổng tài sản của công ty trong một kỳ kinh
doanh. Công thức tính như sau:
c. Tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE):


ROE = ROA x Đòn cân tài chính
Kết hợp phương trình (1) và phương trình (2) ta có phương trình Dupont:
 Tác dụng của phương trình:
- Cho thấy mối quan hệ và tác động của nhân tố là các chỉ tiêu hiệu quả sử dụng
tài sản (vốn).
- Cho phép phân tích lượng hoá những nhân tố ảnh hưởng đến suất sinh lời của
vốn chủ sở hữu bằng các phương pháp loại trừ.
- Đề ra các quyết sách phù hợp và hiệu quả căn cứ trên mức độ tác động khác
nhau của từng nhân tố khác nhau để làm tăng suất sinh lời.
2.2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.2.1. Phương pháp thu thập số liệu:
Thu thập số liệu từ các báo cáo tài chính của Công ty, cụ thể là bảng Cân đối kế
toán, Báo cáo kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh, Thuyết minh báo cáo tài chính,
bảng lưu chuyển tiền tệ được tham khảo trực tiếp tại phòng Kế toán Công ty Nông Sản
Thực Phẩm Xuất Khẩu Cần Thơ
2.2.2. Phương pháp phân tích số liệu:
2.2.2.1. Phương pháp so sánh:
=
Doanh thu thuần
Doanh thu thuần

Tổng tài sản


SVTH: Đặng Thị Ngọc Lan

Tiêu thức so sánh là tiến hành so sánh giữa số liệu thực tế của kỳ này với số
liệu của kỳ trước.
Kỹ thuật so sánh:
- So sánh bằng số tuyệt đối: là việc xác định chênh lệnh giữa trị số của chỉ tiêu
kỳ phân tích với trị số của chỉ tiêu kỳ gốc.
Y = Y
1
– Y
0

Với Y
1
: trị số của chỉ tiêu phân tích
Y
2
: trị số của chỉ tiêu gốc
- So sánh bằng số tương đối: là xác định số phần trăm (%) tăng lên hay giảm
xuống giữa thực tế so với kỳ gốc của các chỉ ti êu phân tích, cũng có khi là tỷ trọng của
hiện tượng kinh tế trong tổng thể quy mô chung được xác định. Kết quả cho biết tốc độ
phát triển hay kết cấu mức phổ biến của hiện tượng kinh tế.
T = Y
1
/Y
0
x 100%
2.2.2.2. Phương pháp thay thế liên hoàn :
Là phương pháp mà ở đó các nhân tố lần lượt được thay thế theo một trình tự
nhất định để xác định chính xác mức độ ảnh hưởng của chúng đến các chỉ tiêu cần