Các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự (ký cược, ký quỹ,
bảo lãnh, tín chấp, đặt cọc)
Khái quát chung về các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân
sự.
Việc xác lập và thực hiện các quyền và nghĩa vụ trong giao dịch
dân sự trước hết trên cơ sở sự tự giác của các bên. Nhưng trên
thực tế không phải bất cứ ai tham gia giao dịch dân sự đều có
thiện chí trong việc thực hiện nghiêm chỉnh các nghĩa vụ của
mình.Để tạo được thế chủ động cho người có quyền trong các
quan hệ nghĩa vụ được hưởng quyền dân sự, pháp luật cho phép
các bên có thể thỏa thuận đặt ra các biện pháp bảo đảm việc giao
kết hợp đồng,cũng như việc thực hiện nghĩa vụ. Thông qua các
biện pháp này người có quyền có thể chủ động tiến hành các hành
vi của mình tác động trực tiếp đến tài sản của phía bên kia nhằm
làm thỏa mãn quyền lợi của mình, khi đến thời hạn mà bên có
nghĩa vụ không thực hiện hoặc không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ
đó.
- Về nguyên tắc thì vật bảo đảm nghĩa vụ dân sự phải thuộc quyền
sở hữu hoặc thuộc quyền sử dụng, quản lý và xác định được giá trị,
số lượng tài sản của bên bảo đảm .
- Chuyển giao, chuyển nhượng, cầm cố, thế chấp và các giao dịch
khác.
- Tài sản không có tranh chấp, tức là tài sản không có tranh chấp
về quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng, quản lý của bên bảo đảm.


- Không bị kê biên để bảo đảm thi hành án.
- Tài sản mà pháp luật quy định phải mua bảo hiểm thì bên bảo
đảm phải mua bảo hiểm tài sản trong thời hạn bảo đảm tiền vay.
• Không phải mọi sự thỏa thuận nào cũng là biện pháp bảo đảm
thực hiện nghĩa vụ dân sự

Bên được bảo lãnh phải thực hiện nghĩa vụ đối với bên nhận bảo
lãnh trước thời hạn do vi phạm nghĩa vụ đó, nhưng không thực
hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ;
Bên được bảo lãnh không có khả năng thực hiện nghĩa vụ của
mình trong trường hợp các bên có thoả thuận về việc bên bảo lãnh
chỉ phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh khi bên được bảo lãnh không
có khả năng thực hiện nghĩa vụ;
Các căn cứ khác, nếu pháp luật có quy định.
Ký cược


Cũng giống như cầm cố tài sản,thế chấp tài sản,đặt cọc, ký cược
cũng là một biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự.
Khái niệm
Khoản 1 Điều 359 bộ luật Dân sự năm 2005 quy định : “ Ký cược là
việc bên thuê tài sản là động sản giao cho bên cho thuê một
khoản tiền hoặc kim khí quí,đá quí hoặc vật có giá trị khác ( sau
đây gọi là tài sản ký cược ) trong một thời hạn để bảo đảm việc trả
lại tài sản cho thuê ”
Ví dụ:
A thuê xe máy của B trong 5 ngày . A giao cho B khoản tiền 10
triệu đồng ( tài sản ký cược ) để đảm bảo việc A trả lại xe máy cho
thuê và tiền thuê xe máy cho B.
Tính chất của ký cược.
Ký cược là hợp đồng phụ cho hợp đồng chính là hợp đồng thuê tài
sản có đối tượng là động sản để bảo đảm thực hiện hợp đồng thuê
đối với bên cho thuê .Xét về tính chất thì ký cược vừa mang tính
chất của cầm cố,vừa mang tính chất của đặt cọc.
Tính chất của ký cược so với cầm cố.
Tính chất của cầm cố thể hiện ở việc giao tài sản bảo đảm cho bên

BLDS năm 2005 quy định đối tượng của ký cược là động sản được
phép giao dịch.Bởi theo các nhà làm luật thì chỉ có tài sản là động
sản ( di dời được) mới có thể giao nhận giữa bên nhận ký cược và
bên ký cược
Quyền và nghĩa vụ của các bên trong quan hệ ký cược.
Khoản 2 điều 359 LDS năm 2005 quy định :
“ Trong trường hợp tài sản cho thuê được trả lại,thì bên thuê nhận
được tài sản ký cược sau khi trừ tiền thuê ; nếu bên thuê không trả
lại tài sản thuê thì bên cho thuê có quyền đòi lại tài sản thuê,nếu
tài sản thuê không còn để trả lại thì tài sản ký cược thuộc về bên
cho thuê ”.
Ví dụ :
A thuê xe máy của B trong 5 ngày . A giao cho B khoản tiền 10
triệu đồng ( tài sản ký cược ) để đảm bảo việc A trả lại xe máy đã
thuê và tiền thuê xe máy cho B :
+Trường hợp 1 : Sau 5 ngày A trả lại xe máy thuê của B. A sẽ nhận
được lại được 10 triệu đồng (tiền ký cược ) sau khi trừ tiền thuê


+Trường hợp 2 : Nếu sau 5 ngày A không trả lại xe máy đã thuê . B
có quyền đòi lại chiếc xe máy đã A đã thuê.Nếu chiếc xe máy đó
mất hoặc A không trả lại thì 10 triệu đồng ( tiền ký cược ) sẽ thuộc
về B.
Quyền và nghĩa vụ của bên ký cược
5.1.1. Nghĩa vụ của bên ký cược.
Thanh toán cho bên nhận bên nhận ký cược chi phí hợp lý để bảo
quản, giữ gìn tài sản ký cược, trừ trường hợp có thoả thuận khác.
Thực hiện việc đăng ký quyền sở hữu tài sản ký cược cho bên nhận
ký cược đối với tài sản mà pháp luật quy định phải đăng ký quyền
sở hữu trong trường hợp tài sản đó được chuyển quyền sở hữu cho

+ Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam
+ Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh


+ Hội Cựu chiến binh Việt Nam
+ Mặt trận Tổ quốc Việt Nam
- Hợp đồng cho vay có bảo đảm bằng tín chấp phải được lập thành
văn bản, trong đó phải ghi rõ số tiền vay, mục đích vay, thời hạn
vay, lãi suất, quyền và nghĩa vụ trách nhiệm của người vay cũng
như của bên cho vay và người bảo đảm.
Quyền và nghĩa vụ của các bên tham gia.
3.1 Quyền và nghĩa vụ của tổ chức chính trị xã hội
- Quyền của tổ chức chính trị - xã hội: tổ chức chính trị - xã hội có
quyền từ chối bảo đảm bằng tín chấp, nếu xét thấy cá nhân, hộ gia
đình nghèo không có khả năng sử dụng vốn vay để sản xuất, kinh
doanh, làm dịch vụ và trả nợ cho tổ chức tín dụng.
- Nghĩa vụ của tổ chức chính trị - xã hội:
+ Xác nhận theo yêu cầu của tổ chức tín dụng về điều kiện, hoàn
cảnh của cá nhân, hộ gia đình nghèo khi vay vốn tại tổ chức tín
dụng đó.
+ Chủ động hoặc phối hợp chặt chẽ với tổ chức tín dụng giúp đỡ,
hướng dẫn, tạo điều kiện cho cá nhân, hộ gia đình nghèo vay vốn;
giám sát việc sử dụng vốn vay đúng mục đích, có hiệu quả; đôn
đốc trả nợ đầy đủ, đúng hạn cho tổ chức tín dụng.


3.2. Quyền và nghĩa vụ của tổ chức tín dụng
- Quyền của tổ chức tín dụng: tổ chức tín dụng có quyền yêu cầu
tổ chức chính trị - xã hội bảo đảm bằng tín chấp phối hợp trong
việc kiểm tra sử dụng vốn vay và đôn đốc trả nợ

Theo khoản 1 Điều 360 đó là: Tiền, kim khí, đá quý, giấy tờ khác
nghĩa là đây là những lợi ích vật chất.
Khoản tiền, kim khí, đá quý hoặc giấy tờ co giá được gửi vào ngân
hàng có thể giá trị của nó sẽ lớn hơn rất nhiều lần phạm vi nghĩa
vụ phải thực hiện nhưng khi mà bên có nghĩa vụ không thực hiện
nghĩa vụ hay thực hiện không đúng thì cũng chỉ sử dụng giá trị các
tài sản này để giải quyết trong phạm vi nghĩa vụ phát sinh còn số
giá trị tài sản còn lại khi đã thực hiện xong nghĩa vụ thì vẫn thuộc
quyền sở hữu của người có nghĩa vụ.


Biện pháp bảo đảm bằng hình thức ký quỹ phát sinh khi có sự thỏa
thuận giữa bên có quyền và bên có nghĩa vụ.
Sự thỏa thuận này không chỉ được thể hiện ở chỗ giữa người có
quyền và nghĩa vụ đã thỏa thuận biện pháp bảo đảm là ký quỹ mà
còn được thể hiện ở chỗ:
Đối tượng ký quỹ là tài sản gì ( tiền, vàng, giấy tờ có giá, hay các
vật có giá trị khác) hai bên có thể thỏa thuận để đi tới thống nhất
dùng loại tài sản nào để ký quỹ ký quỹ ở ngân hàng nào và ký quỹ
bao nhiêu.
Đặc trưng của biện pháp bảo đảm bằng ký quỹ :
Biện pháp ký quỹ có mặt của một chủ thể trung gian trong quan
hệ pháp luật dân sự này. Đó là sự có mặt của ngân hàng.
Mục đích : Nhằm đảm bảo độ an toàn cao cho các bên. Nghĩa là
đảm bảo quyền lợi của các bên được thực hiện.
Chính vì vậy, khi bên có nghĩa vụ không thực hiện được nghĩa vụ
hoặc thực hiện không đúng thì khi đó vai trò của ngân hàng là
đứng ra dùng tài sản đã được ký cược trước đó để thanh toán cho
bên có quyền. Khi đó ngân hàng cũng có quyền thu một khoản chi
phí dịch vụ ngân hàng từ tài khoản đã được ký cược.

giao cho bên kia một khoản tiền hoặc kim khí quý, đá quý hoặc vật
có giá trị khác (sau đây gọi là tài sản đặt cọc) trong một thời hạn
để bảo đảm giao kết hoặc thực hiện hợp đồng dân sự”.
2. Nội dung
- Đối tượng của đặt cọc là những vật mà một bên giao trực tiếp
cho bên kia. Đối tượng của đặt cọc vừa mang chức năng bảo đảm,
vừa mang chức năng thanh toán. Do vậy việc đặt cọc phải được
lập thành văn bản, trong đó xác định rõ số tiền đặt cọc hay số tài
sản đặt cọc, …
- Khi hợp đồng dân sự được giao kết, thực hiên thì tài sản đặt cọc
được trả lại cho bên đặt cọc hoặc được trừ để thực hiện nghĩa vụ
trả tiền.
+ Nếu bên đặt cọc từ chối việc giao kết, thực hiện hợp đồng dân
sự thì tài sản đặt cọc thuộc về bên nhận đặt cọc.
+ Nếu bên nhận đặt cọc từ chối việc giao kết, thực hiện hợp đồng
dân sự thì phải trả cho bên đặt cọc tài sản đặt cọc và một khoản
tiền tương đương giá trị tài sản đặt cọc, trừ trường hợp có thỏa
thuận khác.


- Trong trường hợp một bên trong hợp đồng giao cho bên kia một
khoản tiền mà các bên không xác định rõ là tiền đặt cọc hoặc tiền
trả trước thì số tiền này được coi là tiền trả trước.
=> Bản chất: Đặt cọc chính là việc giao vật trong một thời hạn để
bảo đảm giao kết hoặc thực hiện hợp đồng dân sự.