LỜI MỞ ĐẦU
Một nhà báo thật sự là như thế nào? Đó luôn là một câu hỏi đật ra
trong suy nghĩ của tôi kể từ khi tôi chọn con đường mình đi là cái nghề
làm dâu trăm họ này. Vì lòng đam mê mà sâu xa hơn là ý thích muốn
khám phá mọi thứ nên việc lựa chọn thi vào trường Học viện Báo chí và
tuyên truyền là điều dễ hiểu. Là một sinh viên khi bỡ ngỡ bước chân vào
cổng trường Đại học, tôi biết rằng với vốn kiến thức ít ỏi kia của mình
chưa thể phục vụ được gì nên cần phải cố gắng học tập hơn nữa để hành
trang trước khi bước vào nghề được củng cố nhiều hơn. Tôi đã được dạy
rằng con đường vươn tới vinh quang không gì ngoài sự nỗ lực từ một cô
giáo trong những ngày đầu học tại mái trường Đại học. Và tất nhiên muốn
trở thành một nhà báo thì trước hết phải nhận thức đúng đắn- hiểu và tuân
thủ theo đúng những gì đã là quy tắc chứ không phải là sự tùy tiện nói
theo ý thức chủ quan mà phải biết đâu là cái đích mình cần hướng tới.
Với đề bài này, khi đi tìm hiểu nó vừa là một thử thách lớn cho tôi
bởi thật sự thì tôi chưa định hình được một cách rõ dàng cho lắm về vấn
đề nhưng cũng là một cơ hội để tô tìm hiểu để học hỏi về yếu tố cần thiết
và là điều cơ bản cho nghề nghiệp của mình là gì để có được kiến thức
đúng đắn về ngòi bút của bản thân. Đó cũng chính là hành trang mà bản
thân mỗi nhà báo cần phải có để trở thành một nhà báo thật sự:” Tính
khuynh hướng của báo chí”.
Để có được cơ hội học tập này, tôi gửi lời cảm ơn chân thành tới
cô giáo Nguyễn Thị Trường Giang- người đã tạo cho chúng tôi thử thách
đầu tiên này, giúp chúng tôi có dịp để tìm hiểu vai trò và trọng trách của
con đường mà mình đã chọn,có cơ hội khám phá để hiểu được một phần
nhà báo thật sự cần những yếu tố và hành trang gì.


ĐỀ SỐ 6: Tính khuynh hướng của báo chí. Liên hệ với thực tiễn
báo chí ở Việt Nam.
Bài làm

Theo Báo cáo tại Hội nghị Báo chí toàn quốc năm 2011, tính đến
tháng 3-2011 trong lĩnh vực báo in cả nước có 745 cơ quan báo chí với
1.003 ấn phẩm. Lĩnh vực phát thanh và truyền hình, cả nước có 67 đài
(gồm 3 đài phát thanh, truyền hình ở Trung ương và 64 đài phát thanh,
truyền hình ở các địa phương) với 200 kênh chương trình sản xuất
trong nước và 67 kênh nước ngoài. Trong lĩnh vực thông tin điện tử, cả
nước có 46 báo điện tử và tạp chí điện tử, 287 trang tin điện tử của các
cơ quan báo chí và hàng ngàn trang tin điện tử của các cơ quan đảng,
nhà nước và Chính phủ, các đoàn thể, hội, hiệp hội và các doanh nghiệp.
Hầu hết các cơ quan báo chí đã bám sát thực tiễn của đời sống xã hội,
thực hiện đúng sự lãnh đạo, chỉ đạo, định hướng thông tin của Đảng,
Nhà nước; thông tin nhanh nhạy, đầy đủ, toàn diện về mọi diễn biến của
đời sống chính trị, kinh tế-xã hội ở trong nước và quốc tế, đặc biệt là
các sự kiện lớn, đáp ứng tốt quyền được thông tin của nhân dân. Đồng
thời, báo chí thực hiện tốt chức năng là diễn đàn của nhân dân, góp
phần quan trọng thực hiện dân chủ hoá đời sống xã hội, kịp thời phát
hiện và biểu dương những gương người tốt, việc tốt, những điển hình
tiên tiến. Điều đáng ghi nhận là phần lớn các cơ quan báo chí đã thực
hiện tốt chức năng, nhiệm vụ, bảo đảm tôn chỉ, mục đích, ngày càng thể
hiện rõ tính chuyên nghiệp cũng như đạo đức nghề nghiệp. Nhiều cơ
quan báo chí đã năng động, tích cực trong cuộc đấu tranh chống tham
nhũng, lãng phí và các hiện tượng tiêu cực xã hội khác, tích cực đấu
tranh chống “diễn biến hoà bình”, phản bác các quan điểm sai trái…
1. Nguyên tắc tính khuynh hướng:

a.Khái niệm:


Nguyên tắc là những quy định,quy tắc theo một chuẩn mực nhất
định,có tính bất di bất dịch với một cá nhân hoặc tổ chức mà không ai

báo chí, Lê-nin là người đề xướng và khẳng định tính Đảng Cộng Sản
của báo chí vô sản.
Sự thể hiện quan điểm về tính cộng sản báo chí theo Lê-nin:
Tính Đảng thể hiện: báo chí tự giác và vững vàng, đứng trên lập
trường của giai cấp công nhân và trở thành tiếng nói thể hiện
quyền lợi của mọi tầng lớp nhân dân lao động, đồng thời chịu sự
lãnh đạo và tuyên truyền tổ chức thực hiện đường lối, chính sách của
Đảng Cộng Sản.
- Nội dung của tính Đảng thể hiện ở 3 khía cạnh:
+ Xã hội: tính Đảng là căn cứ xuất phát để nhà báo phát huy trách
nhiệm XH, trách nhiệm công dân to lớn của mình trong quá trình thông
tin và lý giải những vấn đề do cuộc sống đặt ra.
+ Tính Đảng đòi hỏi báo chí phải hoạt động theo đúng pháp luật,
trong khuôn khổ của pháp luật, đồng thời xây dựng môi trường
pháp lý lành mạnh cho mọi hoạt động của XH.
+ Tư tưởng tinh thần: tính Đảng đòi hỏi báo chí phải tham gia tích
cực vào việc tuyên truyền, phổ biến và hình thành dòng tư tưởng
chủ lưu tích cực và tiến bộ trong XH mà nền tảng là học thuyết Mac –
Lênin và tư tưởng HCM.
Tính Đảng đòi hỏi báo chí phải trực tiếp tham gia xây dựng đời
sống XH, tinh thần trong sáng và phong phú trong XH.
Tính tất yếu của Đảng lãnh đạo, nhà nước quản lý xuất phát từ
vấn đề đời sống giai cấp và vấn đề nhà nước, từ vai trò tấm
gương của báo chí, bài học trong lịch sử đời sống cách mạng, yêu
cầu của xu thế toàn cầu hóa và diễn biến hòa bình -> sự lãnh đạo
của Đảng, quản lý của nhà nước là điều kiện để báo chí hoạt động


đúng mục đích và hiệu quả. Việc khẳng định và nâng cao hiệu quả sự
lãnh đạo của Đảng và quản lý của nhà nước là yêu cầu khách quan, vừa

diễn ra bình thường từ năm 2010 không có tranh chấp.
Ngày 27/05/2011:
Trong ngày 27/5, đại diện Bộ Ngoại giao Việt Nam đã gặp đại diện
sứ quán Trung Quốc tại Hà Nội trao công hàm yêu cầu Trung Quốc
chấm dứt những hành động vi phạm chủ quyền đối với thềm lục địa và
vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam. Đồng thời Việt Nam yêu cầu
Trung Quốc phải bồi thường thiệt hại cho tàu Bình Minh 02.
Tàu hải giám Trung Quốc vi phạm lãnh hải Việt
Nam(vietnamplus.vn), Bộ Ngoại giao trao công hàm phản đối Trung
Quốc vi phạm chủ quyền Việt Nam (sgtt.vn), Yêu cầu TQ bồi thường
thiệt hại vì cắt cáp dầu khí (VietnamNet.vn), Trung Quốc phải bồi
thường thiệt hại cho Việt Nam (vietnamplus.vn), Phản đối tàu Trung
Quốc vi phạm chủ quyền lãnh hải Việt Nam(tuoitre.vn).
Ngày 28/05/2011
Trong cuộc họp báo hôm 28/5, người phát ngôn của Bộ Ngoại
giao Trung Quốc Khương Du lại đưa ra một tuyên bố cho rằng Việt
Nam thăm dò dầu khí tại vùng biển do Trung Quốc quản lý và việc các
cơ quan hữu quan nước này thực hiện là tuân thủ luật biển và hoạt
động giám sát trên vùng biển thuộc chủ quyền Trung Quốc. Bắc Kinh
còn khẳng định họ luôn nỗ lực duy trì hoà bình trên Biển Đông.Khi đó
các cơ quan báo chí lại có những tin, bài như sau:
Phản đối Trung Quốc xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền của
Việt Nam (Thanhnien.com.vn), Tàu Trung Quốc táo tợn xâm phạm lãnh
hải Việt Nam (tuoitre.vn), Có thể kiện ra tòa án quốc tế về Luật biển
(tuoitre.vn).
Ngày 29/05/2011


Ngày 29/5, Bộ Ngoại giao Việt Nam tổ chức cuộc họp báo bất
thường về sự kiện tàu Trung Quốc phá hoại. Người phát ngôn Bộ Ngoại

ứng xử của các bên trên Biển Đông, cũng như "nhận thức chung của
lãnh đạo cấp cao hai nước". Đến chiều 29/5 Người phát ngôn Bộ Ngoại
giao Nguyễn Phương Nga: “Việt Nam kiên quyết phản đối hành động
của phía Trung Quốc phá hoại, cản trở các hoạt động thăm dò khảo sát
bình thường của Việt Nam trong thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh
tế của Việt Nam, gây thiệt hại lớn cho tập đoàn dầu khí quốc gia Việt
Nam”.
Ngày 30/05/2011
Báo chí nước ta tiếp tục nã pháo đáp trả sự ngang ngược trắng
trợn của Trung quốc trên Biển Đông của Việt Nam. Các báo vạch rõ bộ
mặt tham vọng bá chủ của Trung quốc trên Biển Đông, lấy sức mạnh
quân sự để đe dọa chèn ép các nước nhỏ. Dư luận đồng tình chúng ta
cần có hành động cứng rắn hơn trước nguy cơ Trung Quốc muốn biến
Biển Đông thành ao nhà của chúng bằng những tin, bài mang tính chất
đả kích:
Trung Quốc cố tình đánh lừa dư luận (thanhnien.com.vn), Hành
động để chấm dứt sự ngang ngược (thanhnien.com.vn),Trung Quốc gây
bất ổn trên biển Đông (thanhnien.com.vn), Nếu không cương quyết,
Trung Quốc sẽ leo thang (tuoitre.vn),Tại sao họ lại có hành động ngang
ngược trên vào thời điểm này (sgtt.vn), Nhà nghiên cứu Đinh Kim Phúc:
Trung Quốc đã tự làm xấu mình (phapluattp.vn), Hải quân Việt Nam sẽ
làm mọi việc cần thiết(sgtt.vn), Mềm nắn, rắn buông (tuoitre.vn), Hành
động của Trung Quốc thể hiện mức độ gây hấn tăng lên(VnExpress.net),
Thách thức dư luận (laodong.vn), Trung quốc còn muốn bắt nạt Asean
hơn nữa (sgtt.vn), Nhật ký Tàu Bình Minh bị hải giám trung quốc tấn
công (VnExpress.net), Cần áp dụng mọi biên pháp để bảo vệ chủ quyền


(VnExpress.net), Dư luận phản đối hành động của tàu hải giám trung
quốc (dantri.vn), Trung quốc thèm khát mỏ dầu ở biển Đông (VTC.vn),

(laodong.vn), Biển Đông là không thể xâm phạm (laodong.vn), Biển
Đông dậy sóng trong lòng người Việt(sgtt.vn), Báo chí nước ngoài:
“Trung Quốc ngày càng lấn lướt” (vtc.vn), Không thể lùi bước!
(baodatViet.vn), Tổn hại hình ảnh một cường quốc (daidoanket.vn),
Trung Quốc vu Việt Nam tạo sự cố ở Biển Đông (VietnamNet.vn), Vai trò
của ASEAN và lợi ích chung của khu vực (sgtt.vn), Trung Quốc lại ngang
ngược yêu cầu Việt Nam dừng hoạt động ở biển Đông (sgtt.vn), Trung
Quốc chèn ép láng giềng (thanhnien.com.vn), Học giả TQ đánh lạc
hướng dư luận vụ xâm phạm vùng biển Việt Nam (giaoduc.net.vn),
Trung Quốc đi ngược 16 chữ cam kết với Việt Nam (vnmedia.com.vn)…
Đến ngày 1/6 ,báo chí tiếp tục đưa những tít giật gân: Vụ cắt
cáp tàu Bình Minh của VN, TQ muốn “nắn gân” , “dằn mặt” cả Mỹ
(giaoduc.net.vn), Trung Quốc muốn biến biển Đông thành vùng tranh
chấp (nld.com.vn), Cố tình “đánh lận con đen” (nld.com.vn), Trung Quốc
lộ tham vọng bành trướng biển Đông (danviet.vn), Philippines phản ứng
thế nào với Trung Quốc về Biển Đông? (VietnamNet.vn), Chuỗi hạt trai
và những ý đồ Trung Quốc (tuanVietnam.net), Phản đối Trung Quốc nói
Việt Nam “tạo sự cố ở biển Đông” (phapluattp.vn), Trung Quốc lại cố ý
xuyên tạc sự thật, bẻ lái dư luận(vtc.cn), ASEAN cần đoàn kết về vấn đề
biển Đông (thanhnien.com.vn), Phải có tuyên bố chính thức khi chủ
quyền của đất nước bị xâm phạm (phapluattp.vn), Mỹ muốn làm rõ sự
hiện diện ở Biển Đông (VietnamNet.vn), Vụ tàu Bình Minh 02, đủ chứng
lý để kiện Trung Quốc! (tuanVietnam), Trung Quốc đang đẩy các nước
ASEAN vào vòng tay Mỹ (vietnamese.ruvr.ru), Asean nóng vì Biển Đông
(VnExpress.net), Truyền thông quốc tế nói về vụ tàu hải giám Trung Quốc
vi phạm chủ quyền Việt Nam (01/06/2011) (daidoanket.vn), Toàn cảnh vụ
Trung Quốc xâm phạm Việt Nam (Vnexpress.net), TQ xâm phạm lãnh


hải: Báo chí Việt Nam sôi sục (baodatViet.vn), Lực lượng nào bảo vệ

người láng giềng nhỏ bé ăn hiếp! Quả là cái “nghệ thuật” đổi trắng thay


đen đã trở thành thói quen khiến họ không còn biết là mình đang nói gì
nữa.
Chưa hết, ngày 15/6 Thời báo Hoàn cầu còn cho đăng bài “Không
khai thác chung tại Biển Đông, tất sẽ tự chuốc lấy phiền phức”, trong đó
có viết: “Vấn đề Biển Đông sẽ giải quyết như thế nào? Cần hòa bình sẽ
buộc phải khai thác chung, chia sẻ lợi ích, bất cứ suy nghĩ nào muốn
khai thác độc quyền, hưởng lợi một mình đều dẫn đến xung đột”. Đến
đây thì ý đồ của họ trong các vụ việc vừa xảy ra đã bộc lộ rõ ràng, đổ lỗi
và ép buộc đối phương phải “chia sẻ lợi ích” với mình ngay trong vùng
biển của nước bên kia. Một lần nữa, cái thứ tư duy tham lam “cái gì của
tôi là của tôi, cái gì của anh là của chúng ta” lại được bộc lộ và một câu
ngắn ngủi như trong bài báo thôi cũng đủ cho thấy cách suy nghĩ và
hành xử thô bạo, coi thường luật pháp quốc tế của họ rồi.
Vụ thứ 2: Đó là các vụ cháy, nổ xe kinh hoàng vào những ngày cuối
năm 2011.
Thời gian gần đây, trên địa bàn cả nước liên tiếp xảy ra các vụ
cháy ô tô, xe máy. Nhiều bộ, ban, ngành và các chuyên gia đã vào cuộc
tìm hiểu nguyên nhân nhưng vẫn chưa cho kết quả. Nhìn nhận lại các vụ
cháy xe, có thể thấy, rất khó để có một kết luận chung về nguyên nhân gây
cháy,

nổ

xe.

Không phải đến bây giờ câu chuyện xe máy, ô tô đang chạy trên
đường bỗng dưng phát hỏa cháy rừng rực mới được đề cập. Vài năm

nghĩ đến trách nhiệm của nhà sản xuất xe hoặc xăng dầu.Trước tình hình
này, hành động một cách có trách nhiệm với người tiêu dùng là phải kiểm
tra và ra khuyến cáo khẩn cấp để người tiêu dùng cẩn thận, phòng tránh
cháy phương tiện. Song, tôi chưa thấy nhà sản xuất nào làm việc này. Đó
là sự thiếu trách nhiệm”. Và cũng theo ông cơ sở pháp lý để đòi bồi
thường thiệt hại là lỗi. Hầu hết các vụ cháy xe đều chưa tìm ra nguyên


nhân và chưa xác định được lỗi của cá nhân, tổ chức nào. Vì thế, chủ
phương tiện không thể đòi bồi thường mà phải gánh chịu cả. Điều này là
bất công đối với họ và tạo tâm lí hoang mang, lo sợ.
Có một thực tế là các phương tiện bị cháy đều không để lại bằng
chứng nên phải tìm kiếm bằng chứng trong các phương tiện chưa bị cháy,
như kiểm tra xăng, kiểm tra thiết kế để tìm ra nguyên nhân. Nếu thực sự
do xăng hoặc do lỗi thiết kế thì người tiêu dùng có thể đòi hỏi nhà sản
xuất phải chịu trách nhiệm dân sự đối với người tiêu dùng. Nguyên nhân
chưa được tìm ra nên chưa thể đưa ra quyết định rằng trách nhiệm thuộc
về ai.
Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng cho biết, trách nhiệm quản lý chất lượng
xăng dầu thuộc Bộ KH&CN. Trong lĩnh vực xăng dầu, Bộ Công Thương
chịu trách nhiệm về nguồn cung ứng, chịu trách nhiệm phân bổ chỉ tiêu
nhập khẩu tối thiểu theo quy định, không được để đứt nguồn. Và “Bộ
KH&CN chịu trách nhiệm về chất lượng nhưng chúng tôi cũng ý thức
rằng, những ranh giới này không rõ ràng, có đan xen. Chúng tôi có
trách nhiệm cùng với ngành KH&CN trong quản lý chất lượng xăng
dầu. Để xảy ra tình trạng một số cơ sở kinh doanh không đảm bảo chất
lượng xăng dầu, có phần trách nhiệm của Bộ Công Thương. Nếu các cơ
quan chức năng qua kiểm tra xác định nguyên nhân từ xăng dầu dẫn
đến cháy nổ các phương tiện vận tải, chúng tôi xin nhận trách nhiệm”Ông Hoàng nói.
Trước khi nhận sẽ chịu trách nhiệm, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng

Qua hai ví dụ trên, tôi không đi vào phân tích bên nào đúng, bên
nào sai mà tôi chỉ đưa ra minh chứng cụ thể để phần nào giúp bạn đọc
hiểu được cơ bản về tính khuynh hướng của một nền báo chí. Chúng ta
nhận ra rằng báo chí lúc nào cũng thuộc về một giai cấp nhất định và
luôn lên tiếng để bảo vệ quyền lợi cho giai cấp đó. Và dù thuộc về giai
cấp nào thì nền báo chí đó luôn lấy tư tưởng, quan điểm của Đảng làm


nòng cốt, nền tảng và xem đó là “kim chỉ nam” cho con đường phát
triển của mình. Đồng thời, một nền báo chí vững mạnh là phải biết lấy
lợi ích của nhân dân làm yếu tố căn bản để xây dựng nên tác phẩm báo
chí có giá trị theo đúng nghĩa của nó. Đứng ở mỗi vị trí khác nhau trong
xã hội sẽ tạo nên những cái nhìn khác nhau nhưng điều cốt lõi là quan
điểm, tư tưởng ấy phải bảo vệ quyền lợi cho một giai cấp nhất định nào
đó nhưng cần tuân thủ theo đúng nguyên tắc vốn có của nó.

NGUYỄN THỊ THÙY LINH
LỚP: Báo mạng điện tử- k31