SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI
Đơn vị : THANH TRA SỞ
Mã số: ................................
(Do HĐKH Sở GD&ĐT ghi)
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Một số kinh nghiệm để nâng cao hiệu quả công tác Thanh tra
chuyên ngành trường phổ thông tại tỉnh Đồng Nai
Người thực hiện: TRẦN TRUNG SƠN
Lĩnh vực nghiên cứu:
- Quản lý giáo dục
- Phương pháp dạy học bộ môn: .............................
- Lĩnh vực khác: .......................................................
Có đính kèm: Các sản phẩm không thề hiện trong bản in SKKN
Mô hình
Đĩa CD (DVD)
Phim ảnh Hiện vật khác
(các phim, ảnh, sản phẩm phần mềm)
Năm học: 2015 - 2016
1
SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
2
MỘT SỐ KINH NGHIỆM ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC
THANH TRA CHUYÊN NGÀNH TRƯỜNG PHỔ THÔNG TẠI TỈNH
ĐỒNG NAI
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong hệ thống Giáo dục Quốc gia, giáo dục phổ thông có vị trí hết sức
quan trọng, là cấp học nền tảng cung cấp những tri thức khoa học cơ bản, kỹ
năng sống cần thiết tối thiểu cho thế hệ trẻ, là cầu nối cơ bản của cả hệ thống
giáo dục. Chất lượng giáo dục phổ thông ảnh hưởng rất lớn tới chất lượng
giáo dục dạy nghề và đại học, nó là nguồn gốc góp phần quan trọng quyết định
chất lượng nguồn nhân lực của một quốc gia.
Nghị quyết 29-NQ/TW Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn
bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đã đề ra là phải bảo đảm cho học sinh có
trình độ trung học cơ sở (hết lớp 9) có tri thức phổ thông nền tảng, đáp ứng yêu
cầu phân luồng mạnh sau trung học cơ sở; trung học phổ thông phải tiếp cận
nghề nghiệp và chuẩn bị cho giai đoạn học sau phổ thông có chất lượng. Nâng
cao chất lượng phổ cập giáo dục, thực hiện giáo dục bắt buộc 9 năm từ sau
năm 2020. Phấn đấu đến năm 2020, có 80% thanh niên trong độ tuổi đạt trình
độ giáo dục trung học phổ thông và tương đương.
Để thực hiện thắng lợi mục tiêu đề ra, trong nỗ lực đổi mới của toàn
ngành Giáo dục và Đào tạo, Thanh tra giáo dục cũng phải tích cực đổi mới,
vươn mình để hòa nhịp, tạo nên sức mạnh tổng hợp cho toàn Ngành. Thanh tra
chuyên ngành các cơ sở Giáo dục phổ thông cũng đã bắt nhịp để nâng cao hơn
nữa hiệu qủa, hiệu lực của công tác thanh tra nhằm đảm bảo trật tự kỷ cương
trong công tác quản lý, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả đào tạo.
Thanh tra chuyên ngành trường phổ thông là một khâu tất yếu của công
tác quản lý Giáo dục, là một nhiệm vụ quan trọng của cơ quan Thanh tra Giáo
dục.
1. Cơ sở lý luận:
Công tác Thanh tra chuyên ngành trường phổ thông được quy định tại
Nghị định số 42/2013/NĐ-CP ngày 09/5/2013 và hướng dẫn thực hiện tại
Thông tư số 39/2013/TT-BGDĐT ngày 04/12/2013 của Bộ trưởng Bộ
GD&ĐT về việc Hướng dẫn thanh tra chuyên ngành trong lĩnh vực giáo dục.
Thông tư số 39/2013/TT-BGDĐT ngày 04/12/2013 của Bộ trưởng Bộ
GD&ĐT quy định nội dung Thanh tra chuyên ngành đối với cơ sở giáo dục
phổ thông:
- Tổ chức và hoạt động của cơ sở giáo dục phổ thông bao gồm: ban hành
văn bản quản lý nội bộ và phổ biến, giáo dục pháp luật; xây dựng bộ máy tổ
chức; thực hiện các quy định về công khai trong lĩnh vực giáo dục; công tác
kiểm tra nội bộ và việc thực hiện các quy định về tổ chức và hoạt động theo
Điều lệ, Quy chế tổ chức và hoạt động của nhà trường.
- Thực hiện quy chế chuyên môn, thực hiện nội dung, phương pháp giáo
dục; việc quản lý, sử dụng sách giáo khoa, tài liệu giáo dục, thiết bị dạy học.
- Thực hiện quy chế tuyển sinh, quản lý, giáo dục người học và các chế
độ, chính sách đối với người học.
4
- Công tác quy hoạch, tuyển dụng, sử dụng, bổ nhiệm, đào tạo, bồi
dưỡng, đánh giá và thực hiện chế độ, chính sách đối với nhà giáo, cán bộ quản
lý giáo dục và người lao động khác.
- Công tác xã hội hóa giáo dục, quản lý dạy thêm, học thêm.
- Các điều kiện bảo đảm chất lượng giáo dục; chấp hành quy định về
kiểm định chất lượng giáo dục.
- Thực hiện quy định về thu, quản lý, sử dụng học phí, các nguồn lực tài
chính khác.
- Thực hiện các quy định khác của pháp luật về giáo dục phổ thông.
5
công tác Thanh tra vì vậy khó có điều kiện nâng cao chất lượng Thanh tra; các
cộng tác viên thanh tra đa số còn ít tiếp cận, nghiên cứu kỹ các văn bản; việc
nắm vững để vận dụng trong qúa trình thanh tra cũng còn hạn chế. Một số
cộng tác viên Thanh tra còn nể nang, né tránh khi nhận xét, đánh giá các mặt
hạn chế, hoặc chưa làm tốt khâu tư vấn, thúc đẩy; việc thực hiện các kiến nghị
sau Thanh tra vẫn chưa tốt ở một số đơn vị nên hiệu quả công tác Thanh tra
chưa cao.
III. TỔ CHỨC THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP
1. Giải pháp 1. Lựa chọn nội dung thanh tra; xác định đối tượng thanh
tra:
- Phải dựa vào yêu cầu của quản lý nhà nước trong lĩnh vực giáo dục,
dựa vào sự chỉ đạo của Giám đốc Sở.
- Khi chọn nội dung thanh tra chuyên ngành, cần bám sát vào yêu
cầu của ngành, các vấn đề nóng, xã hội đang quan tâm, bức xúc, tình hình
thực tiễn của giáo dục địa phương.
- Vì đối tượng thanh tra chuyên ngành rất nhiều nên cần phải nắm
chắc thông tin quản lý, phối hợp chặt chẽ với các phòng GD&ĐT, các
phòng, ban chuyên môn để nắm bắt thông tin kịp thời, lựa chọn đối tượng
thanh tra phù hợp, để từ đó có thể rút kinh nghiệm, đề ra biện pháp chấn
chỉnh cho các đơn vị khác trong toàn ngành hoặc điều chỉnh trong công tác
quản lý ngành.
- Khi xác định đúng nội dung, đối tượng cần thanh tra thì kết quả
hoạt động thanh tra sẽ mang lại hiệu quả thiết thực, qua thanh tra có thể
phát hiện các sơ hở trong các quy định của pháp luật về giáo dục để có
biện pháp sửa chữa, cũng có thể phát hiện sai phạm để kịp thời ngăn chặn
hay có thể phát hiện những gương điển hình có sáng tạo đột phá để nhân
rộng. Ngược lại, nếu xác định không đúng đối tượng, nội dung cần thanh
thanh tra theo từng nội dung để tiến hành một cách nhanh chóng và chính xác.
c. Trình tự, thủ tục thanh tra: Lưu ý:
- Chuẩn bị.
+ Tập hợp những thông tin về nhà trường để dự kiến những nội dung
cần thanh tra và những vấn đề cần đi sâu, không nhất thiết trường nào cũng
phải thanh tra tất cả các nội dung (cần xác định những nội dung nào đã có đủ
thông tin và hồ sơ cần thiết để làm căn cứ để đánh giá).
+ Lập kế hoạch thanh tra: yêu cầu, nội dung, phương pháp thanh tra,
thành phần đoàn, thời gian thanh tra.
+ Thông báo với nhà trường và địa phương, gửi đề cương báo cáo cho
đối tượng thanh tra (trừ thanh tra đột xuất).
+ Quyết định thành lập đoàn, họp đoàn thông qua kế hoạch thanh tra và
phân công nhiệm vụ cho từng thành viên.
+ Chuẩn bị mẫu biên bản, đề kiểm tra chất lượng văn hoá, phiếu thăm
dò, phiếu trắc nghiệm, phiếu khảo sát...
+ Chuẩn bị kinh phí và phương tiện cho đoàn thanh tra.
- Tiến hành thanh tra.
+ Trưởng đoàn công bố Quyết định thanh tra, thông báo kế hoạch làm
việc của đoàn.
7
+ Nghe hiệu trưởng báo cáo tình hình nhà trường và việc thực hiện
nhiệm vụ năm học (chỉ cần nêu khái quát, vì đã có báo cáo bằng văn bản).
Ðoàn thanh tra chia thành các bộ phận kiểm tra các nội dung thanh tra.
- Từng bộ phận tiến hành thông báo kết quả kiểm tra, đánh giá, trao đổi
những nội dung cần tư vấn, thúc đẩy với đối tượng thanh tra.
- Ðoàn thanh tra hội ý để tổng hợp kết quả kiểm tra của các bộ phận, và
thống nhất các nội dung sau đây:
+ Ðề xuất những biện pháp cải tiến công tác quản lý của hiệu trưởng.
+ Lựa chọn phương pháp tư vấn.
8
- Trao đổi với nhà trường, chính quyền địa phương, kiến nghị với cơ
quan chủ quản và các cơ quan liên quan.
Trưởng đoàn thanh tra chủ trì việc trao đổi làm cho nhà trường chấp
nhận những lời khuyên và kiến nghị với cơ quan chủ quản, các cơ quan liên
quan.
Ðể làm tốt công tác tư vấn, cần dựa vào:
+ Các kết quả kiểm tra, đánh giá, các văn bản chứa đựng các quy định
quản lý liên quan đến nội dung kiểm tra, đánh giá;
+ Kinh nghiệm thành công và các biện pháp quản lý của các trường khác
có hoàn cảnh tương tự;
+ Kinh nghiệm của cán bộ thanh tra.
c. Những vấn đề cần quan tâm tư vấn
- Các biện pháp chỉ đạo, tổ chức và quản lý giáo dục đạo đức, giảng dạy,
học tập các môn văn hoá và các hoạt động giáo dục khác để đạt kết quả tốt
hơn;
- Công tác xây dựng kế hoạch của trường và các bộ phận;
- Công tác kiểm tra nội bộ nhà trường;
- Công tác tham mưu, xã hội hoá giáo dục;
- Công tác quản lý tài chính, tài sản;
- Vấn đề phân công, sử dụng đội ngũ hợp lý, xây dựng khối đoàn kết;
- Kinh nghiệm khai thác, xây dựng, sử dụng, bảo quản cơ sở vật chất;
- Hồ sơ của nhà trường và các bộ phận: chú ý nội dung, yêu cầu cần đạt
của từng loại hồ sơ.
- Việc thực hiện các phong trào, cuộc vận động của Ngành.
4. Giải pháp 4. Thúc đẩy đối với đối tượng thanh tra
- Việc thực hiện quy chế chuyên môn của GV và công tác quản lý của
hiệu trưởng để đảm bảo GV thực hiện đúng quy chế chuyên môn.
- Việc hoàn thiện các loại hồ sơ, sổ sách.
- Các vấn đề cụ thể trong đổi mới phương pháp giảng dạy, giáo dục và
công tác quản lý.
- Quản lý, xây dựng, sử dụng cơ sở vật chất.
- Công tác xã hội hoá giáo dục và dân chủ hoá nhà trường.
- Quản lý tài chính, tài sản.
- Với cơ quan quản lý cấp trên về chế độ chính sách, việc đầu tư cơ sở
vật chất, tài chính.
Những kiến nghị của đoàn thanh tra đối với nhà trường cần được Thanh
tra Sở (đối với trường THPT), phối hợp với phòng GD&ÐT (đối với trường
TH, THCS) theo dõi việc thực hiện, khi cần thiết có thể kiểm tra việc thực hiện
những kiến nghị đó.
Giải pháp 5: Chú ý đến một số biện pháp sau để nâng cao hiệu quả
thanh tra
- Khi Thanh tra chuyên ngành các trường phổ thông, nặng về thanh tra
công tác quản lý vì vậy các thành viên trong Đoàn thanh tra phải được tuyển
chọn từ các cán bộ quản lý nhà trường, quản lý tổ khối chuyên môn có nghiệp
vụ giỏi.
- Khi chọn nội dung thanh tra cụ thể, cần bám sát vào yêu cầu của
ngành, các vấn đề nóng, xã hội đang quan tâm, bức xúc, tình hình thực
tiễn của giáo dục địa phương.
- Khi tiến hành Thanh tra chuyên ngành cần đánh giá đúng thực chất,
tránh tình trạng nể nang, né tránh làm giảm hiệu quả công tác Thanh tra.
- Khi tiến hành thanh tra chuyên ngành nhà trường phổ thông, cần
10
đặc biệt coi trọng khâu tư vấn, thúc đẩy; giúp đỡ đối tượng thanh tra phát
- Thanh tra chuyên ngành trường phổ thông là một nhiệm vụ quan
trọng trong quá trình quản lý Giáo dục do cơ quan Thanh tra Giáo dục đảm
nhiệm; việc nâng cao hiệu quả, hiệu lực của công tác này luôn được Lãnh đạo
các cấp quản lý Giáo dục và Đảo tạo ở tỉnh Đồng Nai quan tâm chỉ đạo và tạo
điều kiện thuận lợi để thực hiện có hiệu quả, đảm bảo hoàn thành kế hoạch có
chất lượng ngày càng cao.
-Trong quá trình thực hiện luôn luôn được đúc rút kinh nghiệm và cải
tiến để không ngừng hoàn thiện và đổi mới. Qua các cuộc Thanh tra chuyên
ngành đã thực hiện đều đạt được mục đích, mục tiêu yêu cầu đề ra. Công tác
Thanh tra chuyên ngành ngày càng hoàn thiện về công tác tổ chức và hoạt
động; giúp cho các trường phổ thông nhận ra các thiếu sót, hạn chế, tư vấn,
thúc đẩy nhà trường nâng cao chất lượng công tác quản lý, công tác tổ chức
dạy và học; công tác xây dựng đội ngũ; đóng góp tích cực vào công tác quản lý
giáo dục.
- Giúp đội ngũ cộng tác viên Thanh tra có thêm kiến thức, kinh
nghiệm để về áp dụng tại đơn vị công tác của mình, giúp cho đơn vị trong
công tác kiểm tra của thủ trưởng đơn vị.
V. ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG
Đề tài này có phạm phổ biến áp dụng trong Thanh tra Giáo dục của
tỉnh Đồng Nai, giúp cho các phòng Giáo dục Đào tạo vận dụng trong công tác
kiểm tra các cơ sở giáo dục trực thuộc.
-Trong tình hình mới, đòi hỏi hoạt động thanh tra giáo dục ngày càng
phải chuyên nghiệp hơn; các hoạt động thanh tra cần có trọng tâm; gọn nhẹ,
chính xác hơn; từng bước đáp ứng yêu cầu chuyển hoạt động thanh tra từ thanh
tra chuyên môn sang thanh tra quản lý. Cần phải có sự thay đổi trong công tác
tuyển chọn đội ngũ cộng tác viên thanh tra phù hợp, giàu kinh nghiệm về công
tác quản lý. Cần phải tổng hợp đúc rút kinh nghiệm thực tiễn để tiếp tục cải
tiến cho phù hợp.
13
SỞ GD & ĐT ĐỒNG NAI
Đơn vị: Thanh tra Sở
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Đồng Nai, ngày 30 tháng 5 năm 2016
PHIẾU NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NĂM HỌC: 2015-2016
Tên sáng kiến kinh nghiệm: Một số kinh nghiệm để nâng cao hiệu quả
công tác Thanh tra chuyên ngành trường phổ thông tại tỉnh Đồng Nai
Họ và tên tác giả: Trần Trung Sơn
Chức vụ: Chánh Thanh tra Sở
Đơn vị: Sở Giáo dục và Đào tạo Đồng Nai
Lĩnh vực: (Đánh dấu X vào các ô tương ứng, ghi rõ tên bộ môn hoặc
lĩnh vực khác)
- Quản lý giáo dục
- Phương pháp dạy học bộ môn: ......
- Phương pháp giáo dục
- Lĩnh vực khác: ....
.....
Sáng kiến kinh nghiệm đã được triển khai áp dụng: Tại đơn vị
Trong Ngành
1. Tính mới (Đánh dấu X vào 1 trong 3 ô dưới đây)
- Đề ra giải pháp thay thế hoàn toàn mới, bảo đảm tính khoa học, đúng
đắn
- Đã được áp dụng trong thực tế đạt hiệu quả hoặc có khả năng áp dụng
đạt hiệu quả trong phạm vi rộng:
Trong Tổ/Phòng/Ban
Trong
cơ quan, đơn vị, cơ sở GD&ĐT
Trong ngành
Xếp loại chung: Xuất sắc Khá Đạt Không xếp loại
Cá nhân viết sáng kiến kinh nghiệm cam kết và chịu trách nhiệm không
sao chép tài liệu của người khác hoặc sao chép lại nội dung sáng kiến kinh
nghiệm cũ của mình.
Tổ trưởng và Thủ trưởng đơn vị xác nhận đã kiểm tra và ghi nhận sáng
kiến kinh nghiệm này đã được tổ chức thực hiện tại đơn vị, được Hội đồng
chuyên môn trường xem xét, đánh giá; tác giả không sao chép tài liệu của
người khác hoặc sao chép lại nội dung sáng kiến kinh nghiệm cũ của chính tác
giả.
Phiếu này được đánh dấu x đầy đủ các ô tương ứng, có ký tên xác nhận
của tác giả và người có thẩm quyền, đóng dấu của đơn vị và đóng kèm vào
cuối mỗi bản sáng kiến kinh nghiệm.
NGƯỜI THỰC HIỆN
SKKN
XÁC NHẬN CỦA TỔ
CHUYÊN MÔN
THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
15