Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

MỘT VÀI KINH NGHIỆM ĐỂ NÂNG CAO
HIỆU QUẢ
MỘT TIẾT DẠY - HỌC MÔN ĐỊA LÝ 8
THEO PHƯƠNG PHÁP ĐỔI MỚI

Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ.

I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
Năm học 2010 – 2011 là năm học thứ 9 thực hiện chương trình và SGK mới, Đồng
thời cũng là năm học “tiếp tục đổi mới quản lý và nâng cao chất lượng giáo dục” Để thực
hiện tốt chương trình và SGK mới đồng thời thực hiện tốt cuộc vận động của Bộ trưởng

thật vững chắc về phương pháp, kiến thức, kỷ năng. Vậy làm thế nào để đạt được một giờ
dạy học Địa lí 8 có hiệu quả cao nhất. Đó là một câu hỏi mà hiện nay được rất nhiều giáo
viên quan tâm. Theo tôi, để có kinh nghiệm dạy tốt một tiết Địa lí 8 theo phương pháp
đổi mới cũng là một vấn đề rất đáng đưa ra để trao đổi, tham khảo.

PHẦN II: NỘI DUNG.

I. Cơ sở lí luận
Đổi mới phương pháp dạy học theo định hướng tích cực hoá hoạt động học tập của học
sinh không có nghĩa là loại bỏ các phương pháp dạy học hiện có và thay vào đó là các
phương pháp mới hiện đại, bởi các phương pháp hiện có như thuyết trình, giảng giải, ván
đáp vẫn rất cần thiết trong quá trình dạy học. Vấn đề là phải tìm ra cách vận dụng và
phối hợp các PPDH một cách linh hoạt nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo
của học sinh trong học tập. Cần kế thừa và phát huy những mặt tích cực các phương pháp
dạy học truyền thống đồng thời phải học hỏi, vận dụng một số PPDH mới phù hợp với
hoàn cảnh, điều kiện dạy học ở nứớc ta hiện nay.Để đạt được mục đích đó thì người giáo
viên và học sinh cần phải thực hiện tốt các vấn đề sau:
1. Đối với giáo viên
Trong soạn, giảng phải có sự vận dụng linh hoạt các PPDH, phải biết kết hợp
nhuần nhuyễn các PPDH mới sao cho phù hợp, logic, thể hiện được vai trò của người
giáo viên không phải đơn thuần là truyền đạt kiến thức mà phải trở thành người thiết kế,
phải hình dung được thiết kế bài dạy của mình một cách tường tận, chi tiết.
Tuỳ vào từng nội dung tiết học để giáo viên có một cách thiết kế giáo án riêng.
Phải biết cách tổ chức lớp học như hoạt động cá nhân, hoạt động chung cả lớp, hoạt dộng
theo nhóm nhỏ Là người dẫn dắt học sinh giải quyết những tình huống có vấn đề, biết
khơi dậy và kích thích trí tò mò, lòng ham muốn các kiến thức địa lí. Bên cạnh đó, trong
quá trình dạy học cũng phải sử dụng nhiều phương tiện dạy học phù hợp với nội dung

Có thể nói, trong những năm gần đây, việc thực hiện chương trtình và SGK mới
cũng đồng nghĩa với việc cải tiến, đổi mới PPDH đã dấy lên phong trào thi đua diễn ra
sôi nổi ở các trường THCS. Có thể nói đại đa số giáo viên có tâm huyết với nghề nghiệp,
có hiểu biết sâu sắc về bộ môn Địa lí đã sử dụng các PPDH mới khá tốt, khêu gợi được
sự suy nghĩ, tìm tòi tự lực của học sinh. Tuy nhiên, bên cạnh đó do chưa hiểu thấu đáo
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

được tinh thần đổi mới của phương pháp nên một số ít giáo viên đã thể hiện sự quá tải
trong việc đổi mới, vì vậy đã làm cho tiết học trở nên căng thẳng, mệt mỏi.
1. Về giáo viên:
Việc thay đổi SGK Địa lí 8 mới khiến giáo viên cũng gặp ít nhiều khó khăn trong
khi giảng dạy. Mặc dù đây là năm thứ ba thực hiện chương trình thay sách đối với lớp 8,
song để dạy tốt một tiết Địa lí theo phương pháp đổi mới giáo viên còn nhiều lúng túng
và chưa hiệu quả. Trong một tiết dạy, nhiều giáo viên vẫn chỉ sử dụng được một phương
pháp, vì thế cách học của học sinh vẫn nhàm chán, ít quan tâm đến việc phát huy tính tích
cực học tập của học sinh. Có những nội dung giáo viên cần thuyết trình, giảng giải thì lại
yêu cầu học sinh tự nghiên cứu. Vì vậy làm cho tiết học nhàm chán, nhiều bài có nội
dung dài, nặng nề cũng để học sinh làm việc nhiều nên nội dung bài không thực hiện hết
trong một tiết.
.2. Về học sinh:
Đây là năm học thứ 9 thực hiện chương trình và SGK Địa lí 8 mới. Nhìn chung đại
đa số học sinh đã tiếp cận được với nội dung, kiến thức, chương trình và phương pháp
học tập mới, song quá trình tiếp thu của học sinh chưa đồng đều, chưa linh hoạt trong quá
trình hoạt động của mình, việc tiếp cận với các phương pháp dạy học mới và thiết bị dạy
học mới đối với một số học sinh còn khó khăn do đó kết quả tiếp thu của học sinh chưa
đạt hiệu quả cao nhất.

ố

l
ư
ợ
ng
HS
Gi
ỏ
i

%

Kh
á

%

TB

%

Y
ế
u

%

40


học sinh trong khâu soạn bài cần coi trọng việc chuẩn bị các câu hỏi, cần tránh khuynh
hướng hình thức, đặt các câu hỏi dễ, vụn vặt hoặc các câu hỏi quá khó.
- Giáo viên dự kiến các hoạt động của học sinh (sử dụng bản đồ, lược đồ, mô
hình ) để giải quyết các vấn đề, trả lồi các câu hỏi, hình thành các bài tập do giáo viên
nêu ra. Dự kiến những gợi ý để học sinh có thẻ tiếp cận và phát hiện kiến thức mới.
- Dự kiến hình thức tổ chức học tập của học sinh (cá nhân hay theo nhóm, lớp ) và
thời gian làm việc của học sinh. Tuỳ theo nội dung các vấn đề, các bài tập, các câu hỏi
đặt ra dễ hay khó, đơn giản hay phức tạp mà giáo viên yêu cầu học sinh làm việc cá nhân
hay theo nhóm và thời gian dành cho mỗi hoạt động nhiều hay ít.
Ví dụ: Bài 1 Địa lí 8 "Vị trí địa lí, địa hình và khoáng sản "
Bài này gồm hai phần: 1. Vị trí địa lí và kích thước của châu lục.
2. Đặc điểm địa hình và khoáng sản.
Cả hai phần này đều có thể hướng dẫn học sinh tự lực khai thác và chiếm lĩnh kiến
thức mới
Phần 1: Vị trí địa lí và kích thước châu lục: - Vấn đề đặt ra cho học sinh: xác định vị trí địa lí và kích thước của châu Á trên
bản đồ.
- Dự kiến hoạt động của học sinh: Xác định vị trí địa lí và kích thước của châu Á,
các điểm cực Bắc, Nam, Đông, Tây trên lước đồ SGK và trên bản đồ treo tường.
- Dự kiến hình thức hoạt động: Học sinh làm việc cá nhân, thời gian 3 phút
Phần 2: Đặc điểm địa hình và khoáng sản:
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

- Câu hỏi đặt ra cho học sinh: Đặc điểm địa hình và khoáng sản châu Á?
15

yếu tố vĩ độ, vị trí địa lí, địa hình, khí hậu, sông ngòi, động thực vật từ đó tìm ra dược
mối quan hệ nhân quả.
* Đối với biểu đồ: Giáo viên cần hướng dẫn học sinh phân tích biểu đồ theo các
bước: đọc tiêu đề của biểu đồ xem biêu đồ thể hiện hiện tượng gì? Xem các đại lượng thể
hiện trên biểu đồ là gì? Dựa vào các số liệu thông kê đã được trực quan hoá trên
biểu đồ đối chiếu, so sánh chúng với nhau và rút ra nhận xét về các đối tượng và hiện
tượng địa lí được thể hiện.
* Đối với tranh ảnh: Nêu tên bức ảnh, xác định xem bức ảnh đó thể hiện đối tượng
địa lí nào, ở đâu.
* Đối với bảng số liệu thống kê: Hướng dẫn học sinh khai thác kiến thức các bảng
số liệu thống kê không bỏ sót số liệu nào. Phân tích các số liệu tổng quát trước khi đi vào
số liệu cụ thể, tìm các trị số lớn nhất, nhỏ nhất, trung bình, xác lập mối quan hệ giữa các
số liệu. So sánh, đối chiếu các số liệu. Đặt ra các câu hỏi để giải đáp trong khi phân tích,
tổng hợp các số liệu nhằm tìm ra kiến thức mới.
b.2. Tổ chức hướng dẫn học sinh thu thập, xử lí thông tin trong SGk và trình
bày lại:
- Giáo viên hướng dẫn học sinh thu thập xử lí thông tin trong SGK Địa lí 8:
+ Thu thập thong tin của học sinh được tiến hành qua việc quan sát các kênh hình
và kênh chữ trong SGK, song cũng có thể cho học sinh thu thập thông tin qua việc ôn lại
kiến thức đã học ở các lớp trước.
+ Xử lí thông tin thông qua các câu hỏi, bài tập, giáo viên hướng dẫn học sinh căn
cứ vào các thông tin đã thu thập để rút ra những kết luận cần thiết về một đơn vị kiến
thức cơ bản.

để tìm ra những kiến thức chứa đựng trong mỗi bản đồ theo yêu cầu bài học. Việc hình
thành các kỹ năng này có mức độ từ thấp đên cao như từ việc đọc để biết tên bản đồ, dựa
vào bảng chú giải có các ký hiệu để tìm vị trí các đối tượng địa lý trên bản đồ đến việc dựa vào bản đồ để tìm ra một số đặc điểm của đối tượng, phải biết xác lập mối quan hệ để
rút ra những điều mà trên .bản đồ không thể hiện trực tiếp.
Ví dụ: Khi dựa vào bản đồ để tìm đặc điểm đòng bằng ven biển miền Trung (ở ý b
mục 2 bài 9sgk Địa lý 8 ) đầu tiên học sinh phải dựa vào màu sắc, chữ viết trên bản đồ tự
nhiên để tìm vị trí các đồng bằng ven biển miền Trung trên bản đồ, tiếp theo học sinh
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

phải dựa vào bản đồ để so sánh độ lớn của các đồng bằng miền Trung với các đồng bằng
khác trong nước, từ đó học sinh rút ra được đặc điểm đồng bằng miền Trung.
2. Phương pháp so sánh:
Để có thể đạt hiệu quả cao trong việc sử dụng phương pháp so sánh, GV cần chú ý
những điểm sau:
- Cần xác định rõ mục đích của việc so sánh, GV cần trả lời các câu hỏi: So sánh
để nhằm mục đích gì?
- Cần chọn kỹ các đối tựợng cần so sánh và làm nổi bật lên những vấn đề cần so
sánh.
- Phải biết kết hợp các phương pháp so sánh với các PPDH khác ( như phương
pháp sử dụng bản đồ, hình vẽ, các biểu đồ hoặc phương pháp thảo luận, trò chơi ).
- Cần phát huy cao độ tính tích cực của học sinh trong so sánh.
3. Dạy học giải quyết vấn đề.
Đây là phương pháp đặt ra trước học sinh các vấn đề nhận htức có chứa đựng mâu
- Phân công nhóm, giao nhiệm vụ cho các nhóm
- Hướng dẫn cách làm việc theo nhóm
* Làm việc theo nhóm.
- Trong nhóm cử nhóm trưởng, thư ký. từng cá nhân làm việc độc lập.
- Trao đổi ý kiến thảo luận trong nhóm
- Đại diện nhóm trình bày kết quả
* Thảo luận tổng kết trước toàn lớp:
- Các nhóm lần lượt báo cáo kết quả
- Thảo luận chung
- GV tổng kết đánh giá kết quả học tập của học sinh
5. Đổi mới đánh giá kết quả học tập của học sinh.
a. Đánh giá kết quả học tập của học sinh phải đảm bảo các yêu cầu của dạy
học bộ môn, gồm cả các kiến thức, kỷ năng, thái độ.
- Kiến thức: Đánh giá việc nắm kiến thức của học sinh theo 3 mức độ:
+ Mức độ nhận biét (ghi nhớ, tái hiện )
+ Mức độ hiểu: Giải thích, chứng minh,phân tích được các mối quan hệ địa lý
+ Mức độ vận dụng: Vận dụng kiến thức đã học vào tình huống mới hoặc để giải
thích một số vấn đề thường gặp trong thực tiễn có liên quan đế kiến thức đã học.
- Kỷ năng: Sử dụng bản đồ, lược đồ, các bảng số liệu để khai thác, trình bày kiến
thức địa lý.
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

- Thái độ : Xem xét mức độ thể hiện sự tôn trọng, trong bảo vệ thiên nhiên, cuộc
sống quê hương đất nước
15

. Bài 3: SÔNG NGÒI VÀ CẢNH QUAN CHÂU Á.

I/ Mục tiêu bài học.
1: Kiến thức:
- Mạng lưới sông ngòi Châu Á khá phát triển, có nhiều hệ thống sông lớn.
- Đặc điểm của một hệ thống sông lớn và giải thích nguyên nhân.
- Sự phân hoá đa dạng của các cảnh quan, nguyên nhân của sự phân hoá đó.
- Thuận lợi và khó khăn của tự nhiên Châu Á.
2. Kỹ năng:
- Biết sử dụng bản đồ để tìm đặc điểm sông ngói và cảnh quan Châu Á
- Xác đinh trên bản đồ vị trí các cảnh quan tự nhiên, các hệ thống sông lớn.
- Xác lập mối quan hệ giữa khí hậu, địa hình với sông ngòi và cảnh quan tự nhiên.
3. Thái độ: Ý thức được sự cần thiết phải bảo vệ tự nhiên.
II/ Các phương tiện dạy học.
- Bản đồ tự nhiên Châu Á
- Bản đồ cánh quan tự nhiên Châu Á
- Tranh, ảnh về các cảnh quan tự nhiên Châu Á (sưu tầm ).
III/ Tiến trình trên lớp:
1: ổn định lớp:
2: Bài cũ: ( 5
/
)
* Khí hậu Châu Á phổ biến là các kiểu khí hậu nào? Sự phân bố và đặc điểm của các
kiểu khí hậu đó?
3: Bài mới.



Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

*
Nhóm1,2,3:- Quan sát bản đồ tự nhiên
Châu á và H1.21sgk, hãy .
+ Nhận xét chung về mạng
lưới sông ngòi Châu á?
+ Tên các sông lớn ở khu
vực Bắc á, Đông á, Tây nam
á?
+ Nơi bắt nguồn từ khu vực
nào? Đổ vào biển và đại
dương nào?

* Nhóm4,5,6:
Dựa vào bản đồ tự nhiên
Châu á và kiến thức đã học,
hãy cho biết:
+ Đặc điểm mạng lưới sông
ngòi ở 3 khu vực Bắc á,
Đông á, TNA?
+ Sự phân bố và chế độ

- Nhóm khác nhân
xét bổ sung

-H/S lên xác định,
lớp nhận xét

H/S lên xác định,
h/s khác nhận xét
bổ sung
-H/S liên hệ

- Châu á có mạng lưới
sông ngòi khá phát triển,
nhưng phân bố không
đều, chế độ nước phức
tạp - Bắc á:
+ Mạng lưới sông ngòi
dày
+ Mùa đông sông đóng
băng, mùa xuân có lũ do
băng tuyết tan.

/
) Tìm
hiểu các đới cảnh quan tự
nhiên.
Hoạt động cá nhân/ cặp .
- Dựa vào H3.1 sgk cho biết.
+ Tên các đới cảnh quan
Châu á theo thứ tự từ Bắc
xuống Nam dọc theo kinh
tuyến 80
o
Đ?
+ Tên các cảnh quan phân
bố ở khu vực khí hậu gió
mùa và cảnh quan ở khu vực
khí hậu khô hạn?
=>GV kết luận, chốt kiến
thức.
* Hoạt động 3: ( 6
/
) Thuận
lợi và khó khăn của thiên

nhiên Châu á.
Hoạt động cả lớp.

2: Các đới cảnh quan
tự nhiên - Cảnh quan tự nhiên
Châu á phân hoá rất đa
dạng.
+ Rừng lá kim phân bố
chủ yếu ở Xi- bia
+Rừng cận nhiệt, nhiệt
đới ẩm có nhiều ở phía
Đông Trung Quốc,
Đông Nam á và Nam á
3: Những thuận lợi và
khó khăn của thiên
nhiên Châu á
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15
n

Ngu
ồ
n cung c
ấ
p n
ư
ớ
c

M
ù
a l
ũ

B
ắ
c
á

Đô
ng
Á

c v
à

c
ậ
n c
ự
c

a. R
ừ
ng c
ậ
n nhi
ệ
t
đ
ớ
i
ẩ
m

-

D
ựa v
ào b
ản đồ tự nhi
ên
Châu á và vốn hiểu biết.


2.
Ô
n
đ
ớ
i l
ụ
c
đ
ị
a

b. R
ừ
ng nhi
ệ
t
đ
ớ
i
ẩ
m

3.
ô
n
đ
ớ
i gi

a, nhi
ệ
t
đ
ớ
i

d.
Đà
i nguy
ê
n

5. C
ậ
n nhi
ệ
t gi
ó

m
ù
a

e. R
ừ
ng l
á

kim Tai ga


7. C
ậ
n nhi
ệ
t
Đ
ị
a Trung H
ả
i

g. Hoang m
ạ
c v
à

b
á
n hoang m
ạ
c* Dặn dò:
- Học bài , trả lời các câu hỏi sgk
- Chuẩn bị nội dung bài thực hành
- Ôn tập lại kiến thức lớp 7 “ Môi trường nhiệt đới gió mùa”
- Ôn tập lai khí hậu Châu Á


S
ố

l
ư
ợ
ng HS

Gi
ỏ
i

%

Kh
á

%

TB

%

Y
ế
u

%

40

môn.
+ Đầu tư nhiều hơn vào việc soạn bài theo tinh thần dạy học thông qua tổ chức các
hoạt động học tập cho học sinh. Giáo viên phải thể hiện rõ ràng mục tiêu ,nội dung bài
học, hệ thống câu hỏi lôgic, phân chia thời gian hợp lý.
+ Đẩy mạnh việc đổi mới hoạt động dạy học trên lớp, giáo viên là người chỉ đạo,
hướng dẫn, học sinh là người chủ động, sáng tạo chiếm lĩnh kiến thức.
+ Chú trọng việc cũng cố và phát triển ở học sinh các kỷ năng: Kỹ năng sử dụng
bản đồ, biểu đồ, lược đồ, kỹ năng phân tích bảng số liệu thống kê, kỹ năng xác lập mối
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

quan hệ nhân quả + Vận dụng linh hoạt các PPDH tích cực vào trong một tiết dạy. Hình thành và
phát triển các kỹ năng làm việc với các thiết bị học tập Địa lý ở học sinh
+ Tạo được niềm tin, sự hứng thú, ham mê học tập Địa lý ở học sinh.
+ Có thái độ cởi mở, thân thiện đối với học sinh, biết khen thưởng và động viên
kịp thời, phê bình một cách tế nhị để giúp học sinh tự tin và tự nhiên hơn trong hoạt động
học tập, hạn chế tính tự ti, lười hoạt động của học sinh.
+ Thường xuyên kiểm tra việc học bài, làm bài tập,chuẩn bị bài mới của học sinh,
quan tâm nhiều hơn đến học sinh yếu kém và có những biện pháp khắc phục kịp thời.
2: Đối với học sinh:
+ Yêu thích, say mê,hứng thú học tập môn Địa lý.
+ Có đầy đủ các phương tiện học tập; SGK, vở bài tập, tập bản đồ, tranh ảnh, tài
liệu tham khảo. Sưu tầm tài liệu tranh ảnh có nội dung liên quan đến bài học.
+ Đổi mới trong cách học, phải giác ngộ mục đích học tập, chủ động, sáng tạo, có

II. NHỮNG ĐỀ XUẤT - KIẾN NGHỊ.
Qua quá trình nghiên cứu và thực hiện giảng dạy tại trường THCS Lý Tự Trọng.
Bản thân tôi nhận thấy:
Thứ nhất việc thực hiện đổi mới PPDH tích cực không phải là một sớm một chiều
mà đòi hỏi người GV thực hiện liên tục, thông suốt trong cả quá trình giảng dạy.
Thứ hai Đổi mới PPDH theo hướng tích cực không chỉ là việc cung cấp các
phương tiện dạy học, điều chỉnh nội dung, phương pháp giảng dạy mà quan trọng và cần
thiết là trang bị cho giáo viên và học sinh kỹ năng dạy – học tối ưu nhất và đạt hiệu quả
cao nhất.
Để dạy tốt một tiết học Địa lý 8 theo phương pháp đổi mới - rèn luyện kỹ năng địa
lý không chỉ ở mỗi lớp 8 mà cần phải bắt đầu từ lớp đầu cấp và được tiến hành liên tục,
thông suốt giữa các lớp, phải gây được một phong trào dạy- học lôi cuốn tất cả học sinh
và giáo viên tham gia.
Trường THCS Lý Tự Trọng Sáng kiến kinh nghiệm
Người thực hiện: Nguyễn Hồng Tuyên15

Kinh nghiệm để dạy tốt một tiết học Địa lý 8 theo phương pháp đổi mới trên đây
chưa phải là tất cả nhưng cũng là một kinh nghiệm hết sức quan trọng đối với người giáo
viên. Qua quá trình rèn luyện và tích luỹ được những kinh nghiệm đó cũng là quá trình
chiếm lĩnh kiến thức mới, đồng thời phát triển các thao tác tư duy, năng lực kiến thức,
tính tích cực, chủ động sáng tạo trong quá trình dạy học. ĐÁNH GIÁ CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC

………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………

ội dung

Trang

PH
ẦN

I:

Đ
ẶT VẤN
Đ
Ề

- Lý do chọn đề tài.
- Mục tiêu đề tài nghiên cứu.
1

PH
ẦN II: NỘI DUNG

- Cơ sở lý luận.

2

-

C
ơ


B
ài so
ạn minh hoạ:

- sông ngòi và cảnh quan châu á
10

-

K
ết quả

12

PH
ẦN III: KẾT LUẬN

12

-

Nh
ững
đ
ề xuất
-

ki
ến nghị