Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

LỜI NÓI ĐẦU
Cùng với sự phát triển của các ngành công nghiệp khác thì Ôtô
luôn là ngành công nghiệp chiếm vai trò quan trọng trong
nền công nghiệp thế giới. Trong những năm gần đây dưới
sự ảnh hưởng của khủng hoảng kinh tế thì ngành công
nghiệp Ôtô cũng có những thiệt hại đáng kể, tuy nhiên các hãng
Ôtô vẫn không ngừng đưa ra các mẫu xe mới. Điều này cho thấy Ôtô vẫn
là

ngành

công

nghiệp

đang

rất

phát

triển

trên

thế

giới.


được

hoàn

thiện

hơn!


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

LỜI CẢM ƠN
Qua 3 năm học tập và rèn luyện dưới sự giảng dạy tận tình của Thầy
cô Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, chúng em đã được trang bị nền tảng cơ
bản về kiến thức chuyên ngành để phần nào đáp ứng được nhu cầu của xã
hội. Trên nền tảng kiến thức mà các thầy cô truyền đạt và dựa trên điều
kiện thực tế đồng thời dưới sự hướng dẫn trực tiếp của thầy Kiều Ngọc
Dịch Vụ, chúng em đã được giao đề tài tốt nghiệp “Khai thác hệ thống
điện thân xe TOYOTA INNOVA 2010 – Thiết kế mô hình hệ thống
chiếu sáng tín hiệu và nâng hạ kính”.
−

Sau thời gian 2 tháng làm đồ án, dưới sự hướng dẫn nhiệt tình của
thầy Kiều Ngọc Dịch Vụ và các thầy trong khoa Cơ Khí đồng thời
với sự cố gắng của 2 thành viên trong nhóm đồ án, chúng em đã
hoàn thành đề tài tốt nghiệp đúng thời hạn.

−

Chúng em xin gửi lời cảm ơn chân thành tới thầy Kiều Ngọc Dịch

Ngày .... tháng .... năm .....
(Ký tên)

Trang 3


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

NHẬN XÉT

(của giảng viên phản biện)
……………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………..................................................................................................................

Ngày .... tháng .... năm .....
(Ký tên)

Trang 4


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

MỤC LỤC

DANH MỤC HÌNH ẢNH




Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010
1.

Lý do chọn đề tài.
−

Trên nhiều chiếc xe hơi ngày nay được trang bị khá nhiều thiết bị
điện và điện tử hiện đại.

−

Thực tế thì hệ thống điện thân xe rất hay bị hư hỏng do cách vận
hành của người sử dụng thường không đúng so với nhà sản xuất yêu.

−

Với những lý do đó em quyết đinh chọn đề tài “ Hệ thống điện thân
xe TOYOTA INNOVA 2010 “, em cũng mong với đề tài này sẽ là
một cuốn tài liệu kĩ thuật cho công việc sữa chữa các hệ thống điện
nói chung và hệ thống điện thân xe nói riêng.
Mục đích và ý nghĩa của đề tài.

2.
−

Ngày nay, khi mà khoa học kỹ thuật đang phát triển từng ngày thì
những ứng dụng công nghệ tiên tiến trên Ôtô ngày càng nhiều. Trong
đó không thể thiếu những thiết bị để tính tiện nghi trên xe, nhu cầu

-

Chương 1 : Tổng quan hệ thống điện thân xe để nói khái quát về vai
trò , các thiết bị hổ trợ và yêu cầu, nhiệm vụ của một số hệ thống cần
phải có trên xe Ôtô. Trong chương này nhóm em đã trình bày các
yêu cầu và nhiệm vụ của các chi tiết như hệ thông chiếu sáng, hệ
thống tín hiệu, hệ thống nâng hạ kính.....

-

Chương 2 : Khai thác chuyên sau vào từng hệ thống điện thân và
nêu ra nguyên lý hoạt động của từng hệ thống cũng như là sơ đồ
mạch điện của nó. Ở chương này nhóm e đã trình một số sơ đồ mạch
điện và cũng như nói về nguyên lý hoạt động của từng sơ đồ mạch
như : Hệ thông chiếu sáng, hệ thống tín hiệu, hệ thống nâng hạ
kính.....

-

Chương 3 :Các cách bảo dưỡng và sửa chữa hệ thống điện thân xe
và khắc phục những hư hỏng thường gặp. Cũng như trình bày về một
số nguyên nhân dẫn đến hư hỏng của các thiết bị bộ phận.

-

Chương 4 : Thiết kế, và lắp đặt mô hình hệ thống chiếu sáng và hệ
thống nâng hạ kính, trong chương này nói về cách lắp đặt và đo các
thiết bị để được một mô hình hoàn chỉnh theo yêu cầu.

Trang 8

sử dụng Ôtô. Chẳng hạn như hệ thống tín hiệu giúp người lái có thể
báo cho người đi xung quanh biết mình muốn chuyển hướng đi một

−

cách đơn giản là bật đèn báo rẽ.
Bên cạnh đó, điện thân xe còn làm tăng tính năng an tòan của Ôtô.
Như hệ thống túi khí đều được trang bị trên các xe hiện đại ngày

−

nay.
Tuy không liên quan đến động cơ nhưng qua hệ thống điện thân xe,
người lái có thể theo dõi được tình trạng họat động của động cơ

−

bằng cách quan sát trên bảng tableau.
Ngòai ra, điện thân xe còn làm Ôtô mang tính tiện nghi hơn. Như hệ
thống âm thanh giúp người lái đỡ căng thẳng khi lái xe đường dài.

Trang 9


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

1.2. CÁC THIẾT BỊ HỖ TRỢ CỦA HỆ THỐNG ĐIỆN THÂN XE
TRÊN ÔTÔ DU LỊCH.
1.2.1. Rơle.



Diode phát quang

Hình 1.4. Các loại diode.
−

Công dụng :
+ Diode bán dẫn chỉ cho dòng điện đi theo chiều thuận (từ anốt sang
katốt), chiều ngược lại không cho dòng điện đi qua.

Hình 1.5. Dòng điện qua diode bán dẫn.
Trang 11


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010
−
−

Diode zener cho dòng điện đi theo chiều ngược lại.
Diode phát quang thường sử dụng trong cảm biến đo gió Karman,
cảm biến đánh lửa quang…

−
−

1.2.3. Các chi tiết nối.
Để hỗ trợ việc nối các chi tiết, dây điện được tập trung tại một số
phần trên Ôtô.
Hộp nối (J/B)
+ Hộp nối là một chi tiết mà ở đó các giắc nối của mạch điện được

Các chi tiết bảo vệ mạch điện.
Các chi tiết bảo vệ mạch điện bảo vệ mạch khỏi dòng điện lớn chạy

trong dây dẫn hay các bộ phận điện/điện tử bị ngắn mạch.
+ Cầu chì.
− Cầu chì loại dẹt.

−
−

Hình 1.8. Cầu chì loại dẹt.
Các loại cầu chì loại dẹt thường dùng trong sơ đồ mạch điện trên xe,

dùng để bảo vệ các thiết bị: Bóng đèn, kèn…
Cầu chì loại hộp.

Trang 13


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

Hình 1.9. Cầu chì loại hộp.
Cầu chì loại thanh nối.

-



Hình 1.10. Cầu chì loại thanh nối.
Cầu chì loại dẹt.


Màu xanh lá
Cầu

-

loại hộp

Trang 14

chì


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

-

Hình 1.12. Cấu tạo cầu chì loại hộp.
Nhận biết cầu chì loại hộp
Bảng 1.2. Khả năng chịu tải cầu chì loại hộp.

-

Khả năng chịu tải (A)
30

Màu
Màu hồng

40

cường độ dòng lớn mà không thể bảo vệ bằng cầu chì như
mạch

cửa

sổ

điện,

mạch sấy kính, motor quạt gió… Khi dòng điện chạy qua
vượt quá cường độ họat động, một thanh lưỡng kim trong
bộ ngắt mạch sẽ tạo ra nhiệt và giãn nở để ngắt mạch điện.
Thậm chí nếu dòng điện thấp hơn cường độ hoạt động, nếu
dòng điện lặp lại trong một khoảng thời gian ngắn hay dài,
nhiệt độ thanh lưỡng kim tăng lên để ngắt mạch. Bộ ngắt
mạch điện có thể sử dụng lại khi thanh lưỡng kim được
khôi phục. Bộ ngắt mạch điện có 2 loại như hình vẽ trên:
Loại phục hồi tự động, nó tự động phục hồi và loại phục
hồi không tự động, nó phải được phục hồi lại bằng tay.


Công tắc.
−

Công tắc dùng để đóng và mở mạch điện nhằm bật
và tắt đèn, cũng như để vận hành hệ thống điều
Trang 16


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

hợp động cơ chưa làm việc hoặc đã làm việc mà máy phát điện chưa
phát đủ công suất (động cơ đang làm việc ở chế độ số vòng quay
thấp): cung cấp điện cho đèn đậu (parking lights), radio cassette, CD,

−

các bộ nhớ (đồng hồ, hộp điều khiển…), hệ thống báo động…
Acquy khởi động còn cung cấp điện cho các tải điện quan trọng khác
trong hệ thống điện, cung cấp từng phần hoặc toàn bộ trong trường
hợp động cơ chưa làm việc hoặc đã làm việc mà máy phát điện chưa
phát đủ công suất (động cơ đang làm việc ở chế độ số vòng quay
thấp): cung cấp điện cho đèn đậu (parking lights), radio cassette, CD,

−

các bộ nhớ (đồng hồ, hộp điều khiển…), hệ thống báo động…
Điện áp cung cấp của acquy là 6V, 12V hoặc 24V. Điện áp acquy
thường là 12V đối với xe du lịch hoặc 24V cho xe tải. Muốn điện áp
cao hơn ta đấu nối tiếp các acquy 12V lại với nhau.

Hình 1.16. Cấu tạo accu
− Accu cung cấp điện khi:
+ Động cơ ngừng hoạt động : Điện từ bình accu được sử dụng để chiếu
sáng, dùng cho các thiết bị điện phụ, hoặc là các thiết bị điện khác khi động
cơ không họat động.

Trang 18


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

quay của động cơ đến puly máy phát, nó làm cho rôto quay. Kết quả là,
cuộn stato phát ra dòng điện xoay chiều.

Hình 1.19. Bộ phận phát điện ở máy phát (cuộn stato)
1: Cuộn stato - 2 Cuộn rôto
B: Nắn dòng
Hệ thống điện của Ôtô sử dụng dòng điện một chiều. Do đó một bộ
nắn dòng sẽ thay đổi dòng điện xoay chiều do stato phát ra thành dòng
điện một chiều.

Trang 20


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

Hình 1.20. Bộ phận nắn dòng
C. Điều áp
−

Điện áp của hệ thống điện Ôtô được cố định là 12V.
Một bộ điều áp IC được sử dụng để điều chỉnh dòng điện ở một điện
áp không đổi bất chấp sự thay đổi về tốc độ của máy phát.

Hình 1.21. Bộ phận điều áp
1.4. HỆ THỐNG CHIẾU SÁNG TÍN HIỆU.

Ánh sáng từ đèn phát ra là nhờ vào một dây tóc phát sáng hoặc có
dòng điện đi xuyên qua ống thủy tinh có chứa loại khí đặc biệt bên trong.
Trong những năm gần đây, trên xe đã bắt đầu sử dụng đèn phóng khí
xenon với độ chiếu sáng tốt hơn, ít chói mắt tài xế ngược chiều nhưng

cách nhất định. Năng lượng ánh sáng có liên quan đến nguồn sáng và
cường độ ánh sáng được đo bằng đơn vị c.d (candelas). Trước kia, đơn vị
c.p (candle power) cũng được áp dụng:

1 c.d = 1 c.p

Tổng các hạt ánh sáng rơi trên 1 bề mặt được gọi độ chiếu sáng, cường độ
của ánh sáng được đo bằng đơn vị lux (hoặc metre-candles). Một bề mặt
chiếu sáng có cường độ 1lux (hay 1 metre-candles) khi 1 bóng đèn có
cường độ 1 c.d đặt cách 1m từ màn chắn thẳng đứng. Khi gia tăng khoảng
cách chiếu sáng thì cường độ chiếu sáng cũng giảm theo. Cường độ chiếu
sáng tỷ lệ nghịch với bình phương khoảng cách từ nguồn sáng. Điều này
có nghĩa là khi khoảng cách chiếu sáng tăng gấp đôi thì cường độ ánh sáng
trên bề mặt mà ánh sáng phát ra sẽ giảm xuống bằng ¼ cường độ ánh sáng
ban đầu. Vì vậy, nếu cần một ánh sáng có cường độ lớn nhất như lúc ban
đầu thì năng lượng cung cấp cho đèn phải tăng lên gấp 4 lần.
1.4.2. Cấu tạo các loại bóng đèn trên xe hiện nay.
1.4.2.1. Đèn dây tóc.

Hình 1.22. Cấu tạo đèn dây tóc.
− Dây tóc vonfram được đốt nóng do điện áp và
dòng điện để phát sáng trong môi trường chân
−
−
−
−

không, nhiệt độ vào khoảng 2300 oC.
kí hiệu Vonfram: W.
Màu xám trắng.

đầu ) được chế tạo để hoạt động ở nhiệt độ cao
hơn. Cường độ ánh sáng tăng thêm khoảng 40% so
với đèn dây tóc thường bằng cách điền đầy vào
bóng đèn một lượng khí trơ ( argon ) với áp suất

tương đối nhỏ.
1.4.2.2. Bóng đèn halogen.
Vì tuổi thọ ngắn như thế nên người ta nghiên cứu một loại công
nghệ mới đó là bóng đèn vonfram halogen có tuổi thọ cao hơn và không bị
đen sau một khoảng thời gian giống như bóng đèn dây
tóc loại cũ.

Trang 23


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

Hiện nay tên Toyota Innova sử dụng đèn halogen làm đèn pha, cốt.

Hình 1.23. Bóng đèn halogen.
− Khí không tường là Iod, trong 4 nguyên tố thuộc
nhóm

VIIA,

Hal

và -gen có nghĩa là sự sinh ra muối. Chúng có hoạt
tính cao và không thểtìm thấy chúng ở trạng thái tự
do

thủy tinh thạch anh để làm bóng vì loại vật liệu
Trang 24


Đề tài : Khai thác hệ thống điện thân xe trên xe toyota INNOVA 2010

này chịu được nhiệt độ và áp suất rất cao (khoảng
5 đến 7 bar) làm cho dây tóc đèn sáng hơn và tuổi
thọ cao hơn bóng đèn thường. Thêm vào đó, một
ưu
điểm của bóng halogen là chỉ cần một tim đèn nhỏ
hơn

so

với

bóng thường cho phép điều chỉnh tiêu điểm chính
xác

hơn
bóng

so
bình

với
thường.

1.4.2.3. Đèn Xenon.