KHÓA TẬP HUẤN

CUNG ỨNG DỊCH VỤ VỆ SINH ĐÔ THỊ  
TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 

TÀI LIỆU TẬP HUẤN 

Chuyên gia Pháp :  

Ông Laurent Ségouin, Trưởng Phòng thu gom và phương tiện, 
Sở Vệ sinh môi trường Đại đô thị Lyon 

Chuyên gia Việt Nam : 

Bà Đỗ Thị Diễm Thúy, Phó Trưởng phòng Quản lý chất thải rắn, 
Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM 

Thời gian :    

 

5 – 8 tháng 7 năm 2016 


1


Thứ 3, 05/07: Bối cảnh và những khái niệm chung
8h30 – 11h30

Phát biểu khai mạc khóa tập huấn (Sở TNMT, PADDI)
 Chương trình, cách thức tổ chức, mục tiêu.
Cung ứng dịch vụ chất thải rắn tại TP.HCM: hiện trạng
 Giới thiệu ngắn gọn về cách tổ chức các dịch vụ thu gom, vận chuyển và
xử lý rác thải, quy hoạch quản lý chất thải rắn, phân loại rác tại nguồn
(các dự án thí điểm) và xử lý rác thải nguy hại.
 Hiện trạng / ưu và nhược điểm.
Tổ chức dịch vụ thu gom và xử lý chất thải tại Đại đô thị Lyon
 Giới thiệu việc quản lý chất thải tại Đại đô thị Lyon
 Cung ứng dịch vụ chất thải tại Pháp : định nghĩa
 Phân loại rác tại Pháp :
- Phân theo tính chất (nguy hại, không nguy hại, trơ)
- Phân theo nguồn gốc
- Rác thải thuộc trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất
- Danh mục rác thải
 Khái niệm phòng ngừa, thu gom và xử lý rác thải:
- Phòng ngừa
- Tái sử dụng (toàn bộ)
- Thu gom và tiền thu gom
- Tái sử dụng (một phần)
- Tái chế
- Phát huy giá trị
- Tiêu hủy

 Mô hình quản lý
Bài tập nhóm : Giải pháp đồng bộ hoạt động phân loại chất thải rắn tại
nguồn
Thảo luận với học viên

13h30- 16h30

Bài tập nhóm : chương trình khuyến khích hướng tới đơn vị thu gom rác
dân lập
 Những hoạt động nào có thể yêu cầu đơn vị thu gom thực hiện ? Hợp
đồng nào ? Đảm bảo giám sát và kiểm soát thực hiện hợp đồng như thế
nào ?
 Lập chương trình hành động (xác định mục tiêu, lập các phiếu hành
động, kế hoạch hành động và các chỉ số theo dõi đính kèm trong chương
trình)
Sản phẩm: Chương trình hành động quản lý đơn vị thu gom rác dân lập.
Thảo luận với học viên

Thứ 5, 07/07: Hoạt động cung ứng dịch vụ (tiếp theo)
8h30 – 11h30

Ôn lại buổi trước: 5 điểm chính cần ghi nhớ
Điều kiện, tiêu chuẩn kỹ thuật và nội dung công việc trong hợp đồng
 Điều khoản kỹ thuật
 Điều khoản hành chính
 Phương pháp giám sát, kiểm tra
Thảo luận với học viên

13h30- 16h30



THAM LUẬN


Giới thiệu :

Sở Vệ sinh

Tháng 9 năm 2014

Dịch vụ vệ sinh đô thị

1

Giới thiệu về Sở Vệ sinh

Các nhiệm vụ:
Quét dọn vệ sinh đường phố và không gian công cộng
Đảm bao an toàn ở các khu vực công cộng (vào mùa đông và mùa hè)
Thu gom rác thải sinh hoạt
Phát triển mảng thu gom rác đã phân loại tại nguồn
Xử lý và phát huy giá trị chất thải rắn sinh hoạt
Quản lý và tiếp nhận ở điểm đổ rác (17 điểm đổ rác tính đến ngày
31/12/2013)
2104 nhân viên
44% tổng số nhân viên của Đại đô thị Lyon
13 khu vực thu gom
220 điểm tập trung rác cồng kềnh rải rác trên địa bàn
Sở Vệ sinh



4

Sơ đồ tổ chức hiện nay

Sở Vệ sinh


Giới thiệu :

Phòng quản
lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

Phòng quản lý rác thải

5

Hai nhiệm vụ chính
Thu gom và phát huy giá trị rác vì lợi ích của người sử dụng
Phòng
Quản lý rác thải

Thu gom
rác thải sinh hoạt
và phát triển
thu gom
rác đã được phân loại tại nguồn


Ví dụ: Kế hoạch ngăn ngừa 2010-2014 (Lyon làm gương, Lyon hành động vì
người dân, Lyon khuyến khích hành động trên địa bàn)
Nghiên cứu phạm vi và phương thức tài chính cho dịch vụ quản lý rác thải
Ví dụ: Tiếp tục làm việc với các chủ nguồn thải lớn để giảm lượng rác thải
không phải rác sinh hoạt.
Tăng việc tái chế rác
Ví dụ : Cải thiện chất lượng phân loại rác / Đảm bảo hiệu quả năng lượng của
các nhà máy đốt rác để cung cấp nhiệt cho mạng lưới với giá hấp dẫn hơn so với
giá sử dụng năng lượng hóa thạch
Dịch vụ phải phù hợp với nhu cầu và tình hình mới
Ví dụ: điều chỉnh tần suất thu gom rác

Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

8


Kế hoạch hành động trong công tác quản lý rác thải 2007-2017
- 6 định hướng lớn Tối ưu hóa dòng di chuyển và xử lý rác
Ví dụ: Quản lý dòng di chuyển của rác giữa các địa điểm xử lý
Đón đầu các công cụ xử lý rác thải trong tương lai
Ví dụ: Sau khi có Nghị quyết của Thành phố vào tháng 11, các nghiên cứu
nâng cấp hai nhà máy đốt rác về mặt kinh tế-kỹ thuật, đất đai và quản lý đã được
thực hiện ở Lyon.

Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

Tái sinh
Tái sử dụng
Phân bón

Tái chế
KHAI THÁC GIÁ TRỊ

Sản xuất
nhiên liệu rắn

Phát huy giá
trị sản phẩm
thu được

Tái chế
San lấp

Phân bón tại
nhà

XÃ THẢI RÁC
Phát huy giá
trị nhiên liệu

Tình trạng rác thải

XỬ LÝ

QUẢN LÝ RÁC THẢI


Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

13

Nhiệm vụ
Thu gom (3/3)

Thu gom rác sinh hoạt của 1 triệu người dân mỗi ngày
171 xe rác chạy mỗi ngày (103 xe của Nhà nước trực tiếp quản lý và 68 xe
của doanh nghiệp tư nhân)
545 nhân viên làm việc mỗi buổi sáng (309 nhân viên của đơn vị nhà nước
trực tiếp quản lý và 236 nhân viên của doanh nghiệp tư nhân)
Chiều dài trung bình của một tuyến thu gom là 30 km.
Trung bình mỗi tuyến thu gom có 550 đến 600 chủ nguồn thải
Từ 650 đến 950 thùng rác cho mỗi tuyến thu gom

Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

14


Nhiệm vụ
Phân loại (1/4)
Thu gom rác đã phân loại tại nguồn
Nhôm, sắt
Nhựa (PET,

Dịch vụ vệ sinh đô thị

Phòng quản lý rác thải

15

Nhiệm vụ
Phân loại (2/4)
63.223 tấn rác tái chế được thu gom riêng
46.600 tấn thật sự được tái chế
Rác không phân loại chiếm 30%
Thùng carton

Túi ni lông và rác
không phân loại

Giấy gói thực phẩm
BBC 5.03

Bao bì nhựa

Giấy

Bao bì thép
Giấy

Phòng quản lý rác thải

Bao bì nhôm


Sử dụng các điểm đổ rác
 Trong vòng 10 năm, số lượt người đến các điểm đổ rác tăng gấp đôi và số tấn
rác tăng 50%.
Gỗ

Nội thất

Rác
thực vật
Kim loại
Rác thải điện, điện
tử
Vỏ carton

Rác cồng kềnh

Giấy

Hỗn hợp
giấy-carton
Xà bần
Rác thải
nguy hại
đặc biệt

Phòng quản lý rác thải

Thạch cao

Dịch vụ vệ sinh đô thị

Nhà máy hoạt động
24/24

365 ngày/ năm

Phòng quản lý rác thải

120 xe rác vào
Nhiệt độ đốt rác

và ra mỗi ngày

Nước và khói thải được quản
lý nghiêm ngặt

Dịch vụ vệ sinh đô thị

20


Các điểm cần chú ý

Rác, nguồn năng lượng tái tạo…!
Sử dụng năng lượng có được từ lò đốt rác =
năng lượng có thể khai thác được tại chổ +
năng lượng tái tạo thay thế cho năng lượng truyền
thống với chi phí có tính cạnh tranh và tương đối ổn
định.

-Quy trình được quy định chặt chẽ, thường vẫn

MÉT ĐƯỜNG
ĐƯỜNG ĐƯỢC
SAN LẤP

Nhiệm vụ
Đốt rác cũng là cách phát huy giá trị của rác (2/4)
Đốt rác giúp tạo ra năng lượng phục vụ cho người dân và các chủ thể kinh tế
ở Lyon.
Năng lượng - ở phía Nam Lyon
223.416 MWh nhiệt lượng được cung cấp cho mạng lưới ở Lyon
Villeurbanne Bron (tương ứng với nhu cầu của 130.000 người dân).
60.672 MWh trong đó 27.864 MWh bán cho lưới điện tương đương với nhu
cầu của 20.600 hộ gia đình.
20.232 MWh nhiệt cung cấp cho các phòng thí nghiệm Merial và Aguettant.

Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

22


Nhiệm vụ
Đốt rác cũng là cách phát huy giá trị của rác (3/4)
Năng lượng - ở phía Bắc Lyon
78.345 MWh nhiệt lượng, tương ứng với 65% nhu cầu của mạng lưới sưởi
ấm ở Rillieux (nhu cầu của hơn 44.000 người dân).
23.528 MWh điện năng (tương đương với nhu cầu của gần 8.000 hộ gia
đình) trong đó 14.053 MWh bán cho công ty điện lực Pháp EDF, phần dôi dư
được nhà máy đốt rác sử dụng.


NHÀ MÁY GIẤY

GIẤY/CARTON

CHAI NHỰA

LƯU TRỮ
CHẤT THẢI
NGUY HIỂM

NHÀ MÁY
CHẤT DẺO
THÙNG
XANH

ĐIỂM
PHÂN
LOẠI

LUYỆN KIM

KIM LOẠI

THUỶ TINH

THÙNG CARTON LỚN

SILO ĐỰNG
CHAI LỌ


PHÂN COMPOST

ĐỊA ĐIỂM SẢN XUẤT
PHÂN COMPOST

RÁC THỰC VẬT

SẮT VỤN

CÔNG DỤNG MỚI

XỬ LÝ

NHÀ MÁY LUYỆN KIM
VẢI/LỌC

VẬT LIỆU THẠCH CAO

THẠCH CAO

VÁN ÉP

NHÀ MÁY TÁI CHẾ

GỖ

Nhiệm vụ
Tạo tương lai sạch hơn cho rác 3/3



NHÀ MÁY PHÁT HUY
GIÁ TRỊ NGUYÊN LIỆU

TRUNG TÂM PHÁT HUY GIÁ TRỊ
NHIÊN LIỆU (XỬ LÝ CHUYÊN
BIỆT)

Dịch vụ vệ sinh đô thị

26


Một dịch vụ công có chất lượng
Lắng nghe nhu cầu của người dân (1/2)
Thiết bị công nghệ thông tin di động (phần mềm GIP và Galimède)
Nó giúp tính toán lộ trình tuyến thu gom tốt nhất, các tham số an toàn, ghi
nhận các chuyến xe, điều chỉnh lộ trình tuyến khi gặp khó khăn...
Các đơn vị đầu tư và quản lý nhà ở xã hội đánh giá cao việc này. Nhờ hệ
thống thông tin, họ biết được xe rác sẽ đến chung cư vào lúc nào để tổ
chức giao rác.
Dịch vụ đầy đủ
Nhân viên thu gom rác sẽ lấy thùng rác ra, đổ rác và để lại thùng rác vào chổ
cũ.

Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

271

Dịch vụ vệ sinh đô thị

29

Một dịch vụ công có chất lượng
Cải thiện điều kiện làm việc của công nhân
Thảo luận với công nhân về việc ngăn ngừa tai nạn lao động
Năm 2013, dự án cải thiện điều kiện làm việc để giảm mức độ nặng nhọc
trong công việc thu gom rác. Dự án bao gồm so sánh điều kiện làm việc, tổng
kết hiệu quả của cách tổ chức mới, nghiên cứu về lao động, thay đổi điều kiện
và thời gian làm việc, tài liệu hướng dẫn, đào tạo.
Ở các nhà máy xử lý rác: tiếp tục thực hiện theo yêu cầu của chứng nhận
ISO (iso 14001).

Phòng quản lý rác thải

Dịch vụ vệ sinh đô thị

30


Một dịch vụ công có chất lượng
Đánh giá của người sử dụng
Các hành động do Phòng thu gom rác thực hiện đã nhận được đánh giá tích
cực từ người dân.
9/10 người dân ở Lyon
cho biết họ hài lòng với dịch vụ thu gom rác trong khu phố của họ (88%).
phân loại rác đầy đủ hoặc gần như đầy đủ (86%)
đã từng đến điểm đổ rác và hài lòng với cách tiếp đón ở đó (91%)
87 % những người được khảo sát cho biết họ quan tâm đến việc bố trí